II SA/Lu 584/18

WyrokWSA w Lublinie2018-12-18

Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Jerzy Parchomiuk, Maria Wieczorek-Zalewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo nałożył obowiązek rozbiórki części budynku gospodarczego w celu zachowania strefy kontrolowanej dla gazociągu, mimo że gazociąg został wybudowany wcześniej i skarżący podnosi, że to gazociąg jest wybudowany niezgodnie z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ nadzoru budowlanego prawidłowo nałożył obowiązek rozbiórki części budynku gospodarczego w celu zachowania strefy kontrolowanej dla gazociągu. Kluczowe jest, że skarżący, przystępując do inwestycji, musi respektować zastany stan prawny i faktyczny, w tym istniejącą infrastrukturę gazową i jej strefę kontrolowaną. Nieprawidłowe usytuowanie gazociągu lub jego wcześniejsza budowa nie zwalnia inwestora z obowiązku przestrzegania przepisów dotyczących strefy kontrolowanej przy budowie nowego obiektu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej T. G. rozbiórkę części budynku gospodarczego ze względu na naruszenie strefy kontrolowanej dla gazociągu. Skarżący twierdził, że gazociąg został wybudowany niezgodnie z prawem i stanowi większe zagrożenie. Organy nadzoru budowlanego, po wcześniejszym uchyleniu decyzji przez WSA, ponownie orzekły o konieczności rozbiórki, wskazując na naruszenie przepisów technicznych dotyczących usytuowania budynku względem sieci gazowej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę T. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec Sędziowie Asesor sądowy Jerzy Parchomiuk Sędzia NSA Maria Wieczorek-Zalewska (sprawozdawca) Protokolant Sekretarz sądowy Marzena Okoń po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta Z., nałożył na T. G. - właściciela nieruchomości zabudowanej przy ul. [...] nr [...] w Z., obowiązek rozbiórki części budynku gospodarczego usytuowanego na działce o nr ewid.[...], położonej w Z. przy ul. [...] przy granicy z działką [...], tak aby była zachowana strefa kontrolowana dla gazociągu czyli odległość 0,5 m od osi rury gazowej (1 m szerokość strefa kontrolowana dla gazociągów o ciśnieniu 0,5 MPa). Następnie po rozpatrzeniu odwołania T. G., Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] r. znak: [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 Prawa Budowlanego nałożył na T. G., obowiązek rozbiórki części budynku gospodarczego, usytuowanego na działce o nr ewid.[...], położonej w Z. przy ul. [...], przy granicy z działką [...], tak aby zachowana była strefa kontrolowana dla gazociągu, czyli odległość 1,5 m od osi rury gazowej (3 m szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągów o ciśnieniu nie większym niż 0.4 MPa). Termin wykonania rozbiórki części budynku gospodarczego ustalono do dnia 1 września 2018 r. Zaskarżone orzeczenie zostało wydane w oparciu o następujący stan sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2017 r. sygn. akt II SA/Lu 1251/16, uchylił decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. znak: [...], którą uchylono decyzję PINB Miasta Z. z dnia [...] r. znak: [...] w całości i na podstawie art. 51 ust. 5 w związku z ust. 7 Prawa Budowlanego nałożono na T. G., obowiązek rozbiórki całości budynku gospodarczego, usytuowanego na działce o nr ewid.[...], położonej w Z. przy ul. [...], przy granicy z działką [...] lub jego części, tak aby zachowana była strefa kontrolowana dla gazociągu, czyli odległość 1,5 m od osi rury gazowej (3 m szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągów o ciśnieniu nie większym niż 0.4 MPa). W ocenie WSA w Lublinie wyrażonej w uzasadnieniu ww. wyroku, nie było przekonywujące stanowisko organu I i II instancji, że inwestor budynku gospodarczego, odstąpił w sposób istotny od udzielonego pozwolenia na budowę. Sąd stwierdził, że nie było podstaw do prowadzenia postępowania naprawczego w związku z dokonanymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Organ mógłby prowadzić ewentualnie postępowanie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego w związku z art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w razie stwierdzenia, że budynek może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Okoliczność ta powinna być jednak, zdaniem Sądu, stwierdzona jednoznacznie. Organ po ponownym przeprowadzeniu postępowania, decyzją ostateczną z dnia [...] r. znak: [...], uchylił decyzję PINB Miasta Z. z dnia [...] r. znak: [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W trakcie oględzin przeprowadzonych w dniu 28 listopada 2017 r. inspektorzy organu I instancji ustalili, że przy granicy z działką o nr [...], znajduje się parterowy budynek gospodarczy o wymiarach 7,20 m x 5,91 m. Wysokość budynku do ogniomuru wynosi 4,65 m natomiast przy okapie wynosi 4,40 m. Stan budynku nie zmienił się od ostatnich oględzin przeprowadzonych w dniu 14 stycznia 2016 r. Nie stwierdzono wykonywania żadnych robót budowlanych na zewnątrz budynku. W trakcie przeprowadzonej kontroli, dokonano pomiaru usytuowania stalowych przewodów gazowych w stosunku do oficyny mieszkalnej zlokalizowanej na działce sąsiedniej, przy ul. [...], do budynku gospodarczego stanowiącego własność skarżącego. Pomiary wykazały, że najmniejsza odległość rury stalowej gazowej od budynku oficyny mieszkalnej, stanowiącej własność R. i S. G. wynosi 0.97 m, przy głębokości usytuowania rury - 1,06 m. Odległość przewodów gazowych od budynku gospodarczego skarżącego zmierzono w trzech punktach. Odległości te wynoszą: 0,41 m, 0,15 m oraz w narożniku północno-wschodnim odległość wynosi 0,09 m. W czasie oględzin przeprowadzonych w dniach 6 sierpnia 2013 r., 14 listopada 2014 r., 8 kwietnia 2015 r., 1 grudnia 2015 r., 14 stycznia 2016 r., 28 listopada 2017 r. nie stwierdzono aby przedmiotowy budynek gospodarczy użytkowany był jako garaż. Organ uznał, że skarżący zrealizował budynek gospodarczy z odstępstwami od udzielonego przez Prezydenta Miasta Z. pozwolenia na budowę z dnia [...] r. znak: [...] [...] Inwestor podczas budowy, zmienił wymiary budynku: zamiast o wymiarach 7,00 m x 6,00 m, wykonał budynek o wymiarach: 7,20 m x 5,91 m oraz usytuował go w odległościach od 0,09 m do 0,41 m od sieci gazowej. Organ I instancji ustalił również, że budynek gospodarczy wybudowany został, gdy sieć gazowa już istniała. Ustanowienie strefy kontrolowanej gazociągu służy zachowaniu bezpieczeństwa użytkowania gazociągu i przyległych obiektów. Następnie organ I instancji, powołując się na rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz.U. z 2013 r. poz. 640), ze względu na naruszenie strefy kontrolowanej gazociągu i stworzenie zagrożenia bezpieczeństwa osób lub mienia, decyzją z dnia [...] r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 Prawa budowlanego, nałożył na skarżącego, obowiązek rozbiórki części budynku gospodarczego usytuowanego na działce nr ewid.[...], tak aby była zachowana strefa kontrolowana dla gazociągu czyli odległość 0,5 m od osi rury gazowej (1 m szerokość strefa kontrolowana dla gazociągów o ciśnieniu 0,5 MPa), z zastrzeżeniem terminu wykonania robót do 1 września 2018 r. Od powyższej decyzji, skarżący wniósł odwołanie, podnosząc, że jedyną możliwością rozwiązania kolizji usytuowania budynku w strefie kontrolowanej dla gazociągów jest usunięcie gazociągu z terenu jego posesji. Po rozpatrzeniu odwołania, organ stwierdził, że w trakcie realizacji budynku gospodarczego inwestor dokonał odstępstw od decyzji Prezydenta Miasta Z. o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. i zatwierdzonego tą decyzją projektu budowlanego, poprzez dokonanie zmiany usytuowania budynku względem przewodu gazowego. W przedmiotowej sprawie, jak wyjaśnia organ, nie została zachowana strefa kontrolowana, tym samym roboty budowlane związane z budową budynku gospodarczego zostały przeprowadzone w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Organ odwoławczy zauważył jednak, że nakładając obowiązek rozbiórki części obiektu, organ I instancji niewłaściwie określił zakres tej rozbiórki przyjmując, że strefa kontrolowana gazociągu przebiegającego przy przedmiotowym budynku winna być określona stosownie do § 10 ust. 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie. Biorąc pod uwagę, że w okresie budowy przedmiotowego budynku gazociąg przebiegający przez działkę skarżącego już istniał, organ wyjaśnił, że w takim przypadku stosownie do treści § 110 ww. rozporządzenia dla gazociągu, układanego w ziemi o ciśnieniu gazu nie większym niż 0,4 MPa, wybudowanego przed dniem 12 grudnia 2001 r., (pkt 1), lub dla którego, przed tym dniem wydano pozwolenie na budowę (pkt 2), stosuje się szerokość stref kontrolowanych określoną w załączniku nr 2. W świetle tabeli nr 2 pkt 1 ww. załącznika, szerokość strefy kontrolowanej przy obiektach terenowych stanowiących budynki wynosi 3 m. Z uwagi na powyższe, a także udzielone przez Prezydenta Miasta Z. pozwolenie na budowę z dnia [...] r. znak: [...] i zatwierdzony tą decyzją projekt budowlany przedmiotowego budynku gospodarczego, określający usytuowanie jego w odległości 1,50 m od sieci gazowej, organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł co do istoty sprawy, zgodnie z wymogami przepisów § 110 ww. rozporządzenia. Na powyższe rozstrzygnięcie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł T. G.. W złożonym piśmie podniósł, że zaskarżona decyzja jest nieuzasadniona i sprzeczna ze zgromadzoną dotychczasowo dokumentacją. Wskazuje, że to nie budynek gospodarczy stanowi zagrożenie dla osób i mienia tylko gazociąg wybudowany niezgodnie z prawem. Wyjaśnia, że pominięty został fakt, iż sam gazociąg w chwili budowy nie spełniał takiej odległości (1,5m) od budynku znajdującego się na działce [...] ( obecnie Państwa K. ) co potwierdzają wszystkie dokumenty i protokoły z oględzin. Skarżący stwierdził, że gazociąg jest już zakopany od ponad 20 lat, a pozwolenie na budowę budynku gospodarczego zostało wydane w [...]. Skarżący stwierdził, że jeżeli w tamtych latach wydano poprzednim właścicielom działki (rodzicom skarżącego) pozwolenie na budowę, to gazownia albo nie wiedziała, którędy biegnie gazociąg albo wiedziała, że jest położony niezgodnie z prawem i wolała nie wnosić sprzeciwu do budowy tym samym ją blokując, aby nie okazało się, że musi go poprawiać, a może i zapłacić odszkodowanie. Skarżący stwierdził, że gazociąg został wybudowany niezgodnie z prawem i udzielonym pozwoleniem na budowę, gdyż żaden z punktów ww. rozporządzenia nie został spełniony w przypadku budowy gazociągu i przeprowadzenia go przez teren działki inwestora. Ponadto, skarżący wskazał, że poprzedni właściciele działki (rodzice skarżącego) nigdy nie wyrazili zgody na przeprowadzenie gazociągu przez teren ich działki, o czym świadczy brak pisemnej zgody w dokumentacji. Mając na uwadze powyższe argumenty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalanie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2017 r., poz. 2188 ze zm.) sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze. Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji lub postanowienia, ich zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit.a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Z treści powyższego uregulowania wynika, że nie każde naruszenie prawa daje sądowi podstawę do uwzględnienia wniesionej skargi, lecz jedynie takie, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. Tym samym naruszenia przepisów, które nie miałyby wpływu na wynik sprawy, nie mogą stanowić podstawy jej uwzględnienia. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. okoliczności stanowiące podstawę uwzględnienia skargi - skarga podlega oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a. Rozpoznając skargę w tak zakreślonej kognicji, Sąd nie stwierdził, aby zaskarżoną decyzją zostało naruszone prawo materialne albo przepisy postępowania w stopniu powodującym konieczność jej uchylenia. Rozważania, jakie doprowadziły do takiej oceny zaskarżonej decyzji poprzedzić należy uwagą, że została ona wydana w wyniku powtórnej kontroli sądu, bowiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2017 r. sygn. akt II SA/Lu 1251/16, uchylił decyzję L. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. znak: [...]. WSA w Lublinie stwierdził, że nie ma podstaw do prowadzenia postępowania naprawczego w związku z dokonanymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2018 r. poz. 1202) dalej jako "Prawo budowlane", a organ mógłby prowadzić ewentualnie postępowanie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 Prawa budowlanego w związku z art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, w razie stwierdzenia, że budynek może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Inspektor Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. znak: [...], uchylająca decyzję I instancji w całości i nakładająca na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 Prawa Budowlanego na T. G., obowiązek rozbiórki części budynku gospodarczego, usytuowanego na działce o nr ewid.[...], przy granicy z działką [...], tak aby zachowana była strefa kontrolowana dla gazociągu, czyli odległość 1,5 m od osi rury gazowej (3 m szerokość strefy kontrolowanej dla gazociągów o ciśnieniu nie większym niż 0.4 MPa). Przedmiotem niniejszego postępowania nie jest więc instalacja gazowa zlokalizowana na działce o nr ew. [...], lecz niezgodna z pozwoleniem na budowę lokalizacja budynku gospodarczego względem tej instalacji gazowej. Budynek gospodarczy na działce o nr [...] przy granicy z działką sąsiednią o nr ew. [...] został wybudowany na podstawie decyzji pozwolenia na budowę o znaku [...] z dnia [...] r. i projektu budowlanego stanowiącego integralną część tej decyzji. Zgodnie z projektem zagospodarowania przewody gazowe na działce o nr ew. [...] istniały przed wybudowaniem budynku gospodarczego. Odległość projektowanego budynku gospodarczego od sieci gazowej naniesiona na tym projekcie wynosiła 1,5 m zgodnie z obowiązującymi w tym czasie warunkami technicznymi. W niniejszej sprawie, podstawę materialnoprawną stanowił art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 Prawa budowlanego. Przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane stanowi, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem określając termin ich wykonania. Z kolei ust. 7 stanowi, że przepisy ust.1 pkt 1 i 2 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób o którym mowa w art. 50 ust.1 prawa budowlanego. Należy wskazać, że przyczyny wydania orzeczenia nakazującego zaniechanie dalszych robót budowlanych, czy rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, są różne w zależności od okoliczności sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że wydając decyzję w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy organ musi stwierdzić, dokonując oceny stanu faktycznego i prawnego, że nie ma możliwości doprowadzenia budowy do stanu zgodnego z prawem. Nakazy wynikające z tego przepisu najczęściej mają miejsce, kiedy obiekt budowlany został usytuowany z naruszeniem przepisów warunków technicznych, zagraża bezpieczeństwu przeciwpożarowemu lub niezgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (patrz wyrok NSA sygn. akt II OSK 2477/10). W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu organ słusznie orzekł o rozbiórce części budynku gospodarczego, w celu zachowania strefy kontrolowanej dla gazociągu. Zaskarżona decyzja została wydana po ustaleniu przez organ, że zachodzą przesłanki z art. 50 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, a więc w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. W świetle powyższego, nie ulega wątpliwości, że ustanowienie strefy kontrolowanej gazociągu służy zachowaniu bezpieczeństwa podczas użytkowania gazociągu i bezpieczeństwa otoczenia gazociągu. Jak wynika z akt administracyjnych, pomiarów odległości od sieci gazowej dokonali przedstawiciele Rejonu Dystrybucji Gazem Z. w dniu [...] sierpnia 2013 r. w czasie oględzin z udziałem stron postępowania za pomocą specjalistycznego sprzętu. Od tego czasu nie były dokonywane żadne roboty budowlane w tym zakresie, co stwierdzono w protokołach z oględzin w dniach 14 listopada 2014 r.(k. 97 akt adm.), 8 kwietnia 2015 r. (k.124 akt adm.) i 14 stycznia 2016 r. (k.166 akt adm.) Zgodnie z dokonanymi pomiarami w dniu [...] sierpnia 2013 r. (k.125 akt adm.) odległość przewodu stalowego, gazowego od budynku gospodarczego zlokalizowanego na działce nr ew. [...] wynosi 0,3 m przy głębokości 0,85 m, a odległość tego przewodu od ściany oficyny mieszkalnej na działce nr ew. [...] wynosi 1,10 m przy głębokości posadowienia 1,10 m. Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że szerokość stref kontrolowanych obowiązujących dla gazociągów jest regulowana rozporządzeniem Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz.U. z 2013 r. poz. 640). Treść przepisu § 110 ust.1 , który ma zastosowanie dla gazociągów wybudowanych na podstawie pozwolenia na budowę wydanego przed dniem 12 grudnia 2001 r., jest w ocenie Sądu jasna, wskazuje bowiem, że szerokość ta jest uregulowana w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Z kolei ze wskazanego załącznika wynika, że szerokość stref kontrolowanych dla gazociągów układanych w ziemi o ciśnieniu gazu nie większym niż 0,4 MPa, wybudowanych przed dniem 12 grudnia 2001 r. dla obiektów budowlanych jakim są budynki - wynosi 3 m. Taki gazociąg przebiega przez działkę skarżącego. W sprawie niniejszej kluczowe natomiast pozostaje pojęcie "strefy kontrolowanej" i wynikające z niego konsekwencje dla operatorów sieci gazowych i właścicieli nieruchomości, przez które sieci przebiegają. Zgodnie z § 2 pkt 30 rozporządzenia z 2013 r., strefą kontrolowaną jest obszar wyznaczony po obu stronach osi gazociągu, którego linia środkowa pokrywa się z osią gazociągu, w którym przedsiębiorstwo energetyczne zajmujące się transportem gazu ziemnego podejmuje czynności w celu zapobieżenia działalności mogącej mieć negatywny wpływ na trwałość i prawidłowe użytkowanie gazociągu. Stosownie do treści kolejnych ustępów § 10 rozporządzenia z 2013 r.: - dla gazociągów należy wyznaczyć, na okres ich użytkowania, strefy kontrolowane (ust. 1); - w strefach kontrolowanych należy kontrolować wszelkie działania, które mogłyby spowodować uszkodzenie gazociągu lub mieć inny negatywny wpływ na jego użytkowanie i funkcjonowanie (ust. 2); - w strefach kontrolowanych nie należy wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenia gazociągu podczas jego użytkowania (ust. 3); - w strefach kontrolowanych nie mogą rosnąć drzewa w odległości mniejszej niż 2,0 m od gazociągów o średnicy do DN 300 włącznie i 3,0 m od gazociągów o średnicy większej niż DN 300, licząc od osi gazociągu do pni drzew. Wszelkie prace w strefach kontrolowanych mogą być prowadzone tylko po wcześniejszym uzgodnieniu sposobu ich wykonania z właściwym operatorem sieci gazowej (ust. 4). Zdaniem Sądu, treść definicji pojęcia "strefa kontrolowana" oraz wskazane wyżej ograniczenia obowiązujące w strefie, jak też wykładnia historyczna przepisów rozporządzeń o warunkach technicznych dla sieci gazowych, uprawniają do wniosków, że pierwszym i bezpośrednim adresatem zasad obowiązujących w strefie kontrolowanej jest operator sieci gazowej (to też wynika z § 1 ust. 1 rozporządzenia z 2013 r., zgodnie z którym przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie, przebudowie sieci gazowej służącej do transportu gazu ziemnego), jak też, że ograniczenia podejmowania robót budowlanych w strefie kontrolowanej nie są równoznaczne z istnieniem bezwzględnego zakazu zabudowy, także w sytuacji sprzeciwiania się robotom budowlanym przez operatora sieci gazowej. Zależy to od okoliczności sprawy, charakteru obiektu, wyjaśnień operatora sieci gazowej (wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 grudnia 2018 r., dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 października 2005 r. w sprawie VII SA/Wa 1288/04, że strefa kontrolowana powinna być rozumiana jako obszar, w którym na operatora sieci nałożono obowiązek kontrolowania wszelkich działań mogących spowodować uszkodzenie gazociągu. Istotą stref kontrolowanych jest umożliwienie operatorowi sieci gazowej sprawowanie właściwej ochrony należących do niego urządzeń i z tego przede wszystkim powodu wyznaczana jest strefa kontrolowana (dla celów ochrony eksploatacji gazociągu). Jak wynika z akt administracyjnych, w protokole nr [...] z dnia [...] r. Urzędu Wojewódzkiego w Z.,(poprzedzającym wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę), a będącym uzgodnieniem projektu lokalizacji budynku gospodarczego na działce nr [...] przy ul. [...] w Z., Zespół Uzgadniania Dokumentacji Projektowej Uzbrojenia Terenu na posiedzeniu w dniu 26 czerwca 1998 r. postanowił uzgodnić dokumentację lokalizacji ww. budynku, z zastrzeżeniem w pkt 5, aby zachować odległość min. 1,5 m od gazociągu (k. 23 akt adm.). W strefach kontrolowanych nie należy wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenia gazociągu podczas jego użytkowania. W świetle powyższego wskazać należy, że usytuowanie przedmiotowego garażu będącego przedmiotem omawianego postępowania narusza przepisy w/w rozporządzenia, które mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania sieci, jak również skutecznej ochrony życia i zdrowia ludzkiego. Przechodząc do obowiązku, jaki organ nałożył na inwestora, stwierdzić należy, że z wykładni systemowej Prawa budowlanego wynika, że orzeczenie nakazu rozbiórki jest możliwe wyłącznie wtedy, gdy nie ma innej (mniej restrykcyjnej) możliwości doprowadzenia danego obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa. Prowadząc postępowanie w oparciu o tryb art. 50-51 Prawa budowlanego organ powiatowy jest zobowiązany zbadać wykonane prace pod kątem zgodności z przepisami szczególnymi (w tym techniczno-budowlanymi), jak też z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 2800/16, dostępny w CBOSA). Podstawą do nałożenia obowiązku rozbiórki może być zatem wyłącznie niedające się usunąć naruszenie przepisów Prawa budowlanego, które miało miejsce w przedmiotowej sprawie, stwierdzić należy bowiem, że nie zostały zachowane wymagane odległości zachowania strefy kontrolowanej przez inwestora. W ocenie Sądu, rozpatrując ponownie sprawę, organy nadzoru budowlanego, przeprowadziły postępowanie z uwzględnieniem uwag wskazanych w wyroku WSA w Lublinie z dnia 19 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA /Lu 1251/16, a w szczególności kwestie dotyczące usytuowania obiektu względem gazociągu. Dodatkowo Sąd stwierdził, że bez znaczenia dla oceny decyzji kontrolowanej w postępowaniu pozostaje to, czy gazociąg, który został wybudowany wcześniej, stanowił samowolę budowlaną (jak podnosi skarżący) czy inwestycję legalną. Odnosząc się do zarzutów skarżącego o nieprawidłowym usytuowaniu gazociągu, należy podnieść, że Sąd nie może w niniejszym postępowaniu badać prawidłowości wydanego pozwolenia na budowę gazociągu, czy też jego realizacji. Tak samo nie jest przedmiotem niniejszego postępowania rozstrzyganie o prawidłowości usytuowania gazociągu względem budynku posadowionego na działce nr ew. [...]. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt II OSK 1971/11, podmiot przystępujący później do inwestycji na określonym terenie musi respektować zastany stan prawny i faktyczny na gruncie w zakresie zabudowy. W niniejszej sprawie, jednoznacznie należy stwierdzić, że podczas budowy przedmiotowego obiektu budowlanego nie zachowano odległości wynikających z obowiązujących norm technicznych. Ubocznie wspomnieć należy, że nie było rzeczą organów w niniejszym postępowaniu badanie w czym faktycznie przejawia się niebezpieczeństwo wynikające z wzajemnego usytuowania garażu i gazociągu na przestrzeni kilkudziesięciu lat, w warunkach naruszających ww. normę. Odpowiedź dyktuje zarówno doświadczenie życiowe, jak i rozwój unormowań prawnych w tym zakresie. Z kolei żądanie ponownego pomiaru położenia sieci gazowej jest nieuzasadnione ze względu na to, że w tym zakresie jej lokalizacja względem budynków nie uległa zmianie i jak wskazują protokoły oględzin, nie były wykonywane żadne roboty budowlane. Przechodząc do oceny zastosowania przez organy nadzoru budowlanego prawa procesowego, należy stwierdzić, że Sąd nie dopatrzył się naruszeń, które mogłyby skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Zgodnie z wyrażoną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej organ prowadzący postępowanie ma obowiązek podjąć wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy zgodnie z rzeczywistością. Z kolei art. 77 § 1 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej zobowiązany jest w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Dopiero całokształt zebranego materiału dowodowego może stanowić podstawę oceny, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). Stanowisko organu prowadzącego postępowanie winno zaś znaleźć swój wyraz w uzasadnieniu decyzji, skonstruowanym stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. i z zachowaniem zasady zawartej w art. 11 k.p.a. Sąd uznał, że w kontrolowanej sprawie nie wystąpił taki przypadek, gdyż organ odwoławczy rozpatrując ponownie sprawę powtórnie wnikliwie przeanalizował zgromadzony w sprawie materiał i na jego podstawie wydał rozstrzygnięcie, które w sposób przejrzysty uzasadnił. Podsumowując, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z regulacją prawa materialnego i procesowego. Wobec powyższego, na podstawie art. 151 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło