II SA/Lu 645/24
WyrokWSA w Lublinie2024-12-05
Skład orzekający: Jacek Czaja, Grzegorz Grymuza, Bartłomiej Pastucha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja odmawiająca nakazania wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia stacji bazowej telefonii cyfrowej do stanu zgodnego z prawem została wydana prawidłowo, jeśli inwestycja została wykonana na podstawie zgłoszenia, a następnie uzyskała decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a badania nie wykazały przekroczenia dopuszczalnych norm pól elektromagnetycznych?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły nakazania wykonania robót budowlanych w celu doprowadzenia stacji bazowej do stanu zgodnego z prawem. Inwestycja została wykonana zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, a badania potwierdziły, że nie stanowi ona zagrożenia dla ludzi i środowiska, spełniając wymagane normy techniczne i dotyczące pól elektromagnetycznych. Organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego, a stan faktyczny został ustalony prawidłowo.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi P. F. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą nakazania wykonania robót budowlanych dotyczących budowy stacji bazowej telefonii cyfrowej. Stacja została zbudowana na dachu budynku usługowo-produkcyjnego. Wcześniejsze postępowania obejmowały stwierdzenie nieważności decyzji o umorzeniu postępowania, nakazanie przedłożenia dokumentacji, zawieszenie postępowania w oczekiwaniu na decyzję o lokalizacji inwestycji celu publicznego, a następnie podjęcie postępowania i analizę przedłożonych dokumentów, w tym inwentaryzacji, oceny technicznej, analizy pól elektromagnetycznych oraz decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów Prawa budowlanego i k.p.a., kwestionując zgodność obiektu z prawem i zgłoszeniem.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Czaja (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza, Asesor sądowy Bartłomiej Pastucha Protokolant Referent Justyna Kłosowska-Pietrynko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 grudnia 2024 r. sprawy ze skargi P. F. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia 24 czerwca 2024 r. znak: ZOA-XXI.7721.7.2024 w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją z 24 czerwca 2024 r., znak: ZOA-XXI.7721.7.2024, Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju z 29 marca 2024 r., znak: PINB.7355-I/07/11, o odmowie nakazania [...] S.A. z siedzibą [...] wykonania określonych czynności lub robót budowlanych dotyczących budowy stacji bazowej telefonii cyfrowej, zlokalizowanej na dachu budynku usługowo-produkcyjnego przy ul K. 15 w [...], w celu doprowadzenia wykonania robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie sprawy.
Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (LWINB) decyzją z 6 czerwca 2016 r. stwierdził nieważność ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju (PINB) z 30 stycznia 2012 r., którą organ pierwszej instancji umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowy stalowej konstrukcji wsporczej wraz z antenami radioliniowymi, zlokalizowanej na dachu budynku znajdującego się na działce nr ewid.[...] ark. m. 39 położonej w B. przy ul. [...], uznając, że roboty budowlane zostały wykonane na podstawie zgłoszenia i w sposób określony w zgłoszeniu. Organ drugiej instancji wskazał, że roboty budowlane zostały zrealizowane na podstawie zgłoszeń, w stosunku do których organ administracji architektoniczno-budowlanej nie wniósł sprzeciwu, to jednak brak sprzeciwu właściwego organu nie sankcjonuje legalności wykonania robót budowlanych.
Powyższa decyzja uwzględniała wiążące w sprawie wskazania zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 lutego 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 2281/13 oraz w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1429/14, m.in. w zakresie uznania, że dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu nie oznacza, że organ nadzoru budowlanego nie może podjąć postępowania w celu dokonania sprawdzenia, czy inwestycja została wykonana na podstawie zgłoszenia z naruszeniem prawa.
W toku ponownie prowadzonego postępowania, mając na uwadze wskazania zawarte w powyższych wyrokach sądów administracyjnych, organ pierwszej instancji postanowieniem z 29 czerwca 2017 r. nakazał [...] S. A. przedłożenie stosownych dokumentów:
1. Inwentaryzacji powykonawczej obejmującej pełną dokumentację budowy stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci [...] S.A. zlokalizowanej na dachu budynku usługowo-produkcyjnego posadowionego na działce nr ewid.[...] ark. 39 położonej w B. przy ul. [...].
2. Oceny technicznej prawidłowości i zgodności wykonanych robót budowlanych z przepisami Prawa budowlanego i czy stacja bazowa telefonii cyfrowej usytuowana na dachu budynku usługowo-produkcyjnego nie narusza usprawiedliwionych interesów osób trzecich w obszarze oddziaływania przedmiotowej stacji.
3. Oceny aktualnego stanu technicznego ww. urządzeń.
4. Dokumentu potwierdzającego zgodność inwestycji z miejscowymi przepisami planistycznymi.
28 marca 2018 r. spółka [...] S.A. złożyła w PINB w Biłgoraju inwentaryzację powykonawczą wraz z oceną stanu technicznego dotyczącą stalowej konstrukcji wieży - stacji bazowej. Jednocześnie poinformowała, że 15 listopada 2017 r. złożony został do Burmistrza Miasta Biłgoraj wniosek o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla potrzeb montażu instalacji radiotelekomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] S.A.
Organ pierwszej instancji postanowieniem z 10 kwietnia 2018 r., zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie do czasu rozpatrzenia przez Burmistrza Miasta Biłgoraj wniosku o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego dla wskazanej inwestycji.
W dniu 20 marca 2019 r. Burmistrz Miasta Biłgoraj wydał decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zamierzenia - "Montażu instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] S.A. "[...]" z konstrukcjami wsporczymi anten i urządzeń telekomunikacyjnych, na budynku o wysokości 11,50 m n.p.t." na terenie działki nr [...] ark. mapy 30 położonej przy ul. [...] w B..
Powyższa decyzja Burmistrza Miasta Biłgoraj została utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z 12 lipca 2019 r. Skarga [...] Stowarzyszenia [...]" z siedzibą w R. na powyższą decyzję SKO w Zamościu została oddalona wyrokiem WSA w Lublinie z 19 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Lu 522/18, od którego wniesiono skargę kasacyjną, którą Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wyrokiem z 26 kwietnia 2023 r., w sprawie o sygn. akt II OSK 1521/20.
Postanowieniem z 11 grudnia 2023 r. organ podjął postępowanie. Na podstawie przeprowadzonych oględzin organ pierwszej instancji ustalił, że na dachu opisanego wyżej budynku wykonana jest stalowa konstrukcja wsporcza, usztywniona za pomocą trzpieni, do których zamocowane są odciągi linowe. Na konstrukcji zamocowanych jest 6 anten sektorowych wraz z infrastrukturą techniczną, instalacją odgromową, instalacją zasilającą. Wieża antenowa składa się z 5 segmentów o wysokości około 2,56 m umiejscowionych na podeście o wysokości średnio około 1,25 m. Wieża wraz z podestem i odgromnikami ma wysokość około 14,90 m. Następnie spółka [...] S.A. przekazała (14 lutego 2024 r.) do PINB w Biłgoraju drogą elektroniczną dokumenty: analizę rozkładu pól elektromagnetycznych w otoczeniu ww. instalacji radiokomunikacyjnej wykonaną przez inż. M. K. w dniu 12 lutego 2024 r.; sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych 24 lutego 2021 r. dla potrzeb bezpieczeństwa i higieny pracy przez [...] Laboratorium badań środowiskowych, przy ul. [...] w W. oraz sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych 24 lutego 2021 r. dla potrzeb ochrony środowiska pracy przez [...] badań środowiskowych, przy ul. [...] w W.. Organ pierwszej instancji wskazał, że z przekazanych danych wynika, że dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku są dotrzymane.
Organ pierwszej instancji, mając na uwadze analizę rozkładu pól elektromagnetycznych w otoczeniu instalacji radiokomunikacyjnej (wykonaną przez inż. M. K.), z której wynika, że obszar oddziaływania obejmuje działki o nr ewid. [...], [...] oraz [...], uznał, że P. F. - właścicielka działki o nr ewid. [...] - uzyskała przymiot strony w prowadzonym postępowaniu. Natomiast odrębnym postanowieniem z 20 lutego 2024 r., PINB w Biłgoraju uznał, że biorący udział w postępowaniu P. G., A. G., C. M., J. M., M. S., A. M., Z. G., D. K., M. K., R. R., J. R., M. J., A. O., A. O., B. S., B. Z., B. R. i M. R., utracili przymiot strony w postępowaniu w tym postępowaniu.
Organ pierwszej instancji decyzją z 29 marca 2024 r. odmówił nakazania [...] S.A. z siedzibą w W. obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Rozpoznając odwołanie od tej decyzji organ odwoławczy wskazał, że w sprawie mają zastosowanie przepisy obowiązujące przed wejściem w życie ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r. poz. 471) z uwzględnieniem art. 28 ww. ustawy odnoszącego się do kwalifikacji popełnionych odstępstw w oparciu o nowe brzmienie art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed ww. nowelizacją), budowa stacji bazowej wymagała pozwolenia na budowę nie zaś zgłoszenia jej budowy. Jednak dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu ma takie znaczenie, że inwestorowi nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej. Zatem w sprawie mają zastosowanie art. 50 i 51 Prawa budowlanego (w brzmieniu obowiązującym przed ww. nowelizacją).
Organ odwoławczy zauważył, że z akt sprawy wynika, że inwestor dostarczył do PINB w Biłgoraju:
- inwentaryzację powykonawczą budowy stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci [...] S.A. zlokalizowanej na dachu budynku usługowo-produkcyjnego posadowionego na działce nr ewid.[...] ark. 39 położonej w B. przy ul. [...], opracowaną przez dr. inż. M. C. wraz z oświadczeniem autora inwentaryzacji oraz oceną stanu technicznego stalowej konstrukcji wieży;
- analizę rozkładu pól elektromagnetycznych w otoczeniu ww. instalacji radiokomunikacyjnej wykonaną przez inż. M. K. w dniu 12 lutego 2024 r.;
- sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych 24 lutego 2021 r. dla potrzeb bezpieczeństwa i higieny pracy przez [...] badań środowiskowych w W.;
- sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych 24 lutego 2021 r. dla potrzeb ochrony środowiska pracy przez [...] badań środowiskowych w W.;
- decyzję Burmistrza Miasta B. nr [...] z 20 marca 2019 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zamierzenia polegającego na "Montażu instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] S.A. "[...]" z konstrukcjami wsporczymi anten i urządzeń telekomunikacyjnych, na budynku o wysokości 11,50 m n.p.t.".
Organ drugiej instancji wskazał, że z inwentaryzacji powykonawczej, wykonanej w marcu 2018 r. przez dr. inż. M. C., wynika, że inwestycja składa się z wieży stalowej - konstrukcji wsporczej z odciągami zamocowanej do rusztu stalowego. Do rusztu mocowane są adaptery pod urządzenia OUTDOOR obsługujące stacje bazową złożoną z 5 segmentów, na której zamocowane są 2 wsporniki pod 2 anteny radiolinii na poziomie 19,0 m n.p.t. i 22,5 m n.p.t. oraz 3 wsporniki pod 6 anten sektorowych na poziomie 25 m n.p.t. (rys. 3 w inwentaryzacji) oraz mostu kablowego mocowanego przy urządzeniach sterujących. Antena radiowa RL1 zawieszona na wysokości 19,0 m n.p.t. skierowana jest na azymut 57°, zaś antena radiowa RL2 zawieszona na wysokości 22,5 m n.p.t. skierowana jest na azymut 296°. Natomiast anteny sektorowe zawieszone na wysokości 25,0 m n.p.t. skierowane są na następujące azymuty: 60°, 180°, 300°, po dwie anteny na każdy azymut (rys. 4 w inwentaryzacji).
Organ zauważył również, że z decyzji Burmistrza Miasta Biłgoraj z 20 marca 2019 r. nr [...] znak: [...] wynika, że ustala się na terenie działki nr ewd. [...] ark. m. 30 położonej przy ul. [...] w B. lokalizację inwestycji celu publicznego, polegającego na "Montażu instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] S.A. [...] z konstrukcjami wsporczymi anten i urządzeń telekomunikacyjnych, na budynku o wysokości 11,50 m n.p.t.".
Następnie organ odwoławczy stwierdził, że zrealizowana inwestycja obejmuje: posadowienie i zainstalowanie urządzeń, położenie kabli koncentrycznych instalacji elektrycznej oraz zawieszenie anten typu Al (3 szt.) i A2 (3 szt.), umożliwiających emisję w pięciu pasmach 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz, 2100 MHz i 2600 MHz. Anteny mają pozostawać skierowane na następujące azymuty: 60°, 180°, 300° na wysokości 25 m n.p.t. (z tolerancją -0/+1m). Ponadto na maszcie mają być zainstalowane 2 anteny radioliniowe (RL 1 - wysokość zawieszenia 19,0 m n.p.t. azymut 57° oraz RL2 - wysokość zawieszenia 22,50 m n.p.t. azymut 296°). Na dachu budynku na stalowym ruszcie ma znajdować się instalacja modułów radiowych oraz urządzeń nadawczo-odbiorczych umieszczonych w szafach technicznych typu OUTDOOR i połączonych z antenami drogami kablowymi i kablami (fidery, światłowody, kable koncentryczne, zasilające i jumpery).
Według LWINB zrealizowany obiekt jest zgodny z warunkami decyzji Burmistrza Miasta Biłgoraj nr 13.2017 z 20 marca 2019 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Z inwentaryzacji powykonawczej wynika - zdaniem organu - że stan ogólnobudowlany wieży nie budzi zastrzeżeń, stan elementów jest dobry nie stwierdzono oznak przeciążenia trzonu, wygięć, deplanacji, lokalnych deformacji prętów. Stan powłoki antykorozyjnej jest bez uwag. Nośność trzonu wieży jest wystarczająca do przeniesienia obciążeń od istniejących anten sektorowych. Obiekt spełnia warunki stanów granicznych nośności i użytkowności. Nośność najbardziej obciążonego elementu oscyluje na poziomie 87%, natomiast ciężar wszystkich elementów stacji bazowej jest pomijalnie mały. Miejsce usytuowania obiektów powoduje, że obciążenia od nich przekazuję się na główne elementy konstrukcyjne budynku. Z kolei na głównych elementach konstrukcyjnych budynku nie stwierdzono nadmiernych ugięć, pęknięć podciągów, oznak deplanacji przekrojów ani nadmiernych wytężeń. Z oświadczenia autora inwentaryzacji wraz z oceną stanu technicznego stalowej konstrukcji wieży wynika, że inwestycja została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Organ podniósł, że inwestor dostarczył również analizę rozkładu pół elektromagnetycznych w otoczeniu ww. instalacji radiokomunikacyjnej, wykonaną przez inż. M. K. 12 lutego 2024 r., z której wynika, że inwestycja nie będzie stanowiła zagrożenia dla ludzi i środowiska, pole elektromagnetyczne emitowane i wytwarzane przez anteny będzie spełniać wymagania rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Obszary, w których pole elektromagnetyczne przekroczy wartość dopuszczalną, wystąpią wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludności. Inżynier M. K. stwierdził, że wszystkie nabyte i użytkowane przez spółkę [...] urządzenia elektroniczne posiadają dokumenty świadczące o spełnieniu wymagań z dziedziny kompatybilności elektromagnetycznej oraz ochrony środowiska i bezpieczeństwa użytkowania.
Organ odwoławczy zauważył, że w sprawie zostało sporządzone sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych 24 lutego 2021 r. dla potrzeb bezpieczeństwa i higieny pracy przez [...] badań środowiskowych w W., z którego wynika, że pracownicy wykonujący pracę na tym obiekcie przebywają w przestrzeni pola EM strefy bezpiecznej. Jedynie na drabince wejściowej na maszt występuje strefa ochronna pośrednia i strefa ochronna zagrożenia. Natomiast z sprawozdania [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych 24 lutego 2021 r. dla potrzeb ochrony środowiska pracy przez [...] badań środowiskowych w W., wynika, że w miejscach w których wykonano pomiary w otoczeniu instalacji radiokomunikacyjnej 2518 (85952N) [...], dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku należy uznać za dotrzymane.
Konkludując, organ odwoławczy uznał, że inwestycja nie narusza prawa, została bowiem wykonana zgodnie z warunkami decyzji o ustaleniu warunków zabudowy, a tym samym zgodnie z miejscowym planowaniem przestrzennym oraz nie stanowi zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi czy zagrożenia dla środowiska.
Na powyższą decyzję LWINB z 24 czerwca 2024 r. P. F. wniosła skargę, w której domaga się uchylenia tej decyzji. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:
- art. 51 ust 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane poprzez przyjęcie, iż przepis ten stanowi samodzielnie o doprowadzeniu wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem - w treści decyzji nie wskazano konkretnych przepisów prawa;
- art. 107 § 1 pkt 4, 5, 107 § 3 k.p.a. poprzez nie wskazanie w osnowie decyzji oraz w jej uzasadnieniu przepisów prawa materialnego, z którymi jest zgodny obiekt budowlany w tym z konkretnymi przepisami ustawy prawo budowlane oraz techniczno-budowlanymi;
- art. 107 § 1 pkt 4, 5, 107 § 3 k.p.a. poprzez nie udowodnienie w decyzji, że obiekt o parametrach użytkowych zgłoszonych do organu (zgłoszenie z 2010 r.) jest tożsamy z obiektem istniejącym w dniu wydania decyzji (tym bardziej, że kilka lat po dokonanym zgłoszeniu na obiekcie tym uruchomiono piątą generację sieci komórkowej - 5G);
- art. 48 ustawy Prawo budowlane w jego konkretnej jednostce redakcyjnej, ponieważ inwestor dokonał samowolnej rozbudowy obiektu budowlanego bez uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu skargi strona podniosła między innymi, że istniejący obiekt budowlany nie jest zgodny ze zgłoszeniem dokonanym w 2010 r., ponieważ posiada inne parametry użytkowe w stosunku do zgłoszonych - zwiększono moc anten EIRP, a więc dokonano jego rozbudowy.
Ponadto zdaniem strony roboty budowlane, które inwestor wykonał po dacie przyjęcia zgłoszenia tj. około 2015 r. (czyli rozbudowa stacji bazowej telefonii komórkowej, która wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę) nie są zgodne z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego z 20 marca 2019 r., która dotyczy robót budowlanych polegających na montażu instalacji radiokomunikacyjnej (który nie wymaga ani zgłoszenia, ani uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę). Ponadto uruchomione na obiekcie pasmo 5G nie było objęte decyzją z 20 marca 2019 r.
W odpowiedzi na skargę Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W skardze zakwestionowano zgodność z prawem decyzji Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 24 czerwca 2024 r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Biłgoraju z 29 marca 2024 r. w przedmiocie odmowy nakazania wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgodnie z przepisem art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z mocy tego przepisu wiążące w sprawie jest stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 lutego 2016 r., sygn. akt II OSK 1429/14, że dokonanie zgłoszenia i brak sprzeciwu właściwego organu ma zasadniczo takie znaczenie, że inwestorowi, który wykonał roboty objęte zgłoszeniem nie można postawić zarzutu samowoli budowlanej, w rozumieniu art. 49b Prawa budowlanego - jeśli nie doszło obejście prawa - a ponadto, że w organ nadzoru budowlanego, w zależności od ustalonego stanu faktycznego, może stosować środki określone w art. 51 Prawa budowlanego.
Zgodnie z przepisem art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2024 r. poz. 725 ze zm.; dalej: "p.b."), organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania.
W myśl przepisu art. 51 ust. 7 p.b., jeżeli roboty zostały już wykonane, przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio.
Jest oczywiste, że w przypadku decyzji wydawanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b. na inwestora nakłada się obowiązek wykonania - w wyznaczonym terminie - określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych lub wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, o ile taka zgodność nie występuje.
Stan zgodny z prawem, w rozumieniu art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., oznacza, po pierwsze, zgodność z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, a po drugie, zgodność z zatwierdzonym projektem budowlanym lub innymi warunkami pozwolenia na budowę albo zgodność z dokonanym zgłoszeniem, przy czym co istotne - przesłankę zgodności z prawem należy oceniać w odniesieniu do przepisów prawa administracyjnego materialnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 kwietnia 2021 r., sygn. akt II OSK 2032/18).
Skoro w niniejszej sprawie wiążące jest ustalenie, że dla spornej inwestycji wymagane było uzyskanie pozwolenia na budowę, którego brak w okolicznościach niniejszej sprawy samowoli budowlanej to trafnie organy administracji uznały, że w okolicznościach sprawy niezbędne było nałożenie na inwestora, w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 p.b., obowiązku przedłożenia dokumentacji powykonawczej obiektu budowlanego, a następnie jej zweryfikowanie w zakresie zgodności tej dokumentacji i rozwiązań w niej przewidzianych z obowiązującymi przepisami. Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że nałożenie na inwestora obowiązku wykonania czynności może oznaczać obowiązek wykonania dokumentacji powykonawczej obejmującej pełną dokumentację budowy oraz inwentaryzację geodezyjną powykonawczą (zob. m.in.: wyrok NSA z 25 lutego 2014 r., sygn. akt II OSK 2286/12).
Mając zatem na uwadze okoliczności rozpoznawanej sprawy organ pierwszej instancji trafnie zastosował art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z ust. 7 p.b. nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia w zakreślonym terminie: inwentaryzacji powykonawczej spornej stacji bazowej telefonii cyfrowej zlokalizowanej na dachu budynku usługowo – produkcyjnego, oceny technicznej prawidłowości i zgodności wykonanych robót budowlanych z przepisami Prawa budowlanego, dokumentu potwierdzającego zgodność inwestycji z miejscowymi przepisami planistycznymi.
Z akt sprawy wynika, że inwestor dostarczył do PINB w Biłgoraju:
- inwentaryzację powykonawczą budowy stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci [...] S.A. zlokalizowanej na dachu budynku usługowo-produkcyjnego posadowionego na działce nr ewid.[...] ark. 39 położonej w B. przy ul. [...], opracowaną przez dr. inż. M. C. wraz z oświadczeniem autora ww. inwentaryzacji oraz oceną stanu technicznego stalowej konstrukcji wieży,
- analizę rozkładu pól elektromagnetycznych w otoczeniu instalacji radiokomunikacyjnej wykonaną przez inż. M. K. w dniu 12 lutego 2024 r.,
- sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych w dniu 24 lutego 2021 r. dla potrzeb bezpieczeństwa i higieny pracy przez [...] badań środowiskowych przy ul. [...] w W.,
- sprawozdanie [...] z pomiarów pól elektromagnetycznych wykonanych w dniu 24 lutego 2021 r. dla potrzeb ochrony środowiska pracy przez [...] badań środowiskowych przy ul. [...] w W.,
- decyzję Burmistrza Miasta Biłgoraj nr 13.2017 z 20 marca 2019 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego zamierzenia polegającego na: "Montażu instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] S.A. "[...]" z konstrukcjami wsporczymi anten i urządzeń telekomunikacyjnych, na budynku o wysokości 11,50 m n.p.t." Zamierzenie inwestycyjne planowane jest na terenie działki nr [...] ark. m. 30 położonej przy ul. [...] w B..
Trafnie organy uznały, że przedłożona przez inwestora dokumentacja spełniała wymagania określone w przepisach prawa, a wynikające z niej ustalenia były wystarczające do stwierdzenia, że brak jest podstaw do nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, gdyż w przypadku spornej inwestycji taka niezgodność nie zachodzi.
Jeśli chodzi o zgodność inwestycji z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, to nie ulega wątpliwości, że Burmistrz Biłgoraja w decyzji z 20 marca 2019 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, ustalił lokalizację inwestycji celu publicznego w pełni odpowiadającą charakterystyce spornego przedsięwzięcia inwestycyjnego. Inwestycja ta, polegająca na "Montażu instalacji radiokomunikacyjnej telefonii komórkowej [...] S.A. [...] z konstrukcjami wsporczymi anten i urządzeń telekomunikacyjnych, na budynku o wysokości 11,50 m n.p.t.", była już przedmiotem oceny sądów administracyjnych w zakresie jej zgodności z przepisami z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego w postepowaniu obejmującym kontrolę wyżej wskazanej decyzji Burmistrza. Tym samym złożenie przez inwestora wskazanej, ostatecznej decyzja Burmistrza w przedmiocie lokalizacji inwestycji celu publicznego stanowiło prawidłowe wypełnienie tego obowiązku - wynikającego z postanowienia PINB z 29 czerwca 2017 r.
Jak wynika z dalszych ustaleń organów, inwestycja polegała na posadowieniu i zainstalowaniu urządzeń, położeniu kabli koncentrycznych instalacji elektrycznej oraz zawieszeniu anten typu Al (3 szt.) i A2 (3 szt.) umożliwiających emisję w pięciu pasmach 800 MHz, 900 MHz, 1800 MHz, 2100 MHz i 2600 MHz. Anteny skierowane na azymuty: 60°, 180°, 300° na wysokości 25 m n.p.t. (z tolerancją -0/+lm). Ponadto na maszcie zostaną zainstalowane 2 anteny radioliniowe (RL 1 - wysokość zawieszenia 19,0 m n.p.t. azymut 57° oraz RL2 - wysokość zawieszenia 22,50 m n.p.t. azymut 296°). Na dachu budynku na stalowym ruszcie znajdować się będzie instalacja modułów radiowych oraz urządzeń nadawczo-odbiorczych umieszczonych w szafach technicznych typu OUTDOOR i połączonych z antenami drogami kablowymi i kablami (fidery, światłowody, kable koncentryczne, zasilające i jumpery).
Trafnie również organy ustaliły, że z przedłożonej przez inwestora inwentaryzacji powykonawczej wynika, że inwestycja składa się z wieży stalowej - konstrukcji wsporczej z odciągami zamocowanej do rusztu stalowego. Do rusztu mocowane są adaptery pod urządzenia OUTDOOR obsługujące stacje bazową złożoną z 5 segmentów, na której zamocowane są 2 wsporniki pod 2 anteny radiolinii na poziomie 19,0 m n.p.t. i 22,5 m n.p.t. oraz 3 wsporniki pod 6 anten sektorowych na poziomie 25 m n.p.t. (rys. 3 w inwentaryzacji) oraz mostu kablowego mocowanego przy urządzeniach sterujących. Antena radiowa RL1 zawieszona na wysokości 19,0 m n.p.t. skierowana jest na azymut 57°, zaś antena radiowa RL2 zawieszona na wysokości 22,5 m n.p.t. skierowana jest na azymut 296°. Natomiast anteny sektorowe zawieszone na wysokości 25,0 m n.p.t. skierowane są na następujące azymuty: 60°, 180°, 300°, po dwie anteny na każdy azymut (rys. 4 w inwentaryzacji). W odniesieniu do stanu technicznego wynikającego z inwentaryzacji to - stan ogólnobudowlany wieży nie budzi zastrzeżeń, stan elementów jest dobry nie stwierdzono oznak przeciążenia trzonu, wygięć, deplanacji, lokalnych deformacji prętów. Stan powłoki antykorozyjnej jest bez uwag. Nośność trzonu wieży jest wystarczająca do przeniesienia obciążeń od istniejących anten sektorowych. Obiekt spełnia warunki stanów granicznych nośności i użytkowalności. Nośność najbardziej obciążonego elementu oscyluje na poziomie 87 %. Ciężar wszystkich elementów stacji bazowej jest pomijalnie mały. Na głównych elementach konstrukcyjnych budynku nie stwierdzono nadmiernych ugięć, pęknięć podciągów, oznak deplanacji przekrojów ani nadmiernych wytężeń. Z oświadczenia autora inwentaryzacji wraz z oceną stanu technicznego stalowej konstrukcji wieży wynika, że inwestycja została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej.
Z opracowanej inwentaryzacji wynika, że sporna wieża została wykonana zgodnie z obowiązującymi przepisami techniczno-budowlanymi. W konstrukcji wieży oraz samego budynku nie zostały przekroczone stany graniczne nośności oraz użytkowalności.
Brak jest również podstaw do skutecznego zakwestionowania stanowiska organów, że z przedłożonej przez inwestora analizy rozkładu pół elektromagnetycznych w otoczeniu instalacji radiokomunikacyjnej wynika, że inwestycja nie będzie stanowiła zagrożenia dla ludzi i środowiska, pole elektromagnetyczne emitowane i wytwarzane przez anteny spełnia wymagania rozporządzenia Ministra Zdrowia z 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku. Obszary, w których pole elektromagnetyczne przekroczy wartość dopuszczalną, wystąpią wyłącznie w miejscach niedostępnych dla ludzi.
Podobnie należy ocenić ustalenia organów wynikające z sprawozdań z pomiarów pól elektromagnetycznych - wykonanych dla potrzeb bezpieczeństwa i higieny pracy oraz dla potrzeb ochrony środowiska przez [...] badań środowiskowych w W., a mianowicie, że osoby wykonujące pracę na obiekcie przebywają w przestrzeni pola EM strefy bezpiecznej, natomiast jedynie na drabince wejściowej na maszt występuje strefa ochronna pośrednia i strefa ochronna zagrożenia, a dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych w środowisku są dotrzymane.
Należy mieć na uwadze, że powyższe sprawozdania z pomiarów pól elektromagnetycznych zostały sporządzone przez wykwalifikowanych pracowników Laboratorium Badań Środowiskowych [...] w W., co zarówno w ocenie organów, jak i sądu nie budzi zastrzeżeń. Nie ma podstaw do podważenia kompetencji sporządzających sprawozdania, skoro przedłożona przez inwestora dokumentacja została opracowana przez osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje zawodowe. Dokonano oceny konstrukcji wybudowanej wieży stacji bazowej, zgodnie z żądaniem Organu oraz analizy oddziaływania zainstalowanych urządzeń na środowisko. Dodatkowo do ekspertyzy załączono sprawozdanie z badania rozkładu pól elektromagnetycznych w otoczeniu wybudowanej stacji bazowej telefonii komórkowej
W odniesieniu do kwestii związanej z zasięgiem sumarycznego obszaru występowania pól elektromagnetycznych wyjaśnić należy, iż kryterium kwalifikowania przedsięwzięć w zakresie oddziaływania na środowisko jest moc ERIP pojedynczej anteny, a nie sumaryczna moc anten zlokalizowanych w danym sektorze. Pomocniczo przy wyjaśnianiu wątpliwości w zakresie sumarycznego obszaru występowania pól elektromagnetycznych danej inwestycji warto zwrócić uwagę na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 listopada 2022 r. o sygn. akt III OPS 1/22, w której orzeczono, że przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu podjętej uchwały wskazał, że w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowej kwalifikowanej pod kątem instalacji radiokomunikacyjnej za "przedsięwzięcie" nie może być uznana każda z anten z osobna. Stacja bazowa z antenami sektorowymi i antenami radiolinii i urządzeniami doprowadzającymi stanowi bowiem jedno "przedsięwzięcie".
W tym stanie rzeczy trafnie organy uznały, że eksploatacja spornej inwestycji nie powoduje emisji w swoim otoczeniu pól o natężeniu przekraczającym wartości dopuszczalne.
Stwierdzić więc należy, że prawidłowo organy uznały, że nie zachodziła potrzeba nałożenia na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Inwestycja została wykonana zgodnie z decyzją Burmistrza Miasta Biłgoraj nr 13.2017 z 20 marca 2019 r. o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego i nie stanowi zagrożenia dla życia i zdrowia ludzi czy też środowiska, gdyż spełnia wymagane warunki techniczne.
Organy administracji nie naruszyły również przepisów postępowania w zakresie mającym znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo, a rozstrzygnięcia organów znajdują oparcie w przepisach prawa materialnego, prawidłowo zastosowanego przez organy obydwu instancji.
Z tych względów, na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a., skarga podlegała oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło