II SA/Lu 654/16

WyrokWSA w Lublinie2016-10-25

Skład orzekający: Marta Laskowska - Pietrzak, Witold Falczyński, Grażyna Pawlos - Janusz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, gdy inwestycja telekomunikacyjna została już zrealizowana?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że możliwe jest wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, nawet jeśli inwestycja telekomunikacyjna została już zrealizowana. Przepis art. 33 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych nakłada na właścicieli obowiązek umożliwienia nie tylko instalacji, ale także eksploatacji i konserwacji urządzeń telekomunikacyjnych. Ograniczenie to musi określać zakres, a eksploatacja i konserwacja nie mogą uniemożliwiać racjonalnego korzystania z nieruchomości ani prowadzić do istotnego zmniejszenia jej wartości.
Stan faktyczny
A. B., prowadząca działalność gospodarczą jako operator telekomunikacyjny, wystąpiła z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości Skarbu Państwa w celu eksploatacji i konserwacji podziemnych przyłączy światłowodowych, które zostały już zrealizowane. Po wygaśnięciu umowy dzierżawy, wnioskodawczyni wezwała zarządcę nieruchomości do zawarcia nowej umowy, co nie nastąpiło. Starosta odmówił wszczęcia postępowania, uznając, że inwestycja została już zrealizowana, a wniosek zmierza do usankcjonowania samowoli budowlanej. Wojewoda uchylił decyzję Starosty i umorzył postępowanie, uznając, że nie ma podstaw do ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości po zrealizowaniu inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Laskowska - Pietrzak (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia NSA Witold Falczyński, Sędzia NSA Grażyna Pawlos - Janusz, Protokolant Starszy asystent sędziego Łucja Krasińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 25 października 2016 r. sprawy ze skargi A. B. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] 2016 r., nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty [...] z dnia [...] 2016 r., nr [...]; II. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej A. B. kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] maja 2016 r., znak: [...] Wojewoda po rozpatrzeniu odwołania A. B. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] marca 2016 r. znak: [...] odmawiającej wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w obrębie G. gm. A., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działki nr [...] o pow. 34.80 ha, nr [...] o pow. 17,33 ha, nr [...] o pow. 32,55 ha, nr [...] o pow. 30,14 ha oraz 468 o pow. 28,15 na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz umorzył postępowanie I instancji. W piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. A. B. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą A. B. [...]" wystąpiła do Starosty [...] z wnioskiem o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości gruntowej położonej w obrębie G., w gminie A., oznaczonej jako działki nr: [...] poprzez udzielenie zezwolenia na eksploatację i konserwację położonej podziemnej inwestycji - przyłączy światłowodowych w pasie leśnym o powierzchni 289 m2, długości 1827 m i szerokości 0,15 m. Ponadto na podstawie art. 108 kpa wniosła o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności z uwagi na fakt, że decyzja jest niezbędna z punktu widzenia interesu społecznego i wyjątkowo ważnego interesu stron. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w piśmie z dnia [...] stycznia 2015 r. wezwała [...] do zawarcia umowy dzierżawy w trybie 33 ust. 1 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, jednak do chwili obecnej umowa nie została zawarta i w związku z powyższym konieczne jest wydanie decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 7 powyższej ustawy w związku z art. 124 i art. 124a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Podkreślił, że urządzenia tj. podziemna inwestycja - przyłącza światłowodowe znajdują się już na terenie działki i nie uniemożliwiają racjonalnego korzystania z nieruchomości, a w szczególności nie doprowadziły i nie doprowadzą do istotnego zmniejszenia wartości nieruchomości. Wniosła również o ustalenie opłaty z tytułu ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na zasadach określonych w art. 39a ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2015 r. poz. 2100 ze zm.) tj. wynagrodzenie z tytułu ograniczenia prawa do korzystania z nieruchomości powinno odpowiadać wysokości kwoty należnej za ustanowienie służebności przesyłu w wysokości odpowiadającej wartości podatków i opłat ponoszonych przez [...] do części nieruchomości, z której korzystanie jest ograniczone w związku z obciążeniem tą służebnością. Do wniosku z dnia [...] stycznia 2015 r. do [...] Ł. dołączyła - wniosek o zawarcie umowy dzierżawy gruntu leśnego o powierzchni 289 m2 z obrębu leśnego A. L. K. w celu umieszczania tabliczek informacyjnych o umieszczonym przyłączu światłowodowym, składającego się z linii, a także jego eksploatacji i konserwacji. Następnie w piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. skarżąca sprostowała wniosek, wskazując prawidłowy numer działki 481 zamiast 181. Starosta Ł. przy piśmie z dnia [...] lutego 2016 r. znak: [...] skierowanego do [...] Ł. jako zarządcy działek objętych wnioskiem załączył kopię wniosku, celem ustosunkowania się do jego treści i przedstawienia stanowiska w tej sprawie. W piśmie z dnia [...] marca 2016 r. Skarb Państwa [...] wniosły o nieuwzględnienie wniosku [...] A. B. z następujących względów: A. B. nie ma tytułu prawnego do korzystania z przedmiotowej nieruchomości, a umowa dzierżawy nieruchomości na czas określony wygasła i nie została zawarta kolejna umowa z powodu bardzo istotnego obniżenia przez zainteresowaną stawki czynszu i braku jakiejkolwiek dobrej woli z jej strony, co obecnie spowodowało korzystanie z nieruchomości bez tytułu prawnego i w złej wierze; do zezwolenia z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, jako jednej z postaci wywłaszczenia znajduje zastosowanie ograniczenia przewidziane w art. 113 ust. 2, zgodnie z którym nie może być wywłaszczona nieruchomość stanowiąca własność Skarbu Państwa, który to zakaz dotyczy wszelkich form ingerencji wywłaszczającej w prawo własności nieruchomości przysługujące Skarbowi Państwa, a więc nie tylko w postaci odjęcia ale także ograniczenia prawa własności; błędne oznaczenie uczestnika postępowania - [...] Ł., gdy właściwym oznaczeniem strony jest Skarb Państwa [...] [...] Ł.; fakt nie zawarcia umowy z A. B. wynika wyłącznie z braku akceptacji zaproponowanych przez nią, nie mających podstaw, warunków dzierżawy gruntów; zezwolenie na eksploatację i konserwację podziemnej linii światłowodowej wpływa na gospodarkę leśną prowadzoną przez [...] [...] Ł. na tej nieruchomości. Ponadto w piśmie poinformowano, że przed Sądem Rejonowym w Ł. pod sygn. akt I C [...] toczy się postępowanie o opróżnienie przez A. B. przedmiotowej nieruchomości przez usunięcie położonej instalacji światłowodowej wobec wygaśnięcia umowy dzierżawy. Do akt sprawy załączono pismo Zarządu Dróg Powiatowych w Ł. z dnia [...] marca 2016 r., z którego wynika, że w sprawie budowy przez Firmę [...] A. B. linii telekomunikacyjnych kablowych (światłowodowych) na terenie Powiatu [...] toczy się postępowanie przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w [...] (sprawa prowadzona pod znakiem: PINB [...]). Do pisma załączono również wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie (sygn. akt: II SA/Lu 515/13, II SA/LU 516/13, II SA/Lu 517/13, II SA/Lu 518/13) i Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt II OSK 1031/14, II OSK 1032/14, II OSK 1033/14, II OSK 1034/14) oddalające skargi i skargi kasacyjne A. B. na sprzeciwy Starosty [...] od zgłoszeń zamiaru budowy linii światłowodowych w pasach dróg powiatowych. Decyzją z dnia [...] marca 2016 r., znak: [...], Starosta Ł. odmówił wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego w zakresie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości położonej w obrębie G. gm. A., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działki nr [...] o pow. 34.80 ha, nr [...] o pow. 17.33 ha, nr [...] o pow. 32.55 ha, nr [...] o pow. 30.14 ha oraz nr [...] o pow. 28.15 ha, stanowiącej własność Skarbu Państwa będącej w zarządzie Państwowego Gospodarstwa L. [...] [...] Ł., dla których Sąd Rejonowy w Ł. prowadzi księgę wieczystą Nr [...] W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, że inwestycja liniowa - przyłącza światłowodowe są już na przedmiotowej nieruchomości wybudowane, co potwierdzono we wniosku o ograniczenie, jak również we wniosku z dnia [...] stycznia 2015 r. o zawarcie umowy dzierżawy gruntu. Organ stwierdził, że z przepisu art. 112 ust. 2 ustawy o gospodarce gruntami wynika, że wywłaszczenie nieruchomości polegać może nie tylko na pozbawieniu, lecz również na ograniczeniu w drodze decyzji prawa własności nieruchomości, zaś analiza tego przepisu prowadzi do wniosku, że w sytuacji, kiedy został już zrealizowany cel publiczny wyłączona jest możliwość wydania ex post decyzji o wywłaszczeniu, gdyż brak jest ustawowych przesłanek do podjęcia takiej decyzji. Zdaniem organu wywłaszczenie może więc nastąpić wówczas, gdy określone cele inwestycyjne, na potrzeby których nieruchomość miałaby być wywłaszczona, nie zostały jeszcze zrealizowane. Jak stwierdził Starosta Ł. wnioskodawczym budując linie światłowodowe nie posiadała wymaganych prawem budowlanym zgłoszeń, a złożenie wniosku o ograniczenie sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości zmierza do usankcjonowania samowoli budowlanej na tej nieruchomości. Od powyższej decyzji odwołanie wniosła A. B. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą A. B. [...] podnosząc, iż rozstrzygnięcie organu I instancji zostało wydane z naruszeniem przepisów art. 7 Konstytucji RP oraz art. 6 kpa w związku z art. 33 ust. 7 ustawy o wsparciu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych poprzez wydanie decyzji o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości w sytuacji, gdy przepisy prawa nie przewidują wydania takiego rozstrzygnięcia w formie decyzji administracyjnej w odniesieniu do postępowania, o którym mowa w art. 33 ust. 7 ww. ustawy. Skarżąca ponadto podniosła naruszenie art. 115 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami w zw. z art. 33 ust. 7 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie jako podstawy prawnej zaskarżonej decyzji o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego podczas gdy art. 33 ust. 7 nie zawiera odesłania do art. 115 ust. 4 u.g.n., jak również naruszenie art. 61 § 1 i § 3 kpa poprzez ich niezastosowanie i uznanie, że postępowanie w sprawie dotyczące ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości nie zostało wszczęte z mocy prawa z dniem doręczenia organowi I instancji wniosku o wszczęcie postępowania oraz naruszenie art. 8, art. 10 § 1, art. 11 oraz art. 81 kpa poprzez niezawiadomienie wnioskodawcy przed wydaniem zaskarżonej decyzji o możliwości wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Dodatkowo zarzuciła naruszenie art. 124 ust. 1b u.g.n. w zw. z art. 33 ustawy o wspieraniu rozwoju poprzez brak zawiadomienia Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej o wydaniu zaskarżonej decyzji i uniemożliwienie mu w ten sposób zajęcia stanowiska w sprawie, podczas gdy w świetle art. 124 ust. 1b ustawy przed wydaniem decyzji w sprawie ograniczenia korzystania z nieruchomości z zakresu urządzeń łączności publicznej obligatoryjne jest dokonanie uzgodnienia z Prezesem Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Rozpatrując odwołanie Wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 112 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, wywłaszczenie nieruchomości na obszarze przeznaczonym w planie miejscowym na cele publiczne (art. 6 ustawy), które nie mogą być zrealizowane w inny sposób, polega na pozbawieniu lub ograniczeniu w drodze decyzji praw rzeczowych przysługujących do nieruchomości, gdy prawa te nie mogą być nabyte w drodze umowy. W świetle art. 115 ust. 4 ustawy odmowa wszczęcia postępowania wywłaszczeniowego, o które wystąpił organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego albo podmiot, który zamierza realizować cel publiczny, następuje w drodze decyzji. Art. 33. 1. ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych stanowi, że właściciel, użytkownik wieczysty nieruchomości lub zarządca nieruchomości, niebędący przedsiębiorcą telekomunikacyjnym, jest obowiązany umożliwić operatorom, podmiotom, o których mowa w art. 4 pkt 1, 2, 4, 5 i 8 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne oraz jednostkom samorządu terytorialnego wykonującym działalność, o której mowa w art. 3 ust. 1, umieszczenie na nieruchomości obiektów i urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej w celu niezwiązanym z zapewnieniem telekomunikacji w budynku znajdującym się na tej nieruchomości, w szczególności instalowanie urządzeń telekomunikacyjnych, przeprowadzanie linii kablowych pod nieruchomością, na niej lub nad nią, umieszczanie tabliczek informacyjnych o urządzeniach, a także ich eksploatację i konserwację, jeżeli nie uniemożliwia to racjonalnego korzystania z nieruchomości, w szczególności nie prowadzi do istotnego zmniejszenia wartości nieruchomości. Korzystanie z nieruchomości, o których mowa w ust. 1, jest odpłatne, chyba że strony umowy, o której mowa w ust. 3, postanowią inaczej. Warunki korzystania z nieruchomości ustala się w umowie, która jest zawierana na piśmie w terminie 30 dni od dnia wystąpienia przez operatora z wnioskiem o jej zawarcie. 3a. Umowa, o której mowa w ust. 3, stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej. Warunki korzystania z pasa drogowego ustala się na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2015 r. poz. 460). (uchylony) (uchylony) Jeżeli w terminie, o którym mowa w ust. 3, nie zostanie zawarta umowa, stosuje się odpowiednio przepisy art. 124 i art. 124a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. W ocenie Wojewody przepis art. 124 ust. 1 powyższej ustawy wskazuje, że starosta może ograniczyć w drodze decyzji sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów służących do przesyłania płynów, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji na nieruchomościach stanowiących własność prywatną, jeżeli właściciel nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zezwolenie może być udzielone z urzędu bądź na wniosek zarządu jednostki samorządu terytorialnego, innej osoby lub jednostki organizacyjnej (ust. 2). W zakresie urządzeń łączności publicznej decyzję w sprawie zezwolenia wydaje się w uzgodnieniu z prezesem Urzędu Komunikacji Elektronicznej. Decyzja ta może być również wydana w przypadku braku planu miejscowego lub decyzja o ustaleniu lokalizacji celu publicznego nie jest wymagana (art. 124 ust. 1 a ustawy). Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania art. 112 u.g.n., jak również art. 115 ust. 4 u.g.n. bowiem art. 33 ust. 7, w oparciu o który wnioskodawczym zażądała ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości, nie przewiduje zastosowania przepisów dotyczących wywłaszczania nieruchomości, zamieszczonych w dziale III, rozdział 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami lecz stosuje się przepisy art. 124 i art. 124 a tej ustawy. Regulacja zawarta w art. 124 ust. 1 u.g.n. i następnych jest bowiem szczególnym rodzajem wywłaszczenia, polegającym na ograniczeniu prawa własności lub prawa użytkowania wieczystego. Ten szczególny charakter wyraża się w tym, że obowiązują tu odmienne niż przy wywłaszczeniu nieruchomości zasady i tryb obciążania nieruchomości w postaci ograniczenia sposobu korzystania z tej nieruchomości. Oznacza to, że art. 124 u.g.n. jest przepisem lex specialis do art. 112 u.g.n. Zdaniem Wojewody, organ I instancji nie miał podstaw prawnych do wydania zaskarżonej decyzji, bowiem jedynie odmowa wszczęcia postępowania o wywłaszczenie (odjęcie prawa własności bądź prawa użytkowania wieczystego), a nie o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, następuje w drodze decyzji, wydanej na podstawie art. 115 ust. 4 ustawy tj. przepisu szczególnego w stosunku do k.p.a. Zdaniem organu odwoławczego winien mieć więc zastosowanie przepis art. 61a § 1 k.p.a., w myśl którego gdy żądanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Powyższy przepis wskazuje dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego. Pierwszej z nich k.p.a. nadaje wymiar podmiotowy (wniesienie podania przez osobę nie będącą stroną), a drugiej wymiar przedmiotowy (zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania). Druga z tych przesłanek -"inne uzasadnione przyczyny" nie została w art. 61a § 1 kpa określona w jakikolwiek sposób. W orzecznictwie i doktrynie wskazuje się, że ustalenie jej znaczenia wymaga odniesienia do regulacji stwierdzenia nieważności decyzji. Celem instytucji odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego jest uniemożliwienie prowadzenia takiego postępowania, którego rezultat (decyzja administracyjna) byłby obarczony istotną wadą. Przez "inne przyczyny" zatem należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania np. gdy w tej samej sprawie już się toczy postępowanie administracyjne albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Organ odwoławczy wskazał, że z samego wniosku bezspornie wynika, że powołana we wniosku o ograniczenie sposobu korzystania inwestycja liniowa - przyłącza światłowodowe została już na przedmiotowych działkach zrealizowana, a zatem nie jest możliwe ograniczenie sposobu korzystania w trybie administracyjnym. Z istoty zezwolenia objętego art. 124 ust. 1 ustawy z 1997 r. o gospodarce nieruchomościami bowiem wynika, iż może być ono wydane wyłącznie przed rozpoczęciem na danej, ściśle określonej nieruchomości konkretnego procesu inwestycyjnego. Wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości przez właściciela, w trybie art. 124 ust. 1 już po rozpoczęciu robót budowlanych, a tym bardziej po ich zakończeniu, jest niedopuszczalne. Nie jest zatem dopuszczalne wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. po zrealizowaniu już inwestycji. Powołując się na orzecznictwo sądowe organ II instancji wskazał, że z istoty zezwolenia z art. 124 ustawy wynika, że może być ono wydane przed rozpoczęciem na danej, ściśle określonej nieruchomości konkretnego celu inwestycyjnego (wyrok NSA z dnia 25 września 2008 r., sygn. akt I OSK 1344/07, LEX nr 498335; wyrok WSA w Szczecinie z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Sz 270/08). W ocenie organu odwoławczego należało w oparciu o przepis art. 138 § 1 pkt 2 kpa zaskarżoną decyzję uchylić i umorzyć postępowanie I instancji jako bezprzedmiotowe (art. 105 § 1 kpa). Odnosząc się do zarzutu skarżącej dotyczącego braku uzgodnienia decyzji Starosty [...] z Prezesem Urzędu Komunikacji Elektronicznej, Wojewoda uznał zarzut za niezasadny, bowiem decyzja organu I instancji jest rozstrzygnięciem proceduralnym, a nie rozstrzygnięciem merytorycznym wydanym w oparciu o art. 124 ust. 1b ustawy o gospodarce nieruchomościami. W sprawie nie było prowadzone postępowanie dowodowe z udziałem wszystkich stron postępowania, lecz jedynie odmówiono wnioskodawcy wszczęcia postępowania administracyjnego po wstępnym rozpoznaniu wniosku bez udziału pozostałych uczestników postępowania i bez zawiadomienia wnioskodawcy, w myśl art. 10 § 1 k.p.a. o zakończeniu postępowania dowodowego przed wydaniem decyzji, którego to postępowania nie przeprowadzono. Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, A. B., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, który zaskarżonej decyzji zarzucił: 1/ naruszenie prawa materialnego - art. 33 ust. 3 i 7 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych w zw. z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że wskazane przepisy uniemożliwiają wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości na cele związane z umieszczeniem obiektów i infrastruktury telekomunikacyjnej gdy inwestycja została zrealizowana; 2/ naruszenie przepisów postępowania, które miały wpływ na wynik sprawy, tj. art. 138 § 2 kpa oraz art. 138 § 1 pkt 2kpa w zw. z art. 61a kpa poprzez przyjęcie, że decyzję Starosty [...] należało uchylić i umorzyć I pierwszej instancji z uwagi na brak drogi administracyjnej w niniejszej sprawie, podczas gdy droga administracyjna w niniejszej sprawie istnieje ponieważ podstawą wydania decyzji administracyjnej rozstrzygającej żądanie skarżącej jest art. 33 ust. 3 i 7 ustawy o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych w zw. z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami; 3/ naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynika sprawy, tj. art. 7 kpa poprzez wydanie decyzji uchylającej decyzję Starosty [...] oraz umarzającej postępowanie w I instancji bez uwzględnienia przy jej wydawaniu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli podczas gdy art. 7 kpa zobowiązuje organ do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Wskazując na powyższe zarzuty pełnomocnik skarżącej wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty [...] oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącej opisał szczegółowo stan sprawy, rozwijając wskazane zarzuty. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. prawidłowości zastosowania przez organy administracji publicznej przepisów obowiązującego prawa oraz trafności jego wykładni. Stwierdzenie przez sąd naruszenia przez organ administracji przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, skutkują wyeliminowaniem zaskarżonego aktu z obrotu prawnego, zgodnie z dyspozycją art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Od dnia 17 lipca 2010 r. obowiązuje w porządku prawnym ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. 2015r. poz. 880) zwana dalej ustawą szerokopasmową, której celem jest zapewnienie powszechności usług telekomunikacyjnych. Zgodnie z art. 33 ust. 1 powyższej ustawy właściciel, użytkownik wieczysty nieruchomości lub zarządca nieruchomości, niebędący przedsiębiorcą telekomunikacyjnym, jest obowiązany umożliwić operatorom, podmiotom, o których mowa w art. 4 pkt 1, 2, 4, 5 i 8 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne, oraz jednostkom samorządu terytorialnego wykonującym działalność, o której mowa w art. 3 ust. 1, umieszczenie na nieruchomości obiektów i urządzeń infrastruktury telekomunikacyjnej w celu niezwiązanym z zapewnieniem telekomunikacji w budynku znajdującym się na tej nieruchomości, w szczególności instalowanie urządzeń telekomunikacyjnych, przeprowadzanie linii kablowych pod nieruchomością, na niej lub nad nią, umieszczanie tabliczek informacyjnych o urządzeniach, a także ich eksploatację i konserwację, jeżeli nie uniemożliwia to racjonalnego korzystania z nieruchomości, w szczególności nie prowadzi do istotnego zmniejszenia wartości nieruchomości. Przy czym korzystanie z nieruchomości jest odpłatne, chyba że strony postanowią inaczej (ust.2). Warunki korzystania z nieruchomości ustala się w umowie, która jest zawierana na piśmie w terminie 30 dni od dnia wystąpienia przez operatora z wnioskiem o jej zawarcie (ust.3) Jeżeli w tym terminie nie zostanie zawarta umowa, stosuje się odpowiednio przepisy art. 124 i art. 124a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (ust.7). Natomiast zgodnie art. 2 pkt 27 ustawy z dnia 16 lipca 2004r. Prawo telekomunikacyjne ( Dz. U. z 2004 r., nr 171, poz.1800, z późń. zm.) operatorem jest przedsiębiorca telekomunikacyjny lub inny podmiot uprawniony do wykonywania działalności gospodarczej na podstawie odrębnych przepisów, który wykonuje działalność gospodarczą polegającą na dostarczaniu sieci telekomunikacyjnych lub świadczeniu usług towarzyszących. Nie ma zatem wątpliwości, że A. B. prowadząca działalność gospodarczą pod firmą A. B. [...]" jest operatorem w rozumieniu tego przepisu. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że ustalenia faktyczne w sprawie nie są kwestionowane. Bezsporne jest, że na części działek nr [...] o pow. 34.80 ha, nr [...] o pow. 17.33 ha, nr [...] o pow. 32.55 ha, nr [...] o pow. 30.14 ha oraz nr [...] o pow. 28.15 ha, stanowiących własność Skarbu Państwa będących w zarządzie Państwowego Gospodarstwa L. [...] [...] Ł., dla których Sąd Rejonowy w Ł. prowadzi księgę wieczystą Nr [...] przedsiębiorca telekomunikacyjny zrealizował podziemną inwestycję - przyłącza światłowodowe. Inwestorka zrealizowała inwestycję przyłączy światłowodowych na podstawie umowy dzierżawy Nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. na wymienionych działkach zawartej ze Skarbem Państwa - [...] Ł.. Powyższa umowa dzierżawy wygasła. Nie ma też sporu co do tego, że przedsiębiorca telekomunikacyjny A. B. przed wystąpieniem z wnioskiem do Starosty [...] o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości wystąpiła do [...] Ł. z propozycją zawarcia ponownej umowy dzierżawy (wniosek z dnia [...] stycznia 2015 r.). Podkreślić należy, że zgodnie z art. 33 ust. 3 ustawy szerokopasmowej, warunki korzystania z nieruchomości ustala się w umowie, która powinna być zawarta w terminie 30 dni od dnia wystąpienia przez operatora o jej zawarcie. Jeżeli strony nie zawrą umowy w terminie, stosuje się odpowiednio przepisy art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Inaczej mówiąc, jeśli właściciel nie wyrazi zgody na prowadzenie robót na terenie stanowiącym jego własność, wówczas inwestor może ubiegać się o zezwolenie na ich wykonanie w trybie administracyjnym. Ustawodawca w art. 33 ust. 7 powyższej ustawy odsyła do odpowiedniego stosowania art. 124 u.g.n., który znajduje się w rozdziale 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami zatytułowanym "wywłaszczanie nieruchomości". Zdaniem Sądu, zasadniczy prawny problem, jaki ujawnił się w niniejszej sprawie, dotyczy kwestii odnoszącej się do możliwości ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości (zastosowania 124 u.g.n.) w sytuacji zrealizowania inwestycji. Zdaniem Wojewody nie jest dopuszczalne wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. już po zrealizowaniu inwestycji. Na poparcie swojej tezy organ odwoławczy przywołał orzecznictwo sądów administracyjnych, z którym należy się co do zasady zgodzić, jednakże nie ma ono w sprawie przesądzającego znaczenia. W ocenie Sądu organy dokonały nieprawidłowego odczytania normy zawartej w art. 33 ust. 1 ustawy szerokopasmowej, odnosząc ją jedynie do fazy realizacji inwestycji (instalowanie urządzeń telekomunikacyjnych, przeprowadzenie linii kablowych), natomiast nie dostrzegły, że ustawodawca nałożył również na właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości obowiązek umożliwienia korzystania z nieruchomości m.in. przedsiębiorcy telekomunikacyjnemu również w zakresie eksploatacji i konserwacji zainstalowanych urządzeń telekomunikacyjnych. Zdaniem Sądu treść art. 33 ust. 1 ustawy szerokopasmowej nie pozwala na taką wykładnię art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, która ogranicza możliwość zastosowania powyższego przepisu jedynie do fazy przeprowadzenia procesu inwestycyjnego, tym bardziej, że ustawodawca wskazał na odpowiednie stosowanie powyższego przepisu po spełnieniu warunków określonych w art. 33 ust. 1 ustawy szerokopasmowej. Podkreślić również należy, że decyzja wydana na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. ograniczająca sposób korzystania z nieruchomości musi określać zakres tego ograniczenia. Ponownie rozpatrując wniosek inwestora o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości organ administracji zobowiąże wnioskodawcę do wskazania zakresu prowadzonej eksploatacji i konserwacji zainstalowanych urządzeń, co ma znaczenie w kontekście wskazanego w ustawie warunku, że eksploatacja i konserwacja nie może uniemożliwić racjonalnego korzystania z nieruchomości i nie może prowadzić do istotnego zmniejszenia wartości nieruchomości. Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i art. 135 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło