II SA/Lu 694/12

WyrokWSA w Lublinie2012-12-12

Skład orzekający: Jerzy Dudek, Grażyna Pawlos-Janusz, Krystyna Sidor

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek sporządzania i wydawania stronie uwierzytelnionych kopii dokumentów z akt sprawy, czy też strona powinna samodzielnie sporządzać odpisy lub notatki?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie ma obowiązku sporządzania kserokopii akt administracyjnych ani ich odpisów i doręczania ich stronie. Przepisy prawa jedynie zobowiązują organ do umożliwienia stronie przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek lub odpisów. Wydawanie uwierzytelnionych odpisów przez organ jest możliwe tylko w wyjątkowych sytuacjach, gdy strona wykaże ważny interes prawny i brak możliwości samodzielnego sporządzenia takich odpisów.
Stan faktyczny
Skarżący J. A. złożył wniosek o wydanie uwierzytelnionych kopii dokumentów z akt sprawy dotyczącej utwardzenia gruntu, argumentując potrzebę posiadania ich do wglądu w domu. Organ odmówił, wskazując, że skarżący nie wykazał ważnego interesu, a jedynie zapoznał się z aktami. Skarżący wniósł skargę, podnosząc trudności w dostępie do akt w siedzibie organu i brak możliwości samodzielnego wykonania dokumentacji. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę. Przyznano radcy prawnemu koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Dudek, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędzia NSA Krystyna Sidor (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Beata Skubis-Kawczyńska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi J. A. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania uwierzytelnionej kopii dokumentów w sprawie utwardzenia gruntu I. oddala skargę; II. przyznaje [...] M.S. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) kwotę 295,20 zł (dwieście dziewięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, w tym 55,20 zł (pięćdziesiąt pięć złotych dwadzieścia groszy) należnego podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia ....Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ...o odmowie wydania J. A. uwierzytelnionych kopii dokumentów. W uzasadnieniu organ wskazał, że J. A. złożył wniosek o wydanie uwierzytelnionych kopii dokumentów z całości akt sprawy dotyczącej utwardzenia powierzchni gruntu działki budowlanej nr ewid. ... położonej w obrębie 2 – J. gmina O., podnosząc, że chce mieć je "do wglądu w domu, w każdym czasie" (k.44, 45 akt admin.). Organ odmawiając uwzględnienia wniosku stwierdził, że J. A. nie wykazał ważnego interesu, wynikającego z art. 73 § 1 K.p.a., usprawiedliwiającego wniosek. Z akt sprawy wynika natomiast, że w dniu 25 kwietnia 2012r. zapoznał się on ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wniósł J. A., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia. Wskazał, że nie jest w stanie dokładnie zapoznać się z aktami sprawy w siedzibie organu (ze względu na "znaczną odległość" i "czas, w którym może się zapoznawać"), ponadto nie posiada aparatu do wykonania samodzielnie dokumentacji fotograficznej. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia) w zakresie jego zgodności z prawem. Zaskarżone postanowienie prawa nie narusza. Wniosek skarżącego o udostępnienie uwierzytelnionych kopii całości akt sprawy nie mógł być przez organ uwzględniony, ponieważ przepisy nie nakładają na organ obowiązku sporządzania kserokopii akt administracyjnych lub ich odpisów i doręczania ich stronie. (por. wyrok WSA z dnia 20 kwietnia 2006r., II SA/Wa 2906). W świetle art. 73 § 1 kpa w każdym stadium postępowania organ administracji publicznej obowiązany jest jedynie umożliwić stronie przeglądanie akt sprawy oraz sporządzanie z nich notatek lub odpisów. Jego rola polega więc wyłącznie na zapewnieniu stronom realnych możliwości przeglądania akt sprawy oraz utrwalania na własny użytek wiadomości zawartych w aktach przez ich notowanie czy też wykonywanie odpisów, w tym również sporządzanie kopii akt administracyjnych przy pomocy kserokopiarki. Natomiast organ administracji nie ma obowiązku wykonywania, nawet odpłatnie, kserokopii dokumentów zawartych w aktach i dostarczania ich stronie, gdyż utrwalenie wiadomości zawartych w aktach administracyjnych w postaci notatek lub odpisów przepis art. 73 § 1 K.p.a. jednoznacznie powierza stronie, bez względu na użyte przez nią w tym celu środki techniczne. (por. wyrok NSA z dnia 5 lipca 2005r., GSK 898/04). Wykonywanie odpisów przez organ jest możliwe wyłącznie na podstawie art. 73 § 2 kpa i dotyczy tylko odpisów uwierzytelnionych, które stają się nowymi dokumentami, regułą zaś jest samodzielne wykonywanie "zwykłych" (nie uwierzytelnionych) odpisów przez stronę zgodnie z art. 73 § 1 kpa. (por. wyrok WSA z dnia 26 lipca 2006r., II SA/Wa 776/06, LEX nr 258357). Wydawanie odpisów ma charakter wyjątkowy i jest możliwe jedynie pod warunkiem, że strona wykaże, iż ma w tym ważny interes. Jak wynika z akt sprawy, skarżący J. A. został zawiadomiony o prawie przeglądania akt i z prawa tego skorzystał w dniu 25 kwietnia 2012r. (k.43 akt admin.) – miał prawo również sporządzić z nich notatki. Wbrew zarzutom, skarżący nie wykazał, by miał ważny interes w żądaniu - na podstawie art. 73 § 2 K.p.a. - sporządzenia przez organ uwierzytelnionych odpisów wskazanych dokumentów. Nawet uzasadnienie istnienia ważnego interesu strony koniecznością posiadania uwierzytelnionych odpisów poszczególnych dokumentów z akt administracyjnych, czy to dla potrzeb prowadzonego postępowania w sprawie, czy to w celu ich wykorzystania w innych postępowaniach jest niewystarczające. Żądając wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów należy bowiem wykazać, że nie ma się samemu możliwości sporządzenia pożądanych odpisów z akt sprawy. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 lipca 2007 r., sygn. akt I OSK 1319/06). Wskazane przez skarżącego okoliczności nie świadczą o tym, że nie mógł on sporządzić we własnym zakresie "zwykłych" kopii dokumentów, w szczególności brak aparatu fotograficznego nie stanowił takiej przeszkody. Skarżący przeglądał akta w siedzibie organu i niewątpliwie miał możliwość zorganizowania odpowiednich środków technicznych i sporządzenia kopii bądź notatek z akt sprawy we własnym zakresie. W sytuacji występującej w sprawie, odmowa uwzględnienia wniosku skarżącego była zatem usprawiedliwiona. Z tych względów należy stwierdzić, że postanowienie organu odmawiające uwzględnienia wniosku J. A., jak i utrzymujące je w mocy postanowienie organu odwoławczego nie naruszają obowiązujących przepisów, a zatem skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270); o wynagrodzeniu ustanowionego w ramach prawa pomocy radcy prawnego orzeczono natomiast na podstawie art. 250 cyt. ustawy w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2002r., Nr 163, poz.1349 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło