II SA/Lu 753/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Joanna Cylc - Malec po rozpoznaniu w dniu 13 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 6 [...] r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji o odmowie przyznania zasiłku rodzinnego oraz stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji przyznającej zasiłek rodzinny - w zakresie wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. I. Ł. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...] r., nr [...] wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej "decyzji do czasu wyczerpania przez nią drogi odwoławczej". Wskazaną decyzją organ odwoławczy uchylił decyzję Dyrektora [...] w C. z dnia [...]., znak: [...], którą organ I instancji w pkt 1) uchylił decyzję własną z dnia 20 marca 2012 r. przyznającą skarżącej na rzecz syna S. H. zasiłek rodzinny wraz z dodatkiem na wskazany okres, zaś w pkt 2) odmówił przyznania tego świadczenia na ten sam okres. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skarżący uprawniony jest do złożenia stosownego wniosku o udzielenie mu ochrony tymczasowej przez wstrzymanie wykonalności zaskarżonego aktu lub czynności. Zgodnie bowiem z art. 61 § 3 p.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te nie zachodzą w niniejszej sprawie z uwagi na charakter zaskarżonej decyzji. W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., mogą być jedynie takie akty i czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy natomiast rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. J. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122; postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 882/05, niepubl.). Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2006 r., sygn. akt I FZ 281/06, OSP 2007, Nr 6, poz. 76). Do wykonania nie kwalifikują się więc wszelkie odmowne akty administracyjne (vide: T. Woś (red.): Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, LexisNexis, Warszawa 2008, s. 338). W niniejszej sprawie skarżąca domagała się wstrzymania wykonania decyzji organu odwoławczego z dnia [...] r., którą organ ten 1) uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] r. uchylającą inną własną decyzję z dnia [...]. (o przyznaniu skarżącej wskazane wyżej świadczenia rodzinne) i jednocześnie odmawiającą przyznania tych świadczeń za ten sam okres oraz 2) stwierdził, że decyzja organu I instancji z dnia [...] r. została wydana z naruszeniem prawa, jednak nie podlega ona uchyleniu ze względu na upływ pięciu lat od dnia jej doręczenia. Badając skutki prawne, jakie mogłaby odnieść dla skarżącej (uchylona zaskarżoną decyzją) decyzja organu I instancji z dnia [...] r., stwierdzić należy, że decyzja ta nie nakłada na stronę skarżącą żadnych obowiązków podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny, czy też przymusowy, nie kreuje również nowej sytuacji skarżącej w sferze jej obowiązków. Decyzja ta w szczególności nie skutkuje powstaniem zobowiązania do zwrotu pobranego zasiłku, nie wywołuje także bezpośrednio skutków finansowych. Skutki finansowe mogą wynikać dopiero z decyzji nakładającej obowiązek zwrotu świadczenia. Tylko bowiem taka decyzja zobowiązuje do uiszczenia należności pieniężnych i tym samym pociąga za sobą dolegliwość finansową dla zobowiązanego. Decyzja zobowiązująca do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku może być objęta wstrzymaniem wykonania, zarówno na etapie postępowania odwoławczego, jak też - w razie zaistnienia ku temu przesłanek - na etapie ewentualnego postępowania sądowego. Skoro więc decyzja taka nie rodzi po stronie jej adresata żadnych uprawnień, ani obowiązków, to nie można również mówić o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Tym bardziej skutków takich nie wywołuje zaskarżona decyzja uchylająca tę decyzję, tym bardziej, że organ odwoławczy orzekł jednocześnie o odmowie uchylenia decyzji z dnia [...] r., przyznającej skarżącej świadczenie. Z powyższych względów stwierdzić należy, że brak jest przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a więc brak uzasadnionych podstaw do zastosowania instytucji ochrony tymczasowej. Z tych względów należało odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.