II SA/Lu 832/11
PostanowienieWSA w Lublinie2011-12-27
Skład orzekający: Jarosław Harczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest osobą ubogą w rozumieniu przepisów, ale której poniesienie kosztów postępowania sądowego spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny, powinno się przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, a w szczególności zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przyznaje się prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co dotyczy osób rzeczywiście ubogich. W przypadku, gdy poniesienie kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla strony i jej rodziny, przyznaje się prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych, ale niekoniecznie ustanowienie adwokata, jeśli strona jest w stanie ponieść jego minimalny koszt.Stan faktyczny
Strona skarżąca J. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Strona wykazała, że poniesienie kosztów postępowania spowoduje uszczerbek w jej budżecie domowym, który utrzymuje siedem osób. Niemniej jednak, strona i jej małżonek posiadają dochody i mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, a także są w stanie spłacać kredyt bankowy, co wyklucza przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano J. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; II. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie adwokata).Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Jarosław Harczuk po rozpoznaniu w dniu 27 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Wojewody z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę p o s t a n a w i a I. przyznać J. K. prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie w całości od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Strona skarżąca wezwana do wypełnienia urzędowego formularza wniosku
o przyznanie prawa pomocy symbol PPF w zakreślonym terminie (data stempla pocztowego) wniosła wypełniony i podpisany druk PPF żądając przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Strona skarżąca wezwana do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń wykonała wezwanie.
Referendarz sądowy stwierdził, że:
Stosownie do art. 246 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej "p.p.s.a.", przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym prawo pomocy w zakresie całkowym przyznawane powinno być jedynie osobom rzeczywiście ubogim, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia jak osoby bezdomne czy osoby bezrobotne (por. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2011 r., sygn. akt I OZ 162/11 – Lex nr 786724). Zarówno strona skarżąca jak i jej małżonka osiągają dochody (strona skarżąca – emerytura [...] złotych brutto – [...] złotych netto oraz dochód z gospodarstwa rolnego [...] złotych, małżonka strony skarżącej – emerytura [...] złotych brutto – [...] złotych netto), są właścicielami gospodarstwa rolnego o powierzchni [...] ha przeliczeniowych i mają zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Nie można ich więc zaliczyć do osób ubogich, pozbawionych jakichkolwiek dochodów a tym samym do osób, które nie mają możliwości choć częściowego partycypowania w kosztach postępowania. Tym samym nie można przyjąć, aby strona skarżąca wykazała, że zasadnym jest uwzględnienie w całości jej wniosku o przyznanie prawa pomocy. W sprawie niniejszej strona skarżąca wykazała zaś, że poniesienie przez nią kosztów sądowych niniejszego postępowania spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla niej i jej rodziny. Strona skarżąca i jej małżonka prowadzą wspólne gospodarstwo domowe wraz z synem i jego rodziną, którą wraz z synem strony skarżącej tworzy pięcioro osób. Syn strony skarżącej wraz z rodziną pozostaje na utrzymaniu rodziców. Zarówno on jak i jego żona są osobami bezrobotnymi. Tym samym miesięczny dochód netto gospodarstwa domowego strony skarżącej wynoszący [...] złotych służy utrzymaniu siedmiu osób. Poniesienie z tego dochodu kosztów sądowych niniejszego postępowania, które prócz wpisu sądowego od wniesionej skargi wynoszącego 500 złotych ( § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) oraz wpisu sądowego od potencjalnej skargi kasacyjnej wynoszącego 250 złotych (§ 3 w związku z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi) nie przekroczą kwoty 100 złotych (§ 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi; § 1 i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych – DZ.U. z 2003 r. Nr 221, poz. 2192) spowoduje uszczerbek w kosztach utrzymania koniecznego dla strony skarżącej i jej rodziny. Koszty te niejednokrotnie przewyższać będą bowiem wysokość miesięcznego dochodu przypadającego na jednego członka rodziny strony skarżącej a ponadto w toku postępowania niektóre z nich występować mogą kilkakrotnie. Nie można jednaka przyjąć aby strona skarżąca nie mogła ponieść minimalnego kosztu ustanowienia adwokata wynoszącego w tej sprawie 295,20 złotych brutto (§2 ust. 3 w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu – Dz.U. z 2002 r. Nr 163, poz. 1348 ze zm. w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - Dz.U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Skoro bowiem strona skarżąca jest w stanie spłacać kredyt bankowy, czyli spłacać zobowiązanie prywatnoprawne, to nie można przyjąć aby nie mogła ponosić choć części kosztów postępowania. Zwłaszcza, że minimalny koszt ustanowienia adwokata występuje w toku postępowania jednokrotnie a jego wysokość nie przekracza możliwości finansowych strony skarżącej.
Wobec powyższego, referendarz sądowy działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło