II SA/Lu 895/14

WyrokWSA w Lublinie2015-06-09

Skład orzekający: Bogusław Wiśniewski, Joanna Cylc-Malec, Jacek Czaja

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa materialnego (art. 29 Prawa wodnego) bez przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego w sprawie nakazania wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wodnym?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Organy administracji nie dążyły do należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności i ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością, naruszając przepisy art. 7, 77 par. 1, 80 i 136 k.p.a. W sprawach o przywrócenie stosunków wodnych i wydanie decyzji na podstawie art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, opinia biegłego jest co do zasady niezbędna do prawidłowego ustalenia, czy nastąpiła zmiana stanu wód na gruncie, która spowodowała szkody, oraz do określenia odpowiednich "urządzeń" zapobiegających szkodom. Zebrany materiał dowodowy nie dawał organom podstaw do jednoznacznego ustalenia, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w art. 29 ust. 3 ustawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy nakazującą M.L. i M.W. wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom wyrządzanym przez spływającą wodę powierzchniową. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, oraz naruszenie przepisów prawa materialnego. Spór dotyczył odprowadzania wód opadowych przez sztucznie uformowaną nieckę odpływową z działki M.W. na działkę M.L., co miało powodować szkody dla nieruchomości skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy. Orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec (sprawozdawca),, Sędzia WSA Jacek Czaja, Protokolant Starszy referent Agnieszka Wojtas, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi M.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia ... r. nr .. w przedmiocie nakazania wykonania urządzeń zapobiegających szkodom I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Wójta Gminy z dnia .. r. Nr ...; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego M. L. kwotę 657 (sześćset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia ..... Samorządowe Kolegium Odwoławcze ... po rozpatrzeniu odwołania M. L. od decyzji Wójta Gminy .... z dnia ... 1) nakazującej M. L. wykonanie urządzenia zapobiegającego szkodom wyrządzanym przez spływającą wodę powierzchniową na jego nieruchomości oznaczonej jako działka nr ..., jak i nieruchomości sąsiedniej oznaczonej jako działka nr ... należącej do M. W., umożliwiającego swobodny spływ wody, poprzez umieszczenie rury kanalizacyjnej półotwartej pomiędzy budynkami gospodarczymi o średnicy odpowiadającej szczelinie znajdującej się pomiędzy przedmiotowymi budynkami, przechodzącej poza budynkami w rurę zamkniętą w granicach nieruchomości M. L. wraz z otworem rewizyjnym służącym do okresowego kontrolowania przelotu rury, 2) nakazującej M. W. wykonanie urządzenia zapobiegającego szkodom wyrządzanym przez spływającą wodę powierzchniową na jej nieruchomości oznaczonej jako działka nr ...i nieruchomości sąsiedniej oznaczonej jako działka nr ... należącej do M. L., umożliwiającego swobodny spływ wody, poprzez umieszczenie rury kanalizacyjnej zamkniętej wraz z otworem rewizyjnym służącym do okresowego kontrolowania przelotu rury wzdłuż ogrodzenia granicznego pomiędzy własną nieruchomością a gruntem M. L. umożliwiającej spływ wody do przydrożnego rowu zgodnie z ukształtowaniem terenu, 3) ustalającej termin wykonania wymienionych urządzeń umożliwiających swobodny spływ wód powierzchniowych do dnia 31 października 2014 r. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że podziela stanowisko Wójta Gminy ... co do zastosowanej przez ten organ podstawy prawnej, tj. art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne ( tekst jednolity – Dz. U. z 2012 r. ,poz. 145 ). Przepis ten odnosi się do sytuacji, gdy na skutek pewnych zdarzeń doszło do naruszenia naturalnych stosunków wodnych, przy czym musi to być naruszenie tego rodzaju, że powoduje szkodę dla gruntów sąsiednich. W sytuacji, gdy doszło do naruszenia stosunków wodnych, organ administracji ma dwie możliwości. Po pierwsze może nakazać naruszającemu te stosunki wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, po drugie – może nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego na należącej do niego nieruchomości. To drugie rozwiązanie należy w ocenie Kolegium stosować wtedy, gdy nie ma możliwości wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, albo gdy z okoliczności sprawy wynika, że ich wykonanie nie zapobiegnie szkodliwym wpływom na sąsiednie grunty. Z akt sprawy wynika, że wymienione w decyzji działki oraz nieruchomości innych sąsiadów usytuowane są na zboczu wzniesienia i biegną w dół z północy na południe. Ponieważ spadek terenu miejscami przekracza 10%, woda opadowa z pól płynie w kierunku zabudowań posadowionych na tych działkach. Zabudowania skarżącego usytuowane są wzdłuż posesji w odległości zaledwie 42 cm od granicy z działką M. W. Budynek gospodarczy na działce nr ... usytuowany jest ścianą szczytową przy wschodniej ścianie budynku skarżącego, tworząc prześwit o szerokości około 30-40 cm. Tym właśnie prześwitem spływa okresowo woda powierzchniowa z działki M. W. na działkę M. L., bowiem poprzedni właściciel działki nr ... – J. M. wody ze swojej działki skierował przez sztucznie uformowane niecki odpływowe do owej szczeliny pomiędzy budynkami gospodarczymi. Ten stan istnieje na gruncie od wielu lat i sprawą zajmował się już sąd powszechny, organy administracji, a także Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie. W ocenie Kolegium ten fakt mógł stanowić przesłankę odstąpienia przez organ I instancji od przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Kolegium uznało za uprawnione odwołanie się do decyzji Wojewody ... z dnia ... utrzymanej w mocy przez NSA Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 5 czerwca 1997 r. sygn. akt II SA/Lu 765/96 , zgodnie z którym organ ten zaaprobował jako możliwe i spełniające swoje zadanie rozwiązanie dotyczące spływu wód opisanym w decyzji prześwitem, tj. poprzez rurę PCW o średnicy d=0,30 m pomiędzy budynkami gospodarczymi i na pozostałym odcinku otwartym rowem korytkowym. Jednocześnie wykluczył wyrażenie zgody dla J. L. ówczesnego właściciela działki nr ..., na zmianę stosunków wodnych na gruncie poprzez wykonanie opaski. Organ odwoławczy podniósł, że organ I instancji nie wykazał związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem stanu wód na danej działce z wystąpieniem szkód na sąsiednich gruntach. Nie oznacza to jednak, że nie ma miejsca zalewanie okresowymi wodami powierzchniowymi działki nr ... od strony działki nr ... poprzez sztucznie uformowaną nieckę odpływową do szczeliny między budynkami. Związek taki istnieje, ale zalewanie jest też skutkiem ukształtowania terenu. Kolegium podkreśliło, że żaden z organów nie zarzucał skarżącemu zmiany stanu wód na gruncie stanowiącym jego własność ze szkodą dla gruntów sąsiednich i wyjaśniło, że obowiązki nałożone zostały na obie strony konfliktu by doprowadzić do jego zakończenia. Uznało, że zarzuty podniesione w odwołaniu, tj. naruszenie art.10 par.1, art. 77 par. 1, art. 80 i art.107 par.3 k.p.a., a także art. 29 ust. 2 i 3 ustawy prawo wodne nie zasługują na uwzględnienie, zaś decyzja Wójta Gminy ... pomimo dostrzeganych przez Kolegium pewnych braków oddaje klimat przepisów ustawy Prawo wodne i dowodzi zamiaru oraz przekonania organu I instancji o konieczności ostatecznego i radykalnego zakończenia sporu poprzez propozycję skutecznego rozwiązania problemu zalewania działek okresowymi wodami opadowymi. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego ... skarżący zarzuca naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy tj. art. 29 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne, a także naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 10 par. 1 k.p.a., art. 7 k.p.a. w związku z art. 77 par. 1 k.p.a., art. 84 par. 1 w związku z art. 77 par. 1 k.p.a. oraz art. 6 k.p.a. w związku z art. 11 k.p.a. Wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie kosztów postepowania. W uzasadnieniu skargi M. L. podnosi, że nie spowodował nigdy żadnych zmian wód na gruncie, które mogłyby wpływać na grunty sąsiednie. Natomiast pękanie ścian jego budynku gospodarczego oraz okresowe zalewanie płodów rolnych jest wynikiem ingerencji właścicielki działki sąsiedniej w stan wód na jej gruncie. Dlatego też w ocenie skarżącego wydanie decyzji nakazującej mu usuwanie skutków naruszenia stanu wód na gruncie sąsiednim, których naruszenie spowodowane zostało wyłącznie przez właściciela tej nieruchomości, jest w świetle przepisów prawa wodnego nieprawidłowe i niezasadne. Również za niezrozumiałe uznał skarżący stanowisko organów związane z odstąpieniem od przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Podkreślił, że organ I instancji pisemnie poinformował go o konieczności przeprowadzenia tego dowodu, a następnie wydał decyzję bez przeprowadzania dowodu z opinii biegłego. Zarzucił także, że w toku dotychczasowych postępowań dotyczących zmiany stanu wód opadowych na gruncie stanowiącym działkę nr ...., doszło do przeprowadzenia opinii biegłego z zakresu budownictwa, który zaproponował rozwiązanie problemu zupełnie odbiegające od rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji. Skarżący podniósł również, że wadliwy jest pogląd Kolegium, że bezzasadnie zarzuca organowi I instancji brak właściwego ustalenia stanu faktycznego sprawy skoro jest następcą prawnym właściciela działki nr ... i w związku z tym jest doskonale zorientowany w całokształcie sprawy. To bowiem organ administracji jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy. W sprawie niniejszej organ nie umożliwił także skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji. Za niezrozumiałe uznał skarżący sformułowanie w końcowej części uzasadnienia zaskarżonej decyzji, gdzie organ odwoławczy podkreśla, że decyzja Wójta Gminy ... pomimo dostrzeganych przez Kolegium pewnych braków oddaje klimat przepisów ustawy prawo wodne i dowodzi zamiaru oraz przekonania organu I instancji o konieczności ostatecznego i radykalnego zakończenia sporu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze ... wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W myśl przepisu art. 7 k.p.a. w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Przepis ten wyraża jedną z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, zasadę prawdy obiektywnej. Zasada ta oznacza, że na organ administracji publicznej nałożony jest obowiązek wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą w celu ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością. Stosownie natomiast do przepisów art. 77 par. 1 i art. 80 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Zebranie całego materiału dowodowego to zebranie dowodów dotyczących wszystkich mających znaczenie prawne dla sprawy faktów. Określenia faktów mających znaczenie dla sprawy dokonuje organ administracji publicznej w oparciu o przepis prawa materialnego, będący podstawą prawną rozstrzygnięcia sprawy. Organ administracji publicznej obowiązany jest z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy. Pominięcie ustalenia faktu mającego znaczenie dla sprawy stanowi naruszenie art. 7 i 77 par. 1. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że zaniechanie przez organ administracji podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważkie dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwość decyzji. Zaniedbanie organu administracji państwowej, polegające na niedopełnieniu obowiązku zgromadzenia pełnego materiału dowodowego jest wadą postępowania, uzasadniającą uchylenie decyzji administracyjnej wydanej w wyniku takiego zaniedbania. Ocena dowodów powinna być, zgodnie z przepisem art. 80 k.p.a., oparta o wszechstronną analizę całokształtu materiału dowodowego. Organ obowiązany jest rozpatrzyć nie tylko poszczególne dowody z osobna, ale wszystkie dowody we wzajemnej łączności. Organ administracji publicznej jest więc na podstawie tych przepisów zobowiązany do podjęcia wszelkich niezbędnych czynności proceduralnych w celu zebrania pełnego materiału dowodowego, dopiero bowiem wówczas może ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona. Obowiązki te ciążą zarówno na organie pierwszej, jak i drugiej instancji. Stosownie do przepisu art.136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić uzupełniające postępowanie dowodowe, jest on bowiem obowiązany ponownie rozpatrzyć sprawę administracyjną. W rozpoznawanej sprawie organy administracji nie dążyły do należytego wyjaśnienia wszystkich okoliczności i ustalenia stanu faktycznego zgodnego z rzeczywistością, naruszając tym samym powołane przepisy art. 7, 77 par. 1, 80 i 136 k.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Postępowanie administracyjne w sprawie niniejszej prowadzone było na podstawie ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 145), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako "ustawa". Przepis art. 29 ustawy stanowi: "1. Właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie. 2. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie wskutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich. 3. Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może, w drodze decyzji, nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom". Przepis ten zawiera zakazy skierowane do właściciela nieruchomości, dotyczące zmian stanu wody na gruncie i odprowadzania wód oraz ścieków na grunty sąsiednie (ust. 1), określa jego obowiązki w przypadku spowodowania zmian stanu wody (ust. 2) oraz upoważnia wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) do wydania decyzji nakazującej właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom przypadku, gdy spowodowane przez właściciela zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie (ust. 3). W rozpoznawanej sprawie skarżący domaga się wydania przez Wójta Gminy decyzji nakazującej uczestniczce M. W. wstrzymania spływu wody opadowej na jego grunt przez istniejące urządzenie – wybetonowany kanał umiejscowiony pomiędzy budynkami stron, ponieważ doprowadza to do niszczenia jego budynków gospodarczych i płodów rolnych. Z treści przepisu art. 29 ust. 3 wynika, że przesłankami wydania nakazów w tym trybie jest ustalenie, że właściciel gruntu spowodował zmiany stanu wody na swoim gruncie i zmiany te wywierają szkodliwy wpływ na grunty sąsiednie. Wydanie tej decyzji wymaga więc przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia, czy i jakich zmian dokonał na swoim gruncie właściciel, czy zmiany te spowodowały zmiany stosunków wodnych i czy zmiany te szkodzą gruntom sąsiednim. Zmiany dokonane przez właściciela na jego gruncie mogą być różnego rodzaju. Może to być zmiana naturalnego ukształtowania terenu (przykładowo: nawiezienie ziemi w celu podwyższenia terenu, usunięcie ziemi w celu obniżenia terenu, wykopanie rowu), wykonanie robót budowlanych (wybetonowanie działki, wzniesienie murowanego ogrodzenia), a także wykonanie innego rodzaju prac, powodujących określone zmiany na gruncie właściciela nieruchomości. Sam fakt dokonania określonej zmiany nie jest wystarczający do zastosowania art. 29 ust. 3. Konieczne jest ustalenie, że dokonana przez właściciela nieruchomości zmiana spowodowała zmianę stanu wody na gruncie. Jest poza sporem, że uczestniczka postępowania M. W. (a właściwie poprzedni właściciel działki – J. M.) wykonała na swojej działce, oznaczonej numerem .... , sztucznie uformowaną nieckę odpływową do szczeliny między budynkami stron, którą odprowadzane są wody opadowe z jej działki. Okoliczność ta ustalona została przez organy obu instancji, przyznana została także przez uczestniczkę. W tej sytuacji obowiązkiem organów administracji było przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego zmierzającego do ustalenia, czy spełnione zostały dwie pozostałe przesłanki z art. 29 ust. 3, a mianowicie, czy wykonane przez uczestniczkę prace doprowadziły do zmiany stanu wody na gruncie oraz czy zmiana ta wyrządza szkody gruntom sąsiednim, w szczególności gruntom skarżącego (działce nr ... Okoliczności tej organy administracji nie wyjaśniły jednak zgodnie z przedstawionymi wyżej zasadami postępowania. W ocenie Sądu, w sprawach o przywrócenie stosunków wodnych na gruncie i wydanie decyzji na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy - Prawo wodne, opinia biegłego jest co do zasady niezbędna (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 7 kwietnia 2011 r., II SA/Kr 140/11, Wspólnota 2011/17/44, wyrok WSA w Krakowie z dnia 27 maja 2010 r., II SA/Kr 320/10, LEX nr 672764). Wiadomości specjalne są konieczne w tych sprawach, w których pojawia się zagadnienie mające znaczenie dla rozstrzygnięcia, a którego zakres przekracza zakres wiadomości i doświadczenia życiowego osób mających wykształcenie ogólne (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wyd. 6, CH Beck, s. 411) Zarówno ustalenie, czy nastąpiła zmiana stanu wód na gruncie, która spowodowała szkody, jak i ustalenie sposobu zapobiegania szkodom tj. określenie odpowiednich "urządzeń", do wykonania których organ powinien zobowiązać stronę na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy - Prawo wodne, przekraczają wiedzę ogólną i wymagają fachowej wiedzy i specjalistycznych wyliczeń. W okolicznościach niniejszej sprawy nie było możliwe samodzielne ustalenie przez organy administracji wyłącznie na podstawie map, oględzin i wyjaśnień stron - naturalnego spływu wody. W ten sposób organy mogły bowiem jedynie ogólnie określić ukształtowanie terenu. Nie posiadając wiadomości specjalnych, nie były w stanie prawidłowo ustalić, czy zmienił się naturalny spływ wody opadowej i co było tego przyczyną, a więc nie mogły ocenić, czy zmiana jest wynikiem dokonania przez strony czynności faktycznych na gruncie i kto powinien wykonać niezbędne urządzenia zapobiegające szkodom (tak również wyrok WSA w Lublinie z dnia 8 kwietnia 2010 r., II SA/Lu 761/09, LEX nr 668602). Natomiast w sprawie niniejszej organy administracji zobowiązując skarżącego i właścicielkę nieruchomości sąsiedniej do wykonania określonych urządzeń nie wskazały dlaczego takie właśnie rozwiązanie przyjęły. Było to konieczne ponieważ w aktach sprawy znajduje się opinia z dnia 22 czerwca 1997 r. z innego postępowania toczącego się między ówczesnymi właścicielami działek nr .... ( k. 35 – 38 akt administracyjnych ) i z opinii tej wynika zupełnie inne rozwiązanie techniczne problemu spływu wód. Organy obu instancji ograniczyły się do przeprowadzenia dowodu z oględzin, który to dowód nie jest wystarczający do wyjaśnienia, czy wykonane przez uczestniczkę prace doprowadziły do zmiany stanu wód na gruncie. Nie przeprowadziły też jakiegokolwiek postępowania dowodowego na okoliczność szkód na nieruchomości skarżącego. Nie ustosunkowały się do podnoszonych wielokrotnie zarzutów, iż działka skarżącego jest zalewana wodami opadowymi na skutek działań uczestniczki. W tej sytuacji organy nie mogły uznać, że sprawa została należycie wyjaśniona i ustalony został stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością (art. 7 k.p.a). Za zasadny należy uznać także zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 10 k.p.a. Jak wynika bowiem z akt sprawy , pismem z dnia 20 grudnia 2013 r. organ powiadomił strony postępowania, że "wydanie ostatecznej decyzji w niniejszej sprawie wymaga dodatkowych konsultacji oraz wydania opinii biegłego z zakresu gospodarki wodnej" (k. 17 akt administracyjnych). Następnie po upływie 5 miesięcy, bez przeprowadzania żadnego postępowania, wydał decyzję. Tym działaniem organ uniemożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów, a także ewentualne zawnioskowanie o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego. Organ odwoławczy powinien także w uzasadnieniu decyzji wskazać, które z dostrzeżonych przez niego uchybień postępowania organu I instancji uważa za nieistotne i z jakich powodów. Nie mógł on jedynie zasygnalizować, że "decyzja Wójta Gminy ... pomimo dostrzeganych przez Kolegium pewnych braków oddaje klimat ustawy – Prawo wodne i dowodzi zamiaru oraz przekonania organu I instancji o konieczności ostatecznego i radykalnego zakończenia sporu (...)". Wskazane naruszenie zasad postępowania dowodowego mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania, doprowadziło bowiem do wydania decyzji w oparciu o niepełny i nie oceniony należycie materiał dowodowy. Zebrany w sprawie materiał dowodowy nie dawał organom administracji podstaw do jednoznacznego ustalenia, że w sprawie zachodzą przesłanki określone w przepisie art. 29 ust. 3 ustawy. Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 par. 1 pkt 1 litera "a" i "c" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.). Jednocześnie Sąd uchylił na podstawie art. 135 powołanej ustawy także decyzję organu pierwszej instancji mając na uwadze naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji jest niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy przez organy administracji. Rozpoznając sprawę ponownie organy administracji powinny dążyć do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, zgodnie z regułą wyrażoną w art. 7 k.p.a i przeprowadzić postępowanie dowodowe w sposób określony w przepisach art. 75 i nast. k.p.a., uwzględniając wszystkie przedstawione wyżej uwagi. Należy przypomnieć, że stosownie do przepisu art. 75 par. 1 k.p.a., jako dowód w postępowaniu administracyjnym należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Dla oceny, czy wykonanie przez uczestniczkę niecki odpływowej do szczeliny między budynkami stron doprowadziło do zmiany stanu wód konieczne będzie zasięgnięcie opinii biegłego lub biegłych. Dopiero zebranie całego materiału dowodowego pozwoli na jego ocenę zgodną z regułami art. 77 par. 1 i 80 k.p.a. i ustalenie stanu faktycznego sprawy. Prawidłowo ustalony stan faktyczny sprawy jest warunkiem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego. Z tych wszystkich względów i na podstawie wyżej cytowanych przepisów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie orzekł, jak w sentencji. O kosztach Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło