II SA/Lu 962/18

PostanowienieWSA w Lublinie2019-05-14

Skład orzekający: Grażyna Pawlos-Janusz, Grzegorz Grymuza, Bogusław Wiśniewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku uwzględnienia skargi przez organ w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte skargą na decyzję tego organu staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu?
Ratio decidendi
Postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte skargą na decyzję organu staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., jeżeli organ, którego działanie lub decyzja zostały zaskarżone, uwzględni skargę w całości w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.), uchylając zaskarżoną decyzję. W takiej sytuacji brak jest decyzji podlegającej kontroli sądowej.
Stan faktyczny
Spółka P. wniosła skargę do WSA w Lublinie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) z października 2018 r., która uchyliła własną decyzję z marca 2017 r. i stwierdziła nieważność decyzji Burmistrza Miasta K. z sierpnia 2013 r. zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o gospodarce nieruchomościami, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. SKO, działając w trybie autokontroli, uchyliło własną decyzję z października 2018 r. oraz decyzję z marca 2017 r., stwierdzając, że decyzja Burmistrza z 2013 r. została wydana z naruszeniem prawa. W związku z tym, SKO wniosło o umorzenie postępowania sądowego.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie i zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki P. kwotę tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Grymuza (sprawozdawca),, Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski, Protokolant Referent Jacek Zięba, po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2019 r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółki P. w D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości postanawia: I. umorzyć postępowanie; II. zasądzić od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Spółki P. w D. kwotę [..] ([..]) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie decyzją z dnia [...] października 2018 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze (dalej także jako "organ") uchyliło w całości własną decyzję z dnia [...] marca 2017 r. nr [...] i stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, położonej w obrębie P., miasto K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha. Decyzja ta została wydana w stanie faktycznym, którego tok przedstawiał się następująco: Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak: [...], na wniosek [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w D., Burmistrz Miasta K. zatwierdził podział nieruchomości położonej w obrębie P., miasto K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, będącej własnością [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w D., na działki: nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha i nr [...] o pow. [...] ha. Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2016 r. Z. K. wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o stwierdzenie nieważności wyżej wymienionej decyzji. Decyzją z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławczego, na podstawie na podstawie art. 158 § 1 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 93 i art. 98 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. nr 46, poz. 543) oraz art. 73 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. z 1998 r., nr 133, poz. 872 ze zm.), odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] W wyniku złożonego przez Z. K. wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] września 2017 r., nr [...] utrzymało w mocy decyzje własną z dnia [...] marca 2017 r. Na skutek skargi wniesionej przez Z. K. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Lu 1194/17 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2017 r., nr [...] Rozpoznając sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na skutek wniosku Z. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia [...] października 2018 r., nr [...] uchyliło w całości własną decyzję z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] i stwierdziło nieważność decyzji Burmistrza Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości, położonej w obrębie P., miasto K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] na działki numer: [...], [...] i [...]. Na powyższą decyzję [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w D. (dalej także jako "skarżący") wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając decyzji naruszenie przepisów postępowania: 1. art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej tj. decyzji Burmistrza Miasta K. z [...] sierpnia 2013 r.; 2. art. 156 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie, a w rezultacie stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej, mimo że wywołała ona nieodwracalne skutki prawne; 3. art. 7, art. 77 i art. 107 k.p.a. poprzez nieustalenie stanu faktycznego sprawy, w szczególności nieustalenie, komu przysługuje status strony postępowania administracyjnego (a w konsekwencji naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez niezapewnienie stronie czynnego udziału w postępowaniu), nie wzięcie pod uwagę faktu przejścia własności nieruchomości powstałej z podziału stwierdzonego decyzją podziałową na podmiot trzeci, a także nierozpoznanie stanu faktycznego w zakresie funkcji i zagospodarowania działki ewidencyjnej nr [...]; 4. art. 153 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, a tym samym przyjęcie, że ocena prawna wyrażona w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 marca 2018 r., sygn. akt: II SA/Lu 1194/17 determinuje rozstrzygnięcie Kolegium, a tym samym, że wobec treści tego wyroku Kolegium jest zobligowane do stwierdzenia nieważności decyzji podziałowej. Ponadto skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 93, art. 96 ust. 1 oraz art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w związku z treścią rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 roku w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości, poprzez ich nieprawidłową interpretację i niewłaściwe zastosowanie skutkujące przyjęciem, że określenie "celu" podziału w treści decyzji podziałowej (czyli inaczej mówiąc "przeznaczenia" poszczególnych działek ewidencyjnych powstałych z podziału) determinować może ważność decyzji podziałowej, a nadto przyjęcie, że podział zatwierdzony decyzją podziałową nie jest zgodny z ustaleniami planu miejscowego. Wskazując na takie zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o umorzenie postępowania sądowego z uwagi na uwzględnienie skargi w trybie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."). W załączeniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze przedłożyło decyzję z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] mocą której uchyliło w całości decyzję Kolegium z dnia [...] października 2018 r., nr [...] oraz decyzję Kolegium z dnia [...] marca 2017 r., nr [...] oraz stwierdziło, że decyzja wydana przez Burmistrza Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2013 r., znak [...] została wydana z naruszeniem prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Wszczęte w sprawie postępowanie sądowoadministracyjne, wobec uchylenia w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. decyzji będącej przedmiotem kontroli sądowej, jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu z mocy art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z art. 54 § 3 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono, może w zakresie swojej właściwości uwzględnić skargę w całości w terminie trzydziestu dni od jej otrzymania. W przypadku skargi na decyzję, uwzględniając decyzję w całości, organ uchyla zaskarżoną decyzję i wydaje nową decyzję. Uwzględniając skargę, organ stwierdza jednocześnie, czy działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce bez podstawy prawnej albo z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący poprzez wniesienie skargi do sądu administracyjnego zakwestionował decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] października 2018 r., nr [...] mocą, której stwierdzono nieważność decyzji podziałowej Burmistrza Miasta K. z dnia [...] sierpnia 2013 r. W uzasadnieniu skargi wskazano, że w przedmiotowej sprawie decyzja Burmistrza Miasta K. z [...] sierpnia 2013 r. stała się podstawą do dokonania czynności prawnej z zakresu prawa cywilnego to jest zawarcia umowy, wobec czego wywołała ona nieodwracalne skutki prawne, które uniemożliwiają stwierdzenie jej nieważności. Skarżący wobec przedstawionych zarzutów wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając w trybie autokontroli decyzją z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...] uchyliło w całości zaskarżoną skargą decyzję organu z dnia [...] października 2018 r. i stwierdziło, że decyzja Burmistrza Miasta K. z [...] sierpnia 2013 r. (decyzja podziałowa) została wydana z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu organ podzielił stanowisko skarżącego, że wobec "decyzji podziałowej" nie jest możliwe stwierdzenie jej nieważności, bowiem decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne. Tym samym decyzja administracyjna, która stanowiła przedmiot wniesionej przez skarżącego skargi z dnia [...] listopada 2018 r. została uchylona. Wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji administracyjnej podlegającej kontroli sądowej w ramach wszczętego skargą postępowania sądowoadministracyjnego sprawia, że postępowanie to staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Powyższe stanowi samodzielną i wystarczającą podstawę do umorzenia niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Odnosząc się zatem już tylko na marginesie do stanowiska zaprezentowanego na rozprawie przez pełnomocnika skarżącego wskazać należy, że istotnie warunkiem skorzystania przez organ z instytucji autokontroli pozostaje przede wszystkim wymóg uwzględnienia skargi w całości. Tego rodzaje kwestie nie podlegają jednakże badaniu w niniejszej sprawie, lecz stanowić będą przedmiot kontroli sądowej w związku ze skargą jaką [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w D. wniosła na decyzją wydaną w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., tj. na decyzję organu z dnia [...] grudnia 2018 r. nr [...] (sprawa ta została zarejestrowana w tutejszym Sądzie pod sygn. akt II SA/Lu 116/19). W postępowaniu sądowoadministracyjnym wszczętym w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli pozostawała natomiast decyzja z dnia [...] października 2018 r., która została już uchylona przez organ w trybie autokontroli. Postępowanie sądowoadministracyjne to postępowanie przed sądami administracyjnymi, którego przedmiotem jest sprawa sądowoadministracyjna. Podstawowym skutkiem procesowym wniesienia skargi jest uruchomienie postępowania przed sądem administracyjnym. Jest to równoznaczne z faktem wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego. Skarżący wnosząc skargę z dnia [...] listopada 2018 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze z dnia [...] października 2018 r., nr [...] przedmiotem kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne uczynił tę właśnie decyzję organu z dnia [...] października 2018 r. Uchylenie tej decyzji w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a. przez organ sprawia, że brak jest decyzji podlegającej kontroli sądowej we wszczętym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Powyższe nie zwalnia organu z obowiązku przekazania skargi sądowi administracyjnemu. Wynika to z tego, że gospodarzem wszczętego wniesieniem skargi postępowania sądowoadministracyjnego pozostaje sąd administracyjny i tylko on władny jest do wydania rozstrzygnięcia kończącego to postępowanie. Obowiązek przekazania skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy statuowany został także wprost w art. 54 § 3 in fine w zw. z art. 54 § 2 p.p.s.a. W takiej zaś sytuacji sąd stwierdza, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. (tak również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 24 sierpnia 2010 r., sygn. akt II SA/Ol 485/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Natomiast kwestie związane z oceną legalności decyzji wydanej w trybie art. 54 § 3 p.p.s.a., tj. decyzji organu z dnia [...] grudnia 2018 r., nr [...], w tym także zagadnienie dopuszczalności wydania przez organ tego rodzaju rozstrzygnięcia, podlegać będą rozpoznaniu przez sąd administracyjny w postępowaniu sądowadministracyjnym wszczętym skargą [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w D. na decyzję autokontrolną. Podkreślić należy przy tym, że w postępowaniu tym sąd administracyjny umocowany będzie także do ewentualnego uchylenia nie tylko decyzji autokontrolnej, tj. decyzji z dnia [...] grudnia 2018 r., ale także - z mocy art. 135 p.p.s.a. - decyzji ją poprzedzających, w tym także decyzji z dnia [...] października 2018 r., znak [...] (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz pod redakcją Tadeusza Wosia, Wydanie V, System Informacji Prawnej Lex, pkt 38). Mając na uwadze powyższe należy zatem stwierdzić, że skoro w wyniku skorzystania przez organ z instytucji autokontroli, zaskarżona decyzja została wyeliminowana z obrotu prawnego, dalsze postępowanie w tej sprawie stało się bezprzedmiotowe, co w konsekwencji uzasadniało umorzenie postępowania przed sądem administracyjnym na podstawie art. 161 § 1 pkt. 3 w zw. z art. 54 § 3 p.p.s.a. O kosztach postępowania Sąd orzekł mając na względzie treść art. 201 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skarżącemu przysługuje od organu zwrot kosztów w przypadku umorzenia postępowania wobec uwzględnienia skargi przez organ w trybie autokontroli. Na koszty postępowania poniesione przez skarżącego składały się kwoty: 200 zł uiszczonego wpisu, 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa oraz wynagrodzenie pełnomocnika skarżącego będącego radcą prawnym w kwocie 480 zł, którego wysokość ustalono w oparciu o § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 265).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło