II SAB/Lu 163/14
WyrokWSA w Lublinie2014-07-08
Skład orzekający: Joanna Cylc-Malec, Grażyna Pawlos-Janusz, Jacek Czaja
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka akcyjna prowadząca działalność operatora systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej na wniosek, a w przypadku bezczynności czy sąd może zobowiązać ją do załatwienia wniosku?Ratio decidendi
Spółka akcyjna będąca przedsiębiorstwem użyteczności publicznej i wykonująca zadania publiczne jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej. Żądane dokumenty, w tym decyzje administracyjne i inne dokumenty stanowiące podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych, mają charakter informacji publicznej. Bezczynność spółki w udostępnieniu tych informacji może być przedmiotem skargi i sąd może zobowiązać spółkę do załatwienia wniosku w określonym terminie, nawet jeśli bezczynność nie miała rażącego naruszenia prawa.Stan faktyczny
K. B. i T. B. w dniu 5 sierpnia 2013 r. zwrócili się do spółki akcyjnej 'A' S.A. o udostępnienie kserokopii decyzji i innych dokumentów dotyczących lokalizacji i budowy linii energetycznych na określonych działkach. Spółka nie udzieliła informacji ani nie wydała decyzji odmownej. Skarżący wnieśli skargę na bezczynność spółki w udostępnieniu informacji publicznej.Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Spółkę Akcyjną do załatwienia wniosku skarżących z dnia 5 sierpnia 2013 r. w terminie 14 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; stwierdził, że bezczynność spółki nie miała rażącego naruszenia prawa; zasądził od spółki na rzecz skarżących kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędziowie Sędzia NSA Grażyna Pawlos-Janusz (sprawozdawca), Sędzia WSA Jacek Czaja, Protokolant Referent Bartłomiej Maciak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi K. B. i T. B. na bezczynność Spółki Akcyjnej w przedmiocie udostępnienie informacji publicznej I. zobowiązuje Spółkę Akcyjną do załatwienia wniosku K. B. i T.B. z dnia [...] r. w części dotyczącej udostępnienia informacji publicznej w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; II. stwierdza, że bezczynność Spółki Akcyjnej linie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Spółki Akcyjnej na rzecz K. B. i T. B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania
W dniu 12 maja 2014 r. wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarga K. B. i T. B. na bezczynność "A" S.A. polegającą na nieudostępnieniu skarżącym informacji publicznej żądanej we wniosku z dnia 5 sierpnia 2013 r.
Skarżący wskazali, że pismem z dnia 5 sierpnia 2013 r. wystąpili do "A" S.A. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji oraz innych dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działkach: nr nr ewid. [...] w Z., nr ewid. [...] w O. W., nr nr ewid. [...] w S. oraz nr ewid. [...] w U. (powiat s.). Pomimo prowadzonej ze Spółką korespondencji aż do dnia sporządzenia skargi skarżący nie otrzymali wnioskowanych przez nich dokumentów w żądanej formie ani rozstrzygnięcia o odmowie udostępnienia informacji publicznej czy też o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji publicznej.
Zdaniem skarżących żądana przez nich informacja dotyczy "zadań publicznych" w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, a zatem przedsiębiorstwo energetyczne miało obowiązek jej udostępnienia.
W oparciu o powyższe skarżący wnieśli o zobowiązanie Spółki do udzielenia informacji zgodnie z ich wnioskiem.
W odpowiedzi na skargę "A" S.A. wniosła o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie.
Spółka podkreśliła, że w świetle art. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej, żądane przez skarżących informacje nie stanowią informacji publicznej. Ponadto Spółka nie jest podmiotem obowiązanym do udzielania informacji publicznej, gdyż prowadzona przez nią działalność ma charakter cywilnoprawny. Wykonywane przez Spółkę zadania operatora systemu dystrybucyjnego, pomimo, iż podlegają nadzorowi Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, nie stanowią zadań publicznych.
Nadto dokumenty, których wydania domagali się skarżący, wiążą się z dochodzeniem przez nich od Spółki roszczeń cywilnoprawnych, a takie działanie świadczy o indywidualnym, prywatnym interesie skarżących, nie mającym nic wspólnego z informacją publiczną. Skarżący faktycznie chcą bowiem – w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej – uzyskać dowody potwierdzające zasadność tychże roszczeń. W tym zakresie nie mają więc zastosowania przepisy wspomnianej ustawy, lecz Kodeksu postępowania cywilnego.
W ocenie Spółki, nawet, gdyby uznać, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej, a sama Spółka jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji, to brak byłoby podstaw do uwzględnienia skargi. Po pierwsze, wymiana pism pomiędzy Spółką a skarżącymi nie została zakończona, a zatem skarga jest przedwczesna w rozumieniu art. 52 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Po drugie ujawnienie żądanych informacji prowadziłoby do naruszenia chronionej ustawowo "tajemnicy przedsiębiorstwa".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności należy podkreślić, iż wbrew stanowisku "A" S.A., skarga była dopuszczalna.
W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, iż skarga na bezczynność w zakresie udzielenia informacji publicznej jest dopuszczalna bez wzywania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a." (por. przykładowo: wyrok NSA z dnia 24 maja 2006 r., I OSK 601/05, Lex nr 236545).
Ponadto niewątpliwie skarżący wnioskiem z dnia 5 sierpnia 2013 r. zwracali się do "A" S.A. o udostępnienie informacji publicznej, składając ten wniosek na adres siedziby Spółki w L., . (k. 10 akt sąd.). Niezasadne jest więc stanowisko Spółki, że skarżący skierowali swój wniosek do niewłaściwego podmiotu, co skutkować winno odrzuceniem skargi.
Oceniając merytorycznie skargę Sąd doszedł do przekonania, iż jest ona zasadna.
Zgodnie z art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Bezczynność organu administracji publicznej zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale – mimo istnienia ustawowego obowiązku – nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 109).
Organ administracji pozostaje w bezczynności w szczególności w przypadku, gdy nie udzielił zainteresowanej jednostce żądanej przez nią informacji publicznej stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej "ustawą".
W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej obowiązkiem Sądu jest w pierwszej kolejności zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy. Dopiero bowiem stwierdzenie, że podmiot, do którego zwrócił się skarżący był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej oraz, że żądana przez skarżącego informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić wskazanemu podmiotowi bezczynność (por. P. Szustakiewicz, Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych, Przegląd Prawa Publicznego 2012, nr 6, s. 75 i nast. wraz z powołanym orzecznictwem).
Do udostępniania informacji publicznej, w myśl art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy, obowiązane są w szczególności osoby prawne, w których Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego posiadają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331 ze zm.), a także podmioty reprezentujące inne niż państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne.
Zgodnie z art. 4 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów pozycję taką ma podmiot, który posiada kontrolę nad przedsiębiorcą, wyrażającą się m.in. w dysponowaniu bezpośrednio lub pośrednio większością głosów na walnym zgromadzeniu.
Skarb Państwa jest akcjonariuszem posiadającym większość głosów na Walnym Zgromadzeniu "B" S.A. w W. (61,89% – s. 36 sprawozdania Zarządu za okres zakończony 30 września 2012 r., opubl.: [...]). Spółka ta jest zaś jednym akcjonariuszem "A" S.A. Nie ulega zatem wątpliwości, że Skarb Państwa dysponuje większością głosów na walnym zgromadzeniu "A" S.A. w L.
Niezależnie od tego należy podkreślić, iż nawet gdyby uznać "A" S.A. za podmiot niezależny od Skarbu Państwa, to Spółka ta, będąc przedsiębiorstwem energetycznym, stanowi przedsiębiorstwo użyteczności publicznej, wykonujące zadania publiczne, które jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej (wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2010 r., I OSK 851/10, niepubl., dostępny w CBOSA).
W ocenie Sądu żądane przez skarżących informacje mają charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów ustawy.
Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy informację publiczną stanowi każda informacja o sprawach publicznych. Informacją taką jest w szczególności informacja o danych publicznych, w tym "treść i postać dokumentów urzędowych", a zwłaszcza "treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć" (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a tiret 1 ustawy).
We wniosku z dnia 5 sierpnia 2013 r. skarżący wystąpili do "A" S.A. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji organów administracji oraz innych dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działkach: nr nr ewid. [...] w Z., nr ewid. [...] w O. W., nr nr ewid. [...] w S. oraz nr ewid. [...] w U. – powiat s. (k. 11-16 akt sąd.).
Skarżący domagają się więc niewątpliwie udostępnienia im "treści i postaci dokumentów urzędowych", o jakich mowa w powołanym przepisie art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a ustawy.
Udostępnienie informacji publicznej następuje w drodze czynności materialno-technicznej. Żaden przepis prawa nie nakłada na dysponenta takiej informacji obowiązku nadawania tejże czynności szczególnej formy. Skarżący we wniosku wskazali, iż domagają się wydania im kserokopii decyzji oraz innych dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii elektroenergetycznych na opisanych działkach. Obowiązkiem Spółki było zatem udostępnienie informacji publicznej we wskazanym przez skarżących zakresie, o ile podmiot ten był w posiadaniu żądanych dokumentów.
Sąd nie podziela argumentacji Spółki, iż zawarte we wniosku z dnia 5 sierpnia 2013 r. żądanie udostępnienia wskazanych dokumentów nie może być oceniane w oparciu o przepisy ustawy, albowiem dokumenty te wiążą się z dochodzeniem przez skarżących od Spółki roszczeń cywilnoprawnych.
Zgodnie z art. 61 ust. 1 Konstytucji RP obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa.
Prawo dostępu do informacji publicznej ma zatem konstrukcję publicznego prawa podmiotowego. Prawu temu odpowiada obowiązek udzielania obywatelom informacji publicznej przez podmioty wskazane w ustawie, do których, jak wskazano wyżej, należy "A" S.A.
Przepis art. 61 ust. 3 Konstytucji RP wyznacza granice dopuszczalnej ingerencji w zakres omawianego prawa wskazując, iż ograniczenie tego prawa może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach wartości, jakimi są: ochrona wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochrona porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego Państwa.
Ograniczenia dostępności informacji publicznej i kryteria ważenia kolidujących ze sobą wartości podlegają ocenie z punktu widzenia zasady proporcjonalności określonej w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Ograniczając pewną sferę wolności konstytucyjnej obywatela, przepis ustawy musi czynić to w sposób, który przede wszystkim nie naruszy jej istoty i nie spowoduje zachwiania relacji konstytucyjnego dobra, które jest ograniczane (prawo do informacji publicznej). Wskazana regulacja winna także być adekwatna do celu, jaki temu ograniczeniu przyświeca (np. ochrona prywatności), który to cel musi być również kwalifikowany w kategoriach wartości konstytucyjnej (interes jednostki, interes Państwa). Chodzi zatem o prawidłowe wyważenie proporcji, jakie muszą być zachowane, by przyjąć, że dane ograniczenie wolności obywatelskiej nie narusza konstytucyjnej hierarchii dóbr (por. wyrok NSA z dnia 6 grudnia 2012 r., I OSK 2022/12, niepubl., dostępny w CBOSA).
Decyzje administracyjne oraz inne dokumenty, stanowiące podstawę do lokalizacji przez przedsiębiorstwo sieci energetycznej na nieruchomościach innych podmiotów ze swej istoty stanowią przedmiot informacji publicznej. W świetle bowiem utrwalonego orzecznictwa sądowego, dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi (w tym decyzje administracyjne, operaty szacunkowe i inne dokumenty) są dokumentami, do których dostęp gwarantuje ustawa, jeżeli znajdują się one w posiadaniu podmiotu, do którego kierowany jest wniosek o taką informację (wyroki WSA w Krakowie: z dnia 15 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 184/12 oraz z dnia 28 stycznia 2013 r., II SAB/Kr 212/12, niepubl., dostępne w CBOSA, wyroki WSA w Poznaniu: z dnia 29 maja 2008 r., IV SA/Po 545/07, Lex nr 516697 oraz z dnia 19 grudnia 2007 r., IV SA/Po 652/07, Lex nr 460751).
Przyjęcie, jak tego domaga się "A" S.A., że tego rodzaju dokumenty urzędowe będące w posiadaniu przedsiębiorstwa energetycznego "tracą" charakter informacji publicznej w przypadku, gdy ich udzielenia domaga się osoba fizyczna pozostająca w sporze cywilnoprawnym z tym przedsiębiorstwem, jest nie tylko sprzeczne z duchem regulacji ustawowych i konstytucyjnych dotyczących dostępu do informacji publicznej, ale nadto byłoby nielogiczne. Ocena, czy określona informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy nie może być odmienna w zależności od tego, jaki wnioskodawca ubiegać się będzie o jej udostępnienie.
Jeżeli konkretny dokument ma charakter informacji publicznej, to nie może być on tej cechy pozbawiony wówczas, gdy jego udostępnienie, zdaniem przedsiębiorstwa, mogłoby mieć negatywne konsekwencje dla tego podmiotu w ewentualnym przyszłym procesie cywilnym.
W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie odmienna wykładnia powołanych przepisów naruszałaby istotę prawa podmiotowego do informacji publicznej, a także godziłaby w zasadę równości wobec prawa (art. 32 ust. 1 Konstytucji RP).
Rozstrzygając tę kwestię Sąd miał również na względzie, iż jego rolą jest dokonanie wyboru takiego kierunku wykładni, który w sposób możliwie najpełniejszy będzie uwzględniał normy, zasady i wartości konstytucyjne. Jeżeli sąd dojdzie do przekonania, że każdy z wykluczających się wariantów interpretacyjnych służy ochronie określonych wartości konstytucyjnych, to zadaniem sądu jest dokonanie – przy wykorzystaniu zasady proporcjonalności – odpowiedniego wyważenia wchodzących w grę wartości i udzielenie pierwszeństwa jednej z nich (por. uchwała NSA z dnia 13 listopada 2012 r., II OPS 2/12, ONSAiWSA 2013, nr 2, poz. 23).
Niezasadne jest również wyrażone w odpowiedzi na skargę stanowisko Spółki, iż żądane przez skarżących informacje nie mogły zostać udostępnione, gdyż obejmują one informacje stanowiące tajemnicę przedsiębiorstwa.
Prawo do dostępu do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych. W szczególności prawo to ograniczone jest ze względu na ochronę "tajemnicę przedsiębiorcy".
Pojęcie "tajemnicy przedsiębiorcy" nie zostało zdefiniowane na gruncie przepisów ustawy.
Definicję legalną zbliżonego terminu "tajemnicy przedsiębiorstwa" zawierają natomiast przepisy ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, która w art. 11 ust. 4 stanowi, że oznacza ono "nieujawnione do wiadomości publicznej informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, co do których przedsiębiorca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności". Tajemnice te podlegają ochronie w zakresie, w jakim ich ujawnienie mogłoby zagrażać lub naruszać interes indywidualnego przedsiębiorcy (art. 11 ust. 1 powyższej ustawy).
W doktrynie wskazuje się, że pojęcia te w istocie stanowią synonimy, a zatem dokonując wykładni zawartego w art. 5 ust. 2 ustawy terminu "tajemnica przedsiębiorcy" należy posiłkowo odwołać się do rozumienia "tajemnicy przedsiębiorstwa" na gruncie ustawy o zwalczeniu nieuczciwej konkurencji (M. Jaśkowska, Dostęp do informacji publicznej w świetle orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Toruń 2002, s. 78).
Dla uznania określonej informacji za tajemnicę przedsiębiorcy, o jakiej mowa w art. 5 ust. 2 ustawy, należy więc wykazać, że przedsiębiorca podjął niezbędne kroki mające na celu zachowanie jej w poufności.
Spółka nie wykazała w żaden sposób, by informacje, o których udostępnienie wystąpili skarżący, miały być poufne z uwagi na to, że przedsiębiorca podjął działania w celu zachowania ich poufności. Nie ulega przy tym wątpliwości, że informacje te, z uwagi na swój charakter, nie podlegają ze swej istoty utajnieniu, albowiem co do zasady treść decyzji administracyjnych nie stanowi tego rodzaju informacji.
Informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek w formie ustnej lub pisemnej nawet bez pisemnego wniosku (art. 10 ustawy).
Zgodnie z art. 17 ust. 1 i ust. 2 ustawy, do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostępnienia informacji, niebędących organami władzy publicznej, o odmowie udostępnienia informacji oraz o umorzeniu postępowania o udostępnienie informacji przepis art. 16 stosuje się odpowiednio, a wnioskodawca może wystąpić do takiego podmiotu o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zgodnie zaś z art. 16 ust. 1 ustawy odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji.
W tej sytuacji wniosek skarżących z dnia 5 sierpnia 2013 r. powinien być rozpoznany przez Spółkę w trybie określonym w powyższych przepisach. Żądane przez skarżących informacje mają charakter informacji publicznej, a podmiot, do którego się zwrócili jest zobowiązany do udzielenia tej informacji. O ile Spółka jest w posiadaniu wskazanych przez skarżących dokumentów, winna zakończyć wszczęte tym wnioskiem postępowanie w sposób przewidziany prawem, udzielając informacji publicznej albo wydając decyzję o jej odmowie, gdyby zaistniały przesłanki do wydania takiej decyzji.
W rozpoznawanej sprawie jest zaś bezspornym, że Spółka nie udzieliła żądanej informacji skarżącym. W piśmie z dnia 28 października 2013 r. Spółka poinformowała ich natomiast, że wykonawcą dokumentacji, jak i budowy przedmiotowych linii niskiego i średniego napięcia posadowionych na działkach wymienionych przez skarżących były "firmy ówcześnie powołane do prowadzenia działań w zakresie elektryfikacji miast i wsi na rzecz Zakładów Energetycznych. Firmy te działały w oparciu o wymienioną w naszym piśmie ustawę z 1950 r. Jako inwestor zastępczy to one gromadziły dokumenty prawne uzyskiwały zgody właścicieli gruntów na posadowienie urządzeń energetycznych na ich terenie itp." Dlatego też Spółka w swoich zasobach archiwalnych nie posiada tych dokumentów. Natomiast, zdaniem Spółki, protokoły odbioru, protokoły przekazania urządzeń do eksploatacji, telefonogramy do załączenia pod napięcie, dokumentacje techniczne wraz z mapami nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy. W związku z tym Spółka stwierdziła, że nie może spełnić prośby skarżących, jakkolwiek opisane dokumenty są dostępne do wglądu w siedzibie jednostki organizacyjnej Spółki w S. (k. 20 akt sąd.).
Przede wszystkim należy zauważyć, że jakkolwiek we wspomnianym piśmie zawarte jest stwierdzenie: "protokoły odbioru, protokoły przekazania urządzeń do eksploatacji, telefonogramy do załączenia pod napięcie, dokumentacje techniczne wraz z mapami nie stanowią dokumentów informacji publicznej w rozumieniu ustawy i w związku z tym nie możemy spełnić Państwa prośby", to nie sposób zakwalifikować tego pisma jako decyzji odmawiającej skarżącym wnioskowanych w tym zakresie informacji, o której to decyzji mowa jest w art. 16 ust. 1 w zw. z art. 17 ust. 1 ustawy. Jako minimum elementów koniecznych dla zakwalifikowania pisma jako decyzji uznaje się bowiem cztery składniki: oznaczenie organu administrującego wydającego akt, wskazanie adresata aktu, rozstrzygnięcie o istocie sprawy oraz podpis osoby reprezentującej organ administrujący (por. wyrok NSA z dnia 22 września 1981 r., SA 791/81, ONSA 1981, nr 2, poz. 91). Tymczasem przedmiotowe pismo nie zawiera dwóch z tych elementów, to jest rozstrzygnięcia i wskazania właściwego adresata. Wprawdzie z jego treści pośrednio wynika stanowisko Spółki, to jednak – jak podkreśla się w orzecznictwie – rozstrzygnięcie, zwane także osnową lub sentencją decyzji, powinno być sformułowane jasno i precyzyjnie, aby było zrozumiałe dla stron bez uzasadnienia, które nie zawsze musi być składnikiem decyzji. Tym samym rozstrzygnięcie nie może pośrednio wynikać z uzasadnienia decyzji (por. wyroki NSA: z dnia 30 grudnia 1987 r., SA/Gd 1045/87, ONSA 1987, nr 2, poz. 94 oraz z dnia 30 czerwca 1998 r., I SA/Łd 1478/96; postanowienie WSA w Opolu z dnia 5 czerwca 2012 r., II SA/Op 109/12, niepubl., dostępne w CBOSA). Ponadto w piśmie tym wskazano jako adresata "Kancelarię Radcowską [...]", a nie było ono skierowane do skarżących jako wnioskodawców.
Ponadto trzeba podkreślić, że zgodnie z art. 14 ust. 1 ustawy udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje co do zasady w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem. Jeżeli zaś Spółka odmówiła udostępnienia informacji w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, to jest poprzez przesłanie wnioskodawcom kserokopii żądanych decyzji i innych dokumentów, to winna – zgodnie z art. 14 ust. 2 ustawy – przedstawić wnioskodawcom przyczyny braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem. W przedmiotowym piśmie zabrakło takich wyjaśnień.
Wskazać wreszcie należy, iż istotnie o ile Spółka nie dysponowałaby oryginałami lub odpisami decyzji administracyjnych oraz innych dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działkach skarżących, to nie spoczywałby na niej obowiązek udostępnienia kopii tychże decyzji. W tym zakresie trzeba mieć jednak na względzie, że podmiot publiczny musi uwiarygodnić, że nie posiada żądanej informacji publicznej, aby nie pozostawać w stanie bezczynności w jej udostępnieniu. Powiadomienie wnioskodawców o nieposiadaniu żądanych informacji należy więc rozpatrywać w kontekście art. art. 8, 9 i 11 K.p.a., a zatem powiadomienie takie powinno zawierać informację dlaczego Spółka nie posiada żądanych informacji oraz inne dane, które mogą mieć wpływ na sytuację faktyczną i prawną wnioskodawców. Sąd jest natomiast zobowiązany do oceny, czy prawdopodobne jest, że Spółka jako podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej żądanej informacji nie posiada, a oceniając, czy Spółka powinna ją posiadać, Sąd winien między innymi ustalić, czy informacja ta jest związana z zakresem działania Spółki (por. wyroki NSA: z dnia 24 listopada 2009 r., I OSK 851/09, z dnia 27 marca 2012 r., I OSK 156/12, z dnia 31 stycznia 2013 r., I OSK 2571/12 – niepubl., dostępne w CBOSA).
Zdaniem Sądu, stanowisko Spółki co do braku w zasobie archiwalnym Spółki części dokumentów żądanych przez skarżących jest niezwykle nieprecyzyjne, a co za tym idzie nie można uznać, że pismo to uchyliło stan bezczynności Spółki w tym zakresie w niniejszej sprawie. Wynika z niego bowiem, że Spółka nie posiada "dokumentów prawnych", "zgód właścicieli gruntów na posadowienie urządzeń energetycznych na ich terenie" oraz "tym podobnych" dokumentów. Tego rodzaju sformułowania nie pozwalają na jednoznaczne określenie dokumentów, których nie posiada podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, to jest Spółka. Tym samym Sąd rozpoznający niniejszą sprawę pozbawiony jest realnej możliwości zweryfikowania, czy dokumenty te – z uwagi na swój charakter – stanowią informację publiczną, a także pozbawiony jest możliwości dokonania oceny, czy Spółka uwiarygodniła, że nie posiada żądanej przez skarżących informacji publicznej. Z tych powodów pismo Spółki z dnia 28 października 2013 r. nie spełnia wymogów określonych w art. art. 8, 9 i 11 K.p.a.
Ponadto wskazać trzeba, iż w świetle statutu Spółki "A" Spółka ta pełni funkcję operatora systemu dystrybucyjnego elektroenergetycznego, w związku z czym prowadzi ona działalność na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej w zakresie dystrybucji energii elektrycznej, odpowiada za ruch sieciowy w systemie dystrybucyjnym elektroenergetycznym, bieżące i długookresowe bezpieczeństwo funkcjonowania tego systemu, eksploatację, konserwację, remonty oraz niezbędną rozbudowę sieci dystrybucyjnej, w tym połączeń z innymi systemami elektroenergetycznymi (§ 5 ust. 1 Statutu Spółki, dostępny na stronie WWW Spółki w BIP pod adresem: [...]).
W tym kontekście, w ocenie Sądu, może budzi wątpliwości wiarygodność stanowisko Spółki co do braku "dokumentów prawnych", "zgód właścicieli gruntów na posadowienie urządzeń energetycznych na ich terenie" oraz "tym podobnych" dokumentów dotyczących sieci energetycznej położonej akurat na nieruchomościach skarżących. To obowiązkiem Spółki jest prowadzenie działalności obejmującej również działalność inwestycyjną dotyczącą pozostających w jej władaniu obiektów, nawet powstałych w latach 50. ubiegłego wieku. Trudno więc przyjąć, że Spółka nie posiada "dokumentów prawnych" potwierdzających legalność zrealizowania tychże obiektów budowlanych. Wyjaśnienia kierownika jednostki organizacyjnej Spółki właściwej ze względu na położenie nieruchomości skarżących (Dyrektora Rejonu Energetycznego S. Oddziału [...]) co do powodów braku wspomnianej dokumentacji wydają się być co najmniej niepełne, zwłaszcza że, co Sądowi wiadome jest z urzędu, inne jednostki organizacyjne Spółki posiadają w swych zasobach archiwalnych tego rodzaju dokumentację, także w odniesieniu do inwestycji energetycznych zrealizowanych wiele lat temu (por. k. 9v akt sąd. sprawy II SA/Lu 387/14, k. 6v akt sąd. sprawy II SA/Lu 363/14).
Ponownie należy więc podkreślić, iż w tych okolicznościach powołane pismo nie uchyliło stanu bezczynności Spółki w niniejszej sprawie.
Uznając skargę za zasadną, na podstawie art. 149 § 1 zdanie 1 P.p.s.a., Sąd zobowiązał "A" S.A. do załatwienia wniosku skarżących z dnia 5 sierpnia 2013 r. w terminie 14 dni od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku.
Jednocześnie Sąd, na podstawie art. 149 § 1 zdanie 2 P.p.s.a., stwierdził, że bezczynność Spółki w rozpoznawanej sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Oceniając tę okoliczność Sąd wziął pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, w tym fakt, iż zachowanie Spółki nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nałożonych na nią z mocy ustawy.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji. Orzeczenie o kosztach uzasadnia art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło