III SA/Lu 103/23
WyrokWSA w Lublinie2023-11-07
Skład orzekający: Jadwiga Pastusiak, Anna Strzelec, Iwona Tchórzewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy, wydana na podstawie informacji organu kontroli ruchu drogowego o przekroczeniu prędkości, może zostać utrzymana w mocy, jeśli kierowca kwestionuje popełnienie wykroczenia i odmówił przyjęcia mandatu?Ratio decidendi
Decyzja o zatrzymaniu prawa jazdy wydana wyłącznie na podstawie informacji organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 2 Prawa o ruchu drogowym, jest niezgodna z Konstytucją RP, jeśli kierowca kwestionuje popełnienie naruszenia i przedstawia dowody, a organ administracji nie bierze ich pod uwagę. W takiej sytuacji, gdy organ odwoławczy nie zweryfikował twierdzeń strony i oparł rozstrzygnięcie wyłącznie na informacjach od policji, mimo odmowy przyjęcia mandatu i toczącego się postępowania wykroczeniowego, należy uchylić decyzje obu instancji.Stan faktyczny
Starosta Łukowski orzekł o zatrzymaniu prawa jazdy na 6 miesięcy z powodu przekroczenia prędkości o ponad 50 km/h na obszarze zabudowanym oraz kierowania pojazdem pomimo zatrzymania prawa jazdy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący kwestionował popełnienie wykroczenia, odmówił przyjęcia mandatu i podniósł, że postępowanie wykroczeniowe jest w toku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił obie decyzje.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Anna Strzelec Sędzia WSA Iwona Tchórzewska Protokolant Starszy asystent sędziego Dorota Winiarczyk - Ożóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2023 r. sprawy ze skargi P. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 9 grudnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Starosty Łukowskiego z dnia 12 września 2022 r. nr [...]; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej na rzecz P. P. kwotę 200 zł (dwieście złotych) z tytułu zwrotu kosztów postepowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 9 grudnia 2022 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej utrzymało w mocy decyzję Starosty Łukowskiego z dnia 12 września 2022 r. nr [...] w przedmiocie zatrzymania P. P. prawa jazdy.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w sprawie, której stan faktyczny przedstawia się następująco:
W dniu 12 sierpnia 2022 r. do Wydział Komunikacji Starostwa Powiatowego w Łukowie wpłynęła informacja z Komendy Miejskiej Policji w Lublinie z dnia 22 lipca 2022 r. o przekroczeniu przez P. P. (dalej jako "skarżący") prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym oraz informacja z Komendy Miejskiej Policji w Kielcach z dnia 2 sierpnia 2022 r. o kierowaniu przez skarżącego pojazdem mechanicznym w dniu 2 sierpnia 2022 r.
Po wszczęciu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 12 września 2022 r. Starosta Łukowski orzekł o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii AM, B1 i B na okres 6 miesięcy liczonych od dnia 22 lipca 2022 r do dnia 22 stycznia 2023 r., wskazując jako podstawę prawną art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1d ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2023 r. poz. 622 z późn. zm.), dalej również jako "u.k.p.".
Po rozpatrzeniu wniesionego przez skarżącego odwołania, decyzją z dnia 9 grudnia 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Białej Podlaskiej utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Zdaniem organu odwoławczego w rozpoznawanej sprawie zaistniały podstawy do wydłużenia okresu zatrzymania prawa jazdy o 6 miesięcy, z powodu kierowania przez skarżącego pojazdem silnikowym pomimo wcześniejszego elektronicznego zatrzymania mu dokumentu prawa jazdy w dniu 22 lipca 2022 r. za przekroczenie prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Skarżący nie zastosował się do faktycznej realizacji obowiązku wynikającego z zatrzymania prawa jazdy w dniu 22 lipca 2022 r. i popełnił po raz kolejny wykroczenie z art. 94 § 1 kodeksu wykroczeń (kierowanie pojazdem bez uprawnień).
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wyjaśnił, że policjant w ramach wykonywania swoich obowiązków uprawniony jest do używania przyrządów kontrolno-pomiarowych, a także do używania urządzeń rejestrujących. Sposób stosowania przez policjantów przyrządów kontrolno-pomiarowych do pomiaru prędkości wynika z Zarządzenia Nr 30 z dnia 22 września 2017 r. Komendanta Głównego Policji w sprawie pełnienia służby na drogach (Dz. Urz. KGP z 2017, poz. 64) wydanego na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2023 r. poz. 171 z późn. zm.), dalej jako "ustawa o Policji" i instrukcji obsługi, w której nie ma wskazań do jakiejkolwiek ingerencji w urządzenie. W aktach sprawy znajduje się świadectwo legalizacji pierwotnej laserowego przyrządu do pomiaru prędkości pojazdów w kontroli ruchu drogowego o nazwie fabrycznej LTI 20/ TruCAM II o numerze fabrycznym TC009036 rok produkcji 2021, którym dokonano pomiaru. Ze świadectwa wynika, że legalizacja tego urządzenia jest ważna do dnia 18 września 2022 r. Zatem pomiar prędkości wykonany został sprawnym przyrządem z ważną legalizacją.
Organ uznał za chybiony zarzut odwołania co do konieczności zawieszenia postępowania administracyjnego, mając na uwadze wykładnię art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., jakiej dokonał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 1 lipca 2019 r. sygn. akt I OPS 3/18. Nie ma bowiem wątpliwości, że skarżący prowadził pojazd silnikowy w dniu 2 sierpnia 2022 r. w miejscowości S. R., pomimo uprzedniego zatrzymania mu prawa jazdy w dniu 22 lipca 2022 r. w L., w związku z przekroczeniem prędkości w terenie zabudowanym powyżej 50km/h. Istotnym dla niniejszego rozstrzygnięcia jest to, że wpłynęła do Starosty Łukowskiego stosowna informacja pochodząca od uprawnionego podmiotu (w tym wypadku organu kontroli ruchu drogowego), który ujawnił popełnienie naruszenia przepisów ruchu drogowego polegającego na przekroczeniu przez skarżącego dozwolonej prędkości o więcej niż 50km/h w terenie zbudowanym w dniu 22 lipca 2022 r. a następnie – po 11 dniach od pierwszego wykroczenia (2 sierpnia 2022 r.) kierowaniu pojazdem bez uprawnień. Organ I instancji nie prowadził w tym zakresie własnych ustaleń, ponieważ nie ma do tego kompetencji ani uprawnień, jego obowiązkiem było wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na sześć miesięcy w wyniku zaistnienia wskazanych powyżej przesłanek ustawowych.
P. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na powyższą decyzję, wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji. Skarżący zarzucił naruszenie:
- art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 z późn. zm.), dalej jako "k.p.a.", poprzez niezasadne utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji;
- art. 31 ust. 3; art. 2 i art. 45 ust. 1 oraz art. 78 Konstytucji RP, poprzez naruszenie zasady prawdy materialnej, zasady dwuinstancyjności postępowania oraz prawa do sądu i zasady demokratycznego państwa prawnego;
- art. 6 oraz art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na to, że nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne dla wyjaśnienia sprawy okoliczności stanu faktycznego oraz nie dokonano wyczerpującego zebrania dowodów i dokonano błędnej oceny całości materiału dowodowego, przez co wydana decyzja jest niesłuszna i nie odpowiada prawu, a w konsekwencji pozbawia stronę dokumentu prawa jazdy, który jest niezbędny do codziennej egzystencji (załatwianie spraw, kwestie zdrowotne), ingerując istotnie w życie strony, pomimo braku stwierdzenia winy (braku prawomocnego wyroku);
- art. 7, art. 77, art. 107 § 3 i art. 84 k.p.a., poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, zwłaszcza poprzez samodzielne ustalenie przez organ wiadomości specjalnych w postaci ustalenia prędkości pojazdu i zaniechanie powołania w tym zakresie biegłego ds. mierników prędkości (przyrządów do pomiaru prędkości pojazdów w ruchu drogowym) lub innego biegłego właściwego celem ustalenia rzeczywistej prędkości pojazdu, w sytuacji gdy na ten wynik wpływ miały warunki w jakich wykonano pomiar prędkości;
- art. 7 i art. 77 § 1 w związku z art. 8, art. 84 i art. 107 § 3 k.p.a., poprzez zaniechanie wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy w tym pominięcie okoliczności, że prędkość pojazdu nie jest tożsama z wynikiem pomiaru prędkości, niepowołanie biegłego w celu ustalenia prawidłowej prędkości pojazdu w chwili rejestracji;
- art. 8 oraz art. 12 w zw. z art. 107 § 3 k.p.a., z uwagi na fakt, że organ nie przyczynił się do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania, wyjaśnienia sprawy oraz nienależycie uzasadnił wydaną decyzję, która poza przytoczeniem przepisów, nie wyjaśniła stronie w sposób należyty ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy i nie zawierała wyjaśnienia, dlaczego stanowisko strony nie zostało uwzględnione przez organ;
- art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., z uwagi na fakt, że decyzja została wydana wyłącznie na podstawie informacji przekazanej przez Policję, co oznaczało tym samym uznanie bez prawomocnego wyroku, że strona (kierujący pojazdem) przekroczyła prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym.
- art. 97 ust. 1 pkt 4 k.p.a., poprzez zaniechanie zawieszenia postępowania administracyjnego, w sytuacji gdy wydanie decyzji zależy od rozstrzygnięcia zawisłego postępowania wykroczeniowego dotyczącego przekroczenia prędkości przez odwołującego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białej Podlaskiej z dnia 9 grudnia 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Łukowskiego z dnia 12 września 2022 r. w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami w związku z art. 7 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 z późn. zm.), dalej jako "ustawa zmieniająca".
Stosownie do art. 102 ust. 1 pkt 4 u.k.p., starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy kierujący pojazdem przekroczył dopuszczalną prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zgodnie zaś z art. 102 ust. 1d ustawy, jeżeli osoba kierowała pojazdem silnikowym pomimo wydania decyzji administracyjnej o zatrzymaniu jej prawa jazdy na podstawie ust. 1 pkt 4, 5 lub 7 albo zatrzymania prawa jazdy na podstawie art. 135 ust. 1 pkt 2 lub 2a albo art. 135a ust. 1 pkt 2 lub 2a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym, starosta wydaje decyzję administracyjną o przedłużeniu okresu, na który zatrzymano prawo jazdy, do 6 miesięcy. Jeżeli decyzja, o której mowa w ust. 1c, nie została jeszcze wydana, starosta wydaje tę decyzję na okres 6 miesięcy. Stosownie zaś do art. art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2015 r. poz. 541 ze zm.), dalej: ustawa zmieniająca, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji, podstawą wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz ust. 1d i art. 103 ust. 1 pkt 5 ustawy wymienionej w art. 5, jest informacja, o której mowa odpowiednio w pkt 1 lub 3.
Zarzuty skargi w niniejszej sprawie koncentrują się głównie na naruszeniu przepisów postępowania oraz przepisów prawa materialnego, tj. art. 102 ust. 1 pkt 4 ustawy o kierujących pojazdami, poprzez przyjęcie możliwości oparcia decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy wyłącznie na informacji od organu kontroli ruchu drogowego lub policji, mimo kwestionowania przez skarżącego przekroczenia dopuszczalnej prędkość o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym i odmowy przyjęcia mandatu. W uzasadnieniu skarżący powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2022 r., sygn. akt K 4/21.
W powyższym wyroku z dnia 13 grudnia 2022 r., sygn. akt K 4/21, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 marca 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 541 ze zm., u.zm.k.k.), rozumiany w ten sposób, że podstawę wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. z 2021 r. poz. 1212, ze zm.), stanowi wyłącznie informacja organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu opisanego w art. 135 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 988, ze zm.), jest niezgodny z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z dnia 19 grudnia 2022 r., poz. 2659).
W uzasadnieniu wyroku Trybunał zakwestionował wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie informacji organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu, o którym mowa w art. 135 ust. 1 pkt 2 p.r.d. w sytuacji, gdy kierujący pojazdem formułuje argumenty i przedstawia dowody mające świadczyć o tym, że w rzeczywistości nie popełnił naruszenia, lecz starosta w ramach postępowania administracyjnego tych argumentów i dowodów nie bierze pod uwagę, z powodu związania informacją otrzymaną od organu kontroli ruchu drogowego, zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2015 r. w rozumieniu przyjętym w uchwale NSA z dnia 1 lipca 2019 r., I OPS 3/18. Trybunał wyjaśnił, że art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z 2015 r. w istocie wyłącza przewidzianą w art. 76 § 3 k.p.a. możliwość przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentów urzędowych. Pozwala bowiem na zastosowanie sankcji prawnej (zatrzymania prawa jazdy) nawet wówczas, gdy faktycznie do naruszenia przepisów prawa o ruchu drogowym w ogóle nie doszło, na podstawie domniemania prawdziwości treści "informacji" sporządzonej przez funkcjonariusza policji lub innej uprawnionej służby, które nie może być przez stronę podważone w ramach postępowania administracyjnego przed starostą.
Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że stosownie do art. 190 ust. 1 i 3 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne, wchodząc w życie z dniem ogłoszenia, przy czym Trybunał Konstytucyjny może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego, który według ustawy nie może przekroczyć osiemnastu miesięcy. Ponadto z art. 190 ust. 2 i ust. 3 Konstytucji RP wynika zasada, że z dniem opublikowania orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego we właściwym organie urzędowym, przepis prawa – uznany w tym orzeczeniu za niezgodny m.in. z Konstytucją RP – traci domniemanie konstytucyjności. Z tym dniem – co do zasady – przepis ten traci również moc obowiązującą, chyba że Trybunał określił inny termin w tym zakresie.
Z kolei art. 190 ust. 4 Konstytucji RP przewiduje, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą aktu normatywnego, na podstawie którego zostało wydane prawomocne orzeczenie sądowe, ostateczna decyzja administracyjna lub rozstrzygnięcie w innych sprawach, stanowi podstawę do wznowienia postępowania, uchylenia decyzji lub innego rozstrzygnięcia na zasadach i w trybie określonych w przepisach właściwych dla danego postępowania. Oznacza to, że po wejściu w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie jest dopuszczalne wydanie orzeczenia sądowego na podstawie przepisu w takim jego kształcie normatywnym, który Trybunał uznał za niezgodny z Konstytucją RP.
Jednocześnie, jak stanowi art. 145a § 1 k.p.a., orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego została wydana decyzja, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W rozpoznawanej sprawie podstawą do zatrzymania skarżącemu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 4 i ust. 1d ustawy o kierujących pojazdami stanowiła przekazana na zgodnie z art. 136 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r. poz. 1047 z późn. zm.), dalej jako "prawo o ruchu drogowym" lub "p.r.d.", informacja Komendy Miejskiej Policji w Lublinie z dnia 22 lipca 2022 r. o przekroczeniu przez P. P. prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym i zatrzymaniu elektronicznym prawa jazdy, z której wynika, że podstawę prawną zatrzymania prawa jazdy stanowił art. 135 ust. 1 pkt 2 lit. a p.r.d. oraz informacja z Komendy Miejskiej Policji w K. z dnia 2 sierpnia 2022 r. o kierowaniu przez skarżącego pojazdem mechanicznym w dniu 2 sierpnia 2022 r.
Stosownie do art. 135 ust. 1 pkt 2 lit. a p.r.d., policjant zatrzyma wydane w kraju prawo jazdy za pokwitowaniem w przypadku ujawnienia czynu polegającego na kierowaniu pojazdem z prędkością przekraczającą dopuszczalną o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym. Zgodnie z art. 135b ust. 1 tej ustawy, zatrzymanie wydanego w kraju prawa jazdy albo tymczasowego elektronicznego prawa jazdy następuje przez wprowadzenie informacji o zatrzymaniu do centralnej ewidencji kierowców niezwłocznie po stwierdzeniu wystąpienia przesłanek określonych w art. 135 ust. 1. Informację tę, stosownie do art. 136 ust. 1, Policja przekazuje właściwemu staroście niezwłocznie, nie później niż w ciągu 7 dni.
Jednocześnie, jak wynika z akt sprawy, skarżący w toku postępowania zaprzeczał przekroczeniu dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym i podnosił, że odmówił przyjęcia mandatu. W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżący zarzucił organowi brak poczynienia własnych ustaleń w tym zakresie wskazując, że nie może ponosić konsekwencji podejrzenia popełnienia wykroczenia i naruszenia przepisów. Podniósł również, że postępowanie wykroczeniowe jest w toku i nie zostało jeszcze zakończone prawomocnym rozstrzygnięciem.
Pomimo powyższych informacji organ odwoławczy nie zweryfikował twierdzeń skarżącego i swoje rozstrzygnięcie oparł wyłącznie na pismach Komendy Miejskiej Policji w Lublinie z dnia 22 lipca 2022 r. oraz Komendy Miejskiej Policji w Kielcach z dnia 2 sierpnia 2022 r. W świetle przywołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego, informacja organu kontroli ruchu drogowego o ujawnieniu popełnienia czynu opisanego w art. 135 ust. 1 pkt 2 p.r.d. nie może jednak stanowić wyłącznej podstawy wydania decyzji, o której mowa w art. 102 ust. 1 pkt 4 i 5 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami. Powoduje to konieczność uchylenia decyzji organów administracji obu instancji, jako wydanych na podstawie przepisu prawa w kształcie normatywnym uznanym za niekonstytucyjny.
Przypomnienia wymaga, że stosownie do art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Z zasady dwuinstancyjności wynika obowiązek organu administracji publicznej pierwszej instancji merytorycznego rozpoznania sprawy oraz obowiązek organu drugiej instancji jej ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia celem skontrolowania, czy działania podejmowane przez organ pierwszej instancji były prawidłowe. Celem postępowania odwoławczego nie jest więc sama kontrola poprawności rozstrzygnięcia podjętego przez organ pierwszej instancji, lecz uzupełnienie stanu faktycznego i materiału dowodowego, jeżeli wymagają tego okoliczności sprawy. Istota dwuinstancyjności sprowadza się do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia tożsamej pod względem przedmiotowym i podmiotowym sprawy administracyjnej. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego zobowiązują jednocześnie organy do przestrzegania zasady praworządności wyrażonej w art. 7 k.p.a., zgodnie z którą organy z urzędu lub na wniosek strony podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Organy administracji publicznej są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 k.p.a.) i na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.).
W sytuacji zatem, gdy strona zakwestionowała w odwołaniu przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h na obszarze zabudowanym podnosząc jednocześnie, że odmówiła przyjęcia mandatu a postępowanie wykroczeniowe jest w toku i nie zostało jeszcze zakończone prawomocnym rozstrzygnięciem, organ odwoławczy powinien co najmniej zweryfikować te informacje, mając na uwadze treść art. 136 k.p.a. oraz wezwać stronę do szerszych wyjaśnień w tym zakresie, wywiązując się z obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
W konsekwencji stwierdzić należało, że rozpoznawanej sprawie organy nie sprostały obowiązkom procesowym wynikającym z Kodeksu postępowania administracyjnego i dopuściły się ich naruszenia w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Wyjaśnienia skarżącego nie zostały przez organ odwoławczy należycie rozważone przy wydawaniu rozstrzygnięcia, w szczególności w ocenie zupełnie pominięto wątpliwości odnośnie popełnienia przez skarżącego wykroczenia, odmowę przyjęcia przez niego mandatu karnego i kwestię toczącego się postępowania wykroczeniowego w tym zakresie.
Z tych wszystkich względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 145 § 1 lit. a, b i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji.
Ponownie rozpatrując sprawę organy administracji zobowiązane będą uwzględnić treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 grudnia 2022 r., sygn. akt K 4/21 i w sposób niebudzący wątpliwości ustalić stan faktyczny sprawy mając jednocześnie na uwadze treść przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej zawiesza postępowanie, gdy rozstrzygnięcie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd.
O zwrocie kosztów postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło