III SA/Lu 141/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Marcinowski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal,, Sędzia WSA Ewa Ibrom, Protokolant Asystent sędziego Dorota Winiarczyk - Ożóg, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 17 listopada 2015 r. sprawy ze skargi A. T. i K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania A. T. i K. K., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] października 2014 r., znak [...] o umorzeniu postępowania administracyjnego dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości położonej w M., Gmina K. i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w Lublinie. Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy: Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyznaczyło Wójta Gminy do przeprowadzenia postępowania rozgraniczeniowego pomiędzy nieruchomościami nr 1096 i 1097/3, położonymi w miejscowości M., Gmina K. Po wszczęciu postępowania Wójt wyznaczył do przeprowadzenia czynności technicznych biegłego geodetę A. K. Biegły geodeta przeprowadził czynności na gruncie w dniach [...] czerwca 2014 r. i [...] lipca 2014 r. Protokół graniczny z dnia [...] lipca 2014 r. podpisał upoważniony geodeta i reprezentant Gminy K. K. K. i A. T. odmówili podpisania protokołu. Wskazany przez K. K. przebieg granicy został zakwestionowany przez A. T. Tego przebiegu granicy nie zakwestionował przedstawiciel gminy. Geodeta wskazał również, że nie można było na podstawie zebranych dowodów ustalić przebiegu granicy z powodu zbyt dużych błędów dla danych opisujących przebieg granicy. Decyzją z dnia [...] października 2014 r. Wójt Gminy umorzył postępowanie w sprawie rozgraniczenia nieruchomości położonej w miejscowości M., Gmina K., nr 1096 z nieruchomością sąsiednią nr 1097/3 oraz przekazał sprawę do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w Lublinie. W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że na podstawie zebranych dowodów nie dało się ustalić przebiegu granicy, nie udało się również ustalić ostatniego spokojnego stanu posiadania na gruncie i nakłonić stron do zawarcia ugody. Wobec istniejącego sporu granicznego i braku możliwości jego zakończenia w drodze ugody, jak i braku przesłanek do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości, organ zobowiązany był umorzyć postępowanie i przekazać sprawę do rozpatrzenia sądowi powszechnemu, na podstawie art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287 z późn. zm.), dalej: Prawo geodezyjne i kartograficzne. W odwołaniu A. T. i K. K. wnieśli o uchylenie powyższej decyzji w całości i wyłączenie z postępowania uprawnionego geodety. Decyzją z dnia [...] grudnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy przywołał treść przepisu art. 34 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, który obliguje organ administracji do umorzenia postępowania i przekazania sprawy sądowi powszechnemu, jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1. Organ podkreślił, że wobec sporu pomiędzy stronami, wyrażającego się m.in. w nie zawarciu ugody i braku zgodnego oświadczenia w sprawie przebiegu linii granicznych, kiedy także inne zebrane dowody nie pozwalają na ich ustalenie, organ administracji jest zobowiązany do umorzenia prowadzonego postępowania i przekazania sprawy sądowi powszechnemu. Odnosząc się do sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze, powołując się na protokół graniczny z dnia [...] lipca 2014 r., notatkę służbową geodety A. K. z dnia [...] lipca 2014 r. oraz opinię techniczną z dnia [...] sierpnia 2014 r. stwierdziło, że pomiędzy stronami istnieje spór co do przebiegu granic między nieruchomościami stanowiącymi ich własność. W tych okolicznościach sprawy obowiązkiem organu, w świetle art. 34 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, było umorzenie postępowania rozgraniczeniowego i przekazanie sprawy z urzędu sądowi powszechnemu. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że w piśmie z dnia [...] października 2014 r. skarżący wskazali, że ustalenie granic działki nr 1096 nie jest możliwe bez naruszenia zasady prawdy obiektywnej, a zatem sprawa powinna być przekazana do właściwego sądu powszechnego. Odnosząc się do zarzutów dotyczących wyłączenia geodety A. K., Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że kwestia ta została rozstrzygnięta przez organ I instancji w postanowieniach odmawiających wyłączenia biegłego, które zostały wyczerpująco uzasadnione. Organ podniósł, że wbrew twierdzeniem skarżących, ewentualne naruszenie przepisów prawa przez uprawnionego geodetę, nie znajduje potwierdzenia w materiale dowodowym. Kwestia wydania decyzji w oparciu o sfałszowane dokumenty wymaga udowodnienia i stwierdzenia fałszu dowodu lub popełnienia przestępstwa orzeczeniem sądu lub innego organu, chyba że sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste. W niniejszej sprawie w/w orzeczenie nie zostało wydane. Z akt sprawy nie wynika również oczywistość sfałszowania dokumentów. W skardze sądowej A. T. i K. K. zaskarżyli powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i wnieśli o jej uchylenie. Zarzucili naruszenie przepisów postępowania – art. 7 związku z art. 77 § 1, art. 8, art. 9, art. 11, art. 15, art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.), dalej: k.p.a. oraz przepisów prawa materialnego – art. 33 i art. 34 Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz. U. Nr 45, poz. 453). W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że geodeta działał na podstawie fałszywego zgłoszenia i zarzucili mu sfałszowanie protokołu granicznego z dnia [...] lipca 2014 r., pozyskanie nielegalnie dokumentów, niewykonanie czynności przypisanych geodecie uprawnionemu, stworzenie dokumentacji z dokumentów sfałszowanych i opisujących czynności geodezyjne, których nie wykonał jako geodeta uprawniony, lecz przez inne osoby, niemające umocowania do ich przeprowadzenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu. Przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego o umorzeniu postępowania administracyjnego dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości nr 1096 i 1097/3, położonych w M., Gmina K. i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w Lublinie. Zarzuty skargi koncentrują się wokół tego, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o sfałszowany protokół rozgraniczenia, sporządzony przez geodetę, który nie posiadał stosownego upoważnienia. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 34 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Zgodnie z tym przepisem, organ, o którym mowa w ust. 1, umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpatrzenia sądowi. Przepis art. 34 ust. 1 stanowi zaś, że jeżeli w razie sporu co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu spokojnego posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Analiza akt niniejszej sprawy prowadzi do wniosku, że pomiędzy stronami istnieje spór co do przebiegu linii granicznych między nieruchomością nr 1096 a nieruchomością sąsiednią nr 1097/3. Skarżący są właścicielami działki nr 1097/3. Działka nr 1096 stanowi własność Gminy K. Z protokołu granicznego z dnia [...] lipca 2014 r., notatki służbowej geodety A. K. z dnia [...] lipca 2014 r. oraz opinii technicznej z dnia [...] sierpnia 2014 r. wynika, że przedstawiciel Gminy K. nie kwestionował przebiegu granicy. Przebieg granicy jest zaś kwestionowany na całej długości przez A. T., która jednak nie jest w stanie wskazać własnej wersji przebiegu tej granicy. Z akt sprawy wynika również, że między stronami nie doszło do zawarcia ugody oraz brak było podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości, o której mowa w art. 33 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Przepis ten stanowi, że wójt (burmistrz, prezydent miasta) wydaje decyzję o rozgraniczeniu nieruchomości, jeżeli zainteresowani właściciele nieruchomości nie zawarli ugody, a ustalenie przebiegu granicy nastąpiło na podstawie zebranych dowodów lub zgodnego oświadczenia stron. Mając powyższe na względzie, stwierdzić należy, że prawidłowe jest rozstrzygnięcie organu o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu sprawy do rozpatrzenia sądowi. Warto również zwrócić uwagę, że skarżący w piśmie z dnia [...] października 2012 r. wskazali, że ustalenie granic działki nr 1096 "nie jest możliwe bez naruszenia zasady prawdy obiektywnej" i wówczas już sami wnieśli o przekazanie sprawy do właściwego sądu powszechnego. Jak już wyżej wspomniano, skarżący zarzucają, że zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o sfałszowany protokół rozgraniczenia, sporządzony przez geodetę, który nie posiadał stosownego upoważnienia. W toku postępowania administracyjnego skarżący wielokrotnie również zarzucali geodecie stronniczość i wnosili o jego wyłączenie. Wójt Gminy postanowieniami z dnia [...] kwietnia 2014 r., [...] kwietnia 2014 r., [...] maja 2014 r., [...] lipca 2014 r. oraz [...] lipca 2014 r. odmówił wyłączenia od udziału w w/w postępowaniu rozgraniczeniowym biegłego geodety A. K. Odnosząc się do zarzutów skargi, podnieść należy, że decyzja wydana na podstawie art. 34 ust. 2 Prawa geodezyjnego i kartograficznego nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, a jedynie kończy bieg postępowania administracyjnego w sprawie. Treścią decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazania sprawy sądowi nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie dotyczące przebiegu granic, lecz jedynie wymienione proceduralne powody uniemożliwiające zakończenie sprawy w postępowaniu administracyjnym, od których zaistnienia ustawodawca uzależnił możliwość umorzenia postępowania (vide wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 września 2014 r., sygn. akt VIII SA/Wa 520/14; wyrok WSA w Białymstoku z dnia 19 lutego 2013 r., sygn. akt II SA/Bk 846/12). Wbrew zarzutom skarżących, geodeta A. K. jest geodetą uprawnionym do przeprowadzania czynności technicznych w postępowaniu rozgraniczeniowym, posiada bowiem uprawnienia nr [...]. Z akt sprawy wynika, że Wójt Gminy w piśmie z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] upoważnił wyżej wymienionego geodetę do przeprowadzenia czynności technicznych w postępowaniu w sprawie rozgraniczenia działek o numerach 1096 i 1097/3 w miejscowości M., Gmina K. Skarżący nie wykazali, że geodeta był stronniczy oraz, że nienależycie wykonywał swoje obowiązki, na powyższe okoliczności nie przedstawili żadnych dowodów. Skoro sprawa rozgraniczenia w/w nieruchomości została przekazana sądowi, to w postępowaniu przed tym sądem skarżący będą mogli podnieść zarzuty przeciwko geodecie. Podkreślenia wymaga, że sąd powszechny ma znacznie większe możliwości dowodowe niż organ w postępowaniu rozgraniczeniowym. Sąd może m. in. przeprowadzić dowody z zeznań świadka, będzie mógł również powołać własnego biegłego. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), oddalił skargę.