III SA/Lu 1621/15

Starszy Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie - Anna Puton-Mazurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: I.Przyznać M. W. prawo pomocy w zakresie częściowym przez zwolnienie od każdej opłaty sądowej ponad kwotę 100 (sto) złotych. II.Odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie. W złożonej skardze skarżący zwrócił się m. in. z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Do skargi załączył wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy uzasadniając wniosek niską rentą, brakiem majątku i oszczędności oraz kosztami leczenia po przebytej chorobie. Wykazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, a jego renta wynosi [...] zł netto. Na wezwanie referendarza skarżący nadesłał dodatkowe oświadczenie i dokumenty źródłowe. Referendarz sądowy stwierdził co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest żądaniem przyznania pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W ocenie referendarza wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Podnieść należy, że prawo pomocy stanowi wyjątek od zasady ponoszenia przez stronę pełnych kosztów postępowania, wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych, jako forma dofinansowania ze strony państwa powinna sprowadzać się do przypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. W orzecznictwie podkreśla się, że strona będąca osobą fizyczną powinna partycypować w kosztach postępowania, jeśli posiada jakiekolwiek środki majątkowe, czy dochody (postanowienie NSA z dnia 15 lutego 2005 r., FZ 711/04 Legalis, postanowienie NSA z 27 maja 2008 r., II GZ 112/08 Legalis, postanowienie NSA z 5 czerwca 2008 r., I FZ 227/08 Legalis). Mając na względzie z jednej strony aktualną sytuację materialną skarżącego wykazaną w urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz nadesłanych dokumentach, z drugiej zaś strony wysokość obciążeń finansowych strony stwierdzić należy, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej zwolnienia od każdej opłaty sądowej ponad kwotę 100 zł. Biorąc pod uwagę wysokość kosztów sądowych w sprawie niniejszej, w tym wysokość wpisu sądowego od skargi, który przy podanej wartości zaskarżenia wynosi [...] zł (§ 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 221, poz. 2193/, opłacenie całości kosztów sądowych mogłoby spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym skarżącego. Z powyższych względów orzeczono jak w punkcie I postanowienia. Natomiast brak jest podstaw do przyznania stronie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych, skarżący bowiem nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżący osiąga stały dochód z tytułu renty, nie ma nikogo na utrzymaniu, ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Jak wynika z oświadczenia skarżącego nadesłanego na wezwanie referendarza (bez daty), korzysta on z jednego z wyremontowanych budynków mieszkalnych, położonych na terenie nieruchomości należącej do syna. Przedstawiony wyciąg z rachunku bankowego skarżącego potwierdza, że na dwa dni przed sporządzeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy, tj. w dniu [...] r., na jego koncie figurowała kwota [...] zł. Ponadto na konto skarżącego regularnie wpływa kwota renty wypłacanej przez ZUS. Powyższe świadczy o jego zdolnościach do ponoszenia przynajmniej częściowo kosztów sądowych . W ocenie referendarza, poniesienie przez skarżącego opłat sądowych w kwocie każdorazowo nie przekraczającej 100 zł, leży w granicach jego realnych możliwości finansowych. Z powyższych względów oraz na podstawie 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało orzec jak w punkcie II postanowienia.