III SA/Lu 204/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. S. na zawiadomienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] 2014 r., nr sprawy: [...], o sposobie załatwienia skargi postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] 2013 r., nr sprawy: [...], wydanym z upoważniania Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, zawiadomiono E. S. o negatywnym rozpatrzeniu jej skargi dotyczącej zalewania fundamentów i ścian budynku mieszkalnego wodami opadowymi z pasa drogowego drogi krajowej nr [...] w m. P., ul. Z. [...]. W podstawie prawnej pisma powołano art. 238 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Pismem z dnia 4 grudnia 2012 r. E.S. zwróciła się z ponownym żądaniem prawidłowego załatwienia jej sprawy. W odpowiedzi udzielonej pismem z dnia [...] 2014 r., nr sprawy: [...], wydanym z upoważniania Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad, ponownie zawiadomiono E. S. o negatywnym rozpatrzeniu jej skargi. Pismem z dnia [...] 2014 r. E. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na rozstrzygnięcie przez Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad jej skargi dotyczącej zalewania budynku. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o jej odrzucenie ze względu na brak właściwości sądów administracyjnych do rozpatrywania skarg określonych w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W pierwszej kolejności należy odnieść się do kwestii właściwości miejscowej tutejszego sądu do orzekania w sprawie, ze względu na fakt, że przedmiotem skargi jest akt centralnego organu administracji rządowej jakim jest Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad. Zgodnie z art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej jako p.p.s.a.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Siedziby oraz obszar właściwości wojewódzkich sądów administracyjnych reguluje rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 r. w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz. U. z 2003 r. Nr 72, poz. 65 ze. zm.). Zgodnie z treścią przepisu § 1 pkt 6 wskazanego rozporządzenia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie jest właściwy dla obszaru województwa l. Należy jeszcze zwrócić uwagę, że od podstawowej reguły, zgodnie z którą to siedziba organu, którego działalność jest przedmiotem skargi, determinuje właściwość miejscową sądu administracyjnego, istnieją wyjątki. Zgodnie z art. 13 § 3 p.p.s.a. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze rozporządzenia, może przekazać wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu rozpoznawanie spraw określonego rodzaju należących do właściwości innego wojewódzkiego sądu administracyjnego, jeżeli wymagają tego względy celowości. Na podstawie tej delegacji zostało wydane m.in. rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 18 kwietnia 2011 r. w sprawie przekazania rozpoznawania innym wojewódzkim sądom administracyjnym niektórych spraw z zakresu działania Głównego Inspektora Transportu Drogowego (Dz. U. Nr 89, poz. 506, ze zm.). Zgodnie z § 1 rozporządzenia, rozpoznawanie spraw z zakresu działania Głównego Inspektora Transportu Drogowego dotyczących nałożenia kar pieniężnych, o których mowa w art. 92a ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874, z późn. zm.2), przekazuje się wojewódzkim sądom administracyjnym, na których obszarze właściwości strona skarżąca zamieszkuje lub ma siedzibę. Cytowany przepis nie ma jednak zastosowania w badanej sprawie, gdyż w niniejszej sprawie przedmiotem skargi nie jest decyzja dotycząca nałożenia kary pieniężnej w trybie przepisów ustawy o transporcie drogowym, lecz zawiadomienie o sposobie rozpatrzenia skargi. Siedziba skarżonego organu (Warszawa) wskazywałaby na właściwość WSA w Warszawie i konieczność przekazania sprawy do rozpoznania temu sądowi na podstawie art. 59 p.p.s.a. W myśl tego przepisu, jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość, przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Z przytoczonego przepisu wynika jednak, że przekazać sprawę można jedynie sądowi administracyjnemu właściwemu do rozpoznania sprawy. Miałby on zastosowanie, gdyby z treści pisma wszczynającego sprawę wynikało, że mieści się w katalogu środków prawnych, do rozpoznania których właściwe są sądy administracyjne. Oznacza to, że wiadomy prima vista brak kognicji któregokolwiek z sądów administracyjnych tamuje możliwość zastosowania art. 59 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 18-11-2011 r., II FZ 674/11, LEX nr 1070137). W analizowanej sprawie nie można przekazać sprawy do właściwości WSA w Warszawie, ponieważ żaden sąd administracyjny nie jest w niej właściwy. Funkcją sądów administracyjnych jest sprawowanie kontroli legalności działania administracji publicznej. Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na wyszczególnione tam akty i czynności z zakresu administracji publicznej (decyzje, określone kategorie postanowień, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; akty prawa miejscowego, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania). Zarówno z treści zaskarżonej uchwały i jej uzasadnienia, jak i nadesłanych przez organ akt administracyjnych wynika jednoznacznie, że skarga E.S.dotyczy zawiadomienia Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o sposobie załatwienia skargi dotyczącej zalewania jej budynku. Postępowanie przed Generalnym Dyrektorem toczyło się zatem ewidentnie w trybie tzw. postępowania skargowego, regulowanego przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 227 k.p.a. przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Skarga, która została w tym trybie wniesiona uruchamia jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, które kończy się nie decyzją administracyjną w sposób władczy kształtującą sytuację prawną adresata, lecz czynnością materialno-techniczną tj, zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy (art. 237 § 3 i art. 238 k.p.a.). W orzecznictwie panuje niekwestionowany pogląd, w pełni akceptowany również przez Sąd orzekający w niniejszej sprawie, zgodnie z którym pisma stanowiące zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi nie podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, gdyż działanie administracji w tym trybie nie mieści się w katalogu spraw określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. m.in. postanowienie NSA z 1 lutego 2007 r.; I OSK 395/06; LEX nr 362475; postanowienie WSA w Lublinie z 31 grudnia 2007 r., III SA/Lu 586/07; Wspólnota 2008/3/47; postanowienie WSA w Warszawie z 24 listopada 2006 r. III SA/Wa 948/06; LEX nr 295005). Takie stanowisko wynika z faktu, że zawiadomienie o sposobie rozpatrzenia skargi (art. 237 § 3 i art. 238 k.p.a.) nie rozstrzyga o żadnych prawach ani obowiązkach adresata pisma, nie ma żadnego wpływu na jego sferę prawną. Skarga na czynność nie mieszczącą się w zakresie właściwości sądu administracyjnego podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego stwierdzenia, wykluczającego dopuszczalność skargi ze względu na formę, w jakiej o żądaniach skarżącej wypowiedział się organ, należy zwrócić uwagę, że żądania te dotyczą naruszania własności skarżącej poprzez zalewanie jej budynku wodami opadowymi z drogi krajowej, której zarządcą jest Generalne Dyrekcja. Są to żądania o ewidentnie cywilnoprawnym charakterze, zatem i z tej przyczyny nie nadają się do rozpoznania przez sąd administracyjny, gdyż właściwe w tego typu sprawach są sady powszechne – sądy cywilne. Z przedstawionych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przepisu, orzeczono jak w sentencji postanowienia.