III SA/Lu 257/11

PostanowienieWSA w Lublinie2012-03-14

Skład orzekający: Jerzy Drwal

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że jego sytuacja majątkowa i finansowa uniemożliwia mu poniesienie kosztów ustanowienia adwokata, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, uznając, że skarżący nie wykazał, iż jego sytuacja majątkowa i finansowa, uwzględniając dochody i majątek jego oraz małżonki pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, jest na tyle trudna, że ustanowienie adwokata doprowadziłoby do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu rodziny. Sąd podkreślił, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na wnioskodawcy, a skarżący nie przedstawił wystarczających dowodów na poparcie swojego wniosku.
Stan faktyczny
Skarżący T. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się ustanowienia adwokata do sporządzenia skargi kasacyjnej w sprawie dotyczącej wymeldowania z pobytu czasowego. Skarżący argumentował, że nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia adwokata ze względu na rosnące koszty utrzymania. Przedstawił informacje o swoim zatrudnieniu, dochodach, wydatkach oraz stanie majątkowym, a także o dochodach żony. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżący złożył sprzeciw od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Jerzy Drwal po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. K. na decyzję Wojewody L. z dnia [...] kwietnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie wymeldowania z pobytu czasowego w zakresie wniosku T. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym przez ustanowienie adwokata postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. T. K. we wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 11 stycznia 2012 wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że ze względu na ciągłe podwyżki i rosnące koszty utrzymania nie jest w stanie ponieść kosztów wynagrodzenia adwokata. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i pełnoletnią uczącą się córką. Odnośnie stanu majątkowego wykazał, że posiada mieszkanie o pow. [...] m2, zaznaczył również, że z żoną posiada rozdzielność majątkową. Odnośnie źródeł utrzymania rodziny wskazał na swoje wynagrodzenie za pracę w wysokości [...] zł brutto oraz na wynagrodzenie żony z pracy w parafii, jednakże odnośnie wysokości zarobków żony oświadczył "brak danych". Ponadto skarżący wykazał następujące wydatki na utrzymanie: opał na zimę – [...] zł; czynsz – [...] zł miesięcznie; energia elektryczna [...] zł miesięcznie; gaz – [...] zł kwartalnie; karta do telefonu [...] zł na 3 miesiące; bilety do kina i teatru – [...] zł na dwa miesiące. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego do nadesłania dokumentów źródłowych i dodatkowych oświadczeń skarżący nadesłał zaświadczenie zakładu pracy o wysokości jego zarobków, wyciąg z konta bankowego za okres od [...] października do [...] grudnia 2011 r. oraz akt notarialny z dnia [...] maja 2010 r. o ustanowieniu rozdzielności majątkowej od dnia [...] czerwca 2010 r. (od daty zawarcia związku małżeńskiego). Postanowieniem z dnia 14 lutego 2012 r., III SA/Lu 257/11, referendarz sądowy WSA odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 5 marca 2012 r. skarżący złożył sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego. W uzasadnieniu skarżący podkreślił, że nie stać go na wydatek 295,20 zł na ustanowienie pełnomocnika. Wyjaśnił, że utrzymuje żonę. Do sprzeciwu załączył informację o dochodach oraz pobranych zaliczkach na podatek dochodowy za rok 2011 żony M. M. oraz zaświadczenie Urzędu Skarbowego o wysokości dochodów za rok 2010. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył co następuje: Stosownie do art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a., wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że zaskarżone postanowienie traci moc, a Sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego trakcie (art. 243 § 1 zd. 1 p.p.s.a.). Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1). Żądanie ustanowienia adwokata jest żądaniem przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Właściwe przedstawienie przez stronę przyczyn uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych oraz dowodów na ich poparcie umożliwia sądowi rozpoznającemu wniosek dokonanie prawidłowej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ma w tym zakresie inicjatywę dowodową, a Sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Na wstępie wskazać należy, że fakt pozostawania przez skarżącego i jego małżonkę w rozdzielności majątkowej nie ma wpływu na ocenę zdolności ponoszenia kosztów sądowych przez skarżącego. Z punktu widzenia oceny zasadności przyznania prawa pomocy, istotny jest natomiast obowiązek wzajemnej pomocy ciążący na małżonkach z mocy art. 23 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. Nr 9, poz. 59 ze zm.), niezależnie od istniejącego między nimi ustroju majątkowego (postanowienie NSA z dnia 6 października 2004 r., sygn. akt GZ 71/04). Majątek oraz dochody małżonka, pozostającego ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym muszą zatem być wzięte pod uwagę przy badaniu zaistnienia przesłanek przyznania skarżącemu prawa pomocy (postanowienie NSA z dnia 23 marca 2011 r., sygn. akt II FZ 112/11, postanowienie NSA z dnia 30 marca 2010 r., sygn. akt II FZ 102/10, postanowienie NSA z dnia 28 kwietnia 2010 r., sygn. akt II GZ 80/10). Odnosząc powyższe do rozpatrywanego w niniejszym postępowaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym wskazać należy, że ze złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy, oświadczenia o stanie rodzinnym i majątkowym oraz nadesłanych dokumentów wynika, że skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i 19-letnią, uczącą się córką. W skład jego majątku wchodzi mieszkanie o pow. [...] m2. Skarżący zatrudniony jest w PKP PLK S.A. Zakład Linii K. T. G. i jego średni miesięczny dochód za okres od 1 października 2011 r. do 31 grudnia 2011 r. wynosił [...] zł brutto/ [...] zł netto. Żona w roku 2011 z tytułu pracy w parafii w R. uzyskała dochód w wysokości [....] zł. Z przedłożonego przez skarżącego wyciągu z konta bankowego wynika, że stan konta na dzień 31 grudnia 2011 r. wynosił [...] zł. Koszty utrzymania skarżącego, uwzględniając dane wskazane we wniosku o przyznanie prawa pomocy, wynoszą natomiast około 417 zł miesięcznie. Koszt ustanowienia adwokata do sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej, ewentualnie uczestniczenia w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym będzie wynosił 240 zł (§ 18 ust. 1 pkt 1 lit. c/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielnej z urzędu (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.). Porównując koszt ustanowienia adwokata i uzyskiwane przez skarżącego i jego żonę dochody, brak jest uzasadnionych podstaw do uwzględnienia złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Podsumowując stwierdzić należy, że skarżący ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe i posiada stabilną sytuację finansową. Skarżący nie spełnia zatem przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, określonych w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Skarżący nie wykazał, aby sytuacja majątkowa i finansowa jego i rodziny pozostającej we wspólnym gospodarstwie domowym była na tyle trudna, że ustanowienie adwokata doprowadziłoby do uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego rodziny. Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 p.p.s.a., orzekł ja w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło