III SA/Lu 569/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Achrymowicz,, Sędzia NSA Marek Zalewski, Protokolant Asystent sędziego Jowita Dudek, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 23 marca 2010 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Rektora K. U. L. z dnia [...] listopada 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej skreślenia z listy studentów I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi M. C. wynagrodzenie w kwocie 292,80 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt dwa złote osiemdziesiąt groszy) w tym podatek VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu oraz 17 zł (siedemnaście złotych) za opłatę od pełnomocnictwa, płatne z funduszy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Jak wynika z akt sprawy ostateczną decyzją Prorektora ds. Dydaktyki i Wychowania z dnia [...] listopada 2006 r. (Nr [...]) skreślono skarżącego M. G. z listy studentów. W piśmie z dnia [...] sierpnia 2008 r. skarżący wystąpił z wnioskiem o uchylenie lub zmianę, w trybie art. 154 k.p.a. w/w decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że decyzję należy uznać "przynajmniej za przedwczesną", gdyż została wydana mimo złożenia przezeń wniosku o wyznaczenie terminu ustnego zaliczenia komisyjnego z jednego z przedmiotów. Ponadto jest to decyzja, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, a zatem możliwa jest jej weryfikacja w trybie art. 154 k.p.a., przy czym organ powinien wydać w tym trybie decyzję zgodną z interesem strony, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny. W/w wniosek załatwiono decyzją Prorektora ds. Dydaktyki i Wychowania z dnia [...] sierpnia 2009 r. (Nr [...]). Na podstawie art. 154 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 207 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym odmówiono uchylenia zakwestionowanej decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. z argumentacją, że jest ona decyzją ostateczną, która nie tworzy żadnych praw dla skarżącego, a ten w swoim wniosku nie przedstawił okoliczności - potwierdzających istnienie, czy to interesu społecznego, czy też słusznego interesu strony - przemawiających za uchyleniem rozstrzygnięcia o skreśleniu z listy studentów. Przedmiotowy wniosek zawierał jedynie pogląd, że organ powinien zawsze wydać decyzję, która byłaby dla strony najkorzystniejsza. Z poglądem tym – zdaniem Prorektora - nie sposób było się zgodzić. Stanowisko skarżącego jest błędne i nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Tryb wzruszania decyzji przewidziany w art. 154 § 1 k. p. a. jest trybem nadzwyczajnym i jako wyjątek od zasady trwałości decyzji określonej w art. 16 § 1 k.p.a. może być stosowany ostrożnie i przy ścisłej wykładni przesłanek dopuszczających jego stosowanie. Wnioskodawca nie wskazał żadnych okoliczności prawnych i faktycznych, które dawałyby podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. stosownie do treści art. 154 § 1 k.p.a. W świetle akt sprawy w dniu [...] października 2009 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej omawianą decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. Rozpoznając go, decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. (Nr [...]), wydaną na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. oraz art. 207 ust. 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, Prorektor odmówił uchylenia własnej decyzji z dnia [...] sierpnia 2009 r. załatwiającej wniosek skarżącego o uchylenie lub zmianę decyzji skreślającej skarżącego z listy studentów. W uzasadnieniu decyzji Prorektor wyjaśnił między innymi, że wnioskodawca nie wskazał okoliczności prawnych i faktycznych dających podstawę do uchylenia lub zmiany kwestionowanej decyzji. W szczególności takiej podstawy nie stanowi fakt, iż zmiana decyzji dawałaby prawo (otwierała drogę) wnioskodawcy do złożenia wniosku w innej sprawie – wyznaczenia terminu ustnego zaliczenia komisyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie M. G. podniósł, że uznaniowa decyzja wydana w trybie art. 154 k.p.a. nie może być decyzją dowolną i jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny, organ powinien załatwić sprawę - po rozważeniu wszechstronnie i dogłębnie wszystkich okoliczności sprawy - w sposób najkorzystniejszy dla strony. Skarżący stwierdził, że wraz z podaniem z dnia [...] sierpnia 2008 r. o uchylenie decyzji w przedmiocie uchylenia lub zmiany decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. o skreśleniu z listy studentów złożył wniosek o wyznaczenie terminu ustnego zaliczenia. W przypadku gdyby podanie zostało uwzględnione, stałby się ponownie studentem mającym prawo do ubiegania się o wyznaczenie terminu ustnego zaliczenia. Wniosek w tej sprawie byłby rozpoznawany stosownie do postanowień regulaminu studiowania obowiązującego w Uczelni. Wobec tego zaskarżona decyzja powinna być uchylona jako naruszająca prawo. Pełnomocnik Uczelni wnosił o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Z akt administracyjnych przedłożonych przez organ oraz wcześniejszych spraw toczących się przed Sądem wynika, że : - decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. (Nr [...]) Prorektor utrzymał w mocy decyzję Prodziekana Wydziału Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji z dnia [...] czerwca 2006 r. w przedmiocie odmowy wyrażenia zgody na wyznaczenie zaliczenia komisyjnego z prawa prywatnego międzynarodowego; - skargę M. G. na powyższą decyzję Prorektora oddalono prawomocnym wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt III SA/Lu 357/06: - ostateczną decyzją Prorektora ds. Dydaktyki i Wychowania z dnia [...] listopada 2006 r. (Nr [...]) skreślono M. G. z listy studentów; - jego skargę na w/w decyzję oddalono wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt III SA/Lu 597/06 (podtrzymanym wyrokiem NSA z dnia 6 września 2007 r. sygn. akt I OSK 877/07). W dniu [...] sierpnia 2008 r. M. G. złożył do Prorektora wniosek, w którym domagał się weryfikacji - w trybie art. 154 k.p.a. - decyzji ostatecznej z dnia [...] listopada 2006 r. w przedmiocie skreślenia z listy studentów; Rozpoznając za pierwszym razem w/w wniosek decyzją z dnia [...] października 2008 r. Prorektor umorzył postępowanie w sprawie, z argumentacją, że jest ono bezprzedmiotowe w sytuacji, kiedy Sąd wyrokiem z dnia 22 lutego 2007 r. sygn. akt III SA/Lu 597/06 oddalił skargę, a następnie podtrzymał swoje stanowisko w tej sprawie w decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. (Nr [...]). Prawomocnym wyrokiem WSA w Lublinie z dnia 30 kwietnia 2009 r. sygn. akt III SA/Lu 461/08 stwierdzono nieważność w/w decyzji Prorektora z dnia [...] listopada 2008 r. oraz poprzedzającej ją decyzji tego organu z dnia [...] października 2008 r.. Rozpatrując po raz drugi wniosek M. G.z dnia [...] sierpnia 2008 r. o weryfikację – na mocy art. 154 k.p.a. – decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. o skreśleniu go z listy studentów, Prorektor decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. (Nr [...]) odmówił uchylenia zakwestionowanej decyzji z argumentacją, że jest ona decyzją ostateczną, która nie tworzy żadnych praw dla skarżącego, a ten w swoim wniosku nie przedstawił okoliczności - potwierdzających istnienie, czy to interesu społecznego, czy też słusznego interesu strony - przemawiających za uchyleniem rozstrzygnięcia o skreśleniu z listy studentów. Prorektor stwierdził, że przedmiotowy wniosek zawierał jedynie pogląd, że organ powinien zawsze wydać decyzję, która byłaby dla strony najkorzystniejsza. Z poglądem tym nie sposób było się zgodzić. Stanowisko skarżącego jest błędne i nie znajduje oparcia w przepisach prawa. Tryb wzruszania decyzji przewidziany w art. 154 § 1 k. p. a. jest trybem nadzwyczajnym i jako wyjątek od zasady trwałości decyzji określonej w art. 16 § 1 k.p.a. może być stosowany ostrożnie i przy ścisłej wykładni przesłanek dopuszczających jego stosowanie. Prorektor wyjaśnił dodatkowo, że wnioskodawca nie wskazał żadnych okoliczności prawnych i faktycznych, które dawałyby podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. stosownie do treści art. 154 § 1 k.p.a. M. G. nie zgodził się z decyzją Prorektora z dnia [...] sierpnia 2009 r. i wniósł skargę sądową. Została ona jako niedopuszczalna odrzucona prawomocnym postanowieniem WSA w Lublinie z dnia 7 października 2009 r. sygn. akt III SA/Lu 473/09. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że decyzja Prorektora z dnia [...] sierpnia 2009 r. nie kończy postępowania administracyjnego ponieważ przysługuje od niej środek zaskarżenia w postaci wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy przez ten sam organ na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. w związku z art. 207 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym. Sąd wyjaśnił, że pouczenie zawarte w decyzji o przysługującym prawie złożenia odwołania do WSA w Lublinie w terminie 14 dni, jest błędne. Wskazał również, że upłynął już wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, co spowoduje konieczność niezwłocznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu do jego wniesienia i organ weźmie pod uwagę, że opóźnienie wynika z wadliwego pouczenia strony o środku odwoławczym. Postanowieniem Prorektora z dnia [...] listopada 2009 r. (Nr [...]) przywrócono termin do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jak wynika z dalszego toku postępowania w tej sprawie, złożony w dniu [...] października 2009 r. wniosek M. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy załatwionej decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 r. został rozpoznany skarżoną obecnie decyzją Prorektora z dnia [...] listopada 2009 r. (Nr [...]). Rozstrzygnięcie to – wbrew stanowisku wyrażonemu w skardze - nie narusza prawa. Przepis art. 154 § 1 k.p.a. stanowi, że decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez inny organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Przytoczony przepis statuuje tzw. nadzwyczajny tryb weryfikacji decyzji ostatecznej, co nie oznacza, że organ powinien w tym trybie zawsze wydać najkorzystniejszą decyzję dla strony, jeśli nie stoi temu na przeszkodzie interes społeczny. To skarżący jako zainteresowany uchyleniem lub zmianą ostatecznej decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. o skreśleniu go z listy studentów powinien podać i wskazać jakie to względy miałyby decydować, że istnieje jego słuszny interes w zweryfikowaniu tejże decyzji, bądź za takim rozwiązaniem przemawia interes społeczny. W samej uznaniowości decyzji wydawanej na mocy art. 154 § 1 k.p.a. nie można dopatrywać się prawa strony do żądania uchylenia wcześniejszej negatywnej dla strony decyzji i obowiązku organu uwzględnienia złożonego wniosku. Rzeczowej argumentacji na ten temat skarżący nie przedstawił w swoim wniosku z dnia [...] sierpnia 2008 r. (k. 53-54 akt sądowych). Za taką nie można jej uznać skoro za uchyleniem decyzji z dnia [...] listopada 2006 r. miałby przemawiać jedynie fakt, iż skarżący wnosił o wyznaczenie terminu ustnego zaliczenia z prawa prywatnego międzynarodowego. W tym stanie rzeczy skarga pozbawiona była usprawiedliwionych podstaw. Podlegała więc oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a. O wynagrodzeniu należnym profesjonalnemu pełnomocnikowi skarżącego oraz o zwrocie kosztów z tytułu poniesionej opłaty skarbowej orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a.