III SA/Lu 690/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Strzelec (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Jerzy Drwal Sędzia WSA Agnieszka Kosowska Protokolant Starszy asystent sędziego Małgorzata Olejowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lutego 2026 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia 31 października 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia 31 października 2025 r. Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej "organ odwoławczy", "organ II instancji"), po rozpatrzeniu odwołania J. B., uchylił w całości decyzję Starosty Chełmskiego (dalej "Starosta", "organ I instancji") z dnia 12 września 2025 r., w przedmiocie odmowy wydania decyzji w sprawie o przywrócenie klasyfikacji działki nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym W. , gm. W. jako Br-RII ze skutkiem od 14 stycznia 2022 r. (ex tunc) i odmówił dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...], polegających na przywróceniu klasyfikacji działki nr [...] jako Br-RII (grunty rolne zabudowane) ze skutkiem od 14 stycznia 2022 r. (ex tunc). Zaskarżoną decyzja została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu 3 lipca 2025 r. do Starostwa Powiatowego w Chełmie wpłynął wniosek J. B. (dalej "skarżąca") z dnia 30 czerwca 2025 r. o wydanie decyzji administracyjnej przywracającej prawidłową klasyfikację działki nr [...] jako Br-RII (grunty rolne zabudowane) ze skutkiem od 14 stycznia 2022 r. (ex tunc). We wniosku skarżąca wskazała, że w dniu 14 stycznia 2022 r. otrzymała z ewidencji gruntów wypis, w którym błędnie zakwalifikowano działkę nr [...] jako "B- teren zabudowany", co było niezgodne ze stanem prawnym i faktycznym, a błąd powstał w wyniku modernizacji. Wyjaśniła, że w dniu 28 października 2022 r. Starostwo dokonało zmiany klasyfikacji przywracając właściwą funkcję działki jako Br-RII, w formie aneksu, którego skutek obowiązuje od daty jego wydania, co oznacza, że skutki wcześniejszego rażącego naruszenia prawa, w tym błędnie naliczonych podatków nie zostały naprawione. Decyzją z dnia 12 września 2025 r. Starosta odmówił wydania decyzji w sprawie o przywrócenie klasyfikacji działki nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym W. , gm. W. jako Br-RII ze skutkiem od 14 stycznia 2022 r. (ex tunc). W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że zgodnie z przeprowadzoną modernizacją jednostki ewidencyjnej W. ogłoszoną w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego dnia 20 grudnia 2021 r., poz. 6141, opracowaną w dokumentacji technicznej włączonej do państwowego zasobu geodezyjno[?]kartograficznego pod nr [...] została wprowadzona zmiana użytku i klasy działki gruntu nr [...] (z Br-RII na B) oraz został ujawniony budynek na działce nr [...] o identyfikatorze [...], jako budynek transportu i łączności. Na skutek pisma skarżącej z 22 kwietnia 2022 r. sporządzony został aneks nr [...] do operatu technicznego z modernizacji nr [...], który w dniu 28 października 2022 r. został przyjęty do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego i w tym dniu została wprowadzona w ewidencji zmiana w danych ewidencyjnych odnośnie użytku gruntowego na działce nr [...] (z B na Br-RII-0,2941 ha) oraz zmiana rodzaju budynku wg KŚT (z "budynek transportu i łączności na "budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa"). Dalej Starosta wyjaśnił, że nie ma możliwości dokonywania zmian w danych ewidencji gruntów i budynków z datą wsteczną, gdyż procedura aktualizacji danych ewidencyjnych ma sformalizowany charakter i przede wszystkim obejmuje wymianę (uaktualnienie) danych ewidencyjnych polegającą na wprowadzeniu nowych informacji. Wpis do ewidencji nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny nieruchomości wynikający z dokumentów i odzwierciedla stan aktualny. Innymi słowy aktualizacja ewidencji gruntów i budynków nie możne powodować skutków prawnych z datą wsteczną (ex tunc). W odwołaniu od decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła nieuwzględnianie przez organ faktu, iż decyzja Starosty z dnia 28 października 2022 r. została prawomocnie uznana za nieważną przez organ odwoławczy (decyzja organu odwoławczego z dnia 8 lipca 2025 r.) oraz błędne potraktowanie wniosku skarżącej jako żądanie "aktualizacji danych ewidencyjnych", w sytuacji gdy nie chodzi o zwykłą aktualizację lecz o usunięcie skutków decyzji uznanej za nieważną. Skarżąca podnosiła, że Starosta sam przyznał, iż w dniu 28 października 2022 r. sporządził aneks nr [...] do operatu technicznego i przywrócił dane sprzed modernizacji, ale uczynił to wyłącznie w formie czynności materialno-technicznej (a nie decyzji administracyjnej). Co więcej, nadał temu skutki na przyszłość (ex nunc), a nie wstecznie. Tymczasem, zdaniem skarżącej, skoro organ odwoławczy unieważnił decyzję z 28 października 2022 r., to obowiązkiem Starosty było pełne usunięcie skutków błędnego wpisu - właśnie ze skutkiem wstecznym (ex tunc). Po rozpoznaniu odwołania, organ II instancji uchylił w całości decyzję Starosty i odmówił dokonania aktualizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], jednostka ewidencyjna [...] W. , polegających na przywróceniu klasyfikacji działki nr [...] jako Br-RII (grunty rolne zabudowane) ze skutkiem od 14 stycznia 2022 r. (ex tunc). Organ odwoławczy w pierwszej kolejności odwołując się do regulacji ustawy z 17 maja 1989 r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2024 r., poz. 1151 ze zm.), dalej "p.g.i.k.", podniósł że z istoty ewidencji wynika, iż zmiany w ewidencji wywołują skutek ex nunc, tj. na przyszłość i obowiązują od momentu ujawnienia nowych danych, a nie skutek ex tunc, tj. z mocą wsteczną. Każdorazowo prawidłowo dokonany wpis w ewidencji dezaktualizuje wpis wcześniejszy. Zmiana takiego wpisu w ewidencji jest możliwa jedynie na podstawie późniejszego, co do daty powstania lub obowiązywania jednego z dokumentów wskazanych w art. 23 ust. 1 w związku z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b p.g.i.k. lub materiału zasobu geodezyjnego i kartograficznego (art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c ustawy). W ocenie organu odwoławczego, wbrew zarzutom odwołania, Starosta prawidłowo zakwalifikował wniosek skarżącej jako wniosek o aktualizację danych ewidencyjnych, gdyż tylko w ten sposób mogą odbywać się zmiany wpisów w ewidencji gruntów - na wniosek lub z urzędu. Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że fakt wydania przez Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzji z dnia 8 lipca 2025 r o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty z dnia 28 października 2022 r. o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie zmiany użytku B oraz zmiany funkcji budynku o identyfikatorze [...], znajdującym się na działce nr [...], położonej w obrębie ewidencyjnym W. , jednostka ewidencyjna W. , nie ma związku z niniejszą sprawą i w żaden sposób nie rzutuje na sposób rozpatrzenia wniosku strony z dnia 30 czerwca 2025 r. Wnioski skarżącej wyprowadzone z przedmiotowej decyzji są błędne, gdyż stwierdzenie nieważności miało tylko ten wydźwięk, że decyzja Starosty z 28 października 2022 r. nie powinna być w ogóle wydana w sytuacji gdy organ dokonał aktualizacji ewidencji gruntów z urzędu w drodze czynności materialno-technicznej i wystosował do stron zawiadomienia o dokonanej zmianie. Organ II instancji wskazał, że w odniesieniu do użytku gruntowego i funkcji budynku na działce nr [...] informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków są aktualne i zostały wprowadzone na podstawie aneksu do operatu z modernizacji i miały miejsce w dniu 28 października 2022 r. w drodze czynności materialno- technicznej. Zmiana danych ewidencyjnych odnośnie do użytku gruntowego na działce nr [...] (z B na Br-RII-0,2941 ha) oraz zmiana rodzaju budynku wg KŚT (z "budynek transportu i łączności" na "budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa") widnieje obecnie w bazie danych ewidencji gruntów i budynków i strona nie kwestionuje aktualnego wpisu i uważa go za zgodny z rzeczywistością i stanem prawnym. W ocenie organu odwoławczego obecnie ujawnione zapisy ewidencji nie budzą wątpliwości co do ich aktualności z dokumentacją źródłową, tj. dokumentacją stanowiącą podstawę wpisu. Organ II instancji zauważył również, że na tle wprowadzanych zmian następowały zmiany w wielkości naliczanego podatku za przedmiotowy grunt i budynek. Niemniej jednak w sprawach podatkowych organ odwoławczy nie jest organem właściwym. Reasumując organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji co do tego, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku skarżącej o aktualizację danych ewidencji gruntów i budynków, polegającej na przywróceniu klasyfikacji działki nr [...] jako Br- Rll (grunty rolne zabudowane) ze skutkiem od 14 stycznia 2022 r. (ex tunc). Niemniej jednak organ odwoławczy uznał, że rozstrzygnięcie zawarte w sentencji decyzji organu I instancji, które jest jednym z najważniejszych składników decyzji, jest nieprecyzyjne, co skutkowało zastosowaniem przez organ II instancji rozstrzygnięcia o jakim mowa w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., gdyż zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do merytorycznego rozpoznania sprawy. J. B. złożyła skargę na decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Skarżąca wniosła o: - uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i decyzji organu i instancji; - zobowiązanie Starosty do dokonania sprostowania błędu w ewidencji gruntów i budynków dotyczącego działki nr [...], poprzez przywrócenie klasyfikacji Br-RII (grunty rolne zabudowane) ze skutkiem od dnia 14 stycznia 2022 r. (ex tunc); - zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie: - art. 24 p.g.i.k., poprzez błędne przyjęcie przez organ, że sprostowanie błędu wprowadzonego w ewidencji gruntów w dniu 28 października 2022 r. może nastąpić wyłącznie w trybie aktualizacji na przyszłość, gdy zmiana dokonana w 2022 r. miała charakter czynności materialnotechnicznej i możliwe jest przywrócenie stanu zgodnego z rzeczywistością ze skutkiem wstecznym (ex tunc), gdy zmiana wynika z błędu organu; - art. 24a p.g.i.k., poprzez pominięcie, że modernizacja ewidencji gruntów i budynków ma charakter techniczny i służy doprowadzeniu danych do zgodności ze stanem faktycznym i prawnym, a nie tworzeniu nowego stanu prawnego. Organ nie może tłumaczyć błędnej klasyfikacji działki nr [...] powołując się na modernizację, która a nie daje uprawnień do zmiany użytku rolnego na budowlany, jeżeli ten stan faktyczny nigdy nie istniał. Skarżąca zarzuciła, że organ pominął obowiązek prowadzenia ewidencji zgodnie z dokumentacją źródłową i stanem faktycznym. Wskazała, że w aktach sprawy znajduje się dokumentacja potwierdzająca, iż: • budynek na działce nr [...] był i jest budynkiem gospodarczym; • błędne zakwalifikowanie użytku jako B nastąpiło z winy wykonawcy i pod wpływem błędnego zalecenia Inspektora Kontroli i Nadzoru, co wynika wprost z pisma Starosty z dnia 17 października 2023 r. oraz z uzasadnienia decyzji z dnia 28 października 2022 r. Skarżąca podkreśliła, że błąd w klasyfikacji działki spowodował naliczenie niewłaściwego podatku od nieruchomości (budowlany zamiast rolnego) za okres od 14 stycznia do 28 października 2022 r. oraz wysyłanie upomnień do zapłaty podatku, pomimo że działka miała zawsze charakter rolny, Skarżąca postawiła również zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj.: - art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej w sytuacji, gdy organ posiadał komplet materiału dowodowego, przyznał istnienie błędu, a mimo to odmówił jego sprostowania, powołując się wyłącznie na wykładnię techniczną, nieopartą na przepisach prawa; - art. 11 k.p.a., gdyż organ ograniczył się do stwierdzenia, że "nie przekonał strony", zamiast wyjaśnienia faktycznej podstawy prawnej odmowy. Skarżąca zarzuciła również naruszenie art. 154 i art. 155 k.p.a. wyjaśniając, że skoro organ potwierdził błąd, to istniała możliwość zmiany rozstrzygnięcia z urzędu w interesie społecznym i słusznym interesie strony, bez potrzeby wszczynania postępowania ponownego. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. W piśmie z dnia 14 stycznia 2026 r. skarżąca podtrzymała zarzuty skargi i podkreśliła, że wbrew twierdzeniom organu nie wnosiła o "aktualizację" ewidencji w rozumieniu zmiany stanu prawnego na przyszłość, lecz konsekwentnie domagała się sprostowania błędu ewidencyjnego, który powstał w wyniku modernizacji i wywołał realne skutki prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (p.g.i.k.). Przepis art. 2 pkt 8 p.g.ik. definiuje ewidencję gruntów i budynków (kataster nieruchomości) jako system informacyjny zapewniający gromadzenie, aktualizację oraz udostępnianie, w sposób jednolity dla kraju, informacji o gruntach, budynkach i lokalach, ich właścicielach oraz o innych podmiotach władających lub gospodarujących tymi gruntami, budynkami lub lokalami. W odniesieniu do gruntów ewidencja zawiera dane dotyczące ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.k.). Wskazuje ona także właściciela lub władającego gruntem. Stosownie do art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.k., w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się: właścicieli nieruchomości, a w przypadku: a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości, b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Podmioty, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, zgłaszają właściwemu staroście zmiany danych objętych ewidencją gruntów i budynków, w terminie 30 dni, licząc od dnia powstania tych zmian (art. 22 ust. 2 zd. 1 p.g.k.). Przepis art. 24 ust. 2a p.g.k. przewiduje, że informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji: 1) z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z: a) przepisów prawa, b) dokumentów, o których mowa w art. 23 ust. 1-4, c) materiałów zasobu, d) wykrycia błędnych informacji; 2) na wniosek podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1, lub władających gruntami na zasadach samoistnego posiadania. Aktualizacja informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje, zgodnie z art. 24 ust. 2b p.g.k.: 1) w drodze czynności materialno-technicznej na podstawie: a) przepisów prawa, b) wpisów w księgach wieczystych, c) prawomocnych orzeczeń sądu, a w przypadkach dotyczących europejskiego poświadczenia spadkowego - orzeczeń sądu, d) ostatecznych decyzji administracyjnych, e) aktów notarialnych, ea) aktów poświadczenia dziedziczenia oraz europejskich poświadczeń spadkowych, f) zgłoszeń budowy budynku, zawiadomień o zakończeniu budowy budynku oraz zgłoszeń rozbiórki budynku, o których mowa odpowiednio w art. 30, art. 54 oraz art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, oraz zgłoszeń dotyczących zmiany sposobu użytkowania budynku lub jego części, o których mowa w art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, do których właściwy organ nie wniósł sprzeciwu, g) wpisów w innych rejestrach publicznych, h) wniosku zainteresowanego podmiotu ewidencyjnego i wskazanej w tym wniosku dokumentacji geodezyjnej przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, jeżeli wnioskowana zmiana obejmuje informacje gromadzone w ewidencji gruntów i budynków dotyczące nieruchomości znajdujących się w wyłącznym władaniu wnioskodawcy albo wnioskodawców; 2) w drodze decyzji administracyjnej - w pozostałych przypadkach. Odmowa aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków następuje w drodze decyzji administracyjnej (art. 24 ust. 2c p.g.k.). Aktualnie sposób zakładania i prowadzenia ewidencji oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych określone są w rozporządzeniu Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 27 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2021 r., poz. 1390 ze zm., dalej także jako "rozporządzenie"). Przepis § 29a ust. 1 rozporządzenia przewiduje, że aktualizacja ewidencji następuje przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych w celu: 1) zastąpienia danych niezgodnych ze stanem faktycznym, stanem prawnym lub z obowiązującymi standardami technicznymi odpowiednimi danymi zgodnymi ze stanem faktycznym lub ze stanem prawnym oraz z obowiązującymi standardami technicznymi; 2) ujawnienia nowych danych ewidencyjnych; 3) wyeliminowania danych błędnych. Przez dane błędne rozumie się takie dane zawarte w ewidencji, które nie mają potwierdzenia w zbiorze dokumentów, o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy (ust. 2). Przytoczone przepisy potwierdzają prawidłowość wyrażonego w zaskarżonej decyzji stanowiska, że istotą ewidencji gruntów i budynków, zgodnie z jej nazwą, jest ewidencjonowanie, czyli spisywanie istniejącego stanu prawnego gruntu lub budynku. Ewidencja gruntów jest specjalnie prowadzonym zbiorem informacji o gruntach, który pełni funkcje informacyjno-techniczne, nie rozstrzygając sporów o prawo, nie nadając ani nie ujmując praw. Wpisy w ewidencji gruntów i budynków nie mają charakteru konstytutywnego (tworzącego uprawnienia), ale charakter wyłącznie deklaratoryjny. Ewidencja gruntów i budynków nie kształtuje nowego stanu prawnego, a jedynie potwierdza stan prawny wynikający z dokumentów. Kompetencje organów ewidencyjnych sprowadzają się zatem do rejestracji stosownego dokumentu i naniesienia wynikających z niego zmian. Wynika to z istoty ewidencji gruntów i budynków, która mając charakter techniczno-deklaratoryjny rejestruje jedynie stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 14 kwietnia 2015 r., sygn. I OSK 1718/13; z dnia 27 października 1998 r., sygn. II SA 1094/98; z dnia 18 marca 1999 r., sygn. II SA 1728/98 oraz z dnia 19 kwietnia 2001 r., sygn. II SA 862/00). Procedura aktualizacji danych ewidencyjnych ma sformalizowany charakter i przede wszystkim obejmuje wymianę (uaktualnienie) danych ewidencyjnych polegającą na wprowadzeniu nowych informacji wynikających z dokumentów źródłowych. Wymaga podkreślenia, że zgodnie z utrwalonym w tej kwestii stanowiskiem, na wniosek strony można wprowadzić do ewidencji gruntów i budynków jedynie zmiany nieaktualnych już danych, objętych tą ewidencją, wynikające z nowych zdarzeń prawnych, a nie korygować wpisy na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów. Wynika to z treści przywołanego wyżej przepisu art. 22 ust. 2 p.g.i.k. Jednocześnie objęte wnioskiem zainteresowanego podmiotu zmiany nieaktualnych danych ewidencyjnych powinny być udokumentowane przez wnioskodawcę. Wskazuje na to między innymi przywołany wyżej § 29a ust. 1 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, według którego aktualizacja ewidencji następuje przez wprowadzanie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych. Z kolei rodzaje dokumentów stanowiących podstawę aktualizacji wpisów w ewidencji gruntów wymienia art. 24 ust. 2b p.g.k. Natomiast w przypadku nieprzedstawienia przez wnioskodawcę dokumentów uzasadniających wprowadzenie zmiany w ewidencji gruntów, wniosek o dokonanie zmiany nie może być uwzględniony. W orzecznictwie przyjmuje się, że aktualizacja ewidencji obejmuje również usunięcie stwierdzonego błędu, jednakże może to dotyczyć tylko i wyłącznie błędów oczywistych, czyli takich, które można dostrzec z łatwością, a więc bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2022 r., sygn. I OSK 1118/19). Podkreślenia przy tym jednak wymaga, że taka ocena możliwa jest tylko w ramach postępowania prowadzonego z urzędu, nie zaś postępowania wszczynanego na wniosek podmiotu ewidencyjnego. Możliwość aktualizacji informacji zawartych w ewidencji gruntów celem wyeliminowania danych błędnych przewiduje bowiem art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. d p.g.k., zgodnie z którym informacje zawarte w ewidencji gruntów i budynków podlegają aktualizacji z urzędu, jeżeli zmiany tych informacji wynikają z wykrycia błędnych informacji (por. także wyroki: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 czerwca 2018 r., sygn. III SA/Lu 246/18, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 9 września 2021 r., sygn. II SA/Rz 768/21 oraz z dnia 12 lipca 2016 r., sygn. II SA/Rz 1541/15, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 31 sierpnia 2017 r., sygn. II SA/Sz 689/17, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 września 2021 r., sygn. I OSK 4240/18). Odnosząc powyższe do stanu sprawy, po pierwsze zgodzić się należy z organem odwoławczym, że wniosek skarżącej z dnia 30 czerwca 2025 r. należało zakwalifikować jako wniosek o aktualizację danych ewidencyjnych, gdyż zmiany wpisów w ewidencji gruntów mogą mieć miejsce albo na wniosek albo z urzędu. Po drugie podzielić również należy ocenę organów co do braku podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącej. Wbrew zarzutom skargi uznać należy, że stanowisko organów pozostaje w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa. Skarżąca konsekwentnie stoi na stanowisku, że skoro doszło do nieuprawnionego przekwalifikowania użytku gruntowego i funkcji budynku w wyniku prac modernizacyjnych, to obowiązkiem organu było "przywrócić stan zgodny z prawem" od dnia 14 stycznia 2022 r. Z tym dniem bowiem skarżąca stała się właścicielką działki nr [...] na mocy umowy darowizny. Z tym dniem też skarżąca uzyskała wiedzę, że miejsce użytku Br-RII dokonano wpisu B oraz ujawniono budynek o identyfikatorze [...], jako budynek transportu i łączności. W ocenie skarżącej przedmiotowa nieruchomość od zawsze stanowiła grunty rolne zabudowane. Błąd organu powinien być przez organ sprostowany. Okoliczność, że od dnia 28 października 2022 r. wpis w ewidencji jest już prawidłowy pozostaje zdaniem skarżącej bez znaczenia, albowiem spór nie dotyczy tego jaki jest aktualny stan ewidencji. W kwestii powyższego wyjaśnić przede wszystkim należy, że nieuzasadnione są zarzuty skargi co do naruszenia przez organ art. 24a p.g.i.k., który dotyczy postępowania modernizacyjnego. Postępowanie modernizacyjne jest odrębnym postępowaniem administracyjnym, w którym każdemu czyjego interesu prawnego to dotyczy przysługują stosowne środki prawne w zakresie podważania danych ewidencyjnych ujawnionych w operacie z modernizacji. Z akt sprawy istotnie wynika, iż Starosta Chełmski przeprowadził modernizację ewidencji gruntów i budynków dla jednostki ewidencyjnej [...] W. , w tym obrębu ewidencyjnego [...] której wyniki zostały ogłoszone w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego dnia 20 grudnia 2021 r. pod poz. 6141. Wyniki modernizacji zostały opracowane w dokumentacji technicznej, którą włączono do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego pod nr [...] i na podstawie danych niej zawartych z urzędu i z mocy prawa ujawniono w operacie ewidencyjnym nowe dane co do użytku i budynku dla działki nr [...], położonej w obrębie [...], jednostka ewidencyjna W. . W miejsce Br-RII dokonano wpisu B oraz ujawniono budynek o identyfikatorze [...], jako budynek transportu i łączności. W powołanej wyżej i powszechnie dostępnej informacji Starosta Chełmski poinformował, że dane objęte modernizacją, zawarte w projekcie operatu opisowo-kartograficznego sporządzonego dla jednostki ewidencyjnej [...] W. po wyłożeniu do publicznego wglądu w dniach od 28 czerwca 2021 r. do 16 lipca 2021 r. stały się z dniem 7 sierpnia 2021 r. danymi ewidencji gruntów i budynków i podlegają ujawnieniu w bazie danych ewidencji gruntów i budynków. W związku z powyższym Starosta poinformował, że, zgodnie z art. 24a ust. 9, 10, 11 i 12 p.i.g.k.: Każdy, czyjego interesu prawnego dotyczą dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, ujawnione w operacie opisowo-kartograficznym, może w terminie 30 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Województwa Lubelskiego zgłaszać zarzuty do tych danych; O uwzględnieniu lub odrzuceniu zarzutów Starosta Chełmski rozstrzygać będzie w drodze decyzji; Dane ujawnione w oparcie opisowo-kartograficznym, co do których zostaną zgłoszone zarzuty, nie są wiążące do czasu ostatecznego zakończenia postępowania; Zarzuty zgłoszone po terminie określonym w punkcie 1 niniejszego ogłoszenia będą traktowane jak wnioski o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków. Ogłoszenie w Dzienniku Urzędowym miało miejsce w dniu 22 grudnia 2021 r., co oznacza, że 30 dniowy termin do zgłoszenia zarzutów upływał z dniem 22 stycznia 2022 r. Bezspornym jest więc, że skarżąca pomimo, iż taką możliwość miała (skarżąca nabyła własność spornej działki w dniu 14 stycznia 2022 r.) żadnych zarzutów nie składała. Tym samym w oparciu o przyjętą do zasobu dokumentację modernizacyjną organ ewidencyjny był nie tylko uprawniony, ale wręcz zobowiązany do wprowadzenia w ewidencji gruntów i budynków danych ujawnionych w operacie opisowo-kartograficznym z przeprowadzonej modernizacji. Z akt sprawy wynika również, że w wyniku pisma skarżącej dnia z 22 kwietnia 2022 r. Starosta przeprowadził postępowanie wyjaśniające w ramach, którego wystąpił do wykonawcy modernizacji zajecie stanowiska w sprawie. Organ I instancji ustalił, że zaliczenie na działce [...] terenu zabudowanego do użytku B nastąpiło w oparciu o zalecenia Inspektora Kontroli i Nadzoru. Ustalił również, że miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przedmiotowa działka znajduje się w obszarze zabudowy zagrodowej. W konsekwencji został sporządzony aneks do operatu technicznego z modernizacji ewidencji gruntów i budynków odnośnie działki nr [...], który w dniu 28 października 2022 r. został przyjęty do państwowego zasoby geodezyjnego i kartograficznego pod numerem [...]. W tym też dniu, w oparciu o tą nową dokumentację została przez organ I instancji z urzędu wprowadzona w drodze czynności materialno-technicznej zmiana w ewidencji gruntów i budynków odnośnie użytku gruntowego na działce nr [...] (z B na Br-RII-0,2941 ha) oraz zmiana rodzaju budynku wg KŚT (z "budynek transportu i łączności" na "budynki produkcyjne, usługowe i gospodarcze dla rolnictwa"), o czym skarżąc został zawiadomiona. Dane te są danymi aktualnymi. W tym stanie faktycznym i prawnym trafne jest stanowisko organów, iż nie zachodziły podstawy do uwzględnienia wniosku skarżącej. Nie można również uznać, że mamy do czynienia z oczywistym błędem, a więc takim, który mógł zostać dostrzeżony z łatwością, bez konieczności prowadzenia postępowania wyjaśniającego. Przy czym pamiętać należy, jak już podniesiono, że błędne informacje mogą być przez organ zaktualizowane tylko w postępowaniu prowadzonym z urzędu. Trafne jest również stanowisko organu odwoławczego co do błędnych wniosków skarżącej wyprowadzonych z decyzji tego organu z dnia 8 lipca 2025 r. o stwierdzeniu nieważności decyzji Starosty z 28 października 2022 r. o umorzeniu postepowania administracyjnego w sprawie zmiany użytku i funkcji budynku. Z decyzji tej wynika bowiem, że organ odwoławczy stanął na stanowisku, iż skoro organ ewidencyjny pozyskał dokumentację geodezyjną, którą przyjęto do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, to miał obowiązek dokonania zmian w ewidencji (jej aktualizacji) z urzędu w drodze czynności materialno-technicznej, co też uczynił. Brak było zatem podstaw do wydawania jakiejkolwiek decyzji administracyjnej, gdyż sprawa został zakończona dokonaniem przez organ ewidencyjny wpisu w drodze czynności materialno-technicznej i wystosowaniem zawiadomienia do stron o dokonanej zmianie. Co więcej i z tej decyzji wprost wynika, że aktualizacja ewidencji gruntów i budynków nie może powodować zmian z mocą wsteczną. Wszelkie zmiany danych następują bowiem niezwłocznie po otrzymaniu przez organ prowadzący ewidencję wymienionych w ustawie dokumentów stanowiących podstawę tych zmian. Przypomnieć skarżącej należy, że postępowanie mające na celu aktualizację operatu ewidencyjnego ma charakter rejestrowy, czyli wtórny względem zdarzeń prawnych, z których wynikają zmiany danych podlegających ujawnieniu w ewidencji. Organ ewidencyjny nie może "cofnąć się" do wybranych przez stronę wcześniejszych dokumentów, z pominięciem dokumentów nowszych uwidocznionych już w ewidencji. Istniejący wpis w ewidencji może być zmieniony, jeżeli stan późniejszy został potwierdzony kolejnymi dokumentami, z których wynika odmienne ustalenie stanu prawnego. Dokumenty określające poprzedni stan działek nie mogą stanowić podstawy do zarejestrowania tego stanu, jeżeli stan późniejszy został stwierdzony kolejnymi dokumentami wprowadzonymi do ewidencji. Nie wystarczy samo kwestionowanie prawidłowości czy kompletności dokumentów stanowiących w przeszłości podstawę wpisów, aby doszło do wnioskowanej aktualizacji. Zmiany danych wprowadzanych do ewidencji na wniosek lub z urzędu muszą wynikać z nowych zdarzeń, a nie mogą korygować dotychczasowych wpisów na podstawie powtórnej oceny archiwalnych dokumentów, zaś każdorazowo prawidłowo dokonany wpis w ewidencji dezaktualizuje wpis wcześniejszy. Tym samym zmiana takiego wpisu w ewidencji jest możliwa jedynie na podstawie późniejszego, co do daty powstania lub obowiązywania jednego z dokumentów wskazanych w art. 23 ust. 1 w związku z art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. b p.g.i.k. lub materiałów zasobu geodezyjnego i kartograficznego (art. 24 ust. 2a pkt 1 lit. c p.g.i.k.). Jak już też wskazano aktualizacja operatu ewidencyjnego polega bowiem na zastąpieniu dotychczasowych zapisów ewidencyjnych nowymi lub na ich zmodyfikowaniu, przy czym konieczność dokonania zmiany lub modyfikacji (aktualizacji) powinna być udokumentowana. W niniejszej spawie ujawniony w oparciu o przyjęty do zasobu aneks do operatu z modernizacji gruntów i budynków wpis z dnia 28 października 2022 r. zaktualizował wpis wcześniejszy co do działki [...] Wywoduje on jednak, wbrew oczekiwaniom strony, tylko skutki ex nunc. Trafnie również zauważył organ odwoławczy, że kwestie podatkowe, które stanowiły konsekwencje wprowadzanych zmian do ewidencji nie należą do właściwości organu ewidencyjnego. Dodać tylko można, co sądowi jest wiadome z urzędu, że w prawomocnym wyroku z dnia 6 grudnia 2024 r. sygn. akt I SA/Lu 434/24 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalając skargę skarżącej w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego za 2022 r.wskazał, że "Nie sposób też uznać, by zmiana oznaczenia działki [...] dokonana w 2021 r. była wynikiem omyłki – z przedstawionych przez właściwy organ informacji wynika, że podstawą zmian była modernizacja operatów. Postępowanie podatkowe nie jest tym, w którym można skutecznie zgłaszać zastrzeżenia do operatu lub sposobu przeprowadzenia procedury modernizacyjnej. Nie sposób też podzielić stanowiska skarżącej, że zbycie nieruchomości w okresie biegu terminu na zgłoszenie zarzutów do operatu powoduje z zasady naruszenie praw właściciela nieruchomości – z chwilą zawarcia umowy (w tym wypadku darowizny) nabywca wstępuje bowiem w prawa zbywcy, przysługują mu zatem także jego uprawnienia w trwającym postępowaniu modernizacyjnym." Wbrew stanowisku skarżącej wydając zaskarżoną decyzję organ nie dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego. Organy prawidłowo ustaliły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności i uwzględniając ustalony stan faktyczny sprawy, należycie wyjaśniły przesłanki jakimi kierowały się wydając decyzje administracyjne. Zebrany w toku postępowania materiał dowodowy jest kompletny i został poddany przez organy należytej i wszechstronnej analizie, a wyprowadzone przez nie wnioski są spójne i logiczne. Organ odwoławczy uzasadnił swoją decyzję w sposób wyczerpujący, przedstawiając prawidłowo podstawy faktyczne i prawne podjętego rozstrzygnięcia. Okoliczność, że skarżąca nie zgadza się z taką oceną, nie czyni skargi zasadną. Sąd nie stwierdził ponadto żadnego innego naruszenia przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy bądź naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, ani też naruszenia przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności. W takich zaś okolicznościach skarga - jako bezzasadna - nie mogła zostać uwzględniona i podlegała oddaleniu. W konsekwencji i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę.