III SA/Lu 799/16

WyrokWSA w Lublinie2017-02-15

Skład orzekający: Jerzy Drwal, Ewa Kowalczyk, Jadwiga Pastusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ rejestrujący pojazd może odmówić rejestracji pojazdu, jeśli dowód własności pojazdu (umowa sprzedaży) został uznany za fałszywy prawomocnym wyrokiem sądu karnego?
Ratio decidendi
Organ rejestrujący pojazd nie może dokonać rejestracji na podstawie sfałszowanych dokumentów, nawet jeśli inne dokumenty przedłożone do rejestracji są autentyczne. Fałszywy dowód własności pojazdu, stwierdzony prawomocnym wyrokiem sądu karnego, stanowi bezwzględną przeszkodę do zarejestrowania pojazdu, ponieważ narusza to zasadę państwa prawa i może godzić w interesy osób trzecich.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta uchylającą ostateczną decyzję o rejestracji pojazdu i odmawiającą jego rejestracji. Podstawą wznowienia postępowania było stwierdzenie, że dokumenty własności pojazdu (umowa sprzedaży) były fałszywe, co potwierdził prawomocny wyrok sądu karnego. Skarżąca spółka kwestionowała zasadność wznowienia postępowania i odmowy rejestracji, argumentując, że umowa sprzedaży, na którą się powołuje, nie jest fałszywa, a organ nie przeprowadził wystarczającego postępowania dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jerzy Drwal, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Kowalczyk,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Sylwia Bałaban, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 15 lutego 2017 r. sprawy ze skargi P. C. M. S. A. z siedzibą w G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] kwietnia 2016 r. nr SKO.[...] w przedmiocie uchylenia decyzji ostatecznej i odmowy rejestracji pojazdu oddala skargę. Zaskarżoną do sądu decyzją z [...] kwietnia 2016 r., znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z [...] marca 2016 r., znak: [...], uchylającą decyzję ostateczną Prezydenta Miasta [...] z [...] czerwca 2008 r., nr [...] i odmawiającą rejestracji pojazdu marki Audi A6 o nr rej. [...], nr VIN: [...], na rzecz P. [...] S.A. Decyzja została wydana w następującym stanie sprawy: Decyzją Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...], po rozpatrzeniu wniosku P. [...] S.A. z siedzibą w [...], czasowo zarejestrowano pojazd marki marki Audi A6 o ww. numerze nadwozia, wydając tablice rejestracyjne [...]. Natomiast decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r., Prezydent Miasta [...] zarejestrował wyżej wymieniony pojazd na rzecz Spółki. W dniu 1 lipca 2015 r. do organu wpłynął sprzeciw prokuratora Prokuratury Okręgowej wobec ww. decyzji o rejestracji pojazdu. Jednocześnie prokurator wniósł o wznowienie postępowania, uchylenie decyzji administracyjnej i orzeczenie o odmowie rejestracji wskazanego pojazdu na rzecz P. [...] S.A. Jako uzasadnienie sprzeciwu podano, że przedłożone wraz z wnioskiem o rejestrację pojazdu dokumenty własności pojazdu były fałszywe, w związku z tym nie mogły być użyte jako załączniki do wniosku o rejestrację pojazdu. Na podstawie materiałów z postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sadu Rejonowego w [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., skazującym W. B. za czyn z art. 270 § 1 k.k (sygn. akt [...]), ustalono, iż w kwietniu 2008 r. w [...] i w [...], W. B., działając w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu z inną nieustaloną osobą prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą "B." spółka cywilna, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, podrobił w celu użycia za autentyczny dokument umowy zawartej dnia 29 marca 2008 r. w Hamburgu w Niemczech dotyczący kupna pojazdu marki Audi A6 o nr VIN: [...]. Na dostarczonym mu przez nieustaloną osobę niemieckojęzycznym druku umowy, w którym nieustalona osoba wpisała nieprawdziwą datę zawarcia umowy, nieprawdziwe dane sprzedającego, dane jego jako fikcyjnego kupującego oraz dane pojazdu wraz z zaniżoną ceną nabycia pojazdu wynoszącą 2000 euro, stanowiącą podstawę obliczenia podatku akcyzowego, na którym nieznana osoba podrobiła podpis sprzedającego, W. B. złożył podpis jako fikcyjny kupujący, a następnie dokumentem tym posłużył się jako autentycznym m.in. przekazując przedmiotową umowę wraz z pozostałymi dokumentami pojazdu nieustalonej osobie, która następnie przekazała je kolejnej osobie celem sprzedaży. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2015 r. Prezydent Miasta [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 w związku z art. 149 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako: k.p.a.) wznowił z urzędu postępowanie i decyzją z dnia [...] listopada 2015 r., znak: [...], uchylił decyzję ostateczną Prezydenta Miasta [...] z [...] czerwca 2008 r. i odmówił rejestracji ww. pojazdu marki Audi A6 na rzecz P. [...] S.A. W wyniku odwołania strony, decyzją z dnia [...] grudnia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia z uwagi na uchybienia formalne. W ocenie Kolegium, w postępowaniu wznowieniowym uniemożliwiono udział wszystkich osób które mają interes prawny. Ponadto Kolegium wskazało, że stroną w postępowaniu powinna być P. [...] S.A. w [...], a nie P. [...] S.A. Oddział w [...]. Po ponownym przeprowadzeniu postępowania decyzją z dnia [...] marca 2016 r. Prezydent Miasta [...] uchylił swoją ostateczną decyzję z [...] czerwca 2008 r. i odmówił rejestracji przedmiotowego pojazdu marki Audi A6 na rzecz P. [...] S.A. W odwołaniu P. [...] S.A. zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj.: art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. oraz art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a., poprzez ich niezastosowanie wyrażające się w nieprzeprowadzeniu dowodu ewentualnie niepoddanie ocenie złożonej umowy sprzedaży z dnia 3 kwietnia 2008 r. zawartej pomiędzy skarżącym a spółką B. s.c. A. P., P. P. Ponadto zarzucono nieustalenie żadnych okoliczności związanych z nabyciem pojazdu przez P. [...] a w szczególności nieprzeprowadzenie dowodu z zeznań L. B. oraz dowodów wskazanych w piśmie strony z 4 lutego 2016 r. Zdaniem strony skarżącej nabyła on przedmiotowy pojazd na podstawie umowy kupna sprzedaży z dnia 3 kwietnia 2008 r., w stosunku do której nie zachodzą przesłanki o których mowa w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Tym samym w świetle § 4 ust 1 pkt.1 w zw. z § 4 ust 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. z 2014 r., poz. 1522, ze zm.; dalej jako: rozporządzenie), dowodem wystarczającym do rejestracji jest ta umowa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] zaskarżoną do sądu decyzją utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie SKO wskazało, że w świetle art. 145 § 1 k.p.a w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe (pkt 1). W niniejszej sprawie z uwagi na fakt wydania prawomocnego wyroku skazującego za przestępstwo, polegające na podrobieniu umowy sprzedaży przedmiotowego pojazdu, która to umowa została dołączona do wniosku o rejestrację, wystąpiła przesłanka wznowieniowa z pkt 1 tego przepisu. Zasadnie zatem organ I instancji orzekł o uchyleniu dotychczasowej decyzji o rejestracji pojazdu i przystąpił do oceny pierwotnego wniosku, który nie uzasadniał rejestracji z powodu braku dowodu własności, wymaganego przepisem art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r., poz. 128, ze zm.; dalej jako: P.r.d.). Kolegium przywołało wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 listopada 2004 r. (OSK 802/04, ONSAiWSA 2005, nr 3, poz. 53) w którym wyrażono pogląd, że nieodpowiadająca rzeczywistości faktura sprzedaży samochodu nie przenosi jego własności i ta jej wada dotyczy każdej kolejnej umowy. Skoro umowa sprzedaży przedmiotowego pojazdu z 29 marca 2008 r. została sfałszowana (nieprawdziwa data i miejsce zawarcia umowy, nieprawdziwe dane sprzedającego, fikcyjny kupujący, podrobiony podpis sprzedającego) i takim dokumentem posługiwano się podczas kolejno zawieranych umów sprzedaży pojazdu, to należy przyjąć, że umowy te nie przenosiły własności wyżej oznaczonego samochodu. W ocenie Kolegium respektowanie przez organ administracji fałszu dowodu i utrzymywanie stanu rejestracji pojazdu jest nie do pogodzenia z interesem społecznym. Powyższa decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego stała się przedmiotem skargi P. [...] S.A. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie. Zaskarżonej decyzji Spółka zarzuciła naruszenie przepisów: 1) art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez jego wadliwe zastosowanie w sprawie w sytuacji, gdy umowa sprzedaży z dnia 3 kwietnia 2008 r. zawarta pomiędzy skarżącym a spółką B. s.c. A. P., P. P. nie jest dowodem fałszywym, natomiast fałsz dokumentu został jedynie stwierdzony w stosunku do umowy sprzedaży zawartej w dniu 29 marca 2008 r. pomiędzy podmiotami innymi niż skarżący; 2) art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie w sprawie w sytuacji, gdy w sprawie mamy do czynienia co najwyżej z nowymi okolicznościami faktycznymi wskazanymi przez organ jako niemożność ustalenia osoby sprzedającej na podstawie przedstawionych do rejestracji dokumentów; 3) art. 146 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez uchylenie decyzji, mimo że od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło więcej niż pięć lat; 4) art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie dowodów wnioskowanych przez stronę, których celem było ustalenie sposobu nabycia przedmiotowego pojazdu przez kolejnych nabywców; 5) art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywateli (nabywców samochodu w dobrej wierze począwszy od skarżącego aż do obecnego) który został naruszony zaskarżoną decyzją. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz przekazanie sprawy organowi drugiej instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżona do sądu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] marca 2016 r. oraz poprzedzająca ją decyzja Prezydenta Miasta [...] z [...] czerwca 2015 r. zostały wydane w postępowaniu wznowieniowym min. na podstawie art. 151 § 1 pkt 2, art. 184 § 1 i 2, art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 72 ust. 1 pkt 1 i art. 73 ust. 1 P.r.d. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego regulujące procedurę wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 - art. 152 K.p.a.) w sposób wyraźny wyodrębniają kilka jego etapów. W każdej poszczególnej i następującej kolejno fazie procedury wznowieniowej, organ ustala i rozważa właściwe dla danej fazy okoliczności sprawy oraz stosuje odpowiednie na danym etapie podstawy prawne określonych rozstrzygnięć. Przed zamknięciem danego etapu postępowania lub dokonaniem związanych z nim ocen i powstaniem jego skutków procesowych, organ nie rozważa okoliczności istotnych w kolejnej fazie postępowania. Po dokonaniu oceny formalnej zasadności sprzeciwu i ustaleniu kręgu osób, które mają interes prawny by brać udział w postępowaniu wznowieniowym organ przystępuje do oceny wystąpienia jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 k.p.a. podstaw prawnych wznowienia. Jak wskazuje się w literaturze przedmiotu, "Wyliczone enumeratywnie podstawy wznowienia postępowania klasyfikowane są jako ciężkie, kwalifikowane naruszenia przepisów postępowania, a to z tego względu, że otwierają zastrzeżenia co do prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Nie ma przy tym znaczenia, czy stanowi to naruszenie przepisów prawa procesowego przez organ administracji publicznej, czy też z uwagi na obowiązujące przepisy prawa procesowego, w tym szczególnie zasadą prawdy obiektywnej (art.7 k.p.a.), ustalony stan faktyczny sprawy, będący podstawą faktyczną rozstrzygnięcia decyzją ostateczną, budzi wątpliwości." (B. Adamiak, Gradacja naruszenia procesowego prawa administracyjnego, PiP 2012, z. 3, s. 48). Postępowanie w niniejszej sprawie rejestracji pojazdu zostało wznowione z urzędu wobec ustalenia przez organ podstawy do wznowienia postępowania określonej w art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a, tj. stwierdzenia, że dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Organ mając prawomocny wyrok w sprawie fałszerstwa umowy zawartej dnia 29 marca 2008 r. w [...] dotyczący kupna pojazdu marki Audi A6 o nr VIN: [...] prawidłowo wskazał podstawę prawną wznowienia tj. art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a. Oznacza to, że przyczynę wznowienia postępowania w niniejszej sprawie należy zakwalifikować jako uchybienie procesowe uznane przez organy za poważne i uzasadniające powtórzenie czynności jurysdykcyjnych dokonanych w sprawie. O dokumentach niezbędnych do rejestracji pojazdu stanowi art. 72 ust. 1 p.r.d. Są nimi dowód własności pojazdu lub dokument potwierdzający powierzenie pojazdu (pkt 1); karta pojazdu, jeżeli została wydana (pkt 2); świadectwo zgodności WE albo świadectwo zgodności wraz z oświadczeniem zawierającym dane i informacje o pojeździe niezbędne do rejestracji i ewidencji pojazdu, dopuszczenie jednostkowe pojazdu, decyzja o uznaniu dopuszczenia jednostkowego pojazdu albo świadectwo dopuszczenia indywidualnego WE pojazdu - jeżeli są wymagane (pkt 3); zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, jeżeli jest wymagane albo dowód rejestracyjny pojazdu lub inny dokument wydany przez właściwy organ państwa członkowskiego, potwierdzający wykonanie oraz termin ważności badania technicznego (pkt 4); dowód rejestracyjny, jeżeli pojazd był zarejestrowany (pkt 5); dowód odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa niebędącego państwem członkowskim Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz - pierwszy (pkt 6); dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium kraju albo dokument potwierdzający brak obowiązku zapłaty akcyzy na terytorium kraju albo zaświadczenie stwierdzające zwolnienie od akcyzy, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej i jest rejestrowany po raz pierwszy (pkt 6); dowód wpłaty opłaty recyklingowej lub oświadczenie o podleganiu obowiązkowi zapewniania sieci zbierania pojazdów albo faktura zawierająca takie oświadczenie, jeżeli pojazd jest rejestrowany po raz pierwszy (pkt 9). Szczegółowe warunki i tryb rejestracji pojazdów określiło rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U. z 2014 r., poz. 1522, ze zm.), które w § 2 ust. 1 stanowi, że w celu rejestracji pojazdu właściciel pojazdu, składa w organie rejestrującym wniosek o rejestrację pojazdu, do którego dołącza: dowód własności pojazdu, kartę pojazdu, jeżeli była wydana, dowód rejestracyjny, jeżeli pojazd był zarejestrowany oraz tablice rejestracyjne, jeżeli pojazd był zarejestrowany. W przypadku pojazdu sprowadzonego z zagranicy bez tablic rejestracyjnych lub konieczności zwrotu tych tablic do organu rejestrującego państwa, z którego pojazd został sprowadzony, właściciel pojazdu zamiast tablic rejestracyjnych dołącza stosowne oświadczenie. Niespełnienie któregoś z powyższych wymogów skutkuje odmową rejestracji pojazdu. Przepis art. 72 ust. 1 P.r.d. formułuje wymagania formalne rejestracji i musi być rozumiany restrykcyjnie, co oznacza, że niespełnienie wymogu wskazanego pkt 1 tego przepisu tj. dowodu własności pojazdu lub dokumentu potwierdzającego powierzenie pojazdu, o którym mowa w art. 73 ust. 5 P.r.d. stanowi bezwzględną przeszkodę do zarejestrowania samochodu. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organu, że przepisy Prawa o ruchu drogowym wymagają, aby decyzja rejestracyjna wydana została na podstawie oryginalnych i zgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy dokumentów. Precyzyjnie zatem określają zasady rejestracji pojazdów, ponadto podstawowe znaczenie przypisują kwestii prawidłowego i rzetelnego ustalenia prawa jego własności. Okoliczności faktyczne sprawy w świetle załączonych do akt administracyjnych dokumentów nie budzą wątpliwości. W szczególności z prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego [...] V Wydziału Karnego z [...] grudnia 2014 r., sygn. akt [...], wynika, że przedłożone wraz z wnioskiem z 8 kwietnia 2008 r. o rejestrację pojazdu dokumenty były fałszywe w rozumieniu art. 145 § 1 pkt. 1 k.p.a. Mocą tego wyroku W. B., od którego poprzednik prawny skarżącej nabył przedmiotowy samochód, został uznany winnym czynu, polegającego na podrobieniu umowy sprzedaży tego pojazdu. Fałsz polegał na wpisaniu fikcyjnych danych co do miejsca, daty zawarcia umowy oraz osoby sprzedającej i ceny nabycia. Umowa ta została podpisana przez nieustaloną osobę za zbywcę. Celem fałszerstwa było zaniżenie należnego podatku akcyzowego, co jednak nie ma znaczenia dla oceny, że przestępstwo podlegało na porobieniu umowy, a nie jedynie przerobieniu autentycznego dokumentu poprzez wpisanie zaniżonej ceny. Do wniosku o rejestrację pojazdu Spółka dołączyła powyższą sfałszowaną umowę oraz umowę komisową z dnia 4 kwietnia 2008 r. o nabyciu pojazdu od W. B. przez "B." K. B. z [...], fakturę VAT nr [...] z dnia 4 kwietnia 2008 r. potwierdzającą zapłatę gotówki za sprzedaż samochodu marki Audi A6 dokonaną pomiędzy "B." K. B. z [...] a "B." s.c. A. P., P. P., kolejną fakturę VAT, z tą samą datą, wskazującą na zbycie przedmiotowego samochodu na rzecz skarżącej przez "B." s.c. A. P., P. P., a także niemiecki dowód rejestracyjny, w którym jako właściciela pojazdu wskazano zupełnie inną osobę, niż figurującą jako zbywca w sfałszowanej umowie. Oczywistym jest w świetle powołanych wyżej przepisów, że wykazanie prawa własności powinno być udokumentowane autentycznymi dokumentami, wykazującymi ciąg transakcji z wszystkimi poprzednimi właścicielami pojazdu w sytuacji, gdy w dowodzie rejestracyjnym figuruje inna osoba niż bezpośredni zbywca. Taki wymóg wynika jednoznacznie z treści § 4 ust. 2 rozporządzenia. Oznacza to, że już w dacie wydania pierwotnej decyzji nie zostały spełnione przesłanki ustawowe do rejestracji pojazdu zgodnie z art. 72 ust. 1 pkt 1 P.r.d. Wada prawna decyzji musiała być zatem usunięta w postępowaniu wznowieniowym, skoro po jej wydaniu ujawniono fakt podrobienia umowy kupna przez osobę, od której poprzednik prawny skarżącego nabył przedmiotowy samochód. Prawidłowo organy zastosowały jako podstawę wznowienia postępowania art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a., a nie jak chce strona 145 § 1 pkt 5 k.p.a., w związku z umową sprzedaży pojazdu z dnia 3 kwietnia 2008 r. zawartą pomiędzy P. [...] S.A. w [...] a "B." s.c z A. P., P. P. Stanowisko strony w tym zakresie jest dla sądu niezrozumiałe skoro przy pierwotnej rejestracji do wniosku dołączona była faktura VAT marża wskazującą na zbycie przedmiotowego samochodu na rzecz skarżącego przez "B." s.c z A. P., P. P. z powołaniem się na tą umowę. Nie jest to nowa okoliczność lub dowód nieznany organowi, który wydał decyzję. Ponadto twierdzenie skarżącej, że postępowanie karne dotyczyło jedynie zaniżenia wartości pojazdu jest oczywiście błędne w świetle wyroku sądu karnego, skazującego za przestępstwo podrobienia umowy m.in. poprzez podanie fikcyjnych danych zbywcy i podpisanie jej przez nieustaloną osobę. Sfałszowana umowa była istotnym dowodem w sprawie, gdyż miała na celu wykazanie prawa własności poprzednika prawnego skarżącego. Skoro osoba, od której skarżący nabył pojazd, nie legitymowała się dokumentem, poświadczającym prawo własności z powodu podrobienia umowy, skarżąca nie wykazała prawa własności zgodnie z wymogiem § 4 ust. 2 cyt. rozporządzenia. Organy administracji działając w ramach prawa, nie mogą opierać rozstrzygnięć na sfałszowanych dokumentach. Takie działanie godziłoby w istotę państwa prawa. Zgodzić się należy ze skarżącą, że organ rejestrujący nie posiada uprawnień do dokonywania ustaleń w zakresie prawa własności. Prawidłowo więc organ nie prowadził postępowania dowodowego w celu ustalenia okoliczności związanych z kolejnymi umowami nabycia przedmiotowego pojazdu. Dowód nabycia prawa własności samochodu powinien przedstawić podmiot ubiegający się o rejestrację, dowodem takim nie są zeznania świadków. Dokument podrobiony (przerobiony), nie stanowi dowodu własności, jeżeli jego autentyczność podważono na mocy prawomocnego wyroku sądu karnego. Organy administracji dokonują rejestracji na podstawie dokumentów, potwierdzających niesporne stany w sferze stosunków właściwościowych (vide: wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2014 r., I OSK 910/13, Lex nr 1643282). Nie ma prawnego znaczenia fakt, że pozostałe dokumenty przedłożone do rejestracji są autentyczne. Rejestracja pojazdu może nastąpić dopiero wówczas, gdy wnioskodawca przedłoży wszystkie wymagane dokumenty, w tym dowód własności. Dowodem tym nie jest umowa z 3 kwietnia 2008 r. zawarta pomiędzy skarżącym a "B." s.c. A. P., P. P. Z § 2 pkt 3 tej umowy wynika, że sprzedający nabyli przedmiotowy pojazd od K. B. w dacie 28 marca 2008 r. tj. w dacie kiedy jeszcze K. B. nie zawarł umowy z W. B. o nabycie tego samochodu (k-101 akt administracyjnych). Przedstawione daty zawierania umów sprzedaży i nabycia przedmiotowego pojazdu świadczą o braku kolejności i ciągłości w ich zawieraniu. Jeszcze raz należy zaakcentować, że dowód własności pojazdu obowiązany jest przedstawić podmiot występujący o zarejestrowanie tegoż pojazdu, przy czym dowód taki nie może wywoływać wątpliwości ani co do przedmiotu własności, ani też co do podmiotu (podmiotów), którym przysługuje to najszersze prawo rzeczowe. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wielokrotnie akcentowano, że właściwe organy dokonują rejestracji na podstawie dokumentów potwierdzających niesporne stany w sferze stosunków własnościowych, co oznacza, iż nie mogą one ani kreować, ani korygować tychże stosunków. Jeżeli więc wnioskodawca nie przedstawi bezspornych dowodów własności pojazdu i jego podstawowych elementów, organy administracji publicznej obowiązane są odmówić zarejestrowania zgłoszonego pojazdu (zob. w szczególności wyroki NSA z dnia 14 października 1998 r., II SA 1093/98, LEX Nr 41322; z dnia 4 lutego 1998 r., II SA 1258/98, LEX 41343). Należy zgodzić się ze stanowiskiem, wyrażanym w orzecznictwie, że organ może dokonać rejestracji w oparciu o ustalony niesporny stan własnościowy. Ustalenie tego stanu własnościowego może zatem być dokonane z wykorzystaniem różnych środków dowodowych, ale efekt ustaleń winien być bezsporny. Ustalenia w przedmiocie istnienia, czy nieistnienia określonego prawa lub stosunku prawnego należą do właściwości sądów powszechnych. Organy administracji dokonują zaś rejestracji na podstawie dokumentów potwierdzających niesporne stany w sferze stosunków własnościowych. W sytuacji sporu co do prawa organ administracji obowiązany jest odmówić zarejestrowania pojazdu (por. wyrok NSA z dnia 14 października 1998 r., II SA 1093/98, LEX 41322 oraz wyrok WSA w Warszawie z dnia 21 września 2004 r., II SA/Wa 3046/03, LEX 173977). Zarejestrowanie pojazdu, wbrew dowodom potwierdzającym fałszerstwo umowy sprzedaży przedmiotowego pojazdu sankcjonowałoby prawo legalnego posługiwania się dowodem rejestracyjnym, tj. dokumentem, który w sposób niewątpliwy potwierdza nieprawdziwe dane. Konieczne jest w takich przypadkach, aby istniała całkowita pewność, że osoby legitymujące się takim dokumentem są rzeczywiście do tego upoważnione i są prawowitymi właścicielami pojazdu. Naruszenie tej zasady może również godzić w interesy osób trzecich (por. wyrok NSA z 2 lutego 2007 r., I OSK 418/06). Sąd w całości podziela powyżej prezentowane poglądy orzecznictwa i uznaje za prawidłowe rozstrzygnięcie organu odmawiające rejestracji samochodu Audi A6 na podstawie dokumentów złożonych w postępowaniu rejestracyjnym. Sąd nie zgadza się z zarzutami skargi, że zaskarżona decyzja narusza słuszny interes obywateli i strony. Należy wskazać, że pozostawienie w obrocie prawnym przedmiotowej decyzji w praktyce oznaczałoby sankcjonowanie fałszu dowodu, nadałoby nabywcy pojazdu pewne uprawnienia (np. prawo legalnego posługiwania się dowodem rejestracyjnym, czyli dokumentem, który potwierdza dane nieprawdziwe). Osoby posługujące się takim dowodem uchodzą za prawowitych właścicieli pojazdu, a więc konieczna jest stuprocentowa pewność, że osoby legitymujące się takim dokumentem są rzeczywiście do tego upoważnione i są prawowitym właścicielem pojazdu. Naruszenie tej zasady może godzić w interesy osób trzecich (patrz: wyrok NSA z 2 lutego 2007 r., I OSK 418/06, Lex nr 255973), a ich ochronie służy system rejestracji pojazdów. Sąd administracyjny nie stwierdził zatem naruszenia prawa materialnego. Brak też podstaw do stwierdzenia uchybienia regułom procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja została bowiem należycie uzasadniona, zgodnie z wymogami z art. 8 i 107 § 3 k.p.a. Z tych względów nie stwierdzając naruszenia prawa, wymienionego w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę jako nieuzasadnioną na podstawie art. 151 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło