III SA/Lu 93/07
WyrokWSA w Lublinie2007-05-10
Skład orzekający: Maria Wieczorek, Jacek Czaja, Jadwiga Pastusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy upoważniająca przewodniczącego rady do dokonywania czynności z zakresu prawa pracy wobec wójta gminy, obejmująca sprawy nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego, stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności uchwały przez organ nadzoru?Ratio decidendi
Sąd uznał, że upoważnienie przewodniczącego rady gminy do dokonywania czynności w sprawach nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego wobec wójta gminy nie stanowi istotnego naruszenia prawa. Wskazał, że te świadczenia mają charakter obligatoryjny, a ich przyznawanie nie jest uznaniowe, co odróżnia je od ustalania wynagrodzenia w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych. W związku z tym rozstrzygnięcie nadzorcze stwierdzające nieważność uchwały zostało uchylone.Stan faktyczny
Wojewoda stwierdził nieważność uchwały Rady Gminy w części dotyczącej upoważnienia Przewodniczącego Rady do przyznawania Wójtowi nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego. Organ nadzoru uznał, że narusza to art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych, który zakazuje przewodniczącemu ustalania wynagrodzenia wójta. Rada Gminy wniosła skargę, zarzucając organowi nadzoru błędną, rozszerzającą wykładnię pojęcia 'wynagrodzenie'.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody i określił, że nie może być ono wykonane.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Wieczorek, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Czaja,, Sędzia WSA Jadwiga Pastusiak (sprawozdawca.), Protokolant Starszy inspektor Ewa Lachowska, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 10 maja 2007r. sprawy ze skargi Rady Gminy na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] nr [...] stwierdzające nieważność uchwały Rady Gminy z dnia [...] nr [...] w sprawie wykonywania czynności z zakresu prawa pracy wobec Wójta Gminy 1/ uchyla rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] nr [...]: 2/ określa że rozstrzygnięcie nadzorcze opisane w punkcie 1 nie może być wykonane w całości.
Wojewoda zaskarżonym rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 91 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) stwierdził nieważność uchwały nr [...] Rady Gminy z dnia [...] w sprawie wykonywania czynności w sprawach z zakresu prawa pracy wobec Wójta Gminy, w części obejmującej jej § 2 pkt e.
W uzasadnieniu organ nadzoru podał, że w § 1 ust. 1 uchwały Rada Gminy upoważniła Przewodniczącego Rady Gminy do dokonywania wobec Wójta Gminy czynności w sprawach z zakresu prawa pracy. W § 2 pkt e wymieniła sprawy związane z przyznawaniem nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego, zaliczając je do czynności objętych zakresem ww. upoważnienia.
W ocenie organu nadzoru zakwestionowana regulacja uchwały narusza art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U z 2001 r. nr 142, poz. 1593). Według tego przepisu uchwała upoważniająca przewodniczącego rady gminy do dokonywania czynności z zakresu prawa pracy wobec wójta gminy nie może obejmować prawa do ustalenia przez przewodniczącego rady jego wynagrodzenia.
Użyte w przytoczonym przepisie pojęcie wynagrodzenia – wbrew stanowisku Rady Gminy – obejmuje także dodatkowe wynagrodzenie roczne (tzw. trzynastkę) oraz nagrody jubileuszowe.
Pojęcie "wynagrodzenie za pracę" obejmować ma obowiązkowe świadczenia przysparzające – w szczególności takie jego elementy, jak wynagrodzenie zasadnicze, dodatki. Istotnym elementem ich charakterystyki jest ich obligatoryjność. Powinność ich wypłacenia powstaje niezależnie od woli czy oceny pracodawcy, jeżeli tylko spełnione zostaną określone warunki.
W przypadku dodatkowego wynagrodzenia rocznego i nagrody jubileuszowej mamy właśnie do czynienia ze świadczeniami, w odniesieniu do których zostały sformułowane ścisłe przesłanki warunkujące ich nabycie przez pracownika samorządowego. Spełnienie tych przesłanek aktualizuje po stronie pracodawcy powinność wypłaty tych świadczeń. Wszelka uznaniowość jest w przypadku dodatkowego wynagrodzenia rocznego (tzw. trzynastki) i nagrody jubileuszowej wyłączona.
Jak trafnie zauważa Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 lutego 2006 r. (sygn. akt K 1/05 OTK-A 2006/2/18) pojęcie "trzynastki" mieści się w szeroko rozumianym pojęciu wynagrodzenia, gdyż ma charakter stały, jest związane ze stosunkiem pracy.
W tym miejscu warto wskazać także na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 września 1999 r. (sygn. akt I PKN 260/99), w uzasadnieniu którego m.in. rozważano zakres zawartego w art. 20 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych upoważnienia Rady Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, zasad wynagradzania pracowników samorządowych.
Zdaniem Sądu Najwyższego w ramach przyznanej delegacji z ustawy o pracownikach samorządowych Rada Ministrów została jedynie upoważniona do określania takich świadczeń, które mieszczą się w pojęciu wynagrodzenia za pracę. Chodzi tu więc o świadczenia na rzecz pracowników, które mają charakter obowiązkowy w tym znaczeniu, że ich przyznanie nie zależy od woli pracodawcy (jeżeli spełnione są wyznaczone przesłanki), z wykluczeniem świadczeń o charakterze "uznaniowym" (nagród). Nie stanowią one bowiem składników wynagrodzenia za pracę. Tym samym pozostają poza zakresem "zasad wynagradzania pracowników samorządowych", o których mowa w art. 20 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych. Powyższe stwierdzenie jest o tyle istotne, że np. rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich odnosi się m.in. do nagrody jubileuszowej (§ 12).
Tym samym należałoby konsekwentnie uznać nagrodę jubileuszową pracownika samorządowego za wchodzącą nie tylko w zakres pojęcia "wynagrodzenia", ale wręcz "wynagrodzenia za pracę".
W świetle powyższych wywodów wyłącznie rada gminy jest władna przyznać wójtowi dodatkowe wynagrodzenie roczne i nagrodę jubileuszową.
Na rozstrzygnięcie nadzorcze z [...] nr [...] Rada Gminy wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, zarzucając ww. rozstrzygnięciu organu nadzoru rażące naruszenie przepisów prawa materialnego: art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2001 nr 142, poz. 1593 ze zm.) poprzez przyjęcie, że upoważnienie przewodniczącego rady gminy nie może obejmować czynności związanych z dodatkowym wynagrodzeniem rocznym i nagrodą jubileuszową oraz art. 91 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.) przez przyjęcie, że przedmiotowa uchwała Rady Gminy jest sprzeczna z prawem.
Organ nadzoru dokonał rozszerzającej wykładni pojęcia "wynagrodzenie" w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych. Zdaniem strony skarżącej taka interpretacja tego przepisu jest nieuzasadniona. Pojęcie "wynagrodzenie" w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych należy interpretować w powiązaniu z treścią art. 20 ust. 1 tej ustawy oraz łącznie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich (Dz. U. nr 146, poz. 1223 z późno zm.). Powołane przepisy regulują zasady ustalania i przyznawania wynagrodzenia za pracę (wynagrodzenie zasadnicze, dodatek za wysługę lat, dodatek funkcyjny), a nie wynagrodzenia w szerokim rozumieniu tego słowa, jak twierdzi organ nadzoru.
Dodatkowe wynagrodzenie roczne jest przyznawane w oparciu o ustawę z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej czyli w całkowicie odrębnym akcie prawnym i tym samym nie mieści się w pojęciu wynagrodzenia w rozumieniu art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych. Ponadto należy zwrócić uwagę, że w przypadku tzw. trzynastki nie ma żadnej uznaniowości w zakresie wysokości tego świadczenia, co oznacza, że nie można odmówić jego wypłaty w razie spełnienia przesłanek ustawowych. Świadczenie to jest obligatoryjne, a rolą podmiotu dokonującego w tym zakresie czynności z zakresu prawa pracy jest zlecenie wypłaty tego świadczenia, a nie ustalenie jego wysokości.
Powyższe stanowisko strony skarżącej odnosi się również do przyznawania nagrody jubileuszowej. Należy zwrócić uwagę, że ustawa o pracownikach samorządowych traktuje nagrodę jubileuszową odrębnie od wynagrodzenia w rozumieniu tej ustawy. Wynagrodzenie zostało uregulowane w art. 20 ustawy, natomiast nagroda jubileuszowa w art. 21 ustawy. Tym samym nie można podzielić stanowiska organu nadzoru, że skoro rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich odnosi się m.in. do nagrody jubileuszowej, to nagroda ta wchodzi w zakres pojęcia wynagrodzenia w rozumieniu art. 4 pkt 1 i art. 20 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta obejmuje między innymi badanie zgodności z prawem indywidualnych decyzji administracyjnych, ale również badanie zgodności z prawem aktów nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego.
Skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze z dnia [...] nr [...] wydano z naruszeniem art. 91 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.), zwanej później ustawą o samorządzie gminnym.
Punktem wyjścia w rozważaniach nad przedmiotową sprawą musi być odniesienie się do istoty nadzoru nad działalnością samorządu gminnego. Przez pojęcie "akt nadzoru" należy rozumieć wszelkiego rodzaju akty organów, którym prawo przyznało kompetencję do stosowania wobec organów samorządu terytorialnego jakiegokolwiek środka nadzoru. Zgodnie z art. 171 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organami nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego są Prezes Rady Ministrów i wojewodowie. Wśród aktów nadzoru znajdują się między innymi "rozstrzygnięcia organu nadzorczego". Są one władczym i jednostronnym rozstrzygnięciem sprawy indywidualnej (przedmiotem rozstrzygnięcia jest kwestia sprzeczności z prawem konkretnej uchwały organu samorządu terytorialnego), podejmowanym przez wskazany organ administracyjny na podstawie przepisów ustawowych (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 26).
Zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 ze zm.) uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne, a o nieważności tejże uchwały lub zarządzenia w całości lub części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, iż uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 cyt. ustawy). Jak podkreślił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 9 grudnia 2003 r. (sygn. akt P 9/2002, OTK ZU 2003/9A, poz. 100), skoro ustawodawca nie przewidział żadnego ograniczenia zakresu przedmiotowego nadzoru sprawowanego przez wojewodę, w szczególności nie określił tego zakresu ani w sposób pozytywny, ani też negatywny, to w zgodzie z powołanym przepisem wojewoda po dokonaniu analizy sprawy może w ciągu 30 dni od doręczenia orzec o nieważności każdej uchwały, którą uzna za sprzeczną z prawem, przy czym przez sprzeczność taką należy rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, a więc z Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz z powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego.
Jak wywiódł Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 października 2003 r. (sygn. akt II SA/Wr 1500/03, opubl. Dz. Urz. Opols. 2004/21/648) powołana ustawa o samorządzie gminnym wyróżnia zatem dwie kategorie wad uchwał lub zarządzeń organów gminy: istotne naruszenie prawa oraz nieistotne naruszenie prawa. To rozgraniczenie kategorii wad uchwał lub zarządzeń organów gminy ma znaczenie prawne dla dopuszczalności podjęcia rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdzającego nieważność tych aktów organów gminy. Powołana ustawa o samorządzie gminnym nie określa rodzaju naruszeń prawa, które należy zakwalifikować do istotnego naruszenia prawa. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że są to takiego rodzaju naruszenia prawa jak: podjęcie uchwały przez organ niewłaściwy, brak podstawy do podjęcia uchwały określonej treści, niewłaściwe zastosowanie przepisu prawnego będącego podstawą podjęcia uchwały, naruszenie procedury podjęcia uchwały. Organ nadzoru dokonując ustalenia zgodności z prawem zaskarżonej uchwały lub zarządzenia organu gminy obowiązany jest wywieść z przepisów prawa określony rodzaj naruszenia prawa. Ten wywód w zakresie naruszenia przepisu prawa jest obligatoryjnym elementem rozstrzygnięcia nadzorczego. Zgodnie bowiem z art. 91 ust. 3 powołanej ustawy o samorządzie gminnym rozstrzygnięcie nadzorcze powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawa oraz pouczenie o dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego.
Zatem wydać rozstrzygnięcie nadzorcze w przedmiotowej sprawie mógł Wojewoda jedynie w przypadku stwierdzenia, że uchwałą nr [...] Rady Gminy z dnia [...] w sprawie wykonywania czynności z zakresu prawa pracy wobec Wójta Gminy naruszyła w sposób istotny obowiązujące na dzień wydania uchwały konkretne przepisy prawa materialnego lub proceduralnego.
Następną kwestią zatem w analizowaniu zgodności z prawem rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewody z dnia [...] jest zbadanie uchwały rady gminy, której dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze, pod względem zgodności z przepisami prawa.
Uchwała z dnia [...] nr [...] została podjęta przez Radę Gminy na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy o samorządzie gminnym w związku z art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1593 ze zm.) (zwanej dalej ustawą o pracownikach samorządowych). Zgodnie z art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych czynności z zakresu prawa pracy za jednostki, o których mowa w art. 1, zwane dalej "pracodawcami samorządowymi", dokonuje organ stanowiący jednostki samorządu terytorialnego lub w zakresie ustalonym przez ten organ w odrębnej uchwale jego przewodniczący – wobec wójta (burmistrza, prezydenta miasta), starosty i marszałka województwa – w formie uchwały, z zastrzeżeniem, że uchwała ta nie może obejmować prawa do ustalania przez przewodniczącego organu stanowiącego ich wynagrodzenia.
Uchwałą z dnia [...] Rada Gminy upoważnił Przewodniczącego Rady Gminy do wykonywania wobec Wójta Gminy czynności w sprawach z zakresu prawa pracy, przy czym upoważnienie to nie obejmuje prawa do ustalania lub zmiany wynagrodzenia Wójta Gminy (§ 1 uchwały). W § 2 uchwały postanowiono, że do czynności, o których mowa w § 1 ust. 1, należą w szczególności m. in. sprawy związane z przyznawaniem nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego (§ 2 lit. e uchwały).
Zatem w świetle powołanych powyżej przepisów zasadniczą kwestią, która powinna zostać poddania rozważaniom, jest zagadnienie, czy upoważnienie przewodniczącego rady gminy do dokonywania wobec wójta gminy czynności w sprawach z zakresu prawa pracy obejmujących sprawy związane z przyznawaniem nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego, stanowi naruszenie ustanowionego w art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych zakazu przyznania przewodniczącemu prawa do ustalania wynagrodzenia, a co za tym idzie, czy z uwagi na to przedmiotową uchwałą w sposób istotny naruszono obowiązujące przepisy prawa, co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności owej uchwały.
W ocenie sądu organ stanowiący gminy nie dopuścił się istotnego naruszenia prawa, przyznając przewodniczącemu rady gminy prawo do dokonywania wobec wójta gminy czynności w sprawach z zakresu prawa pracy, które to prawo obejmuje sprawy związane z przyznawaniem nagrody jubileuszowej i dodatkowego wynagrodzenia rocznego. Zdaniem sądu powyższy zakres czynności przewodniczącego rady gminy nie jest tożsamy z ustalaniem wynagrodzenia z uwagi na fakt szczegółowego uregulowania przez ustawodawcę warunków nabycia przez pracownika samorządowego prawa do powyższych świadczeń związanych ze stosunkiem pracy i brak charakteru uznaniowości w przyznawaniu tych świadczeń.
Zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych pracownikowi samorządowemu przysługuje wynagrodzenie stosowne do zajmowanego stanowiska oraz posiadanych kwalifikacji zawodowych.
Nagroda jubileuszowa oraz dodatkowe wynagrodzenie roczne przysługuje pracownikom samorządowym na podstawie art. 21 ust. 1 cyt. ustawy oraz ustawy z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej (Dz. U. z 1997 r. nr 160, poz. 1080 ze zm.).
W przypadku nagrody jubileuszowej przepis art. 21 ust. 1 ustawy o pracownikach samorządowych odsyła odpowiednio do m .in. art. 23 ustawy z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych (Dz. U. z 2001 r. nr 86, poz. 953 ze zm.), w którym określono, po ilu latach pracy przysługują jakiej wysokości nagrody jubileuszowe (przykładowo: po 20 latach pracy – 75% wynagrodzenia miesięcznego).
W § 12 wydanego na podstawie art. 20 ust. 2 i art. 21 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych rozporządzenia z dnia 2 sierpnia 2005 r. w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych zatrudnionych w urzędach gmin, starostwach powiatowych i urzędach marszałkowskich (Dz. U. z 2005 r. nr 146, poz. 1223 ze zm.) została uregulowana szczegółowo kwestia okresu pracy uprawniającego pracownika samorządowego do nagrody jubileuszowej, dzień nabycia prawa do nagrody jubileuszowej, podstawa obliczenia nagrody jubileuszowej.
Analogiczne, wyczerpujące uregulowanie przyznawania dodatkowego wynagrodzenia rocznego zawierają przepisy ustawy z dnia 12 grudnia 1997 r. o dodatkowym wynagrodzeniu rocznym dla pracowników jednostek sfery budżetowej. Określono w niej szczegółowo przesłankę nabycia do wynagrodzenia rocznego (przepracowanie całego roku kalendarzowego – art. 2 ust. 1), wysokość wynagrodzenia rocznego (art. 4 ust. 1), wymagany okres na wypłatę wynagrodzenia (art. 5 ust. 2).
Wnioskować należy zatem, że przyznanie nagrody jubileuszowej oraz dodatkowego wynagrodzenia rocznego, w świetle tak szczegółowego uregulowania warunków ich przyznawania, nie stanowi "ustalenia wynagrodzenia", o którym mowa w art. 4 pkt 1 in fine ustawy o pracownikach samorządowych.
Z powyższych przepisów wynika bowiem, że nagroda jubileuszowa i dodatkowe wynagrodzenie roczne mogą być wypłacane tylko w granicach tych przepisów. Przesłanki decydujące o przyznaniu owych świadczeń uregulowane są sztywno i szczegółowo w przepisach prawa. Podmiotowi decydującemu o ich przyznaniu nie służy władza dyskrecjonalna; w przypadku zaistnienia przesłanek wyszczególnionych w podanych przepisach podmiot zobowiązany jest do przyznania tych świadczeń pracownikowi, przy czym czynność przyznania któregokolwiek z tych świadczeń sprowadza się do aspektu technicznego.
Podzielić zatem należy pogląd strony skarżącej o obligatoryjnym charakterze przyznawania tych dwóch świadczeń wyrażającym się tym, że nie można odmówić ich wypłaty w razie spełnienia przesłanek ustawowych.
Jedyną kwestią poddaną pod decyzję podmiotu przyznającego świadczenie i możliwą do skorelowania z terminem "ustalanie" (art. 4 pkt ustawy o pracownikach samorządowych) jest dzień wypłaty nagrody jubileuszowej, nieokreślony w sposób jednoznaczny w przepisie (według § 12 ust. 5 rozporządzenia w sprawie zasad wynagradzania pracowników samorządowych ... – powinna zostać ona wypłacona niezwłocznie po nabyciu przez pracownika prawa do tej nagrody). Pamiętać jednakże należy, że pracownik samorządowy objęty jest ochroną przewidzianą w Kodeksie pracy (ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r., Dz. U. 1998, nr 21, poz. 94 ze zm.), służą mu zatem roszczenia ze stosunku pracy przeciwko pracodawcy, dochodzone przed sądami pracy (art. 31 ustawy o pracownikach samorządowych). Wskazać należy również na gruncie zasad praw pracy, iż ograniczenia swobody umownego kształtowania wynagrodzeń za pracę na rzecz metody normatywnej oraz układowego ustalenia wynagrodzenia (co dotyczy również innych świadczeń związanych z pracą art. 183 Kp) wynikające z zasady równego traktowania w zatrudnieniu, polega na przyznaniu kompetencji do wydawania, po zasięgnięciu opinii związków zawodowych oraz organizacji prawodawców, aktów prawnych w zakresie ustalania zasad wynagradzania za pracę oraz zasad poznawania innych świadczeń związanych z pracą (patrz art. 3 ustawy z 2 lutego 1996r. o zmianie ustawy – Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 24 poz. 110).
Podjęcie przez Radę Gminy przedmiotowej uchwały z dnia [...] nie sposób także nie ocenić pod względem ekonomicznym oraz praktycznym – przy licznym stanie zatrudnienia w samorządzie terytorialnym dużym obciążeniem praktyki uchwałodawczej organów stanowiących gmin jest zapewne podejmowanie uchwał w przedmiocie przyznawania nagród jubileuszowych oraz dodatkowych wynagrodzeń rocznych (przyznawanych przecież ściśle według przepisów rozporządzeń, automatycznie), co pociąga za sobą większe koszty i bez uzasadnionej potrzeby zaprząta czas uchwałodawców mogący zostać poświęcony na bardziej istotne problemy lokalnej wspólnoty.
Wydanie zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego należy również odczytywać jako nadmierną ingerencję organu administracji rządowej w uprawnienia organów samorządu terytorialnego i w przyznane tym ostatnim przez Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej (art. 16 ust. 2) prawo uczestniczenia w sprawowaniu władzy publicznej.
Podkreślić należy, że stosunek pracy pracownika samorządowego z wyboru jest szczególnym stosunkiem pracy związanym z pełnioną przez niego funkcją. Gwarancją ochrony praw wynikających z owego stosunku pracy jest przyznanie kompetencji do ustalania wynagrodzenia za pracę i innych świadczeń wynikających ze stosunku pracy radzie gminy. Wyrazem tej ochrony jest również przyznanie radzie gminy prawa do scedowania na przewodniczącego rady gminy uprawnienia do wykonywania wobec wójta czynności w sprawach z zakresu prawa pracy, z wyłączeniem z tego uprawnienia prawa do ustalania wynagrodzenia. W przedmiotowej sprawie nie doszło do przekroczenia granic tych gwarancji ochronnych.
Stwierdzić należy, że w ocenie sądu Rada Gminy prawidłowo i w granicach upoważnienia zawartego w art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych upoważniła przewodniczącego rady do wykonywania wobec wójta gminy czynności m .in. w sprawach przyznawania nagród jubileuszowych i dodatkowych wynagrodzeń rocznych. Powyższe upoważnienie nie stanowi naruszenia art. 4 pkt 1 ustawy o pracownikach samorządowych, w szczególności nie może zostać uznane za tożsame z "ustalaniem wynagrodzenia", o którym mowa na końcu tegoż przepisu. Fakt, że kwestią podlegającą uznaniu przewodniczącego rady gminy będzie w tym przypadku dokładna data przyznania, nie może stanowić – w świetle ochrony służącej pracownikowi poprzez dochodzenie roszczeń ze stosunku pracy na drodze sądowej – uznania przedmiotowej uchwały za istotnie naruszającej przepisy prawa i być podstawą stwierdzenia jej nieważności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie orzekającym w niniejszej sprawie stwierdził, że uchwała nr [...] z dnia [...]. Rady Gminy nie narusza w sposób istotny obowiązujących na dzień jej wydania przepisów prawa.
Uznając zatem rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] nr [...] za sprzeczne z art. 91 ust. 1 i 4 powołanej ustawy o samorządzie gminnym – należy zastosować przepis art. 148 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl tego przepisu sąd uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru uchyla ten akt.
Z tych względów działając na podstawie art. 148 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.
Wyrok uwzględniający skargę jest w określonym przepisami czasie nieprawomocny, nie wywołuje zatem jeszcze skutku w odniesieniu do zaskarżonego aktu. Skoro jednak sąd uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze jako nieprawidłowe, po wydaniu wyroku nie powinno być ono w tym zakresie wykonywane. Zgodnie zatem z art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd określił, że zaskarżone rozstrzygnięcie w części, w której zostało uchylone, nie może być wykonane.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło