III SAB/Lu 21/15
PostanowienieWSA w Lublinie2016-02-24
Skład orzekający: Jerzy Marcinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona wykazuje przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że strona nie wykazała, iż znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej jej poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Skarżąca posiada stałe dochody z emerytury oraz oszczędności, które wielokrotnie przekraczają koszty postępowania, w tym koszty ustanowienia adwokata.Stan faktyczny
Skarżąca L. B. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej bezczynności Prezydenta Miasta w przedmiocie zmiany aktu własności ziemi. Wniosek został złożony na urzędowym formularzu. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a następnie WSA w Lublinie również odmówił. Po rozpoznaniu zażalenia, NSA uchylił postanowienie WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. [...] III SAB/Lu 21/15 POSTANOWIENIE Dnia 24 lutego 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Marcinowski po rozpoznaniu w dniu 24 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L. B. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie zmiany aktu własności ziemi - w zakresie wniosku L. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
We wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 2 września 2015 r., L. B. zwróciła się o ustanowienie adwokata.
Skarżąca wezwana została do złożenia wniosku na obowiązującym druku urzędowego formularza. Skarżąca w terminie nadesłała wypełniony urzędowy formularz z dnia 22 września 2015 r., wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Postanowieniem z dnia 25 września 2015 r. referendarz sądowy odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy.
W piśmie z dnia 5 października 2015 r. skarżąca wniosła sprzeciw od w/w postanowienia. Skarżąca w uzasadnieniu sprzeciwu nie odniosła się zaskarżonego postanowienia, podniosła natomiast szereg zarzutów dotyczących bezczynności Prezydenta Miasta.
Postanowieniem z dnia 4 listopada 2015 r. WSA w Lublinie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia L. B., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 lutego 2016 r., sygn. akt II OZ 96/16 uchylił powyższe postanowienie WSA w Lublinie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu NSA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje.
Na wstępie podnieść należy, że zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Ustawa nowelizująca weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r.
W niniejszej sprawie mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), dalej: p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy nowelizującej, ponieważ postępowanie sądowe zostało zainicjowane skargą wniesioną przed tą datą - skarga wpłynęła do sądu w dniu 14 lipca 2015 r.
Stosownie do art. 260, wniesienie sprzeciwu przez stronę powoduje, że zaskarżone postanowienie traci moc, a sąd na nowo rozpoznaje wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1). Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub radcy prawnego (art. 245 § 2). Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, następuje, gdy strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z treści tego przepisu wynika wprost, że ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie tego prawa. Właściwe przedstawienie przez stronę przyczyn uzasadniających zwolnienie od kosztów sądowych oraz dowodów na ich poparcie umożliwia sądowi rozpoznającemu wniosek dokonanie prawidłowej oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Strona ma w tym zakresie inicjatywę dowodową, a sąd na podstawie przedstawionych przez stronę dowodów dokonuje oceny, czy wystąpiły przesłanki przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Z akt sprawy wynika, że postanowieniem z dnia 19 sierpnia 2015 r. WSA w Lublinie odrzucił skargę L. B. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie zmiany aktu własności ziemi.
W myśl art. 175 § 1 w związku z art. 173 § 1 p.p.s.a., skarga kasacyjna od postanowienia kończącego postępowania w sprawie powinna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego.
Na obecnym etapie postępowania do wymagalnych kosztów sądowych należy wpis sądowy od skargi kasacyjnej w wysokości [...] zł - § 2 ust. 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193).
Wysokość minimalnej stawki wynagrodzenia pełnomocnika będącego adwokatem dla reprezentowania strony w postępowaniu przed sądem II instancji wyniesie zaś [...] zł netto (§ 18 ust. 2 lit. a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, Dz. U. z 2013 r., poz. 461) i [...] zł brutto (§ 2 ust. 3 ww. rozporządzenia w związku z art. 41 ust. 1 i art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług, Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.).
W ocenie sądu skarżąca nie wykazała, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do otrzymania pomocy i nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Z akt sprawy wynika, że skarżąca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o pow. 48 m2 (współwłasność z byłym mężem) oraz oszczędności pieniężne w kwocie około [...] zł. Źródłem utrzymania skarżącej jest emerytura w wysokości [...] zł netto. Skarżąca podała, że koszty utrzymania mieszkania (ubezpieczenie, czynsz, telefon, podatek, media) wynoszą [...] zł i ponosi je po połowie razem z byłym mężem, który również zamieszkuje w tym lokalu.
Skarżąca ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, posiada stały dochód z tytułu emerytury oraz oszczędności w wysokości około [...] zł. Z powyższego wynika, że skarżąca posiada środki pieniężne wielokrotnie przekraczające koszty postępowania w niniejszej sprawie, w tym koszty ustanowienia adwokata, które wyniosą minimalnie [...] zł brutto.
Mając powyższe na względzie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 260 p.p.s.a., odmówił przyznania skarżącej prawa pomocy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło