I SA/Ol 105/16

PostanowienieWSA w Olsztynie2016-03-22

Skład orzekający: Jolanta Strumiłło

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy gmina, budując infrastrukturę wodociągową i kanalizacyjną w celu jej późniejszego odpłatnego udostępnienia lub wniesienia aportem do spółki komunalnej, występuje jako podatnik VAT, a poniesione na tę inwestycję wydatki są związane z czynnościami opodatkowanymi, co skutkuje prawem do odliczenia podatku naliczonego?
Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, który rozstrzyga zagadnienie prawne dotyczące statusu gminy jako podatnika VAT przy budowie infrastruktury komunalnej i prawa do odliczenia podatku naliczonego. Uchwała NSA będzie miała istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.
Stan faktyczny
Gmina G. B. zaskarżyła interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług. Gmina budowała infrastrukturę wodociągową i kanalizacyjną, którą następnie udostępniała spółce komunalnej, nie pobierając wynagrodzenia. Gmina uważała, że nieodpłatne udostępnienie jest czynnością niepodlegającą opodatkowaniu VAT i nie odliczała podatku naliczonego. Organ uznał stanowisko Gminy za nieprawidłowe, wskazując, że Gmina nie działała jako podatnik VAT przy nabyciu tej infrastruktury. Gmina podniosła w skardze, że spełnione są przesłanki do przyznania jej prawa do odliczenia.
Rozstrzygnięcie
Sąd zawiesił postępowanie sądowe w sprawie z urzędu do czasu podjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały w przedmiocie zagadnienia prawnego przedstawionego do rozstrzygnięcia w sprawie o sygn. akt I FSK 1256/14.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Strumiłło po rozpoznaniu w dniu 22 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. B. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej– działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]" ., Nr "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia zawiesić postępowanie sądowe w sprawie. G. B. (dalej powoływana jako "Gmina", "skarżąca", "strona") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej– działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]"r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Przedstawiając we wniosku zdarzenie przyszłe, Gmina podniosła m.in., jest czynnym podatnikiem VAT. Skarżąca składa deklaracje VAT za miesięczne okresy rozliczeniowe. W okresie wcześniejszym zarejestrowanym jako podatnik VAT czynny był Urząd Gminy i to Urząd składał miesięczne deklaracje VAT-7. Kwestia podmiotowości podatkowej Skarżącej, oraz m.in. możliwość korygowania rozliczeń VAT za okresy, gdy czynnym podatnikiem VAT był tylko Urząd, jest przedmiotem oddzielnego zapytania do Ministra Finansów. Na terenie Skarżącej funkcjonuje spółka komunalna' działająca pod nazwą Zakład Wodociągów i Kanalizacji Sp. z o.o. (dalej: "ZWiK" lub "Spółka"), w której Skarżąca posiada 100% udziałów. Przedmiotem działalności ZWiK jest m.in. zajmowanie się gospodarką wodno –kanalizacyjną Gminy. Skarżąca, jako jednostka samorządu terytorialnego, jest odpowiedzialna za realizację projektów inwestycyjnych, których przedmiotem jest budowa infrastruktury kanalizacyjnej i wodociągowej (dalej: "Infrastruktura"). Poszczególne części Infrastruktury będącej przedmiotem niniejszego wniosku mają wartość początkową przekraczającą 15.000 zł i są traktowane dla celów księgowych jako oddzielne środki trwałe. W odniesieniu do Infrastruktury, strona po ukończeniu poszczególnych inwestycji pozostawiła ww. składniki majątkowe na stanie własnych środków trwałych. Udostępniła następnie na rzecz Spółki ww. wybudowane odcinki Infrastruktury. Jednocześnie, Gmina z tytułu udostępnienia Infrastruktury na rzecz Spółki nie pobierała do tej pory jakiegokolwiek wynagrodzenia. Zdaniem skarżącej, nieodpłatne udostępnienie Infrastruktury na rzecz Spółki, ze względu na treść art. 8 ust. 2 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.) – dalej jako ustawa o VAT, jako związane z działalnością gospodarczą Skarżącej stanowiło czynność niepodlegającą opodatkowaniu VAT. Ze względu na brak związku pomiędzy nakładami związanymi z inwestycjami w Infrastrukturę a działalnością opodatkowaną VAT, Skarżąca dotychczas nie odliczała podatku naliczonego od tych wydatków i nie ujmowała ich w ewidencji podatku naliczonego. W odniesieniu do ww. Infrastruktury, Gmina zamierza zmienić formę sposobu jej wykorzystania tj. zawrzeć z ZWiK umowę o świadczenie odpłatnych usług przesyłu wody oraz ścieków przy wykorzystaniu Infrastruktury. W przyszłości strona przewiduje możliwość wniesienia Infrastruktury w formie aportu rzeczowego do Spółki. W interpretacji indywidualnej z dnia "[...]" r. Dyrektor Izby Skarbowej, uznał stanowisko Gminy za nieprawidłowe m.in. w zakresie prawa do odliczania podatku naliczonego związanego z inwestycją polegającą na budowie ww. infrastruktury i sposobu realizacji tego prawa. Organ wskazał, że Gmina, budując infrastrukturę z zamiarem wykorzystywania jej do czynności niepodlegających opodatkowaniu, nie nabywała jej do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż towary zostały przeznaczone do czynności pozostających poza zakresem VAT i tym samym nie działała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. W konsekwencji nie spełniła przesłanki z art. 8 ust. 1 ustawy i nie nabyła prawa do odliczenia. W kwestii zaś korekty podatku naliczonego unormowanej w art. 91 ust. 1 ustawy, organ, odwołując się do wyroku TSUE z dnia 2 czerwca 2005 r., C-378/02 Waterschap Zeeuws Vlaanderen, wskazał, że jedynie charakter, w jakim podmiot działał w chwili nabycia dobra, determinuje istnienie prawa do doliczenia. Podmiot prawa publicznego, który nabywa dobro inwestycyjne jako władza publiczna, a zatem nie działając w charakterze podatnika, i który następnie sprzedaje to dobro, działając w charakterze podatnika, nie korzysta w zakresie tej sprzedaży z prawa do dokonania korekty podatku naliczonego. Późniejsza zmiana przeznaczenia infrastruktury nie spowoduje powstania prawa do odliczenia, gdyż prawo takie powstaje w momencie, gdy podatek, który podlega odliczeniu. W konsekwencji, zdaniem organu, skarżącej nie będzie przysługiwało prawo do korekty podatku naliczonego, o której mowa w art. 91 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż nie nabyła ona prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z tymi zakupami. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Gmina podniosła m.in., że w sytuacji opisanej we wniosku spełnione są przesłanki dla przyznania jej prawa do odliczenia. Wskazała, że nie sposób podzielić oceny organu, że w trakcie realizacji inwestycji nie działała w charakterze podatnika VAT, gdyż nie można utożsamiać nieodpłatnego udostępnienia inwestycji na potrzeby świadczenia usług zbiorowego zaopatrywania w wodę i odbiór ścieków jako działalnie wyłączone z zakresu działalności gospodarczej. Odpowiadając na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W świetle treści art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Z przepisu tego wynika, że sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik może mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Sąd opowiada się przy tym za szerokim interpretowaniem użytego w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodzącym poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania. Celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego powinna być bowiem analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem, jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym już toczącym się postępowaniu (por. M. Niezgódka-Medek (w:), B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II). Należy zatem uznać, że ekonomika procesowa oraz względy sprawiedliwości przemawiają za potrzebą zawieszenia postępowania również w razie istnienia budzącego wątpliwości zagadnienia prawnego, przekazanego do rozstrzygnięcia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w drodze uchwały, w kwestii mogącej mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Sądowi z urzędu wiadomym jest zaś, że postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2015 r. w sprawie o sygn. akt I FSK 1256/14, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a., przedstawił do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów, wyłaniające się na tle rozpoznawanej sprawy następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy wykonując sieci kanalizacyjne, sieci wodociągowe oraz kanalizację deszczową gmina występuje jako organ władzy publicznej realizujący zadania własne wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) czy też występuje w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług ( tekst jednolity :Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.), a poniesione na te inwestycje wydatki są związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych polegających na przyszłej sprzedaży gruntów przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe i tym samym gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego?" W niniejszej sprawie, w związku z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym oraz zadanym pytaniem, zaskarżona interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego dotyczyła m.in. charakteru, w jakim wystąpiła skarżąca wykonując opisaną inwestycję – czy jako podatnik podatku od towarów i usług w rozumieniu art.15 ust. 1 i 6 ustawy VAT, jak twierdzi skarżąca, czy też jako organ władzy publicznej realizujący zadania własne wynikające z art. 7 ustawy o samorządzie gminnym, jak twierdzi organ. Dopiero po rozstrzygnięciu tej kwestii możliwe będzie udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy Gmina będzie uprawniona do odliczenia podatku naliczonego w związku ze zmianą przeznaczenia infrastruktury do czynności opodatkowanych w proporcji do pozostałego okresu korekty. Uznając zatem, że problem będący przedmiotem skargi wiąże się bezpośrednio z zagadnieniem przedstawionym do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów w sprawie o sygn. I FSK 1256/14, Sąd stwierdził, że podjęta w tej kwestii uchwała NSA będzie miała istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mając powyższe na uwadze, działając w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd zawiesił z urzędu niniejsze postępowanie, do czasu podjęcia przez NSA stosownej uchwały w przedmiocie zagadnienia przedstawionego w powyższym postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło