I SA/Ol 356/13

PostanowienieWSA w Olsztynie2014-02-07

Skład orzekający: Wiesława Pierechod

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy termin do wniesienia skargi kasacyjnej może zostać przywrócony w sytuacji, gdy pełnomocnik z urzędu został ustanowiony po upływie pierwotnego terminu, a skarżący nie ponosi winy w uchybieniu tego terminu?
Ratio decidendi
Termin do wniesienia skargi kasacyjnej może zostać przywrócony, jeśli strona nie dokonała czynności w terminie bez swojej winy, a w przypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu dniem ustania przyczyny uchybienia jest dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później niż 30 dni od zawiadomienia o wyznaczeniu. W niniejszej sprawie skarżący nie ponosi winy, gdyż pełnomocnik został ustanowiony po upływie terminu, a skarga kasacyjna wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu została złożona w terminie 7 dni od zapoznania się pełnomocnika z aktami.
Stan faktyczny
R.G. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą zobowiązania podatkowego w VAT za kilka miesięcy 1999 roku. Po oddaleniu skargi przez WSA w Olsztynie, R.G. wnioskował o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, wskazując, że pełnomocnik z urzędu został ustanowiony po upływie pierwotnego terminu i nie miał wcześniej możliwości działania. Pełnomocnik złożył wniosek o przywrócenie terminu wraz ze skargą kasacyjną w terminie 7 dni od zapoznania się z aktami.
Rozstrzygnięcie
Przywrócono termin do wniesienia skargi kasacyjnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Pierechod po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2014r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R.G. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi R.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec, lipiec, wrzesień, październik 1999r. po wznowieniu postępowania postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyrokiem z dnia 25 września 2013r. sygn. akt I SA/Ol 356/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę R. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące czerwiec, lipiec, wrzesień, październik 1999r. po wznowieniu postępowania. Na wniosek skarżącego sporządzono uzasadnienie wyroku, a następnie odpis powyższego orzeczenia wraz z uzasadnieniem doręczono stronie skarżącej w dniu 02 listopada 2013r. Postanowieniem z dnia 02 grudnia 2013r. sygn. akt I SA/Ol 356/13 WSA w Olsztynie przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł i ustanowienie radcy prawnego. Pismem z dnia 03 stycznia 2014r. Okręgowa Izba Radców Prawnych powiadomiła tut. Sąd o wyznaczeniu r.pr. M.W. pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej sprawie. W dniu 14 stycznia 2014r. zgłosiła się do siedziby Sądu pełnomocnik substytucyjny. Przedłożyła do akt niniejszej sprawy pełnomocnictwo substytucyjne w zakresie przeglądania i wykonania fotokopii z akt sprawy, które wykonała zgodnie z adnotacją na karcie nr 115 akt sądowych. W dniu 21 stycznia 2014r. złożono bezpośrednio w Biurze Podawczym tut. Sądu wniosek pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą kasacyjną od ww. wyroku WSA w Olsztynie z dnia 25 września 2013r. Jednocześnie wpłynęła kopia wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych - wpisu od skargi kasacyjnej. Następnie w dniu 24 stycznia 2014r. pełnomocnik przedłożyła formularz wniosku podpisany przez skarżącego. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazała, że w dniu 07 stycznia 2014r. została poinformowana o ustanowieniu jej pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w niniejszej sprawie. W jej ocenie termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu wraz ze skargą kasacyjną upływa w dniu 21 stycznia 2014r., gdyż licząc od dnia 14 stycznia 2014r. miała rzeczywistą możliwość zapoznania się ze sprawą i sporządzenia skargi kasacyjnej. Na tej podstawie wywiodła brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, co w jej ocenie czyni zasadnym wniosek o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić ponadto okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Do warunków przywrócenia terminu należą zatem dokonanie spóźnionej czynności (art. 87 § 4 p.p.s.a.), złożenie wniosku w terminie 7 dni od ustania przyczyny spóźnienia (art. 87 § 1 p.p.s.a.) oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 i art. 86 § 1 p.p.s.a.). W wypadku ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu w trybie art. 244 p.p.s.a. dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienia NSA z dnia 8 czerwca 2006r. sygn. akt I FZ 198/06, z dnia 11 października 2011r. sygn. akt II FZ 570/11, dostępne w Internecie pod adresem Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, jak też postanowienie NSA z dnia 15 marca 2007r. sygn. akt II FZ 47/07, niepubl.). Z kolei w wyroku z dnia 25 lipca 2013r. w sprawie SK 17/12 (publ. OTK-A 2013/6/86 oraz Dz.U z 2013r. poz. 1004) Trybunał Konstytucyjny wskazał m.in., że w przypadku strony ubiegającej się o prawo pomocy, od jej decyzji i podejmowanych przez nią działań zależy, kiedy wystąpi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, nie ma ona natomiast wpływu na moment ustanowienia mającego ją reprezentować pełnomocnika. Czas, jaki pozostaje pełnomocnikowi na złożenie skargi kasacyjnej zostaje w omawianym przypadku uzależniony od długości trwania procedury wyznaczenia pełnomocnika z urzędu i wyłącznie ta okoliczność różnicuje sytuację pełnomocników z wyboru i ustanawianych z urzędu. Podkreślono w nim, że na skutek powyższej interpretacji przepisów dotyczących przywrócenia terminu zarówno osoba reprezentowana przez pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, która uchybiła terminowi, jak i osoba reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru, która bez swojej winy nie dochowała terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, dysponują siedmioma dniami od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, na wystąpienie z wnioskiem o jego przywrócenie (art. 87 § 1 p.p.s.a.) i jednoczesne złożenie skargi kasacyjnej (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W przeciwnym razie początkowy bieg terminu wyznaczany byłby wyłącznie przez działania podjęte przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Przenosząc powyższe uwagi na grunt badanej sprawy, w pierwszej kolejności wskazać należy, że 30-dniowy termin do wywiedzenia skargi kasacyjnej przez skarżącego rozpoczął swój bieg w dniu 03 listopada 2013r., bowiem odpis ww. wyroku WSA w Olsztynie z dnia 25 września 2013r. wraz z uzasadnieniem doręczono mu dnia 02 listopada 2013r. Termin ten upłynął z dniem 02 grudnia 2013r., a zatem zanim wyznaczona dla skarżącego z urzędu pełnomocnik powzięła wiadomość o tym fakcie. Sąd stwierdza, że skarżący nie ponosi winy w nieterminowym dokonaniu czynności procesowej, jaką jest złożenie skargi kasacyjnej. Złożył bowiem wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego w terminie otwartym dla wywiedzenia skargi kasacyjnej, tj. w dniu 20 listopada 2013r. Ponadto samorząd radcowski wyznaczył osobę pełnomocnika na podstawie ww. postanowienia Sądu z dnia 02 grudnia 2013r. - pismem z dnia 03 stycznia 2014r. (k. 112 akt sąd.) doręczonym r.pr. M.W. w dniu 07 stycznia 2014r. (wg jej oświadczenia - k. 118 akt sąd.), tj. po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W rozpoznawanej sprawie Sąd ma także na uwadze, że skarga kasacyjna została wniesiona przez pełnomocnika w dniu 21 stycznia 2014r. - w terminie 30 dni od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu z urzędu (k. 112 akt sąd.) i jednocześnie w terminie 7 dni od dnia zapoznania się pełnomocnika z aktami sprawy (k. 115 akt sąd.). W terminie 7 dni od dnia zapoznania się z aktami pełnomocnik złożyła też wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie ustanowienie pełnomocnika skarżącego dopiero po upływie ustawowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należy uznać za brak winy w uchybieniu terminu do jej złożenia (art. 87 § 2 i art. 86 § 1 p.p.s.a.). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji. Natomiast wniosek o przyznanie prawa pomocy zostanie rozpoznany odrębnie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło