I SA/Ol 407/07

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie - Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 29 października 2007r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]". Nr "[...]" w przedmiocie: określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług od stycznia do grudnia 2003r. postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy Na podstawie art. 246 §2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 , poz. 1270 ze zm., dalej cyt. jako p.p.s.a. ). Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, w przypadku gdy osoba prawna wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do pkt 2 § 2 art. 246 ustawy Sąd może przyznać prawo pomocy w zakresie częściowym, w przypadku gdy osoba prawna wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Zaznaczyć jednocześnie należy, iż prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art.245§2 i 3 p.p.s.a.). Strona skarżąca złożyła formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, w którym zwróciła się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Z przedłożonego wniosku wynika, że wysokość kapitału zakładowego spółki A wynosi 50.000 zł. Odnośnie wartości środków trwałych M. K. - osoba uprawniona do reprezentacji podmiotu wykazał za ostatni rok -brak bilansu. Podniósł również, iż firma od 2004r. zawiesiła działalność gospodarczą, nie posiada kont bankowych. Jako argumentację wniosku skarżąca wskazała na zawieszenie działalności gospodarczej, na brak możliwości podjęcia zawieszonej działalności z uwagi na nie zakończone postępowanie w Prokuraturze Okręgowej. Dodatkowo M. K. wskazał na swoje kłopoty ze zdrowiem i przebywanie przez 1,5 roku na zwolnieniu lekarskim. Z przepisów regulujących instytucję prawa pomocy (art. 246§1 i 2 p.p.s.a.) wynika, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione. Na podstawie art. 255 p.p.s.a. , jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, Sąd ma prawo zażądać od strony złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. W niniejszej sprawie z możliwości tej skorzystano i wystosowano do strony skarżącej wezwanie z dnia 5 października 2007r. W wezwaniu tym zwrócono się o przedłożenie, w terminie siedmiu dni, dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych takich jak: oświadczenie, czy z umowy spółki wynika obowiązek dokonywania przez wspólników dopłat w celu jej dokapitalizowania; bądź czy umowa spółki była w tym celu zmieniana, dokumentu potwierdzającego "zawieszenie" działalności, oświadczenia czy spółka wystąpiła z wnioskiem o ogłoszenie upadłości oświadczenia czy spółka została rozwiązana (np. z przyczyn przewidzianych w umowie spółki, na podstawie uchwały wspólników, poprzez ogłoszenie upadłości spółki, bądź z innych przyczyn przewidzianych prawem), przedłożenia sprawozdań finansowych (bilansu, rachunku zysków i strat, informacja dodatkowa) za lata 2002,2003, 2004, 2005, 2006, sprawozdania z działalności zarządu za lata 2003, 2004, 2005, 2006, przedłożenia zeznań podatkowych CIT-8 za lata 2003,2004, 2005, 2006, oświadczenia czy w stosunku do spółki prowadzone jest postępowanie egzekucyjne. W odpowiedzi na powyższe wezwanie strona złożyła oświadczenie, że umowa spółki nie przewidywała dopłat przez wspólników, spółka nie wystąpiła z wnioskiem o upadłość jak również spółka nie została rozwiązana. Spółka nie składała sprawozdań finansowych ze względu na przejęcie wszystkich dokumentów spółki przez Urząd Kontroli Skarbowej i Prokuraturę Okręgową, w której to dalej trwa postępowanie wyjaśniające. Dodatkowo M. K. wskazał, że od 2004r. przebywał na zwolnieniu lekarskim ( 30.03.2004r – 30.12.2005r) co dodatkowo utrudniało na bieżąco kontrolowanie czynności UKS i Prokuratury. Mając na uwadze powyższe, uznano, że skarżąca nie udowodniła, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania, prawa pomocy. Wnioskodawczyni została wezwana do przedłożenia konkretnych, wskazanych w wezwaniu, dokumentów źródłowych obrazujących jej aktualną sytuację materialną czego nie uczyniła. W konsekwencji niewyjaśnione pozostały okoliczności istotne dla oceny jej realnych możliwości finansowych, jej stanu majątkowego zarówno obecnego jak i w latach, których dotyczy zaskarżone rozstrzygnięcie. Należy stwierdzić, że oświadczenia reprezentującego Spółkę A – M. K. budzą uzasadnione wątpliwości, są lakoniczne i ogólnikowe. Podstawową argumentacją wnioskodawczyni w zakresie trudnej sytuacji finansowej spółki był fakt zawieszenia działalności gospodarczej przez spółkę. W związku z tym, że zawieszenie działalności gospodarczej nie jest uregulowane w obecnie obowiązujących przepisach prawnych wezwano M.K. o przedstawienie dokumentu potwierdzającego tę okoliczność. Wezwany w żaden sposób nie ustosunkował się do zapytania i nie przedstawił żadnych dokumentów związanych z tą okolicznością. Zauważyć należy, że pewne udogodnienia w zakresie zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej, przewiduje ustawa z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych ( t.j. D. U.z 2000r., Nr 54, poz. 654 z późn. zm. cyt. dalej jako u.p.d.o.p.). Zgodnie bowiem z art. 25 ust. 5 u.p.d.o.p. podatnik ma możliwość złożenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego oświadczenia - w formie pisemnej, że zaprzestał działalności. Skarżąca nie przedstawiła również na okoliczność podnoszonego "zawieszenia" - oświadczenia przewidzianego w wyżej wskazanym przepisie, jak również nie złożyła oświadczenia, że taka okoliczność miała miejsce i w przybliżeniu w jakim terminie. Tym samym nie uprawdopodobniła, w żaden sposób okoliczności "zawieszenia" czy zaprzestania działalności gospodarczej. Ponadto wskazać należy, że fakt złożenia oświadczenia o zaprzestaniu działalności nie zwalnia podatnika z obowiązku sporządzenia sprawozdania finansowego oraz złożenia zeznania rocznego zgodnie z art. 27 u.p.d.o.p. Dokumenty te również nie zostały przedstawione na wezwanie sądu. Skarżąca stwierdziła ogólnie, również w żaden sposób nie uprawdapadabniając powoływanych okoliczności, iż wszystkie dokumenty spółki zostały przejęte przez Urząd Kontroli Skarbowej i Prokuraturę. Dodatkowo, ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy, nie przedłożyła na wezwanie: sprawozdania z działalności zarządu, zeznań podatkowych, oświadczenia w zakresie postępowania egzekucyjnego, jak również w żaden sposób nie ustosunkowała się do braku tych dokumentów. Nie dołożyła zatem wystarczających starań, by zobrazować swoją sytuację finansową. Należy zauważyć, iż sąd nie jest zobowiązany do prowadzenia dochodzeń w sytuacji, gdy dokładne dane umożliwiające pełną ocenę stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych wnioskodawcy nie są znane, gdyż uchyla się on od złożenia stosownych dokumentów w tym przedmiocie. Jak już bowiem wskazano, rolą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy ( por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27.07.2005r. sygn. akt I SA/Gd 335/05 – System Informacji Prawnej LEX – nr 220289). Reasumując należy stwierdzić, że w sytuacji gdy wnioskodawczyni uchyla się od przedstawienia dodatkowych oświadczeń, czy też jej wyjaśnienia budzą uzasadnione wątpliwości, powinna liczyć się z tym, że spowoduje to niemożność określenia jej rzeczywistej sytuacji majątkowej, a tym samym brak podstaw do przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Okoliczności sprawy nakazywały uznać, że skarżąca nie wykazała, w sposób należyty, aby nie miała środków wystarczających na pokrycie należnych kosztów sądowych. W związku z tym skoro nie są spełnione przesłanki określone w art. 246 § 2 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji.