I SA/Ol 416/14

Dnia 13 października 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu w dniu 13 października 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Ol 416/14 w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi kasacyjnej Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Ol 416/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę W. S. (zwanym dalej: skarżącym) na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Na wniosek skarżącego sporządzono uzasadnienie wyroku, a następnie odpis powyższego orzeczenia wraz z uzasadnieniem doręczono stronie skarżącej w dniu 6 sierpnia 2014 r. Postanowieniem z dnia 10 września 2014 r. sygn. akt I SA/Ol 416/14 WSA w Olsztynie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Pismem z dnia 29 września 2014 r. Okręgowa Izba Radców Prawnych powiadomiła tut. Sąd o wyznaczeniu radcy prawnego A. I. pełnomocnikiem skarżącego w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 1 października 2014 r. pełnomocnik zwróciła się do Sądu o udostępnienie akt i zgodę na wykonanie ich fotokopii w dniu 2 października 2014 r. W dniu 7 października 2014 r. złożono bezpośrednio w biurze podawczym tut. Sądu wniosek pełnomocnika skarżącego o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej wraz ze skargą kasacyjną od ww. wyroku WSA w Olsztynie z dnia 18 czerwca 2014 r. W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącego wskazała, że w dniu 1 października 2014 r. otrzymała pismo Okręgowej Izby Radców Prawnych o ustanowieniu jej pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego w niniejszej sprawie. Następnie, w dniu 2 października 2014 r., pełnomocnik dokonała wglądu w akta sprawy i zapoznała się ze zgromadzonym materiałem dowodowym oraz wykonała stosowną fotokopię. W jej ocenie, wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ustawowym terminie, gdyż dopiero od 1 października 2014 r. miała rzeczywistą możliwość zapoznania się ze sprawą i sporządzenia skargi kasacyjnej. Skarżący nie ponosi natomiast winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, gdyż dopiero postanowieniem z dnia 10 września 2014 r. (a więc po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej) przyznano mu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst. jedn.: Dz.U z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. We wniosku należy uprawdopodobnić ponadto okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Do warunków przywrócenia terminu należą zatem dokonanie spóźnionej czynności (art. 87 § 4 p.p.s.a.), złożenie wniosku w terminie 7 dni od ustania przyczyny spóźnienia (art. 87 § 1 p.p.s.a.) oraz uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 i art. 86 § 1 p.p.s.a.). W wypadku ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu w trybie art. 244 p.p.s.a. dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi do wniesienia skargi kasacyjnej (art. 87 § 1 p.p.s.a.), jest dzień, w którym pełnomocnik miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi kasacyjnej po zapoznaniu się z aktami sprawy, nie później jednak niż dzień upływu 30 dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienia NSA z dnia 8 czerwca 2006r. sygn. akt I FZ 198/06, z dnia 11 października 2011r. sygn. akt II FZ 570/11, dostępne w Internecie pod adresem Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, jak też postanowienie NSA z dnia 15 marca 2007r. sygn. akt II FZ 47/07, niepubl.). Z kolei w wyroku z dnia 25 lipca 2013r. w sprawie SK 17/12 (publ. OTK-A 2013/6/86 oraz Dz.U z 2013r. poz. 1004) Trybunał Konstytucyjny wskazał m.in., że w przypadku strony ubiegającej się o prawo pomocy, od jej decyzji i podejmowanych przez nią działań zależy, kiedy wystąpi z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, nie ma ona natomiast wpływu na moment ustanowienia mającego ją reprezentować pełnomocnika. Czas, jaki pozostaje pełnomocnikowi na złożenie skargi kasacyjnej zostaje w omawianym przypadku uzależniony od długości trwania procedury wyznaczenia pełnomocnika z urzędu i wyłącznie ta okoliczność różnicuje sytuację pełnomocników z wyboru i ustanawianych z urzędu. Podkreślono w nim, że na skutek powyższej interpretacji przepisów dotyczących przywrócenia terminu zarówno osoba reprezentowana przez pełnomocnika ustanowionego w ramach prawa pomocy, która uchybiła terminowi, jak i osoba reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru, która bez swojej winy nie dochowała terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, dysponują siedmioma dniami od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi, na wystąpienie z wnioskiem o jego przywrócenie (art. 87 § 1 p.p.s.a.) i jednoczesne złożenie skargi kasacyjnej (art. 87 § 4 p.p.s.a.). W przeciwnym razie początkowy bieg terminu wyznaczany byłby wyłącznie przez działania podjęte przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Przenosząc powyższe uwagi na grunt badanej sprawy, w pierwszej kolejności wskazać należy, że 30-dniowy termin do wywiedzenia skargi kasacyjnej przez skarżącego rozpoczął swój bieg w dniu 7 sierpnia 2014 r., bowiem odpis ww. wyroku WSA w Olsztynie z dnia 18 czerwca 2014 r. wraz z uzasadnieniem doręczono mu dnia 6 sierpnia 2014 r. Termin ten upłynął z dniem 5 września 2014 r., a zatem zanim wyznaczona dla skarżącego z urzędu pełnomocnik powzięła wiadomość o tym fakcie. Sąd stwierdza, że skarżący nie ponosi winy w nieterminowym dokonaniu czynności procesowej, jaką jest złożenie skargi kasacyjnej. Złożył bowiem wniosek o przyznanie prawa pomocy m.in. w postaci ustanowienia radcy prawnego w terminie otwartym dla wywiedzenia skargi kasacyjnej, tj. w dniu 3 września 2014 r. (data nadania wniosku). Ponadto samorząd radcowski wyznaczył osobę pełnomocnika na podstawie ww. postanowienia Sądu pismem z dnia 29 września 2014 r. (k. 84 akt sąd.) doręczonym radcy prawnemu w dniu 1 października 2014 r. (wg jej oświadczenia - k. 90 akt sąd.), tj. po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W rozpoznawanej sprawie Sąd ma także na uwadze, że skarga kasacyjna została wniesiona przez pełnomocnika w dniu 7 października 2014 r. - w terminie zatem 30 dni od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu z urzędu i jednocześnie w terminie 7 dni od dnia zapoznania się pełnomocnika z aktami sprawy. W terminie 7 dni od dnia zapoznania się z aktami pełnomocnik złożyła też wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Jednocześnie ustanowienie pełnomocnika skarżącego dopiero po upływie ustawowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej należy uznać za brak winy w uchybieniu terminu do jej złożenia (art. 87 § 2 i art. 86 § 1 p.p.s.a.). W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.