I SA/Ol 466/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Błesiński po rozpoznaniu w dniu 17 września 2015r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Gminy A. na interpretację indywidualną Dyrektora Izby Skarbowej - działającego z upoważnienia Ministra Finansów z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia zawiesić postępowanie sądowe w sprawie. Gmina A (dalej jako wnioskodawczyni, skarżąca, Gmina) wystąpiła z wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego w związku z udostępnieniem infrastruktury wodno-kanalizacyjnej na podstawie umów dzierżenia, obowiązku wystawienia faktury obejmującej świadczenie Gminy na rzecz gminnej spółki komunalnej (dalej jako PWiK) w okresie trwania umów dzierżenia, prawa do odliczenia podatku naliczonego nad należnym od wydatków inwestycyjnych związanych z budową infrastruktury, prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej przez PWiK za okres od dnia oddania infrastruktury do użytkowania do dnia zawarcia umowy barterowej, prawa do bieżącego odliczenia podatku naliczonego z faktury wystawionej przez PWiK po zawarciu umowy barterowej. Przedstawiając we wniosku stan faktyczny, Gmina podniosła m.in., że poniosła wydatki w związku z budową infrastruktury wodno-kanalizacyjnej. Obecnie zamierza ona zawrzeć umowę barterową (dalej jako Umowa) z PWiK, przedmiotem której ma być wymiana ekwiwalentnych świadczeń. PWiK tak jak wnioskodawczyni jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT, dokonującym m.in. odpłatnej dostawy wody na rzecz mieszkańców Gminy. Umowa ma być sformalizowaniem dotychczasowych działań wykonywanych przez strony. Infrastruktura została bowiem faktycznie oddana PWiK do użytku wraz z oddaniem jej do użytkowania. Strony nie wystawiały wzajemnie faktur. Gmina, podobnie jak PWiK nie dokonywała zapłaty za usługi. Różnicą pomiędzy umową barterową a umowami dzierżenia jest wprowadzenie zapisów, zgodnie z którymi świadczone wzajemnie usługi strony uznając za ekwiwalentne. Umowa określa także wartość świadczenia każdej ze stron, zasady wzajemnego fakturowania, okresy rozliczeniowe oraz terminy płatności. Gmina stoi na stanowisku, że wobec niezmienionego stanu faktycznego Gmina i PWiK powinny rozliczyć VAT od wzajemnych świadczeń wykonywanych od początku obowiązywania umów dzierżenia. W ocenie wnioskodawczyni, dla udostępnienia przez nią infrastruktury na rzecz PWiK na podstawie umów dzierżenia w okresie od dnia ich zawarcia do dnia 31 grudnia 2013r. moment powstania obowiązku podatkowego należy określać zgodnie z art. 19 ust 13 pkt 4 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011r. Nr 177 poz. 1054 ze zm., dalej jako ustawa VAT). Dla udostępnienia przez Gminę infrastruktury na podstawie umów dzierżenia w okresie od dnia 31 grudnia 2013r. do dnia wejścia w życie Umowy, obowiązek podatkowy będzie powstawał zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4 lit. b tiret 3 oraz ust. 7 znowelizowanej ustawy VAT. Na wnioskodawczyni ciąży obowiązek wystawienia faktury obejmującej okres od dnia wydania infrastruktury do dnia wejścia w życie Umowy. Gmina jest również uprawniona do bieżącego odliczenia VAT, naliczonego z faktury wystawionej przez PWiK za okres od dnia oddania infrastruktury do użytkowania do dnia wejścia w życie Umowy oraz do bieżącego odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturze wystawionej przez PWiK stosownie do Umowy. Gmina jest uprawniona także do jednorazowego odliczenia VAT od wydatków inwestycyjnych związanych z budową infrastruktury. W interpretacji indywidualnej z dnia "[...]" Dyrektor Izby Skarbowej, uznał za prawidłowe jedynie stanowisko wnioskodawcy w zakresie prawa do bieżącego odliczenia podatku naliczonego z faktury wysławionej przez PWiK po zawarciu Umowy. Uznając stanowisko Gminy w pozostałym zakresie za nieprawidłowe, wskazał m.in., że zawarcie umów dzierżenia nie stanowiło czynności podlegających opodatkowaniu, nabywając towary i usługi służące realizacji inwestycji, która przeznaczona została do czynności nieopodatkowanych, Gmina nie nabywała ich do działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 ustawy VAT, i tym samym nie działała w charakterze podatnika podatku od towarów i usług. W konsekwencji nie spełniła przesłanki z art. 86 ust. 1 ustawy VAT i nie nabyła prawa do odliczenia. Tym samym, w ocenie organu, Gmina nie ma/nie będzie miała prawa do odliczenia podatku naliczonego – w drodze korekty – do wydatków poniesionych na budowę infrastruktury, jak również nie ma/nie będzie miała prawa do odliczenia podatku od wydatków poniesionych/ponoszonych od momentu oddania infrastruktury do użytkowania do momentu zawarcia Umowy. Odnośnie prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktury, którą otrzyma do PWiK, dokumentującej świadczenie usług w ramach Umowy, o ile świadczenia wzajemne w ramach umowy są ekwiwalentne i stanowią usługi opodatkowane, Gmina ma prawo do odliczenia podatku naliczonego w tej fakturze, na zasadach określonych w art. 86 ustawy VAT. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Gmina podniosła, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem organu, zgodnie z którym czynności wykonywane w ramach umów dzierżenia nie powodują obowiązku podatkowego w VAT, obowiązku wystawienia faktury VAT oraz nie uprawniają Gminy do odliczenia podatku naliczonego w drodze korekty od wydatków poniesionych na budowę infrastruktury. Analiza w sytuacji opisanej we wniosku prowadzi bowiem do konkluzji, że Gmina jest podatnikiem VAT z tytułu czynności realizowanych w ramach umów dzierżenia. Odpowiadając na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: W świetle treści art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.), dalej jako "p.p.s.a.", sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Z przepisu tego wynika, że sąd może zawiesić postępowanie z uwagi na prejudycjalność innego toczącego się postępowania, którego wynik może mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Sąd opowiada się przy tym za szerokim interpretowaniem użytego w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodzącym poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności postępowania. Celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego powinna być bowiem analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego zaskarżoną decyzją lub innym aktem, jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym już toczącym się postępowaniu (por. M. Niezgódka-Medek (w:), B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2006, wyd. II). Należy zatem uznać, że ekonomika procesowa oraz względy sprawiedliwości przemawiają za potrzebą zawieszenia postępowania również w razie istnienia budzącego wątpliwości zagadnienia prawnego, przekazanego do rozstrzygnięcia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w drodze uchwały, w kwestii mogącej mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Sądowi z urzędu wiadomym jest zaś, że postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2015r. w sprawie o sygn. akt I FSK 1256/14, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a., przedstawił do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów, wyłaniające się na tle rozpoznawanej sprawy następujące zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości: "Czy wykonując sieci kanalizacyjne, sieci wodociągowe oraz kanalizację deszczową gmina występuje jako organ władzy publicznej realizujący zadania własne wynikające z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) czy też występuje w charakterze podatnika VAT w rozumieniu art. 15 ust. 1 i 6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity :Dz. U. z 2011 r. nr 177, poz. 1054 ze zm.), a poniesione na te inwestycje wydatki są związane z wykonywaniem czynności opodatkowanych polegających na przyszłej sprzedaży gruntów przeznaczonych pod budownictwo mieszkaniowe i tym samym gminie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego?" W niniejszej sprawie, w związku z przedstawionym we wniosku stanem faktycznym oraz zadanym pytaniem, zaskarżona interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego dotyczyła m.in. charakteru, w jakim wystąpiła skarżąca wykonując zawarte umowy dzierżenia infrastruktury wodno-kanalizacyjnej – czy jako podatnik podatku od towarów i usług w rozumieniu art.15 ust.1 i 6 ustawy VAT, jak twierdzi skarżąca, czy też jako jednostka samorządu terytorialnego realizująca zadania własne wynikające z art.7 ust.1 pkt 3 i art. 9 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym, jak twierdzi organ. Dopiero po rozstrzygnięciu tej kwestii możliwe będzie udzielenie odpowiedzi na pytanie, czy: 1. Dla udostępnienia przez skarżącą Infrastruktury na rzecz PWiK na podstawie tzw. umów dzierżenia w okresie od dnia ich zawarcia do dnia 31 grudnia 2013r., moment powstania obowiązku podatkowego (okres 2011 - 2013 r.) należy określać zgodnie z art. 19 ust. 13 pkt 4 ustawy VAT, tj. z dniem otrzymania przez skarżącą zapłaty, nie później niż z dniem upływu terminu płatności wynikającego z faktury wystawionej przez skarżącą? 2. Dla udostępnienia przez skarżącą Infrastruktury na rzecz PWiK na podstawie tzw. umów dzierżenia w okresie od dnia 31 grudnia 2013r. do dnia wejścia w życie Umowy, obowiązek podatkowy będzie powstawał w dacie wystawienia faktury, nie później niż wraz z upływem terminu płatności (art. 19a ust. 5 pkt 4 lit. b tiret 3 oraz ust. 7 znowelizowanej ustawy VAT)? 3. Na skarżącej ciąży obowiązek wystawienia faktury obejmującej okres od dnia wydania Infrastruktury do dnia wejścia w życie Umowy? W przypadku twierdzącej odpowiedzi na pytanie nr 1-3: 4. Czy skarżąca jest uprawniona do bieżącego odliczenia VAT naliczonego z faktury wystawionej przez PWiK za okres od dnia oddania Infrastruktury do użytkowania do dnia wejścia w życie Umowy? 5. Czy skarżąca jest uprawniona do bieżącego odliczenia VAT naliczonego wykazanego na fakturze wystawionej przez PWiK stosownie do Umowy? 6. Czy skarżąca jest uprawniona do jednorazowego odliczenia VAT od wydatków inwestycyjnych związanych z budową Infrastruktury? Uznając zatem, że problem będący przedmiotem skargi wiąże się bezpośrednio z zagadnieniem przedstawionym do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów (charakterem w jakim występuje Gmina), Sąd stwierdził, że podjęta w tej kwestii uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego będzie miała istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Mając powyższe na uwadze, działając w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd zawiesił z urzędu niniejsze postępowanie, do czasu podjęcia przez NSA stosownej uchwały w przedmiocie zagadnienia przedstawionego w powyższym postanowieniu.