I SA/Ol 529/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 września 2010 r. sprawy ze skargi I. K. na zawiadomienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o sposobie załatwienia skargi z dnia "[...]" r., znak: "[...]" w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2009 r. postanawia odrzucić skargę W dniu "[...]" r. I. K. złożył zeznanie podatkowe za rok 2009 PIT – 37 wraz z wnioskiem o wspólne rozliczenie ze zmarłą małżonką. W załączniku PIT – O do zeznania podatkowego w/w wykazał wydatki na cele rehabilitacyjne w kwocie 4.560 zł (podatnik) oraz 2.280 zł (małżonka). Pismem z dnia "[...]" r. I.K. został wezwany przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w celu poprawy zeznania podatkowego, ponieważ zawierało ono błędy rachunkowe. Ponadto w/w został wezwany do przedłożenia dokumentów potwierdzających zadeklarowane dochody oraz dokumentów dotyczących odliczeń od dochodu wydatków rehabilitacyjnych. W dniu "[...]" I.K. stawił się na wezwanie, ale zeznanie podatkowe nie zostało poprawione ze względu na nieprzedłożenie przez niego wymaganych dokumentów uprawniających do skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej. W dniu "[...]" r. w zeznaniu podatkowym PIT 37 i załączniku PIT – O poprawek dotyczących ulgi rehabilitacyjnej dokonał osobiście I. K. W dniu "[...]" r. do Urzędu Skarbowego wpłynęło pismo I.K. zatytułowane skarga, w którym skarży skreślenia i niewypłacenie kwoty 3.600 zł wynikającej z zeznania podatkowego PIT - 37 oraz załącznika PIT – O za opiekę i pomoc w domu obcej kobiety dla siebie i małżonki. Naczelnik Urzędu Skarbowego w zawiadomieniu o sposobie załatwienia skargi z dnia "[...]". przedstawił stan faktyczny sprawy oraz wyjaśnił powody niewypłacenia I.K. żądanej przez niego kwoty (nieprzedłożenie dokumentu potwierdzającego uczestnictwo w zabiegach rehabilitacyjnych). Organ wskazał również powód braku podstaw skorzystania przez w/w z ulgi rehabilitacyjnej zmarłej małżonki (I.K. nie przedłożył żadnych dokumentów uprawniających do zastosowania odliczenia kwoty 2.280 zł). Na powyższe zawiadomienie I.K. złożył do Naczelnika Urzędu Skarbowego pismo zatytułowane odwołanie, powtarzając argumentację zawartą w piśmie z dnia 10 maja 2010 r. W dniu "[...]" r. Naczelnik Urzędu Skarbowego ponownie wydał zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, wskazując iż poprawek w zeznaniu podatkowym za 2009 r. w PIT - 37 oraz załączniku PIT – 0 dokonał osobiście I. K., a nie pracownik organu. Natomiast brak dokumentacji uprawniającej do skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej było powodem jej nie przyznania. Pismem z dnia "[...]" I.K. złożył skargę na zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi z dnia "[...]" r. W/w wskazał, iż nie została mu uznana kwota 3.600 zł za opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się oraz usługi opiekuńcze świadczone dla osób zaliczonych do I grupy inwalidzkiej, co jest zgodne z broszurą PIT – O. Zdaniem wymienionego z broszury nie wynika kwota 2.280 zł podawana przez Urząd Skarbowy, ani nie ma mowy o potrzebnej fakturze na taką kwotę. Ponadto podał, iż jest osobą posiadającą I grupę inwalidzką, jest trwale niezdolny do pracy oraz samodzielnej egzystencji, a także wymaga stałej opieki lub pomocy innej osoby. Wskazał również, iż w dniu 29 października 2009 r. zmarła jego żona. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Sąd nie ocenia natomiast zaskarżonych aktów lub czynności z punktu widzenia zasad słuszności, czy celowości. Sąd administracyjny sprawuje kontrolę rozstrzygnięć (decyzji, postanowień i innych aktów oraz czynności z zakresu administracji publicznej) organów administracji publicznej według kryterium legalności, tj. zgodności rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej z przepisami prawa materialnego i procesowego, przy zastosowaniu których je wydano. Kognicja sądów administracyjnych została wyznaczona treścią art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 lipca 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a. W myśl tego przepisu sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej w sprawach skarg na: - decyzje administracyjne; - postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; - postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; - inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; - pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; - akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; - akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 przywołanego przepisu, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; - akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; - bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a przywołanego przepisu. Zakres działania sądów administracyjnych został więc ukształtowany bardzo szeroko, pomijając pewne wyjątki obejmuje całokształt działalności administracji publicznej. Odnosząc to do rozpoznawanej sprawy zauważyć należy, że przedmiotem skargi I. K. jest wydane przez Naczelnika Urzędu Skarbowego zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi z dnia 24 maja 2010 r. Wskazać w tym miejscu należy, że postępowanie wnioskowo – skargowe, cechuje się odrębnością w stosunku do postępowania administracyjnego. Do czynności podejmowanych w jego trakcie nie stosuje się przepisów działu II k.p.a., ponieważ nie kończy się ono wydaniem decyzji administracyjnej, ale czynnością zawiadomienia o załatwieniu sprawy (art. 238 § 1 k.p.a.). Taka forma zakończenia postępowania nie została zaliczona do aktów i czynności podlegających kontroli sądów administracyjnych. Tryb skargowo – wnioskowy (art. 221 i następne k.p.a.) jest jednocześnie jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, którego zakończenie, czyli zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi, nie daje podstaw do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego, a więc nie tylko postępowania odwoławczego, ale także, co ma szczególne znaczenie dla przedmiotowej sprawy - postępowania sądowoadministracyjnego. Mając powyższe na względzie, stwierdzić wypada, że sądowa kontrola działalności administracji publicznej ogranicza się jedynie do zakresu określonego ustawą - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz do spraw, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują taką kontrolę, co oznacza w konsekwencji, że objęte są nią jedynie akty i działania wskazane w tych ustawach. Zatem określony w art. 3 § 2 p.p.s.a. katalog aktów lub czynności organów administracji, które podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego, wyklucza możliwość dokonywania kontroli przez ten sąd skarg powszechnych wnoszonych w trybie Działu VIII k.p.a. (zob. postanowienie NSA z dnia 18 lutego 1997 r., sygn. akt III SAB 1/97, publ. LEX nr 29038; postanowienie NSA z dnia 12 kwietnia 2001r., sygn. akt I SA 2668/00, publ. LEX nr 5426; postanowienie NSA z dnia 23 lipca 2001r., sygn. akt II SAB 213/00, publ. LEX nr 5455; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 1999 r., sygn. akt III SAB 7/99, publ. ONSA 2001, Nr 1, poz. 27; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt IV SAB/Wa 80/05, publ. LEX nr 205439, postanowienie NSA z dnia 9 listopada 2006 r., sygn. akt I OZ 1133/06 , publ. LEX nr 321541). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 lipca 2005 r. , sygn. akt I OSK 105/05 jednoznacznie wskazał, iż zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi złożonej w trybie określonym w Dziale VIII k.p.a. nie jest decyzją administracyjną, ani aktem lub czynnością o jakich mowa w art. 3§2 pkt 4 p.p.s.a. W doktrynie również prezentowane jest stanowisko, że zawiadomienie o załatwieniu skargi nie daje podstaw do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na jego niezgodność z prawem. Ta kategoria czynności różnego rodzaju organów państwowych i organizacji społecznych nie mieści się w wyliczeniu aktów zaskarżalnych do sądu administracyjnego (zob. B. Adamiak, J. Borkowski, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, wyd. 7, Warszawa 2005, s. 847). Mając powyższe rozważania na uwadze stwierdzić należy, iż skarga I. K. na zawiadomienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]" r., jest niedopuszczalna i jako taka - na podstawie art. 58§1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - podlega odrzuceniu.