I SA/Ol 581/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kantecka po rozpoznaniu w dniu 8 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. P. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora "[...]"Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014 postanawia: odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Dyrektor "[...]" Oddziału Regionalnego ARiMR w O. decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w M. z dnia "[...]", którą odmówiono M. P. przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2014. Na powyższą decyzję została wniesiona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, która została podpisana przez pełnomocnika – T. P. Do skargi nie zostało załączone pełnomocnictwo lub jego uwierzytelniony odpis, z którego wynikałoby, że T. P. został umocowany przez skarżącego M. P. do działania w jego imieniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi oraz nie wskazano, kim pełnomocnik jest w stosunku do skarżącego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału I z dnia 17 września 2015 r. doręczonym w dniu 5 października 2015 r. T. P. został wezwany do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego M. P. przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi wraz ze wskazaniem kim pełnomocnik jest w stosunku do skarżącego. W piśmie procesowym z dnia 12 października 2015 r. T. P. wyjaśnił, że M. P. jest jego synem. Do pisma załączył kserokopię pełnomocnictwa z dnia 23 grudnia 2014 r., z którego wynikało, że M. P. udzielił pełnomocnictwa T. P. do występowania w jego imieniu i załatwiania na jego rzecz wszystkich spraw w postępowaniach przed organami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, za wyjątkiem odbioru należnych płatności przyznanych mu, jako producentowi w drodze decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W związku z powyższym, wobec nieusunięcia braków formalnych skargi postanowieniem z dnia 20 października 2015 r., sygn. I SA/Ol 581/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, odrzucił skargę. W zażaleniu z dnia 4 listopada 2015 r. na ww. postanowienie T. P. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącego. Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2015 r., sygn. I SA/Ol 581/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, odmówił przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa. Na powyższe postanowienie T.P. złożył zażalenie z dnia 30 grudnia 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z dnia 24 maja 2016 r.: sygn. akt II GZ 500/16 oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 20 października 2015 r. w przedmiocie odrzucenia skargi oraz sygn. akt II GZ 501/16 oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 grudnia 2015 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia pełnomocnictwa. Pismem z dnia 20 czerwca 2016 r. M. P. wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na opisaną na wstępie decyzję Dyrektora "[...]"Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O. Do wniosku dołączył skargę. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że ze względu na postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego, sygn. akt II GZ 500/16, którym oddalono zażalenie w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i nie uznano pełnomocnictwa udzielonemu ojcu skarżącego, T. P., skarżący został pozbawiony prawa do obrony, nie z jego winy. Skarżący podkreślił, że niniejszą sprawą zajmował się jego pełnomocnik, ojciec T. P., a on nie miał wpływu na składane pisma procesowe, ani na to jakie pełnomocnictwo było wysłane i kiedy. Dodał, że udzielił prawidłowo dwóch pełnomocnictw, jedno dotyczyło ARiMR, a drugie reprezentacji przed Sądami. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a.", sąd na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi przywrócenie terminu. Natomiast w myśl art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a., w piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu, wniesionym w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu do sądu, w którym czynność miała być dokonana, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4 art. 87 p.p.s.a.). W świetle powyższych przepisów podstawowymi przesłankami warunkującymi przywrócenie terminu jest więc - po pierwsze - złożenie wniosku o przywrócenie terminu w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, po drugie - uprawdopodobnienie, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy zainteresowanego, co oznacza, że strona, która uchybiła terminowi powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, iż przeszkoda była od niej niezależna i niemożliwa do przezwyciężenia, a po trzecie - równoczesne ze złożeniem wniosku o przywrócenie terminu dokonanie czynności uchybionej. Wszystkie te przesłanki muszą być spełnione łącznie. Jak słusznie wskazuje się w doktrynie i orzecznictwie, przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wtedy, gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy, a przy tym wykaże, że niezależna od niej przyczyna istniała przez cały czas, aż do wniesienia prośby o przywrócenie terminu. Przepis o przywróceniu terminu do dokonywania czynności procesowych nie może być przy tym interpretowany w sposób rozszerzający, gdyż zasadą jest dokonanie czynności w terminie. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu procesowego przyjmuje się obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy. O braku winy strony w niedopełnieniu obowiązku można mówić w przypadku stwierdzenia, że niedopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, gdy dokonanie czynności w ogóle (w sensie obiektywnym) było wykluczone, jak również w takich przypadkach, w których w danych okolicznościach nie można było oczekiwać od strony, by zachowała dany termin procesowy (por B. Dauter [w:] B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. Wolters Kluwer, Warszawa 2016, Wydanie 6, s. 430-431 i powołane tam orzecznictwo). Nie uzasadniają więc przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw bądź nieznajomość prawa (por. postanowienia NSA: z 12 stycznia 2016 r., sygn. akt II OZ 1369/15; z 28 listopada 2012 r., sygn. akt I OZ 869/12; z 8 lipca 2008 r., sygn. akt. II OZ 712/08, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dopiero nagłe, niedające się wcześniej przewidzieć zdarzenie, może stanowić uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu, przemawiające za uwzględnieniem wniosku o przywrócenie terminu (por. postanowienie NSA z 30 grudnia 2008 r., sygn. akt I OZ 925/08, powołana strona internetowa). Okoliczności podniesione we wniosku o przywrócenie terminu nie zasługują na uwzględnienie. Należy podkreślić, że skarżący w niniejszej sprawie reprezentowany był przez swojego ojca T.P., który został wezwany do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnik skarżącego w odpowiedzi na wezwanie przedłożył kserokopię pełnomocnictwa z dnia 23 grudnia 2014r., z którego wynikało, że M. P. udzielił pełnomocnictwa T. P. do występowania w jego imieniu i załatwiania na jego rzecz wszystkich spraw w postępowaniach przed organami Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. W związku z powyższym, wobec nieusunięcia braków formalnych skargi postanowieniem z dnia 20 października 2015 r., sygn. I SA/Ol 581/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, odrzucił skargę. W tym miejscy należy wskazać, że strona działająca w postępowaniu przez pełnomocnika ponosi odpowiedzialność za jego działania i obciążana jest w pełni skutkami jego zaniedbań. Stanowisko to jest szeroko przyjęte w orzecznictwie, zarówno powszechnym jak i sądowoadministracyjnym. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma bowiem obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością jakby działał na własną rzecz (postanowienie NSA z dnia 10 maja 2004 r., FZ 7/04). Również w postanowieniu z dnia 29 lipca 2004r., FZ 110/04, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pełnomocnik powinien mieć świadomość wagi terminowego dokonywania określonych czynności procesowych. Także Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 30 maja 2007 r., II CSK 167/07, wskazał, iż w sytuacji gdy to pełnomocnik zaniedbał dokonania czynności procesowej, taki błąd procesowy pełnomocnika obciąża stronę. Mając powyższe rozważania na uwadze, zdaniem Sądu, wniosek skarżącego o przywrócenie termu do wniesienia skargi nie zasługuje na uwzględnienie. Okoliczności powołane przez skarżącego nieuprawdopodobniają braku winy skarżącego w uchybieniu terminu. Jak wyżej wskazano ponosi on konsekwencje działania swojego pełnomocnika. W ocenie Sądu konstytucyjne prawo do sądu i kontroli decyzji administracyjnych przez sąd nie może usprawiedliwiać braku staranności w dokonywaniu czynności procesowych w ustawowych terminach, czy to przez stronę, czy przez ustanowionego przez nią pełnomocnika. Z uwagi na powyższe Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.