I SA/Ol 641/07
WyrokWSA w Olsztynie2008-02-20
Skład orzekający: Wojciech Czajkowski, Zofia Skrzynecka, Tadeusz Piskozub
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne miały uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej towaru (samochodu używanego), co uzasadniało odstąpienie od metody wartości transakcyjnej i zastosowanie metody zastępczej?Ratio decidendi
Organy celne miały uzasadnione wątpliwości co do zadeklarowanej wartości celnej towaru, ponieważ cena wskazana w dokumencie sprzedaży rażąco odbiegała od cen podobnych samochodów oferowanych na rynku pochodzenia (USA). W związku z tym, odstąpienie od metody wartości transakcyjnej i zastosowanie metody zastępczej, opartej na opinii rzeczoznawcy, było prawidłowe. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa materialnego ani procesowego, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Strona skarżąca K.W. zgłosiła do procedury dopuszczenia do obrotu używany samochód osobowy, deklarując jego wartość celną na kwotę 2900 USD. Organy celne, weryfikując zgłoszenie, stwierdziły znaczną rozbieżność między zadeklarowaną ceną a cenami podobnych samochodów oferowanych na rynku amerykańskim. Pomimo przedstawienia przez stronę wyjaśnień, organy celne uznały je za niewystarczające, odrzuciły wartość transakcyjną i ustaliły wartość celną metodą zastępczą, opierając się na opinii rzeczoznawcy. Decyzje organów celnych zostały zaskarżone do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Czajkowski, Sędziowie sędzia WSA Zofia Skrzynecka,, sędzia WSA Tadeusz Piskozub (spr.), Protokolant Paweł Guziur, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 20 lutego 2008r. sprawy ze skargi K.W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie weryfikacji zgłoszeń celnych, co do wartości celnej towaru, wymiaru należności celnych. oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" roku Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia "[...]" w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego dokonanego przez K. W., co do wartości celnej towaru oraz wymiaru należności celnych i podatkowych.
Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, co następuje:
W dniu 04.04.2007r.,w Urzędzie Celnym, K. W. zgłosił do procedury dopuszczenia do obrotu towar w postaci samochodu osobowego marki CHRYSLER "[...]", rok produkcji 2006. Zgłoszenie przyjęto i zarejestrowano w ewidencji zgłoszeń celnych pod pozycją "[...]", (dane dotyczące towaru przyjęto z załączonych do zgłoszenia dokumentów), a następnie przystąpiono do jego weryfikacji.
W trakcie rewizji celnej stwierdzono, że przedmiotem zgłoszenia był używany samochód osobowy o nr nadwozia "[...]", odczytanym z natury, z uszkodzeniami.
Kontrola załączonych do zgłoszenia dokumentów wzbudziła szereg wątpliwości organu co do ich wiarygodności, ponieważ:
- cena zawarta w dokumencie zakupu z dnia "[...]"., w wysokości 2900 dolarów USA ( USD), znacznie odbiegała od cen oferowanych na stronach internetowych, oferującej do sprzedaży samochody nieuszkodzone CHRYSLER "[...]" na rynku USA — www.edmunds.com oraz www.autotrader.com, ten sam rocznik i model, w kwocie dużo wyższej niż zadeklarowana, kształtującej się w przedziale 13,9 — 18 tys. USD:
- numer załączonej umowy sprzedaży — "[...]"- był identyczny z numerem umowy załączonej do procedury dopuszczenia do obrotu wg "[...]" towaru w postaci samochodu osobowego, gdzie jako Strony transakcji występują również K. W. oraz firma A.
Zgodnie z art. 181a rozporządzenia Komisji (EWG) nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 roku zostały ustanowione przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady EWG r 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 253 z 11 10 i3r ze zm.), organy celne mają prawo do badania wiarygodności dokumentów handlowych potwierdzających zadeklarowaną wartość celną towaru. W przypadku zaistnienia uzasadnionych wątpliwości, czy wartość ta stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego zasadnym jest odstąpienie od ustalenia wartości celnej w oparciu o metodę "wartości transakcyjnej, na rzez jednej z metod zastępczych, o których mowa w art. 30 i 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.
W odpowiedzi na postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego, dotyczącego złożenia dodatkowych dokumentów i wyjaśnień uwiarygodniających zadeklarowaną wartość celną pojazdu, zgłaszający przedstawił pismo, w którym wyjaśnił, że transakcji kupna i płatności dokonał w jego imieniu, A. J. na stałe zamieszkujący w USA, zaś płatność pomiędzy Stroną a A. J. nie została jeszcze uregulowana. K. W. podniósł, że fakt występowania jednakowych numerów w dwóch odrębnych dokumentach sprzedaży, wynika z potraktowania ich jako jednego zamówienia.
Zdaniem organu celnego złożone wyjaśnienia nie uwiarygodniły ceny, zawartej w dokumencie handlowym, w związku z czym z urzędu powołany został biegły rzeczoznawca techniki samochodowej, który w dniu "[...]" sporządził opinię techniczną Nr "[...]". W opinii tej biegły ustalił między innymi stopień uszkodzenia pojazdu oraz jego wartość rynkową.
Biorąc pod uwagę wyżej przedstawiony stan faktyczno prawny, organ celny I instancji odrzucił wartość transakcyjną podaną w dokumencie sprzedaży jako podstawę ustalenia wartości celnej towaru i ustalił tę wartość korzystając z metody zastępczej określonej w art. 31 WKC.
W dniu 17.05.2007r. do Urzędu Celnego wpłynęła opinia techniczna nr "[...]" opisująca stan techniczny oraz ustalająca wartość rynkową przedmiotowego samochodu. Rzeczoznawca określił wartość tego pojazdu w stanie nieuszkodzonym w wysokości 116.000 zł, która to wartość skorygował, odejmując od wartości stopień zużycia, braki w wyposażeniu, ustalając wartość w stanie nieuszkodzonym na kwotę 97.000 zł.
Ponadto przedmiotowa opinia zawierała również wycenę pojazdu będącego przedmiotem zgłoszenia w stanie uszkodzonym określoną metodą zredukowanego kosztu naprawy. Po dokonaniu odliczeń z tytułu uszkodzeń, opisanych w dokumentach celnych, wartość pojazdu rzeczoznawca określił na kwotę 34654,00 zł , która to wysokość, organ celny przyjął wartość bazową na rynku polskim.
Urząd Celny w celu ustalenia wartości celnej towaru pojazdu, pomniejszył wartość pojazdu o następujące elementy kalkulacyjne:
1. o podatek VAT w wysokości 22 % - 34654zł : 1,22 = 28405 zł,
2. o podatek akcyzowy w wysokości 13,6% - 28405zł : 1,136=25004zł,
3. o cło w wysokości 10% - 25004zł : 1,10=22731 zł.
Wartość celna towaru po dokonanej kalkulacji, na bazie franco granica Wspólnoty, wyniosła 22731,00 zł, natomiast wartość towaru, w walucie faktury, po dokonanej kalkulacji gdzie 1USD = 2,9143 zł, wyniosła 7799,81 USD.
Kwotę długu celnego ciążącego na towarze obliczono, przy zastosowaniu cła w wysokości 10 %, w następujący sposób: 22731 x 10% = 2273,00 zł.
Zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy o podatku akcyzowym, jeżeli w wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego organ celny stwierdzi, że kwota akcyzy została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą kwotę akcyzy w prawidłowej wysokości. Podstawą opodatkowania w przypadku wyrażania stawki akcyzy w procencie podstawy opodatkowania jest wartość celna wyrobów akcyzowych powiększona o należne cło, jak stanowi art. 10 ust. 1 pkt. 4 ustawy o podatku akcyzowym.
Kwotę podatku akcyzowego ciążącego na towarze obliczono w następujący sposób:
22731 X 10% = 2273,00 zł
25004 x 13,6%/ stawka akcyzy/ = 3401,00 zł
W myśl art. 33 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, jeżeli organ celny stwierdzi, że w zgłoszeniu celnym kwota podatku została wykazana nieprawidłowo, naczelnik urzędu celnego wydaje decyzję określającą podatek w prawidłowej wysokości. W myśl art. 29 ust. 13 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania w imporcie towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy.
Kwotę podatku od towarów i usług ciążącego na towarze obliczono w następujący sposób:
22731 x 10% = 2273,00 zł – cło,
25004 x 13,6% = 3401,00 zł – akcyza,
28405 x 22% = 6249,00 zł .
Powyższe należności Naczelnik Urzędu Celnego określił i ustalił w decyzji z dnia "[...]".
Pismem z dnia 08.06.2007r. Strona odwołała się od decyzji organu I instancji z dnia "[...]" zarzucając:
- niewłaściwe zastosowanie podstawy prawnej poprzez odrzucenie art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego do ustalenia wartości celnej pojazdu, podczas gdy okoliczności faktyczno-prawne nie wykluczały zastosowania metody wartości transakcyjnej;
- dokonywanie analizy wartości podobnych pojazdów na rynku eksportera w oparciu o oferty internetowe, chociaż ceny po których zawierane są transakcje mogą być niższe od cen wskazanych w tych ofertach (dopuszczalna jest negocjacja ceny):
- przyjęcie przez organ za dowód niewiarygodności rachunku pośrednie dokonanie płatności za towar;
-brak logiki w postępowaniu organu celnego, który po stwierdzeniu zaniżenia wartości celnej, jak również rachunku nie odzwierciedlającego faktycznego zdarzenia gospodarczego powinien postawić zarzut popełnienia przestępstwa.
Dyrektor Izby Celnej, po rozpatrzeniu odwołania i po przeanalizowaniu materiału dowodowego zebranego w sprawie, decyzją z dnia "[....]", utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu decyzji odwoławczej, Dyrektor Izby Celnej podniósł, że jednym z kluczowych aspektów w przedmiotowej sprawie jest ustalenie, czy organ celny miał podstawę do odrzucenia wartości transakcyjnej uwidocznionej w dokumencie sprzedaży, a tym samym podstawę do ustalenia wartości celnej w oparciu o metodę zastępczą.
Zgodnie z art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego / WKC /, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary wtedy, gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty, ustalana, o ile jest to konieczne, na podstawie art. 32 i 33 WKC.
Organ odwoławczy podniósł, że definicja ceny faktycznie zapłaconej lub należnej została zawarta w ust. 3 art. 29 WKC, jest to całkowita kwota płatności dokonana lub mająca zostać dokonaną przez kupującego wobec lub na korzyść sprzedającego za przywożone towary i obejmująca wszystkie płatności dokonane lub mające być dokonane jako warunek sprzedaży przywożonych towarów przez kupującego sprzedającemu lub przez kupującego osobie trzeciej celem spełnienia zobowiązań sprzedającego. Płatność niekoniecznie musi zostać dokonana w formie przelewu pieniężnego. Płatność może być dokonana za pomocą akredytyw lub zbywalnych instrumentów płatniczych, i może zostać dokonana bezpośrednio lub pośrednio. Zatem dokonywanie płatności pośrednio jest dopuszczalne i nie stanowi przesłanki braku wiarygodności dokumentu handlowego.
Organ celny II instancji podkreślił, iż chociaż metoda "wartości transakcyjnej" jest podstawową metodą ustalania wartości celnej towaru to w celu wyeliminowania zgłoszeń towarów, których wartość celna nie odzwierciedlałaby faktycznej wartości towaru Komisja (EWG) wprowadziła możliwość odrzucenia tej metody na podstawie art. 181a rozporządzenia Nr 2454 z dnia 2 lipca 1993r,. wówczas, kiedy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość nie stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Kodeksu.
Jednym ze sposobów weryfikacji wiarygodności dokumentów handlowych w części materialnej jest porównanie cen podobnych towarów na rynku eksportera, w tym przypadku samochodu CHRYSLER "[....]", z cenami transakcyjnymi wskazanymi w dokumentach, tym przypadku dokumencie sprzedaży Nr "[....]" z dnia 29.01.2007r. Występująca ich znaczna rozbieżność wartości, uzasadniała zastosowanie przepisu art. 181a ww. rozporządzenia Komisji (EWG).
W przedmiotowej sprawie organy miały do czynienia z samochodem uszkodzonym w trakcie kolizji drogowej. Zatem porównanie cenowe, o którym mowa powyżej powinno odbywać się o uwzględnieniu różnicy wartości samochodu importowanego, wynikającej ze stopnia jego szkodzenia w stosunku do podobnych samochodów, lecz nieuszkodzonych. Porównanie tego pierwszego z innymi samochodami uszkodzonymi na rynku eksportera nie jest zasadne, ponieważ wiązałoby się z ustaleniem przez rzeczoznawcę stopnia uszkodzenia samochodów znajdujących się w USA, co jest niemożliwe do zrealizowania np. na podstawie zdjęć.
Różnica, pomiędzy wartością przedmiotowego pojazdu wskazana w dokumencie sprzedaży tj. 2 900 USD (bez kosztów transportu do portu w G.), a cenami z ofert podobnych samochodów na rynku eksportera, lecz nieuszkodzonymi, które wahają się w przedziale 13 900 -18 000 USD, sięga 80-84%.
Rzeczoznawca w swojej opinii oprócz ustalenia wartości przedmiotowego pojazdu metodą zredukowanego kosztu naprawy ustalił również współczynniki dotyczące jego uszkodzeń, dzięki którym możliwe jest określenie procentowego ubytku wartości samochodu, również na rynku eksportera. Są to następujące elementy kalkulacyjne:
- stopień uszkodzenia 0,1729 (pomniejszający wartość pojazdu nieuszkodzonego o
17,29%),
- współczynnik stopnia uszkodzenia 0,59 (pomniejszający wartość pojazdu nieuszkodzonego o 41%)
- współczynnik wad ukrytych 0,93 (pomniejszający wartość pojazdu nieuszkodzonego o 7%)
- współczynnik zbywalności pojazdu uszkodzonego w wysokości 0,74 (pomniejszający wartość pojazdu nieuszkodzonego o 26%).
Przyjmując wszystkie elementy ustalone przez rzeczoznawcę wynikające z uszkodzeń przedmiotowego pojazdu (które jak wskazano powyżej procentowo pomniejszają wartość pojazdu nieuszkodzonego) organ stwierdził, że jego wartość powinna kształtować się na rynku amerykańskim w przedziale od 4 600 do 6 050 USD.
W dokumencie handlowym wskazana została cena 2 900 USD, która odzwierciedla wartość rynkową przedmiotowego pojazdu jedynie w 47 %— 63%.Powyższe porównanie dotyczy ofert internetowych, które jak argumentuje Strona w swoim odwołaniu nie muszą być tożsame z ceną transakcyjną. Jednakże zdaniem organu odwoławczego tak znacznej różnicy pomiędzy ceną wskazaną w dokumencie sprzedaży, a ofertami występującymi na stronach internetowych nie można tłumaczyć negocjacją cenową. Należy również zwrócić uwagę na fakt, iż nawet w stosunku do najtańszej oferty internetowej 13 900 USD (4 600 USD po uwzględnieniu stopnia uszkodzenia samochodu) cena wskazana w dokumencie handlowym jest niemal dwukrotnie niższa od wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu.
Zdaniem organu odwoławczego Naczelnik Urzędu Celnego zasadnie zakwestionował wiarygodność materialną dokumentu sprzedaży, ponieważ stan pojazdu wskazywał, iż jego cena powinna być znacznie, niemal dwukrotnie wyższa. Konsekwencją braku wiarygodności materialnej dokumentu handlowego było odrzucenie na podstawie art. 181a rozporządzenia Nr 2454 z dnia 2 lipca 1993r. metody "wartości transakcyjnej" i ustalenie wartości celnej pojazdu metodą zastępczą.
Drugim istotnym elementem w przedmiotowej sprawie był sposób ustalenia wartości celnej towaru, w szczególności wybór metody zastępczej możliwej do zastosowania w odniesieniu do uszkodzonego samochodu.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, organ wskazał na okoliczności uzasadniające wybór metody zastępczej określonej w art. 31 WKC., posłużono się opinią techniczną Nr "[...]" z dnia "[...]" sporządzoną przez uprawnionego rzeczoznawcę.
W ocenie organu odwoławczego, ustalając wartość celną, opierając się na katalogach określających ceny podobnych pojazdów na rynku Wspólnoty należy uwzględnić jego stan i wszystkie elementy wpływające na jego wartość (na przykład, nadzwyczajne zużycie, naprawy, remonty, akcesoria) w porównaniu z wartością typowego pojazdu służącego za punkt odniesienia, a nadto w przypadku orientacyjnych cen katalogowych, należało odliczyć opłaty i podatki importowe.
Zdaniem Dyrektora Izby Celnej, organu celny I instancji w decyzji z dnia "[....]" roku prawidłowo zastosował metodę ostatniej szansy określoną w art. 31 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, przedstawiając w sposób czytelny w uzasadnieniu swojej decyzji kalkulację ustalenia wartości celnej przedmiotowego pojazdu.
K. W. na decyzję organu odwoławczego złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Olsztynie, wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Strona zarzuciła zaskarżonej decyzji naruszenie:
- prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisów art. 31 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/2 z dnia 12 października 1992r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz art.181a rozporządzenia Komisji (EWG nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993r.),
- prawa procesowego poprzez niedopełnienie obowiązków spoczywających na organie z mocy art. 121 § 1, art. 122, art. 123, art. 187 i art. 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że organ celne nie przedstawiły w toku prowadzonego postępowania żadnych dowodów wskazujących na posiadanie "uzasadnionych wątpliwości" odnośnie zadeklarowanej przez zgłaszającego wartości celnej pojazdu chociaż prawodawca w art. 181a rozporządzenia Komisji EWG Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 roku, wyraźnie wskazał iż muszą to być wątpliwości uzasadnione, a nie domniemane lub uprawdopodobnione.
Skarżący podkreślił, iż dowodzenie przez organ celny braku wiarygodności ceny transakcyjnej na podstawie cen zawartych w ofertach internetowych jest obarczone błędem pojęciowym, ponieważ oferty stanowią jednostronną wolę sprzedającego, podczas gdy do zawarcia transakcji potrzebna jest wola obu stron.
W ocenie Skarżącego ceny zawarte w ofertach podlegają negocjacjom, które mogą doprowadzić dc znacznego obniżenia ostatecznej ceny transakcyjnej, a organ celny nie przedstawił logicznego powiązania np. na podstawie analizy naukowej pomiędzy jednostronnymi ofertami sprzedaży, a cenami transakcyjnymi.
Ponadto gdyby organy udowodniły nawet taką zależność, to i tak warunkiem niezbędnym do odrzucenia metody wartości transakcyjnej byłoby udowodnienie, że cena zawarta w dokumencie nie odzwierciedla faktycznego zdarzenia gospodarczego, na co w aktach sprawy nie ma dowodu.
Skarżący podkreślił, że organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji powołał się na opinię rzeczoznawcy, choć nie dotyczyła ona cen na rynku amerykańskim.
W ocenie Skarżącego opinia biegłego nie jest wiarygodna, o czym świadczy cytat z uzasadnienia Izby Celnej, "Zatem w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia z samochodem uszkodzonym w trakcie kolizji drogowej. Zatem porównanie cenowe, o którym mowa powyżej powinno odbywać się po uwzględnieniu różnicy wartości samochodu importowanego, wynikającej ze stopnia jego uszkodzenia w stosunku dc podobnych samochodów, lecz nieuszkodzonych. Porównanie tego pierwszego z innymi samochodami na rynku eksportera nie jest zasadne ponieważ wiązałoby się z ustaleniem przez rzeczoznawcę stopnia uszkodzenia samochodów znajdujących się w USA, co jest niemożliwe do zrealizowania np. na podstawie zdjęć".
Zdaniem Skarżącego skoro Izba przyznała, że wartość pojazdu uszkodzonego powinna być badana wg cen na rynku eksportera, a nie dokonano tego ze względu na niemożliwość realizacji tego zadania, to przytaczanie w uzasadnieniu ceny pojazdu na rynku amerykańskim jest sprzeczne z regułami logiki.
Stwierdził, że organ odwoławczy pominął zasygnalizowany przez Stronę wątek kryminalny wynikający z przedstawienia dokumentu, w którym jak uważa organ celny została zaniżona cena zakupu. Przestępstwo takie określa się, jako inteligentne fałszerstwo i zawiadomienie prokuratury przy posiadaniu uzasadnionych wątpliwości jest obowiązkiem organu państwowego. Dałoby to możliwość weryfikacji kwestionowanego dokumentu przez Sąd, co przy orzeczeniu potwierdzającym fałszerstwo dałoby uzasadniałoby zastosowanie metody zastępczej ustalania wartości celnej.
W ocenie Skarżącego organy celne I i II instancji nie kierowały się starannością w zebraniu dowodów, pozwalających w sposób wyczerpujący ich rozpatrzenie na zasadach swobodnej oceny dowodów, ponieważ każda cena pojazdów dotychczas zgłaszanych przez skarżącego do procedury celnej na tej samej zasadzie nie znajdowała akceptacji w urzędzie celnym.
Jako przykład podał fakt, że wartość celną przedmiotowego pojazdu o przebiegu 14 929 mil ze znacznymi uszkodzeniami pokolizyjnymi określono na kwotę 22 731 zł, natomiast wartość celną w przypadku pojazdu tej samej marki, z tego samego rocznika, o znacznie lepszym wyposażeniu, znacznie mniejszym przebiegu 931 mil i znacznie mniejszych uszkodzeniach określono na kwotę 24 091 zł. Za tak niewielką różnicą wartości celnej pomiędzy znacznie różniącymi się pojazdami pod względem technicznym nie mogą przemawiać żadne argumenty, co świadczy o niesprawiedliwym określeniu wartości celnej i dowodzi naruszeniu art. 121 Ordynacji podatkowej.
Podniósł również, że organy celne obu instancji dopuściły się naruszenia art.122, art.187 i art.191 Ordynacji podatkowej przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów w prowadzonym postępowaniu i nie podjęcia działań niezbędnych w celu wyjaśnienia stanu faktycznego.
Podkreślił ponadto, że organ II instancji nie zawiadomił podatnika o swoich ustaleniach faktycznych i prawnych, co jego zdaniem skutkowało naruszeniem art.123 Ordynacji, ponieważ Stronie powinno dać się możliwość wypowiedzenia do ustaleń organu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpatrując sprawę zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z art.3 ust.1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanego dalej ppsa, kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy polega na orzekaniu w sprawach skarg m. in. na decyzje administracyjne i na postanowienia oraz inne akty administracyjne. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ppsa.
W rozpatrywanej sprawie Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy celne przepisów prawa materialnego i procesowego, które mogłyby mieć istotny wpływ na wynik tejże sprawy.
Istotą sporu w rozpatrywanej sprawie jest określenie wartości celnej pojazdu zakupionego w USA i sprowadzonego przez stronę skarżącą, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w postaci samochodu osobowego CHRYSLER "[...]", zgłoszonego do procedury dopuszczenia do obrotu dnia 8 lutego 2007 roku.
Zgodnie z art. 29 ust. 1 Rozporządzenia Rady Nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.92.302.1), zwanego dalej jako WKC, wartością celną przywożonych towarów jest wartość transakcyjna, to znaczy cena faktycznie zapłacona lub należna za towary, wtedy gdy zostały one sprzedane w celu wywozu na obszar celny Wspólnoty.
Wartość transakcyjna jest podstawową metodą ustalania wartości celnej przywożonych towarów. Przy ustalaniu wartości celnej, cena owa może zostać skorygowana o określone elementy wymienione w art. 32 i art. 33 WKC.
W przypadku, gdy organy celne mają uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, nie muszą ustalać wartości celnej przywożonych towarów z zastosowaniem metody wartości transakcyjnej, na podstawie art. 181a ust. 1 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.93.253.1 ze zm.). W tej sytuacji, przy ustaleniu wartości celnej towaru zastosowanie będzie miała metoda "ostatniej szansy", która wymaga od organu celnego w pierwszej kolejności wykazania, iż istnieją uzasadnione wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 WKC. Z takimi uzasadnionymi wątpliwościami mamy do czynienia wówczas, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco odstaje od wartości danego towaru na rynku jego pochodzenia. Następnie zaś, rzeczą organów celnych jest wykazanie, że ustalenie tej wartości jest bezwzględnie niemożliwe w oparciu o pozostałe metody, kolejno wymienione w art. 30 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.
W ocenie Sądu, w uzasadnieniu decyzji w sposób prawidłowy przedstawiono przyczyny odstąpienia od zastosowania metody wartości transakcyjnej do ustalenia wartości celnej pojazdu marki CHRYSLER "[...]". Mianowicie organy celne uzasadniając swoje wątpliwości co do faktu, czy cena wskazana w umowie sprzedaży jest ceną zapłaconą za sprowadzany towar wskazywały, iż cena za ten towar wynikająca z umowy była niższa od wartości samochodów marki CHRYSLER "[...]" oferowanych na rynku USA.
Podkreślenia przy tym wymaga, iż dla poparcia swojego stanowiska organy celne przytoczyły okoliczności, które mogą być uznane za wystarczające dla możliwości odstąpienia od wartości transakcyjnej. Jak już wyżej bowiem zaakcentowano, organ może odstąpić od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie metody wartości transakcyjnej, tylko i wyłącznie w sytuacji, kiedy wartość transakcyjna towaru rażąco koliduje z wartością danego towaru występującą na rynku jego pochodzenia.
Należy ponadto zauważyć, że znajdujące się w aktach sprawy wydruki ze stron internetowych sporządzone zostały w języku angielskim i nie zostały one w tym postępowaniu przetłumaczone. Jednakże zarówno w decyzji odwoławczej, jak też w odpowiedzi na skargę, omówiono kształtowanie się cen internetowych pojazdów i odniesiono jej wysokość do przedmiotowego pojazdu. Dane posłużyły organom celnym jako podstawa do odstąpienia od ustalenia wartości celnej towaru na podstawie metody wartości transakcyjnej, ponieważ wartość transakcyjna towaru rażąco kolidowała z wartością danego towaru występującą na rynku jego pochodzenia.
W ocenie Sądu, organy celne prawidłowo powołały rzeczoznawcę, którego opinia techniczna sporządzona przez inż. E. K., była podstawą rozstrzygnięcia organów celnych. Z przedmiotowej opinii wynika, że rzeczoznawca przyjął jako kwotę bazową pojazdu 97.000 zł, którą pomniejszył o kwotę redukowanego kosztu naprawy w wysokości 56.799 zł i o ubytek wartości naprawionego pojazdu w wysokości 5.547 zł, ustalając jego wartość w stanie uszkodzonym na kwotę 34.700 zł. Opinia ta gruntownie wyjaśniła wszystkie elementy, które zdaniem biegłego mają wpływ na ustalenie wartości rynkowej pojazdu, rzeczoznawca wskazał argumenty i założenia, które uzasadniają poszczególne stwierdzenia zawarte w ekspertyzie.
Należy zwrócić przy tym uwagę, iż to na organach celnych ciąży obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W świetle art.122 i 187 Ordynacji podatkowej materiał dowodowy powinien być zebrany i wyczerpująco rozpatrzony, przy uwzględnieniu zasady swobodnej oceny dowodów (art. 191 tejże ustawy). Zatem opinia biegłego, która stanowi jedynie część materiału dowodowego, podlega także swobodnej ocenie, jak każdy inny dowód. Jeżeli opinia nie wyjaśnia dogłębnie wszystkich okoliczności mających znaczenie dla podjęcia prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie, organy winny zwrócić się do biegłego o jej uzupełnienie, wyjaśnienie lub doprecyzowanie. Organy celne obu instancji odniosły ustalenia biegłego do wartości pojazdów marki CHRYSLER "[...]" na rynku USA, korygując jego wartość o stopień uszkodzenia, co pozwoliło odejść od ustalenia ceny metodą transakcyjną. Tym samym, w ocenie Sądu nie doszło w tej sprawie do naruszenia przepisów art. 122, art. 187 § 1, art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa. Z uwagi na wskazane wyżej okoliczności, organy celne nie przekroczyły też granic zasady swobodnej oceny dowodów, wynikającej z przepisu art. 191 ustawy - Ordynacja podatkowa.
Ponadto, organy celne wyjaśniły rozbieżności pomiędzy ustaleniami w zakresie stanu faktycznego wynikającego z opinii biegłego, a zarzutami strony w przedmiocie odstąpienia od metody ceny transakcyjnej, zgłoszonego do odprawy celnej pojazdu.W postępowaniu, w którym wydano zaskarżoną decyzję nie naruszono art. 121 § 2 Ordynacji podatkowej i art. 181a ust. 2 Rozporządzenia Komisji (EWG) Nr 2454/93 z 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE.L.93.253.1 ze zm.). Zgonie z art. 181a ust. 2 rozporządzenia, jeżeli organy celne mają wątpliwości, że zadeklarowana wartość celna stanowi całkowitą faktycznie zapłaconą lub należną sumę określoną w art. 29 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, mogą zażądać, zgodnie z art. 178 ust. 4, przedstawienia uzupełniających informacji. Jeżeli wątpliwości te pozostają, organy celne przed podjęciem ostatecznej decyzji powiadamiają daną osobę na piśmie, o powodach tych wątpliwości i zapewnią jej odpowiednią możliwość udzielenia odpowiedzi, co w rozpatrywanej sprawie miało miejsce. Ostateczna decyzja wraz uzasadnieniem przekazana została zainteresowanemu na piśmie.
W tej sytuacji, stanowiące polemikę z tezami uzasadnienia decyzji odwoławczej zarzuty skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. Należy podkreślić, iż cena pojazdu zawarta w dokumencie handlowym - 2 900 USD, rażąco odbiega od jego faktycznej wartości rynkowej (na rynku eksportera - USA) nie niższej od 5 700 USD, co wskazuje na uzasadnione wątpliwości, o których mowa w art. 181a Przepisów Wykonawczych do WKC. Organy celne ustaliły wartość celną uszkodzonego pojazdu, po weryfikacji zgłoszenia celnego, w oparciu o opinię biegłego i notowania cen tych samochodów w USA. Zatem zarzut skarżącego, iż nie dokonano ustalenia wartości rynkowej przedmiotowego pojazdu na rynku amerykańskim jest bezzasadny.
W ocenie Sądu, nie zasługują na uwzględnienie zarzuty skargi w przedmiocie przeznaczenia celnego oraz określeniu należnego cła, podatku akcyzowego i podatku od towarów i usług VAT, gdyż postępowanie było prowadzone w sposób prawidłowy, zmierzający do ustalenia prawdy obiektywnej, co potwierdziła analiza materiału dowodowego zebranego w sprawie.
W powyższych okolicznościach faktycznych i prawnych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie działając na podstawie art.151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło