I SA/Ol 669/12

WyrokWSA w Olsztynie2012-12-12

Skład orzekający: Tadeusz Piskozub, Ryszard Maliszewski, Renata Kantecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku złożenia przez podatnika korekty deklaracji podatku od nieruchomości wraz z wnioskiem o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań, organ podatkowy, kwestionując zapisy korekty, powinien przeprowadzić postępowanie podatkowe zgodnie z art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, nawet jeśli nie stwierdził powstania zaległości podatkowej?
Ratio decidendi
W przypadku złożenia przez podatnika korekty deklaracji podatku od nieruchomości wraz z wnioskiem o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań, organ podatkowy, kwestionując zapisy korekty, ma obowiązek przeprowadzić postępowanie podatkowe zgodnie z art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej. Brak przeprowadzenia takiego postępowania, nawet jeśli nie stwierdzono zaległości podatkowej, stanowi rażące naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła korektę deklaracji na podatek od nieruchomości za 2007 r. wraz z wnioskiem o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań, argumentując, że linie kablowe nie powinny być kwalifikowane jako budowle podlegające opodatkowaniu. Organ pierwszej instancji odmówił stwierdzenia nadpłaty, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę, zarzucając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym brak podstaw do odmowy stwierdzenia nadpłaty mimo wpłacenia kwoty wyższej niż zadeklarowana.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 2904 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Tadeusz Piskozub (sprawozdawca), Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski, sędzia WSA Renata Kantecka, Protokolant referent stażysta Agnieszka Szymańska-Flisikowska, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 12 grudnia 2012r. sprawy ze skargi spółki A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" Nr "[...]" w przedmiocie odmowy stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007r 1. uchyla zaskarżona decyzję, 2.określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3 zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę 2904 zł / dwa tysiące dziewięćset cztery/ tytułem zwrotu kosztów postępowania. I SA/Ol 669/12 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze po rozpatrzeniu odwołania A. w W. utrzymało w mocy decyzję z dnia "[...]" Wójta Gminy D. odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007 r. w kwocie 16.770 zł. Jak wynika z akt sprawy, A. Spółka S.A. złożyła deklarację podatkową na podatek od nieruchomości za 2007r. Następnie w dniu 14 września 2007r. wniosła korektę deklaracji na podatek od nieruchomości na rok 2007, wraz z pisemnym uzasadnieniem i wnioskiem o zaliczenie powstałej nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych. Podstawą korekty było przyjęcie, że linie kablowe ułożone w kanalizacji kablowej nie mogą być kwalifikowane jako samodzielne budowle w oparciu o przepisy prawa budowlanego oraz, że nie ma podstaw do uznania ich za instalacje lub urządzenia stanowiące wraz z budowlą całość użytkowo-techniczną lub jako urządzenia budowlane związane z obiektem budowlanym, które zapewniają możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem. Decyzją z dnia "[...]" Wójt Gminy określił podatnikowi wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2007r. w wysokości wskazanej przez podatnika w pierwotnej deklaracji. Strona zaskarżyła powyższą decyzję do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które decyzją z dnia "[...]" uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie w sprawie. Organ odwoławczy stwierdził, że nie istnieje konieczność wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007r., gdyż nie istnieje zaległość podatkowa. Sporne zobowiązanie podatkowe zostało przez organ określone w kwocie zadeklarowanej i uiszczonej przez podatniczkę. Tym samym organ I instancji powinien rozstrzygnąć kwestię stwierdzenia nadpłaty, wszczętą wnioskiem podatnika z dnia 14 września 2007r. W konsekwencji powyższego organ I instancji decyzją z dnia "[...]"., nr "[...]", odmówił stwierdzenia podatnikowi wysokości nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2007r. W ocenie organu w stanie prawnym obowiązującym od 1 stycznia 2003r. pojęcie budowli podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości należy ustalać na podstawie art. 1a ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (tj. Dz. U. z 2002r. nr 9, poz. 84 ze zm.) z uwzględnieniem regulacji zawartych w art. 3 pkt 3 i pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz. U . z 2006r. nr 156, poz. 1118 ze zm.). Z przepisów tych wynika, że linie telekomunikacyjne są budowlą stanowiącą podmiot opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Na taką budowlę składają się zarówno podziemne kanały kanalizacyjne, jak i kable stanowiące cześć składową tej budowli. Od w/w decyzji podatniczka wnosiła odwołanie, na skutek którego decyzją z dnia "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano że, art. 75 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. (tj. Dz. U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ze zm., dalej cyt. jako Ord. pod.) reguluje kwestię postępowania w sprawie stwierdzenia nadpłaty podatku. Postępowanie w tym przedmiocie może być wszczęte tylko na wniosek podatnika, płatnika lub inkasenta, który zgodnie z art. 165 Ord. pod. wszczyna postępowanie, którego celem jest rozstrzygnięcie tego, czy powstała nadpłata, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości. Postępowanie to z reguły prowadzi do wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty albo też odmowie jej stwierdzenia. Jeżeli w stosunku do podatnika składającego korektę wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty dochodzi do ustalenia, że nie tylko nadpłata nie występuje, ale podatek został uiszczony w zbyt niskiej wysokości, zachodzi konieczność określenia jego prawidłowej wysokości w drodze decyzji (art. 21 § 3 Ord. pod.). Taka sytuacja ma jednak miejsce wyłącznie, gdy w pierwotnie złożonej deklaracji wykazano kwotę podatku niższą od należnej. Żaden przepis nie dopuszcza jednak możliwości wydania decyzji wymiarowej w sytuacji, gdy w postępowaniu wszczętym z wniosku o stwierdzenie nadpłaty stwierdzone zostanie, że należna kwota podatku nie odbiega od wykazanej w deklaracji. Podstawy takiej nie mogą stanowić w szczelności przepisy regulujące instytucję nadpłaty. Wdanie decyzji wymiarowej w takim przypadku, a nadto w postępowaniu z wniosku o stwierdzenie nadpłaty naruszałoby prawo w sposób rażący. Co więcej gdy podatnik wnosi o stwierdzenie nadpłaty, organ w pierwszej kolejności powinien ustosunkować się do tego wniosku. Nie można pominąć takiego wniosku i w jego miejsce wydać decyzję określającą wysokość zobowiązania podatkowego w wysokości identycznej, jak wykazana w deklaracji. Jeżeli chodzi o wniosek o stwierdzenie nadpłaty, któremu towarzyszy korekta deklaracji, to ustosunkowanie się do wniosku może polegać albo na zwrocie nadpłaty albo na negatywnym rozstrzygnięciu wniosku w drodze decyzji odmawiającej stwierdzenia nadpłaty w żądanej wysokości. Z decyzji organu odwoławczego z dnia "[...]" wynika jednoznacznie, że nie istniała konieczność wydania decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2007r., gdyż nie istniała zaległość podatkowa – sporne zobowiązanie podatkowe zostało przez organ określone w kwocie zadeklarowanej i uiszczonej przez podatniczkę. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem strony, że organ odwoławczy uznał, iż na koncie podatnika powstała nadpłata. Skargę na w/w decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła A., reprezentowana przez pełnomocnika, wnosząc o jej uchylenie wraz z poprzedzającą ją decyzją organu I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji zrzucono naruszenie art.207 §1 w związku z art.75 § 2 i 3 Ord. pod. – ze względu na to, że nie było podstaw do wydania decyzji o odmowie stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, w której podatnik nie złożył wniosku o stwierdzenia nadpłaty oraz naruszenia art.72 §1 pkt 1 w związku z art.21 §2 oraz w związku z art.81 §1 i 2 Ord. pod. - ze względu na ustalenie organu podatkowego, że nie doszło do powstania nadpłaty, pomimo iż kwota wpłacona przez podatnika w zakresie podatku od nieruchomości za rok 2007 jest wyższa od kwoty zadeklarowanej na ten rok. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 10 listopada 2010 r. o sygn. akt I SA/Ol 586/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Spółki. W ocenie Sądu pierwszej instancji organy podatkowe trafnie określiły charakter prawny czynności dokonanej przez spółkę. Wprawdzie spółka wniosku swego nie nazwała wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty a " wnioskiem o zaliczenie nadpłaty na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych" (art. 76 § 1 O.p.), lecz równocześnie złożyła korektę deklaracji wraz z uzasadnieniem wymaganym w art. 81 § 2 O.p.. WSA za błędne uznał przy tym stanowisko zawarte w skardze, iż korekta wywołuje takie same skutki prawne jak deklaracja "pierwotna", a jej bezpośrednim rezultatem jest powstanie zobowiązania w nowej wysokości i powstanie nadpłaty podatku. W wyniku rozpatrzenia skargi kasacyjnej Spółki Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 30.10.2012 r. o sygn. akt II FSK 446/11 uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił zarzut naruszenia art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej w skrócie "p.p.s.a.", w zw. z art. 75 § 2 i § 3, art. 165 o.p., bowiem Spółka nie złożyła wniosku o stwierdzenie nadpłaty. W związku z powyższym, przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd I instancji powinien wziąć pod uwagę, że złożenie przez osobę prawną korekty deklaracji w podatku od nieruchomości na podstawie art. 81 o.p. – w przypadku, gdy organ podatkowy kwestionuje jej zapisy – powoduje konieczność przeprowadzenia postępowania podatkowego zgodnie z art. 21 § 3 o.p. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozstrzygając sprawę zważył, co następuje: Zgodnie z art. 190 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej: p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie związany jest zatem wykładnią prawną dokonaną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II FSK 1792/09. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a. podlegają zawężeniu do granic w jakich rozpoznał skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny i wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 tej ustawy. Tak więc Wojewódzki Sąd Administracyjny ponownie rozpoznając sprawę, nie może stosować postanowień art. 134 § 1 i art. 135 bez uwzględnienia brzmienia przepisów art. 168 § 3, art. 183 § 1 oraz art. 190 p.p.s.a. (wyrok NSA z dnia 20 września 2006 r., sygn. akt II OSK 1117/05). W dalszej kolejności należy wskazać, iż przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a. należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego. Nawet w przypadku odmiennej interpretacji prawa lub możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wyrażone przez sąd mają moc wiążącą (zob. Wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 marca 2007 r., sygn. akt III SA/Gl 1672/06). Mając na uwadze powyższe należy wskazać, iż stanowisko Sądu drugiej instancji w ww. przedstawionych kwestiach jest bardzo wyraziste i zawiera ono ocenę prawną w rozumieniu art. 190 p.p.s.a. Sąd kasacyjny nie tylko zakwestionował wykładnię dokonaną przez Sąd pierwszej instancji, ale także dokonał własnej interpretacji przepisów procesowych m.in. art. 81 w zw. z art. 21 § 3 O.p. mających zastosowanie w sprawie. Okoliczność ta spowodowała, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w sprawie stwierdzenia braku nadpłaty w podatku od nieruchomości, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a mianowicie art. 81 i art. 21 § 3 Ordynacji podatkowej, wobec nie przeprowadzenia postępowania w tym przedmiocie, dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając ponownie sprawę obowiązany był uznać, że w niniejszej zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało mieć wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy podatkowe obowiązane będą wydać decyzję z uwzględnieniem treści niniejszego wyroku na podstawie prawidłowych dowodów, zgodnych z treścią przepisów O.p. Mając powyższe na uwadze na podstawie, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art.190, art. 152 i art. 200 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło