I SA/Ol 672/17
WyrokWSA w Olsztynie2017-11-09
Skład orzekający: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski, sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca), sędzia WSA Wojciech Czajkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja o negatywnej ocenie projektu, która nie zawiera uzasadnienia pozwalającego na weryfikację prawidłowości oceny i odniesienie się do zarzutów protestu, narusza zasady przejrzystości, rzetelności i równego dostępu do pomocy, a tym samym prawo?Ratio decidendi
Ocena projektu, która nie zawiera uzasadnienia pozwalającego na weryfikację jej prawidłowości, nie odnosi się do dokumentacji konkursowej (w tym opinii o innowacyjności) i nie uwzględnia zarzutów protestu, narusza zasady przejrzystości, rzetelności i równego dostępu do pomocy, co stanowi naruszenie prawa mające istotny wpływ na wynik oceny. W takim przypadku sprawa powinna zostać przekazana do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach konkursu. Agencja Rozwoju Regionalnego (ARR) poinformowała o negatywnej ocenie projektu, wskazując na niespełnienie kryterium formalnego dotyczącego kwalifikowania się projektu w ramach działania oraz na brak innowacyjności pomysłu. Po wniesieniu protestu, ARR podtrzymała swoje stanowisko. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów regulaminu konkursu i ustawy o zasadach realizacji programów, w tym brak rzetelnej oceny, nieuzasadnione odrzucenie projektu jako nieinnowacyjnego i brak prowadzenia działalności na terenie województwa. Spółka wskazywała również na brak załączenia kart oceny.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, oraz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Rozwoju Regionalnego S.A. Zasądził od ARR na rzecz skarżącej kwotę 697 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski ( sprawozdawca ) sędzia WSA Wojciech Czajkowski Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Niewiadomska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 listopada 2017r. sprawy ze skargi Spółki A na informację Agencji Rozwoju Regionalnego S.A. z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie negatywnej oceny projektu 1) stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Agencję Rozwoju Regionalnego S.A, 2) zasądza od Agencji Rozwoju Regionalnego S.A na rzecz skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
A. Sp. z o.o. (dalej strona, Spółka, wnioskodawca, skarżąca), w ramach ogłoszonego konkursu nr "[...]" złożyła wniosek o dofinansowanie projektu zatytułowany: Określenie strategii oraz taktyki rozwoju A. Sp. z o. o. poprzez doradztwo i mentoring prowadzony dla kierownictwa spółki - numer wniosku "[...]" . Konkurs przeprowadzany był przez R. (dalej w skrócie: Instytucja Pośrednicząca, IP, R.) w oparciu o Regulamin ww. konkursu prowadzonego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa "[...]" (w skrócie RPO WiM) na lata 2014-2020 Oś priorytetowa 1 Inteligentna gospodarka "[...]", Działanie 1.3 Przedsiębiorczość (Wsparcie przedsiębiorczości), Poddziałanie 1.3.2 Firmy w początkowej fazie rozwoju – dalej w skrócie: Regulamin konkursu. Spółka we wniosku podała, że jest młodą firmą i dopiero wkracza na rynek, a głównym obszarem jej działania będzie świadczenie usługi opartej o mobilną platformę internetową o charakterze artystyczno - rozrywkowym.
R poinformowała w piśmie z dnia "[.1.]" o negatywnej ocenie projektu. Jako podstawę prawną wskazała art. 46 ust. 3 i 5 ustawy z dnia 11 lipca 2014r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2016r. poz. 217 ze zm., dalej w skrócie: ustawa o zasadach realizacji programów) oraz § 11 ust. 11 Regulaminu konkursu.
Instytucja Pośrednicząca podała, że w wyniku przeprowadzonej oceny kryteriów formalnych Komisja Oceny Projektów stwierdziła, że wniosek o dofinansowanie nie spełnia kryterium zerojedynkowego oceny formalnej numer 1 - Kwalifikowanie się projektu w ramach danego działania / poddziałania zgodnie z zapisami Szczegółowego Opisu Osi Priorytetowych dla Osi 1 Inteligentna Gospodarka "[...]" (dalej SZOOP) i Regulaminu konkursu. Na podstawie złożonej dokumentacji aplikacyjnej w tym umowy najmu lokalu z 7 marca 2017r. z I. Sp. z o.o. (która nie prowadzi działalności w Województwie "[...]") R. oceniła, że nie można jednoznacznie stwierdzić, iż wnioskodawca posiada oddział i faktycznie prowadzi działalność na terenie Województwa. Wynajęto lokal w "[...]", przy ul. "[...]", a § 1 umowy zawiera zapis: Spółka I. w ramach umowy udostępni pomieszczenie biurowe do prowadzenia działalności gospodarczej o powierzchni 16 mkw.. W pomieszczeniu będzie znajdowało się wyposażenie komputerowe, drukarka, skaner, stoły, krzesła, - umożliwiające spotkania z kontrahentami, odbywanie narad itp. W ramach umowy zleceniobiorca zobowiązuje się również do wykonania następujących czynności: a) udostępnienie ww. adresu jako adres rejestracyjny, adres korespondencyjny, i adres wykonania działalności.
Ponadto IP podała, że warunkiem uzyskania wsparcia jest wykazanie, iż przedsięwzięcie będzie opierało się o innowacyjny pomysł, który stanowić będzie przeważający zakres działalności przedsiębiorstwa. Pomysł mobilnej platformy internetowej do działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów sam w sobie nie jest pomysłem nowym. Na stronach internetowych oraz w innych publikacjach można znaleźć wiele przykładów systemów / programów, które posiadają bardzo zbliżone cechy do proponowanego przez wnioskodawcę rozwiązania. Działanie 1.3.2 przeznaczone jest dla nowych firm opartych o innowacyjne pomysły, a mobilna platforma internetowa do działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów takim pomysłem nie jest. Na tym tle IP oceniła, że projekt nie jest zgodny z typem projektu dla działania 1.3.2 wykazanym w SZOOP.
Powołano się na § 11 ust. 1 i 10 Regulaminu konkursu. Informację o negatywnej ocenie projektu podpisali członek zarządu J. K. i prokurent A.R..
Instytucja Pośrednicząca pismem z dnia "[...]" nr "[...]" nie uwzględniła protestu Spółki. Pismo podpisali: prezes zarządu Z.C. oraz członek zarządu W.S..
R. powtórzyła ustalenia i ocenę opisane w piśmie z dnia "[.1.]". Podsumowała, że rozpatrzenie protestu wykazało, iż wniosek Spółki nie spełnia kryterium formalnego numer 1 - Kwalifikowanie się projektu w ramach danego działania / poddziałania zgodnie z zapisami SZOOP i Regulaminu konkursu.
Strona, reprezentowana przez adwokata, złożyła na powyższą informację o nieuwzględnieniu protestu skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie. W skardze wniesiono o:
1. stwierdzenie, że zaskarżona ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy o zasadach realizacji programów;
2. zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżąca zarzuciła R. dokonanie oceny projektu z naruszeniem przepisów prawa, mającym wpływ na wynik oceny, a w szczególności:
1. naruszenie § 11 ust. 7, 8,10 i 15-17 Regulaminu konkursu polegające na:
- dokonaniu nieprawidłowej i nierzetelnej oceny formalno - merytorycznej złożonego wniosku, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że projekt zawarty we wniosku nie spełnia wymogu w postaci kwalifikowania się projektu w ramach danego działania / poddziałania zgodnie z zapisami SZOOP i Regulaminu konkursu, w szczególności w zakresie oparcia projektu na innowacyjnym pomyśle oraz prowadzenia działalności na terenie Województwa "[...]";
- nieuzasadnionym przyjęciu, że ocena kryterium oparcia projektu na innowacyjnym pomyśle może być dokonywana w toku oceny formalno - merytorycznej, bez odniesienia się do całości wniosku, z pominięciem analizy opinii o innowacyjności, która stanowiła załącznik do wniosku, podczas gdy prawidłowa ocena przedmiotowego kryterium wymagała przeanalizowania całego projektu, w tym w szczególności opinii o innowacyjności, załączonej do wniosku i wymagała dokonania kilkustopniowej kontroli, według procedury przewidzianej w § 11 ust. 15-16 Regulaminu konkursu;
- zaniechaniu załączenia kart oceny do wyników oceny, a także pozbawieniu skarżącej informacji, które z punktów oceny zostały pozytywnie ocenione przez ekspertów a które negatywnie, co uniemożliwia pełną weryfikację w zakresie, czy ocena wniosku została dokonana zgodnie ze wszystkimi procedurami regulującymi zasady Konkursu, a także jest sprzeczne z Regulaminem KOP, jak i z art. 46 ust. 3 ustawy o zasadach realizacji programów;
2. naruszenie § 11 ust. 11 Regulaminu konkursu i art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach realizacji programów poprzez sporządzenie nieprawidłowych informacji w trybie wskazanych przepisów, których treść uzasadnień uniemożliwia weryfikację prawidłowości dokonanej oceny w przedmiocie spełniania kryteriów: oparcia projektu na innowacyjnym pomyśle oraz prowadzenia działalności przez beneficjenta na terenie działalności Województwa "[...]"; przy czym treść uzasadnienia informacji w trybie art. 58 ust. 1 pkt 1 ustawy o zasadach realizacji programów jest nie tylko tożsama z treścią informacji w przedmiocie negatywnej oceny projektu (§ 11 ust. 1 Regulaminu konkursu), ale nie odnosi się również do wszystkich zarzutów zawartych w proteście z dnia 14 sierpnia 2017r.;
3. naruszenie przepisów art. 37 ust. 1 i 2 w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów, poprzez dokonywanie procesu wyboru projektów w sposób nieprzejrzysty oraz nierzetelny, w szczególności dokonaniu negatywnej oceny projektu wnioskodawcy na podstawie niejasnych i arbitralnych kryteriów, gdy w istocie wniosek skarżącej spełnił warunki formalne, o charakterze zerojedynkowym, określone w Regulaminie konkursu oraz w SZOOP.
Skarżąca przedstawiła własną analizę w zakresie przedstawionym w petitum skargi. Zarzuciła, że organ odwołuje się do zawierających rzekomo podobne rozwiązania "innych publikacji" i "stron internetowych", jednak jakiekolwiek konkretne przykłady takich rozwiązań nie zostały przytoczone, co uniemożliwia weryfikację, czy rzeczywiście niesprecyzowane publikacje (strony internetowe) zawierają funkcjonalności opisane w projekcie. Natomiast z treści opinii o innowacyjności z dnia 20 kwietnia 2017r. wynika, że projekt posiada innowacyjny i unikalny charakter, dotyczy on bowiem wdrożenia na polskim rynku innowacyjnej usługi w postaci mobilnej platformy internetowej przeznaczonej do zautomatyzowanych działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów.
Z kolei pismo zawierające negatywną ocenę projektu, jak również pismo stanowiące rezultat rozpoznania protestu, nie zawierały kart wypełnionych przez poszczególnych ekspertów. W konsekwencji informacja o zakończeniu oceny projektu jest niepełna, a sama ocena została przeprowadzona niezgodnie z prawem, w szczególności narusza postanowienia Regulaminu, jak i przepisy ustawy o zasadach realizacji programów - art. 46 ust. 3 tej ustawy. Nie przedstawiono w sposób jasny i wyczerpujący informacji które z punktów oceny zostały pozytywnie, a które negatywnie ocenione przez ekspertów. Brak jest też rzeczowego wskazania jakich konkretnie kryteriów nie spełnia projekt oraz uzasadnienia takiej oceny. Powołano się w tym zakresie m.in. na wyrok NSA z 16 marca 2016r. sygn. akt II GSK 603/16.
Wskazano, że nie może budzić wątpliwości prowadzenie działalności gospodarczej na terenie Województwa "[...]" na tle charakteru wyposażenia oraz zakresu korzystania z lokalu.
W odpowiedzi na skargę Instytucja Pośrednicząca wniosła o jej oddalenie. Oceniła, że wybór projektów do dofinansowania przeprowadzono w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewniono wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania, zgodnie z art. 37 ust. 1 i 2, w związku z art. 41 ust. 1 ustawy o zasadach realizacji programów.
IP wskazała, że ocena kryteriów merytorycznych następuje po pozytywnej ocenie kryteriów formalnych, a skoro projekt wnioskodawcy nie został przedłożony do oceny kryteriów merytorycznych, to odniesienie się do pkt 15-17 Regulaminu konkursu nie jest możliwe. Natomiast ocena projektu w ramach kryterium formalnego nr 1 - Kwalifikowanie się projektu w ramach danego działania / poddziałania zgodnie z zapisami SZOOP i Regulaminu konkursu, przebiegała zgodnie z listą sprawdzającą do weryfikacji kryteriów formalnych stanowiącą załącznik nr 9 i zgodnie z definicjami kryteriów formalnych stanowiącymi załącznik nr 8 do Regulaminu konkursu.
IP podała, że zdaniem oceniających, informacje zawarte we wniosku złożonym przez skarżącą (m.in. Biznesplan Punkt B4 oraz C3) wyraźnie świadczą o tym, iż pomysł mobilnej platformy internetowej do działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów sam w sobie nie jest pomysłem nowym, co zresztą stwierdza sam wnioskodawca podając, iż: "na świecie popularne są serwisy / portale świadczące usługi zbliżone do oferty wnioskodawcy (...)". Skarżący w ocenie członków Komisji Oceny Projektów błędnie określił innowacyjność w przypadku popularnego rozwiązania, w którym zaplanowane zostały dodatkowe funkcjonalności. Dodatkowo w obecnych czasach aplikacja mobilna połączona z portalem internetowym nie może być zakwalifikowana jako innowacja w skali krajowej. Ponadto w dokumencie opinii o innowacyjności jest potwierdzone, że: "podstawowym obszarem innowacji są nowe funkcjonalności, które w sposób istotny rozszerzają możliwości systemu (...)", co oznacza, że projekt wcale nie jest nowym innowacyjnym rozwiązaniem (na co wskazuje Regulamin konkursu) oraz wymienione zostały serwisy internetowe w zakresie analizy konkurencji "dostępnej na rynku oferty produktów o charakterze zbliżonym do tego, co stanowi przedmiot opinii". Powyższe potwierdza, że podobne rozwiązania funkcjonują już na rynku.
Oprócz tego zgodnie z zapisami SzOOP - Działania 1.3 Przedsiębiorczość (Wsparcie przedsiębiorczości) Poddziałania 1.3.2 Firmy w początkowej fazie rozwoju (Schemat A), działalność beneficjenta musi być prowadzona na terenie Województwa "[...]", przy czym lokalizacja siedziby / oddziału beneficjenta musi znajdować się na terenie tego Województwa. Na podstawie złożonej dokumentacji aplikacyjnej w tym ww. umowy najmu lokalu oraz wyjaśnień przedstawionych w proteście, nadal nie można jednoznacznie stwierdzić, że wnioskodawca faktycznie prowadzi działalność na terenie Województwa "[...]".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2016 r., poz. 1066) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 zwanej dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W § 2 tego przepisu zamieszczono katalog przedmiotów działalności administracji publicznej podlegających kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne. Natomiast zgodnie z § 3 tego przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
W rozpoznawanej sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (j.t. Dz. U. z 2016 r. poz. 217; dalej jako "ustawa" lub "u.z.r.p." ). Z przepisów ogólnych tej ustawy wynika, że określa ona zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020, podmioty uczestniczące w realizacji tych programów i polityki oraz tryb współpracy między nimi (art. 1 ust. 1 ustawy).
Według art. 6 ust. 1 ustawy, system realizacji programu operacyjnego zawiera warunki i procedury obowiązujące instytucje uczestniczące w realizacji programów operacyjnych, obejmujące w szczególności zarządzanie, monitorowanie, sprawozdawczość, kontrolę i ewaluację oraz sposób koordynacji działań podejmowanych przez instytucje. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy, podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne horyzontalne oraz wytyczne, o których mowa w art. 7, szczegółowy opis osi priorytetowych programu operacyjnego, opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji.
W świetle dalszych przepisów ustawy, cele programu operacyjnego są osiągane przez realizację projektów objętych dofinansowaniem (art. 31 ustawy). Ustawodawca określił w art. 37 ust. 1 ustawy, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zgodnie z art. 37 ust. 2 ustawy, projekt podlega ocenie pod względem spełnienia kryteriów wyboru projektów, zatwierdzonych przez komitet monitorujący.
W myśl art. 39 ust. 1 ustawy, w trybie konkursowym wniosek o dofinansowanie projektu jest składany w ramach konkursu organizowanego i przeprowadzanego przez właściwą instytucję. Oceny spełnienia kryteriów wyboru projektów przez projekty uczestniczące w konkursie dokonuje komisja oceny projektów (art. 44 ust. 1 ustawy), zaś rzeczą właściwej instytucji jest rozstrzygnąć konkurs (art. 46 ust. 1 ustawy). Wedle zaś art. 46 ust. 5 ustawy, jeżeli projekt otrzymał negatywną ocenę, należy o tym poinformować wnioskodawcę i zawiadomić go ponadto o możliwości wniesienia protestu.
Zgodnie z art. 61 ustawy, w przypadku nieuwzględnienia protestu, negatywnej ponownej oceny projektu lub pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, w tym w przypadku, o którym mowa w art. 66 ust. 2 pkt 1, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. Skarga, o której mowa w ust. 1, jest wnoszona przez wnioskodawcę w terminie 14 dni od dnia otrzymania informacji, o której mowa w art. 58 ust. 1 albo ust. 4 pkt 2, art. 59 albo art. 66 ust. 2 pkt 1, wraz z kompletną dokumentacją w sprawie, bezpośrednio do wojewódzkiego sądu administracyjnego.
W wyniku rozpoznania skargi sąd może: 1) uwzględnić skargę, stwierdzając, że: a) ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny, przekazując jednocześnie sprawę do ponownego rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 39 ust. 1, b) pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przekazując sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję, o której mowa w art. 55 albo art. 39 ust. 1; 2) oddalić skargę w przypadku jej nieuwzględnienia; 3) umorzyć postępowanie w sprawie, jeżeli jest ono bezprzedmiotowe (ust. 8).
Stosownie natomiast do art. 64 u.z.r.p., w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, art. 146, art. 150 i art. 152 tej ustawy.
W rozpoznawanej sprawie R. powtórzyła ustalenia i ocenę opisane w piśmie z dnia "[.1.]" . Podsumowała, że rozpatrzenie protestu wykazało, iż wniosek Spółki nie spełnia kryterium formalnego numer 1 - Kwalifikowanie się projektu w ramach danego działania / poddziałania zgodnie z zapisami SZOOP i Regulaminu konkursu.
IP zarzuciła, że na podstawie złożonej dokumentacji aplikacyjnej w tym umowy najmu lokalu z 7 marca 2017r. z I. Sp. z o.o. (która nie prowadzi działalności w Województwie "[...]") R. oceniła, że nie można jednoznacznie stwierdzić, iż wnioskodawca posiada oddział i faktycznie prowadzi działalność na terenie Województwa. IP wskazał, że pomysł mobilnej platformy internetowej do działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów sam w sobie nie jest pomysłem nowym. IP uznała, że działanie 1.3.2 przeznaczone jest dla nowych firm opartych o innowacyjne pomysły, a mobilna platforma internetowa do działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów takim pomysłem nie jest. Na tym tle IP oceniła, że projekt nie jest zgodny z typem projektu dla działania 1.3.2 wykazanym w SZOOP.
Wymienione w art. 37 ust. 1 u.z.r.p. reguły znajdują umocowanie w zasadzie równego dostępu do pomocy, wywodzącej się z traktatowej zasady równości (art. 9 TWE oraz art. 2 i 157 ust. 4 TFUE). Zasada równego dostępu do pomocy nakłada na instytucje odpowiedzialne za realizację zadań polityki rozwoju obowiązek równego traktowania wszystkich beneficjentów pomocy oraz formułuje zakaz jakiegokolwiek faworyzowania lub dyskryminowania niektórych z nich. Naruszenie którejkolwiek z zasad wymienionych w art. 37 ust. 1 u.z.r.p. stanowi naruszenie zasady równego dostępu do pomocy.
Zasada przejrzystości reguł oceny projektów ma charakter instrumentalny w stosunku do zasady równości, formułując wobec instytucji zarządzającej nakaz jasnego, precyzyjnego i dostępnego dla wszystkich wnioskodawców (beneficjentów) określenia kryteriów kwalifikowania projektów. Przejrzystość realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i pełnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Rzetelność związana jest z ustanowieniem jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodności postępowania właściwej instytucji z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronnym uzasadnieniem wyboru. Zasada bezstronności ustanawia zakaz wprowadzania preferencji dla określonych grup czy rodzajów wnioskodawców lub projektów. Równy dostęp do informacji, będący emanacją traktatowej zasady równości w dostępie do pomocy, nakłada na właściwą instytucję obowiązek publikowania informacji niezbędnych do realizacji równego dostępu do pomocy w zakresie ubiegania się o dofinansowanie projektów. Reguły wyboru projektów powinny być jasne i jednoznaczne, określając w sposób przejrzysty i precyzyjny konsekwencje prawne określonego działania lub zaniechania uczestników konkursu.
Mając na względzie powyższe zasady wynikające z art. 37 u.z.r.p. należy uznać, że ocena projektu - została przeprowadzona w sposób uchybiający wskazanym wyżej wymogom; jest więc oceną naruszającą prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny.
IP w swej ocenie projektu nie odniosła się do dokumentacji, która jest integralną częścią wniosku. IP zobowiązana była ustalić, czy projektowana działalność będzie prowadzona, czy też nie będzie prowadzona na terenie Województwa "[...]". Nie spełnia kryterium przejrzystości stwierdzenie, że "nie można jednoznacznie stwierdzić, iż wnioskodawca posiada oddział i faktycznie prowadzi działalność na terenie Województwa".
IP odwołuje się do podobnych rozwiązań "innych publikacji" i "stron internetowych", jednak jakiekolwiek konkretne przykłady takich rozwiązań nie zostały przytoczone, co uniemożliwia weryfikację, czy rzeczywiście niesprecyzowane publikacje (strony internetowe) zawierają funkcjonalności opisane w projekcie. Natomiast z treści opinii o innowacyjności z dnia 20 kwietnia 2017r. wynika, że projekt posiada innowacyjny i unikalny charakter, dotyczy on bowiem wdrożenia na polskim rynku innowacyjnej usługi w postaci mobilnej platformy internetowej przeznaczonej do zautomatyzowanych działań promocyjno - sprzedażowych dla twórców i artystów.
Należy wskazać, że IP w gruncie rzeczy oparła się na niejasnych kryteriach. Dokonana ocena nie zawiera bowiem informacji, które z punktów oceny zostały pozytywnie ocenione przez ekspertów a które negatywnie, co uniemożliwia jej weryfikację. Ponadto ocena IP nie zawiera odniesienia do dokumentacji konkursowej, w szczególności do treści opinii o innowacyjności z dnia 20 kwietnia 2017r.. W szczególności z jakich przyczyn IP uznała ja za niewiarygodną .
W świetle tych uwag Sąd podzielił zarzuty skargi. W rozpoznawanej sprawie IP oceny o negatywnej ocenie projektu nie powiązała z dokumentacją konkursową. Pogląd IP, że projekt nie spełnia kryterium innowacyjności, pozostaje w sprzeczności z treścią opinii o innowacyjności z dnia 20 kwietnia 2017r. Z jej treści m.in. wynika, że rozwiązania innowacyjne są związane z zastosowaniem zaawansowanych algorytmów wyszukiwania i kategoryzowania. Postępowanie konkursowe jest oparte na określonym reżimie prawnym, w tym na regulaminie konkursu.
Wskazać należy, iż art. 57 u.z.r.p. wyraźnie stanowi, że protest rozpatruje właściwa instytucja, o której mowa w art. 55, weryfikując prawidłowość oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, o których mowa w art. 54 ust. 2 pkt 4 i 5, w terminie nie dłuższym niż 30 dni, licząc od dnia jego otrzymania. W uzasadnionych przypadkach, w szczególności gdy w trakcie rozpatrywania protestu konieczne jest skorzystanie z pomocy ekspertów, termin rozpatrzenia protestu może być przedłużony, o czym właściwa instytucja informuje na piśmie wnioskodawcę. Termin rozpatrzenia protestu nie może przekroczyć łącznie 60 dni od dnia jego otrzymania. W myśl natomiast art. 58 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, właściwa instytucja, o której mowa w art. 55, informuje wnioskodawcę na piśmie o wyniku rozpatrzenia jego protestu. Informacja ta zawiera w szczególności treść rozstrzygnięcia polegającego na uwzględnieniu albo nieuwzględnieniu protestu, wraz z uzasadnieniem.
Z cytowanych przepisów w sposób jednoznaczny wynika zatem, że podmiotem uprawnionym i zobowiązanym do rozpatrzenia protestu jest instytucja , a nie eksperci, których udział w wyborze projektów ma charakter jedynie pomocniczy. Za naruszającą powyższe przepisy należy uznać taką praktykę instytucji, która polega na tym, że "rozpatrzenie" protestu wniesionego przez wnioskodawcę sprowadza się do lakonicznego powołania się na opinie ekspertów, a uzasadnienie stanowiska organu, o którym mowa w art. 58 ust. 1 pkt 1 u.z.r.p., jest w rzeczywistości dosłownym przytoczeniem ocen przedstawionych przez ekspertów.
Z przepisów ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 w żaden sposób nie wynika tymczasem, aby eksperci posiadali kompetencje do rozstrzygania protestu. Art. 49 ust. 1 i 2 tej ustawy stanowi, iż właściwa instytucja może wyznaczyć ekspertów do udziału w wyborze projektów do dofinansowania i określa rolę eksperta w wyborze projektów do dofinansowania, jednak nie oznacza to, że instytucja zarządzająca może ekspertom przekazać swoje kompetencje w zakresie wynikającym z art. 57 i 58 u.z.r.p. To, że eksperci mają pomagać właściwym instytucjom w wydawaniu rozstrzygnięć, nie upoważnia tych ostatnich do zastępowania uzasadnień wydawanych przez siebie aktów prostym odesłaniem do dołączonej karty ocen czy też przepisaniem kart ocen ekspertów.
Ocena projektu nie może być dowolna. Jej granice wyznaczają zasady: równego dostępu i przejrzystości reguł oceny. Wynik takiej oceny powinien zawierać uzasadnienie, ze szczególnym wyjaśnieniem okoliczności, które zadecydowały o takim, a nie innym rozstrzygnięciu.
Natomiast kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się w tym przypadku do zbadania, czy dokonana ocena projektu nie narusza wskazanych wyżej reguł. Zatem na etapie ponownego badania sprawy (po wniesionym proteście), beneficjent powinien uzyskać rozstrzygnięcie ze szczegółową, jasną, rzetelną i przejrzystą analizą ocen ekspertów – uwzględniającą zarzuty oraz uwagi zarówno ekspertów jak i wnioskodawcy. Rozstrzygnięcie podlegające ocenie sądu administracyjnego musi zawierać powody, które zdecydowały o nieuwzględnieniu protestu wraz z ich uzasadnieniem. Tylko wówczas sąd administracyjny może odnosić się do zarzutów skargi, poznać stanowisko instytucji ponownie oceniającej projekt i skontrolować, czy tak przeprowadzona ocena jest zgodna z prawem. Oznacza to, że instytucja rozpatrująca protest powinna przeprowadzić szczegółową analizę środka procesowego z uwzględnieniem zarzutów podniesionych zarówno przez ekspertów w kartach ocen merytorycznych jak i skarżącą w treści złożonego protestu. Podkreślić należy, że nie jest dopuszczalne "mechaniczne" odwoływanie się do ocen recenzentów, czy wcześniej do ocen ekspertów.
Sąd podziela przy tym pogląd prezentowany w wyroku NSA z dnia 4 lipca 2013 r. sygn. akt II GSK 1051/13 (dostępny: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), że informacja o negatywnej ocenie projektu nie jest decyzją administracyjną i nieuprawniony byłby wniosek, iż uzasadnienie takiej informacji powinno odpowiadać wymogom przewidzianym dla decyzji administracyjnej. Ustawa wdrożeniowa nie określa niezbędnych treści uzasadnienia negatywnej oceny projektu. W tej sytuacji trzeba przyjąć, że uzasadnienie takiej informacji musi zawierać taką treść, która pozwoli jej spełnić ustawową rolę tzn. umożliwić stronie wniesienie umotywowanego protestu od oceny, która jej nie satysfakcjonuje. Uzasadnienie musi zatem być zrozumiałe dla strony i wyraźnie, jednoznacznie wskazywać na przyczyny negatywnej oceny, a więc wymieniać uchybienia wraz z ich wyjaśnieniem. Strona powinna bowiem wiedzieć dokładnie dlaczego jej projekt został oceniony negatywnie. Jedynie gdy uzasadnienie zawiera taką treść i umożliwia stronie podjęcie polemiki z dokonaną oceną, można uznać je za odpowiadające prawu. Pogląd NSA został sformułowany na gruncie analogicznego rozwiązania prawnego przyjętego w ustawie o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, ale pozostaje w pełni aktualny na gruncie rozwiązania wynikającego z ustawy o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 i Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznaje go za własny.
Mając na względzie powyższe ustalenia i rozważania sąd uznał, że ocena projektu złożonego przez skarżącą została przeprowadzona w sposób wadliwy, z naruszeniem zasady przejrzystości i rzetelności - ze skutkiem naruszenia zasady równego dostępu do pomocy.
Z tego względu konieczne jest ponowne przeprowadzenie tej oceny, z uwzględnieniem zaleceń sformułowanych w uzasadnieniu wyroku.
W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a u.z.r.p. stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, a naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez IZ. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 ustawy p.p.s.a..
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło