I SA/Ol 719/16

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Małgorzata Klimek po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. G. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P. G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do listopada 2012r. postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych WSA/post.1 - sentencja postanowienia Prawomocnym postanowieniem z dnia 24 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 19 października 2016 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych skarżącego P G., w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" w przedmiocie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące od lipca do listopada 2012r. Wyrokiem z dnia 15 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, oddalił skargę P. G. na ww. decyzję. Do skargi kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 15 marca 2017 r. skarżący reprezentowany przez adw. T. K. załączył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF z dnia 17 maja 2017 r. (data wpływu do tut. Sądu), w którym wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi kasacyjnej. Ze złożonego oświadczenia wynikało, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Oboje z żoną utrzymują się z dochodu w wysokości "[...]" zł z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 100m2, dwóch nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni 3,06 ha, budynku gospodarczego o powierzchni 50 m2. Wskazał, że ponosi następujące wydatki miesięczne w postaci spłaty rat kredytów i pożyczek: Bank "[...]" zł, Bank "[...]" zł, Bank "[...]" zł, Bank "[...]" zł. Nadto skarżący spłaca zaległości podatkowe, w związku z czym organy podatkowe dokonały zajęcia rachunku bankowego z tytułu zaległości w spłacie rat ("[...]" zł). Urząd Skarbowy ustalił spłatę zaległości z tytułu akcyzy ustaloną na okres 3 miesięcy w wysokości "[...]" zł miesięcznie. Łącznie miesięczne zobowiązania z tytułu kredytów oraz zobowiązań publicznych wynoszą "[...]" zł. Do wniosku załączono kopie faktury z dnia 8 maja 2017r. do zapłaty "[...]" zł z "[...]" (k. 113).historię rachunku za okres od 14.04.2017r. do 11.05 2017r. z banku "[...]", za okres 14.03.2017- do 14.04.2017, potwierdzenia realizacji przelewów z tytułu kredytów (k. 116 – 123), zestawienie posiadanych nieruchomości na dzień 11.05.2017r. (k. 124-125), wezwanie do zapłaty z firmy "[...]" (k. 126), rozliczenie księgi przychodów i Rozchodów za miesiąc luty 2017r. (k. 127). Na wstępie zaznaczyć należy, że złożony przez skarżącego wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów jest kolejnym takim wnioskiem w sprawie, po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, prawomocnego postanowienia z dnia 24 listopada 2016 r. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W sytuacji, gdy przedmiotem postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy jest wniosek złożony po prawomocnym rozpoznaniu uprzednio złożonego przez stronę wniosku w tym przedmiocie, o tożsamym do poprzednio zgłoszonego zakresie żądania, nie może ulegać wątpliwości, że wniosek taki podlega ocenie przez pryzmat kryteriów wskazanych w art. 165 p.p.s.a., tj. przepisu uzależniającego uchylenie bądź zmianę postanowień niekończących postępowania w sprawie od stwierdzenia zmiany okoliczności sprawy. Podkreślenia wymaga, że przyjęty w art. 165 p.p.s.a. tryb uchylania lub zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie wskazuje na przyjęcie przez ustawodawcę odmiennych, w stosunku do pierwotnie złożonego wniosku o prawo pomocy, założeń odnoszących się do trybu procedowania uruchomionego przez stronę na skutek kolejnego wniosku o prawo pomocy. Przyjmowany jednolicie w orzecznictwie sądów administracyjnych kierunek wykładni art. 165 p.p.s.a. w zw. z art. 246 p.p.s.a. wskazuje na zniesienie obowiązku sądu lub organu sądowego rozpoznającego wniosek o prawo pomocy dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. w sytuacji, gdy ustalone zostanie, że strona nie powołała nowych (zmienionych) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (zob. postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2016 r., II FZ 285/16, publ. CBOiS). W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym przyjmuje się, że jeżeli argumentacja rozpoznawanego wniosku jest tożsama z argumentacją wniosku uprzednio rozpoznanego, podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności lub podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, bądź też utrzymuje się stan niepewności Sądu co do wiarygodności składanych przez wnioskodawcę oświadczeń, korzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe (por. postanowienie NSA z 19 kwietnia 2016 r., I GZ 263/16, publ. CBOiS). Odnosząc powyższe wnioski na grunt rozpoznawanej sprawy należało stwierdzić, że treść wniosku z 17.05.2017 r. nie wskazuje, by możliwe było na jego podstawie przyjęcie odmiennych ustaleń w zakresie sytuacji materialnej, finansowej i rodzinnej wnioskodawcy prowadzących do stwierdzenia, że zmieniły się w sposób znaczący okoliczności sprawy. We wniosku tym, inicjującym kolejne postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, strona powołuje bowiem te same okoliczności, co we wniosku poprzednio rozpoznanym tj.: pogarszającą się płynność finansową, opóźnienia w spłacie zobowiązań podatkowych oraz wobec kontrahentów i pracowników, konieczność spłaty rat zaciągniętych kredytów i pożyczek, powiększające się odsetki. Co więcej wykazana aktualnie miesięczna kwota dochodu z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej jest wyższa (o kwotę "[...]" zł) od kwoty dochodu wykazanej w poprzednim wniosku. Miesięczny dochód wskazany we wniosku z dnia 11.10.2016 r. wynosił "[...]" zł (dochód za miesiąc sierpień 2016 r.) natomiast wskazany we wniosku z dnia 17 maja 2017r. dochód wynosi "[...]" zł (średni dochód za miesiące luty i marzec 2017 r.). Dodatkowo skarżący wciąż jest właścicielem znacznego majątku nieruchomego jak i ruchomego oraz spłaca zobowiązania w postaci rat kredytów i pożyczek w kwocie ok. "[...]" zł miesięcznie. Zauważenia wymaga również rozmiar prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej, gdzie przychód, który świadczy o potencjale osoby prowadzącej działalność gospodarczą, za pierwsze dwa miesiące 2017r. wyniósł "[...]" zł. (k. 127). Wymaga podkreślenia, że już na wcześniejszym etapie niniejszego postępowania sądowego oceniano sytuację finansową skarżącego w kontekście możliwości partycypowania w kosztach sądowych, w tym kosztach poniesienia wpisu od skargi kasacyjnej. Zajmując stanowisko negatywne wobec żądania skarżącego tut. Sąd podkreślił, że przedstawione w sprawie okoliczności uzasadniają twierdzenie o rentowności prowadzonego przez stronę przedsiębiorstwa i nie wskazują na konieczność zakwalifikowania jej do osób wymagających pomocy w zakresie ponoszenia kosztów sądowych. W tym jak należy uznać również wpisu od skargi kasacyjnej. Obecnie rozpatrywany wniosek powiela zaś wcześniejszą argumentację skarżącego. Nie można zatem uznać, że w sprawie przedstawiono jakiekolwiek nowe okoliczności, które uzasadniałaby zmianę pierwotnie podjętego rozstrzygnięcia. Skoro zaś analiza wniosku o prawo pomocy złożonego w dniu 17.05.2017 r. ujawnia, że nie zostały spełnione warunki, od których istnienia uzależnione jest żądanie merytorycznego rozpoznania kolejnego wniosku o prawo pomocy, to należało stwierdzić, że okoliczności sprawy wskazują na zbędność rozpoznania wniosku i zasadność umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w oparciu o normę z art. 249 a p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Na możliwość zastosowania art. 249 a p.p.s.a. w postępowaniach toczących się w trybie art. 165 p.p.s.a. wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 7 kwietnia 2016 r., I GZ 204/16 (publ. CBOiS.). Z tego względu, na podstawie art. 249 a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji postanowienia.