I SA/Ol 829/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P.G. o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi P.G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie: odmowy uchylenia ostatecznej decyzji w sprawie zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń-listopad 2012 r oraz styczeń-sierpień 2013 r. postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku skarżącego o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych WSA/post.1- sentencja postanowienia W sprawie, prawomocnymi postanowieniami z dnia 29 grudnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie utrzymał w mocy postanowienia referendarza sadowego z dnia 6 grudnia 2016 r. w przedmiocie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych skarżącego P.G., w sprawie skarg na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Olsztynie z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznych decyzji w sprawie zobowiązania w podatku od towarów i usług za styczeń-listopad 2012 r oraz styczeń-sierpień 2013 r. Wyrokiem z dnia 9 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, oddalił skargi "[...]" na ww. decyzje. Do skargi kasacyjnej od wyroku tut. Sądu z dnia 9 marca 2017 r. skarżący reprezentowany przez adw. T.K. załączył urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy PPF z dnia 24 kwietnia 2017 r. (data wpływu do tut. Sądu), w którym wniósł o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w postaci wpisu od skargi kasacyjnej. Ze złożonego oświadczenia wynikało, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną. Oboje z żoną utrzymują się z dochodu w wysokości "[...]" z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Skarżący jest właścicielem domu o powierzchni 100m2, dwóch nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni 3,06 ha, budynku gospodarczego o powierzchni 50 m2 oraz 20 ruchomości w postaci ciągników siodłowych, naczep i samochodów osobowych. Wskazał, że ponosi następujące wydatki miesięczne w postaci spłaty rat kredytów i pożyczek: Bank "[...]"– 5.229,80 zł, Bank "[...]" – kredyt obrotowy ok. 5.000 zł , Bank "[...]" pożyczka zabezpieczona hipoteką - 7.725,96 zł, Bank "[...]"-kredyt gotówkowy -1.439,37 zł. Nadto skarżący spłaca zaległości podatkowe, w związku z czym organy podatkowe dokonały zajęcia rachunku bankowego z tytułu zaległości w spłacie rat (43.271,39 zł). Na wstępie zaznaczyć należy, że złożony przez skarżącego wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów jest kolejnym takim wnioskiem w sprawie, po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, prawomocnych postanowień z dnia 29 grudnia 2016 r. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718ze zm., dalej jako p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W sytuacji, gdy przedmiotem postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy jest wniosek złożony po prawomocnym rozpoznaniu uprzednio złożonego przez stronę wniosku w tym przedmiocie, o tożsamym do poprzednio zgłoszonego zakresie żądania, nie może ulegać wątpliwości, że wniosek taki podlega ocenie przez pryzmat kryteriów wskazanych w art. 165 p.p.s.a., tj. przepisu uzależniającego uchylenie bądź zmianę postanowień niekończących postępowania w sprawie od stwierdzenia zmiany okoliczności sprawy. Podkreślenia wymaga, że przyjęty w art. 165 p.p.s.a. tryb uchylania lub zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie wskazuje na przyjęcie przez ustawodawcę odmiennych, w stosunku do pierwotnie złożonego wniosku o prawo pomocy, założeń odnoszących się do trybu procedowania uruchomionego przez stronę na skutek kolejnego wniosku o prawo pomocy. Przyjmowany jednolicie w orzecznictwie sądów administracyjnych kierunek wykładni art. 165 p.p.s.a. w zw. z art. 246 p.p.s.a. wskazuje na zniesienie obowiązku sądu lub organu sądowego rozpoznającego wniosek o prawo pomocy dokonywania ponownej oceny sytuacji materialnej wnioskującego w kontekście przesłanek z art. 246 p.p.s.a. w sytuacji, gdy ustalone zostanie, że strona nie powołała nowych (zmienionych) okoliczności, które mogłyby wpłynąć na zmianę dotychczasowego stanowiska sądu (zob. postanowienie NSA z dnia 16 czerwca 2016 r., II FZ 285/16, publ. CBOiS). W tego typu sytuacjach nie jest więc możliwe dokonywanie odmiennych ocen kondycji finansowej strony na podstawie tożsamych elementów stanu faktycznego, tj. w oparciu o analogiczną do zawartej we wcześniejszym wniosku argumentację. W związku z tym przyjmuje się, że jeżeli argumentacja rozpoznawanego wniosku jest tożsama z argumentacją wniosku uprzednio rozpoznanego, podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy nie wskaże jakichkolwiek nowych okoliczności lub podane przez niego fakty nie będą na tyle znaczące, aby mogły doprowadzić do odmiennych od dotychczasowych ocen, bądź też utrzymuje się stan niepewności Sądu co do wiarygodności składanych przez wnioskodawcę oświadczeń, korzystanie z art. 165 p.p.s.a. nie będzie możliwe (por. postanowienie NSA z 19 kwietnia 2016 r., I GZ 263/16, publ. CBOiS). Odnosząc powyższe wnioski na grunt rozpoznawanej sprawy należało stwierdzić, że treść wniosku z 24.04.2017 r. nie wskazuje, by możliwe było na jego podstawie przyjęcie odmiennych ustaleń w zakresie sytuacji materialnej, finansowej i rodzinnej wnioskodawcy prowadzących do stwierdzenia, że zmieniły się w sposób znaczący okoliczności sprawy. We wniosku tym, inicjującym kolejne postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, strona powołuje bowiem te same okoliczności, co we wniosku poprzednio rozpoznanym tj.: pogarszającą się płynność finansową, opóźnienia w spłacie zobowiązań podatkowych oraz wobec kontrahentów i pracowników, konieczność spłaty rat zaciągniętych kredytów i pożyczek. W odróżnieniu od pierwszego wniosku skarżącego złożonego w tej sprawie, skarżący we wniosku z dnia 24.04.2017 r.. wykazał niższe dochody z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej o kwotę "[...]" zł. tj. z kwoty "[...]"(dochód za miesiąc sierpień 2016 r. wskazany we wniosku z dnia 11.10.2016 r.) do kwoty "[...]" (dochód za miesiąc luty 2017 r.). Przy czym skarżący wciąż jest właścicielem znacznego majątku nieruchomego jak i ruchomego oraz spłaca zobowiązania w postaci rat kredytów i pożyczek w kwocie ok. 19.395,13 zł miesięcznie. Wymaga podkreślenia, że już na wcześniejszym etapie niniejszego postępowania sądowego oceniano sytuację finansową skarżącego w kontekście możliwości partycypowania w kosztach sądowych, w tym kosztach poniesienia wpisu od skargi kasacyjnej. Zajmując stanowisko negatywne wobec żądania skarżącego tut. Sąd podkreślił, że przedłożone oświadczenia, jak i dokumenty źródłowe nie wskazują na złą sytuację finansową strony, która uniemożliwia mu opłacenie całych kosztów sądowych, w tym jak należy uznać również wpisu od skargi kasacyjnej. Obecnie rozpatrywany wniosek powiela zaś wcześniejszą argumentację skarżącego. Nie można zatem uznać, że w sprawie przedstawiono jakiekolwiek nowe okoliczności, które uzasadniałaby zmianę pierwotnie podjętego rozstrzygnięcia. Fakt zaś wykazania niższych dochodów z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej na tle dokonanych ustaleń dotyczących sytuacji materialnej i życiowej skarżącego nie jest na tyle znaczący aby mógł doprowadzić do odmiennych ustaleń. Nadal aktualne pozostaje stanowisko tut. Sądu wyrażone w postanowieniu z dnia 29.12.2017 r., że zapłata wpisu od skarg kasacyjnej w tym przypadku kwoty 200 zł w sytuacji finansowej i życiowej wnioskodawcy leży w zasięgu jego możliwości finansowych. Skoro zaś analiza wniosku o prawo pomocy złożonego w dniu 24.04.2017 r. ujawnia, że nie zostały spełnione warunki, od których istnienia uzależnione jest żądanie merytorycznego rozpoznania kolejnego wniosku o prawo pomocy, to należało stwierdzić, że okoliczności sprawy wskazują na zbędność rozpoznania wniosku i zasadność umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w oparciu o normę z art. 249a p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu, jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. Na możliwość zastosowania art. 249a p.p.s.a. w postępowaniach toczących się w trybie art. 165 p.p.s.a. wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 7 kwietnia 2016 r., I GZ 204/16 (publ. CBOiS.). Z tego względu, na podstawie art. 249a w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono, jak w sentencji postanowienia