II SA/Ol 1164/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2014 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi F.W. na uchwałę Rady Gminy w przedmiocie skargi na działalność wójta gminy postanawia odrzucić skargę. F.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na Uchwałę Nr [...] Rady Gminy z dnia [...] w sprawie rozpatrzenia skargi na działalność Wójta Gminy, podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) oraz art. 229 pkt 3 i art. 238 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) – zwanej dalej: k.p.a. Skarżący wniósł o zobowiązanie Rady Gminy i Wójta Gminy do odtajnienia i jawności akt z rozbudowy wsi Ś. z okresu lat 1978 – 1988, zabudowy i zagospodarowania działki nr [...] i [...] z okresu lat 1979 – 1986, a także wglądu do akt sprawy i wydania kserokopii dokumentów z rozbudowy wsi Ś. oraz zabudowy i zagospodarowania działki nr [...] i [...] we wskazanym okresie. W sytuacji niedysponowania przez Urząd Gminy Ś. powyższymi dokumentami, skarżący wniósł o zobowiązanie Rady Gminy i Wójta Gminy do wykazania na piśmie, gdzie obecnie znajdują się te dokumenty, a jeżeli zostały zniszczone, to podania daty, osoby oraz okoliczności ich zniszczenia. W przypadku nieuwzględnienia powyższych wniosków, skarżący wniósł o ustalenie przez Sąd, gdzie znajdują się dokumenty dotyczące rozbudowy wsi Ś. oraz zabudowy i zagospodarowania działki nr [...] i [...] oraz zobowiązanie organu do odtajnienia akt z tymi dokumentami. W odpowiedzi na skargę Rada Gminy wniosła o jej odrzucenie. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że pismem z dnia 4 lipca 2014 r. skarżący złożył skargę na niezgodne z prawem działanie Wójta Gminy w procedowaniu administracyjnym w przedmiocie wniosku z dnia 16 czerwca 2014 r. dotyczącego jawności, wglądu do akt sprawy i wydania kserokopii dokumentów rozbudowy wsi Ś. z okresu lat 1978 - 1988, zabudowy i zagospodarowania działki nr [...] i [...] z okresu lat 1979 - 1986. Po rozpatrzeniu skargi, uchwałą Nr [...] Rada Gminy uznała skargę za bezzasadną, w sposobie załatwienia sprawy nie stwierdzono nieprawidłowości. Skarżący został zawiadomiony o sposobie rozpatrzenia jego skargi. Zdaniem Rady Gminy, zawiadomienie o sposobie załatwienia skargi nie jest aktem administracyjnym, lecz czynnością materialno-techniczną, zatem nie przysługuje na nie skarga do sądu administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że w przypadku wniesienia skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność ustalając m.in., czy mieści się ona w katalogu spraw należących do właściwości sądu administracyjnego. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony przez ustawodawcę w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: p.p.s.a. Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki przewidziane w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego została złożona skarga na uchwałę Nr [...] Rady Gminy, którą podjęto po rozpatrzeniu wniesionej w trybie art. 227 k.p.a. skargi F.W. na niezgodne z prawem działanie Wójta Gminy. Stosownie do art. 227 k.p.a., przedmiotem takiej skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy lub ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie spraw. Materia objęta tym przepisem dotyczy tzw. skargi powszechnej, która uruchamia samodzielne, jednoinstancyjne postępowanie administracyjne uproszczone, kończące się zawiadomieniem skarżącego o sposobie załatwienia sprawy będącej przedmiotem skargi. W myśl art. 228 k.p.a. skargi składa się do organów właściwych do ich rozpatrzenia. Natomiast właściwość tych organów określa art. 229 oraz 230 k.p.a. Z powyższych przepisów wynika wyraźnie, że postępowanie skargowe normowane przepisami działu VIII k.p.a. prowadzone jest wyłącznie przez organy administracji publicznej. Natomiast właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami powszechnymi na działalność organów, a więc takich, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli skarg wnoszonych na podstawie przepisów działu VIII k.p.a. "Skargi i wnioski". Również w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje sposób załatwienia skargi powszechnej przez uprawniony organ (art. 237 § 1 i § 3 k.p.a.). Zasadą jest, że w sprawach dotyczących tzw. skarg powszechnych nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego (por. postanowienie Naczelnego Sadu Administracyjnego z 25 lutego 2009 r., sygn. II OSK 241/09, dostępne w CBOSA, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Działania podejmowane przez organ w trybie postępowania w sprawie skarg i wniosków, normowane przepisami działu VIII k.p.a., nie posiadają formy aktu lub czynności, o jakich mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. W związku z powyższym nie sposób uznać, aby skarga wniesiona w niniejszej sprawie mieściła się w granicach kognicji sądu administracyjnego, o której mowa w art. 3 § 2 p.p.s.a. W tej sytuacji, uznając wniesioną skargę za niedopuszczalną Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a ,orzekł jak w sentencji postanowienia.