II SA/Ol 1290/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2015 r. w Olsztynie na posiedzeniu niejawnym wniosku Spółki A o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Spółki A na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Spółka A w skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]", nr "[...]" w sprawie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie o nazwie "[...]" poza kasynem gry, tj. w " [...]" zawarła m.in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji na zasadzie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W uzasadnieniu tegoż wniosku wskazała, że nie budzi wątpliwości okoliczność, iż decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej jest decyzją podlegającą wykonaniu. W sprawie tej nie zachodzą przesłanki negatywne do rozpoznania wniosku określone w art. 62 § 2 pkt 1 (chodzi zapewne o art. 61 § 2 pkt 1) ustawy ppsa., gdyż skarżona decyzja jest decyzją ostateczną, jak również nie istnieje jakikolwiek przepis prawa powszechnie obowiązującego wyłączający wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji. Wobec fakultatywnego charakteru instytucji przewidzianej w art. 62 § 2 pkt 1 (tj. art. 61 § 2 pkt 1) ustawy ppsa. strona uzasadniła swój wniosek okolicznościami wskazanymi w treści skargi, w szczególności biorąc pod uwagę brak jednolitego stanowiska w łonie Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniu, różną praktykę organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego oraz istotne wątpliwości co do waloru dowodowego opinii biegłego i brak jego kompetencji do rozstrzygania w sprawie w miejsce specjalisty z jednostki badającej. Przytoczono liczne orzeczenia sądów administracyjnych, w których orzeczono o zasadności skargi i uchyleniu skarżonych decyzji Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Pełnomocnik Spółki dodał, iż wykonanie zaskarżonej spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadniając podał, że na dzień "[...]" Spółka zapłaciła karę pieniężną w łącznej wysokości 1.362.467,80 zł., a ponadto wobec Spółki toczy się wiele postępowań w przedmiocie wymierzenia kar pieniężnych za urządzenie gier poza kasynem gry. Nieuwzględnienie wniosku – w ocenie pełnomocnika – będzie skutkowało utratą płynności finansowej przez Spółkę. Z tym względów zasadne jest wstrzymanie wykonania decyzji przez organ oraz ewentualnie Wojewódzki Sąd Administracyjny do czasu rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny o losie przepisów będących podstawą do wymierzenia przedmiotowej kary pieniężnej. Z przekazanych akt tej sprawy wynika, że Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia "[...]" odmówił wstrzymania wykonania własnej decyzji z dnia "[...]" utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji wymierzającą Spółce karę pieniężną w wysokości 12 000 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej dalej: ustawą ppsa., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania (art. 61 § 3 ustawa ppsa.). Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie powołanego przepisu Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Instytucja wstrzymania wykonania ma charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 ustawy ppsa. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. W postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. GZ 138/04 (dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) NSA stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Zaś trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (także postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 3 sierpnia 2006 r., sygn. II SA/Bk 352/06, dostępne w CBOSA). W orzecznictwie sadowo administracyjnym podkreśla się, iż wykonanie świadczenia pieniężnego z natury rzeczy nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności. ( post. NSA z dnia: - 12 września 2013r., I FZ 310/13, LEX nr 13363508 – 26 listopada 2012r., I FSK 1595/12, LEX nr 1239167 – 30 października 2012r., II GSK 1762/12, LEX nr 1240610 – 5 października 2012r., II OZ 858/12, LEX nr 1270305 – 30 maja 2012r., II GZ 179/12, LEX nr 1240633 – 16 kwietnia 2012r., II FZ 304/12, LEX nr 1137799 – 28 marca 2012r., I GSK 385/11, LEX nr 1137945 – 16 grudnia 2011r., I GZ 205/11, LEX nr 1149074 – 24 listopada 2011r., II FZ 705/11, LEX nr 1070164 ). Podkreślenia zatem wymaga, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wskazanie we wniosku na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dokonując oceny wniosku Spółki o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 12 000 zł z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry Sąd uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wyjaśnić, że Spółka zupełnie pominęła kwestię wykazania przesłanki stanowiącej o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, argumentując jedynie że wniosek o wstrzymanie uzasadnia brak jednolitego stanowiska w łonie Służby Celnej co do charakteru gier na urządzeniu, różną praktykę organu I instancji w zakresie uzależnienia wydania decyzji od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego oraz istotne wątpliwości co do waloru dowodowego opinii biegłego i brak kompetencji do rozstrzygania w sprawie w miejsce specjalisty z jednostki badającej. Wskazane okoliczności w żadnym razie nie mogą być uznane za stanowiące o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tej sprawie nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania nałożonej kary pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualne jej uwzględnienie nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, gdyż w takim wypadku wskazana skarżoną decyzją należność zostanie Spółce zwrócona. Na inne okoliczności powodujące trudne do odwrócenia skutki skarżąca nie wskazała, zaś Sąd nie ma możliwości prowadzenia z urzędu postępowania w tym zakresie. Należy zauważyć jedynie na marginesie, że chociaż w art. 61 § 3 ustawa ppsa. mowa jest jedynie o uprawdopodobnieniu okoliczności wymienionych w tym przepisie, nie oznacza to, że samo przekonanie skarżącego, iż wykonanie decyzji wywoła szczególnie niekorzystne konsekwencje jest wystarczające do tego, aby wniosek został uwzględniony. Bez dokładnego przedstawienia sytuacji finansowej i majątkowej wnioskodawcy nie jest możliwa ocena, czy wykonanie zaskarżonej decyzji faktycznie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia Spółce znacznej szkody, bądź trudne do odwrócenia skutki. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że do wykazania, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Zagrożenie, o jakim mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., musi być bezpośrednie i realne, zaś w interesie strony leży takie sformułowanie wniosku, by powołane w nim okoliczności wskazywały na wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz poparcie zawartych we wniosku twierdzeń stosownymi dokumentami. ( post. NSA z dnia 16 kwietnia 2012r., II FZ 304/12, LEX nr 1137799 ). Twierdzenia strony powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. post. NSA: z dnia 30 listopada 2004 r. sygn. GZ 120/04 i z dnia 18 maja 2004 r. sygn. FZ 65/04, dostępne w CBOSA, post. NSA z dnia 17 września 2014r., II GSK 2045/14, LEX nr 1519096 ). W konsekwencji nieprzedstawienie przez stronę, za pomocą odpowiednich dokumentów, swojej sytuacji majątkowej uniemożliwia w ogóle, tak jak w niniejszej sprawie, ocenę wpływu wykonania decyzji na sytuację majątkową strony. ( postanowienie NSA z dnia 16 stycznia 2014r., I FSK 2125/13, LEX nr 1451963, postanowienie NSA z dnia 19 marc a 2013r., I OZ 180/13, LEX nr 1300927 ), co nie pozwala przyjąć, że wykonanie skarżonej decyzji spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia Spółce znacznej szkody bądź trudne do odwrócenia skutki. Na marginesie rozważań wskazać należy, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji ma charakter wpadkowy i nie kończy postępowania w sprawie. Może zatem podlegać uchyleniu lub zmianie w przypadku, gdy zmienią się okoliczności sprawy. Dodatkowo skarżąca ponownie może złożyć wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, uzasadniając go w sposób właściwy i popierając stosownymi dokumentami - postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania aktu nie korzysta bowiem z powagi rzeczy osądzonej. Mając powyższe na względzie Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy ppsa., orzekł jak w sentencji.