II SA/Ol 200/15
PostanowienieWSA w Olsztynie2015-07-28
Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk, Tadeusz Lipiński, Adam Matuszak, Ewa Osipuk, Katarzyna Matczak, Beata Jezielska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy jest uzasadniony, gdy skarżący powołuje się na wcześniejsze postanowienie sądu w innej sprawie, które nie zostało jeszcze zaskarżone, lub na opinię strony o postanowieniu wydanym przez sędziego w innej sprawie?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, gdy skarżący nie przywołuje nowych okoliczności uzasadniających wyłączenie, a wcześniejszy wniosek o wyłączenie tego samego sędziego został już prawomocnie oddalony. Opinia strony o postanowieniu wydanym przez sędziego w innej sprawie, nawet jeśli dotyczy sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, nie stanowi przesłanki do wyłączenia. Sędzia jest wyłączony z mocy ustawy lub na wniosek strony, gdy istnieją okoliczności budzące uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, a nie samo niezadowolenie strony z wydanego orzeczenia.Stan faktyczny
Skarżący F. K. złożył wniosek o wyłączenie sędziów Ewy Osipuk i Katarzyny Matczak od rozpoznania sprawy dotyczącej odmowy przyznania zasiłku celowego. Wniosek oparty był na zarzutach dotyczących wcześniejszych postanowień wydanych przez te sędzie w innych sprawach, które zdaniem skarżącego podważały ich bezstronność. Wcześniejszy wniosek o wyłączenie sędzi Ewy Osipuk został już prawomocnie oddalony. Skarżący wyraził również opinię o "skandalicznym" postanowieniu sędzi Katarzyny Matczak w innej sprawie.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziów Ewy Osipuk i Katarzyny Matczak od rozpoznania sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk (spr.) Sędzia WSA Tadeusz Lipiński Sędzia WSA Adam Matuszak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 lipca 2015 r. wniosku F. K. o wyłączenie sędziów WSA Katarzyny Matczak i Ewy Osipuk od rozpoznania sprawy ze skargi F. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" w przedmiocie zasiłku celowego postanawia oddalić wniosek.
Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wydaną z up. Wójta Gminy A przez Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia "[...]" o odmowie przyznania F. K. zasiłku celowego na pokrycie części lub całości kosztów leków i leczenia z powodu braku współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skarżący zarzucił organom naruszenie ogólnych zasad postępowania administracyjnego i art. 11 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej poprzez błędne przyjęcie, że nie współpracował z pracownikiem socjalnym. Wniósł o dopuszczenie dowodów z nagrań ze spotkań z pracownikami socjalnymi na okoliczność składanych wyjaśnień oraz z przesłuchania podanych świadków na okoliczność przebiegu, sposobu utrzymywania i nawiązywania kontaktów, spotkań pracowników socjalnych ze skarżącym, przebiegu czynności. Wniósł też o zwrócenie się przez Sąd do właścicieli portali internetowych z zapytaniem o datę umieszczenia i opłacania ogłoszeń dotyczących prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej. Skarżący domagał się rozpoznania jego skargi tylko z jego osobistym udziałem.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Zarządzeniem z dnia 1 kwietnia 2015r. wyznaczony został w niniejszej sprawie termin rozprawy na 30 kwietnia 2015r. oraz skład orzekający Sądu: sędzia Ewa Osipuk jako przewodnicząca oraz sędzia Beata Jezielska (sprawozdawca) i sędzia Tadeusz Lipiński.
Skarżący pokwitował osobiście odbiór zawiadomienia o rozprawie w dniu 3 kwietnia 2015r.
W dniu 29 kwietnia 2015r. skarżący złożył osobiście w Biurze Podawczym tutejszego Sądu wniosek o wyłączenie od rozpoznania niniejszej sprawy sędzi Ewy Osipuk. Zarzucił, że sędzia ta z naruszeniem prawa pozbawiła go prawa uczestnictwa w posiedzeniu Sądu i składania wniosków dowodowych w sprawach
o sygn. akt: II SA/Ol 199/15, II SA/Ol 203/15, II SA/Ol 204/15 i II SA/Ol 206/15. Skarżący wyraził wątpliwość co do bezstronności sędzi oraz obiektywnego, sprawiedliwego oraz transparentnego rozpoznania jego sprawy.
Sąd postanowił rozprawę odroczyć na termin wyznaczony po rozpatrzeniu wniosku o wyłączenia sędziów.
W dniu 7 maja 2015r. sędzia Ewa Osipuk złożyła do akt pisemne wyjaśnienie. Oświadczyła, że nie zachodzi w niniejszej sprawie względem niej żadna z okoliczności wymienionych w art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności. Wskazała, że brak jest też powodów wyłączenia jej z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 powołanej ustawy.
Postanowieniem z dnia 20 maja 2015r., sygn. akt II SA/Ol 200/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego WSA w Olsztynie – Ewy Osipuk od orzekania w niniejszej sprawie.
Zarządzeniem z dnia 18 czerwca 2015r. wyznaczony został w niniejszej sprawie termin rozprawy na 16 lipca 2015r. oraz skład orzekający Sądu: sędzia Beata Jezielska (sprawozdawca) jako przewodnicząca oraz sędzia Katarzyna Matczak i sędzia Ewa Osipuk.
Zawiadomienie o rozprawie zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 22 czerwca 2015 r.
Wnioskiem z dnia 16 lipca 2015r. F. K. zwrócił się do tut. Sądu o wyłączenie sędziów Ewy Osipuk i Katarzyny Matczak od orzekania w niniejszej sprawie o sygn. akt II SA/Ol 200/15. Skarżący wskazał, w związku ze złożonym przez niego wnioskiem z dnia 29 kwietnia 2015r., sygn. akt II SA/Ol 200/15 o wyłączenie sędziego Ewy Osipuk, że na postanowienie wydane na skutek tego wniosku zostało złożone zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, które nie zostało jeszcze rozpoznane. Odnośnie zaś do wniosku o wyłączenie sędzi Katarzyny Matczak, stwierdził, że wydała ona skandaliczne postanowienie z dnia 5 maja 2015r., sygn. akt II SA/Ol 202/15, które również zostało zaskarżone, a zażalenia jeszcze nie rozpoznano.
W dniu 20 lipca 2015r. sędzia Katarzyna Matczak złożyła do akt pisemne wyjaśnienie. Oświadczyła, że nie zachodzi w niniejszej sprawie względem niej żadna z okoliczności wymienionych w art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jej bezstronności. Wskazała, że brak jest też powodów wyłączenia jej z mocy ustawy, wymienionych w art. 18 powołanej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej: "p.p.s.a", sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (pkt 6); dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (pkt 7). Zgodnie zaś z § 3 tego przepisu wyłączeniu podlega sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania.
Niezależnie od wskazanych przyczyn, zgodnie z art. 19 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Orzekając o wyłączeniu lub odmowie wyłączenia sędziego Sąd dokonuje oceny, czy w sprawie zaistniały takie okoliczności obiektywne, które uzasadniają odsunięcie sędziego od rozpoznawania sprawy. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się takich okoliczności. Co do sędzi Ewy Osipuk skarżący wskazał na argumentację zaprezentowaną w poprzednim wniosku o wyłączenie tego sędziego z dnia 29 kwietnia 2015r. Przypomnieć należy skarżącemu, że wniosek ten został już rozpoznany i tut. Sąd postanowieniem z dnia 20 maja 2015r., sygn. akt II SA/Ol 200/15 oddalił wniosek o wyłączenie sędziego WSA w Olsztynie – Ewy Osipuk od orzekania w niniejszej sprawie. Wbrew twierdzeniom skarżącego postanowienie to jest prawomocne, gdyż na postanowienie to nie wpłynęło zażalenie (prawomocność z dniem 4 czerwca 2015r. stwierdzono w dniu 16 czerwca 2015r., akta sądowe, k . – 23). W kolejnym wniosku skarżący nie przywołał żadnej nowej okoliczności uzasadniającej wyłączenie wskazanego sędziego. Odnośnie zaś do wniosku o wyłączenie sędzi Katarzyny Matczak skarżący wskazał na jego zdaniem skandaliczne postanowienie z dnia 5 maja 2015r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 202/15 wydane przez tego sędziego. Wyjaśnić należy skarżącemu, że strona niezadowolona z wydanego przez Sąd orzeczenia może je zaskarżyć zgodnie z przysługującym jej środkiem zaskarżenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Opinia strony o postanowieniu wydanym przez Sąd w innej sprawie, nawet jeśli w składzie orzekającym brała udział sędzia, której dotyczy wniosek o wyłączenie, nie stanowi jednak w żadnym wypadku o istnieniu przesłanki wyłączenia tego sędziego od orzekania w niniejszej sprawie.
Niezależnie od powyższego sędziowie Katarzyna Matczak i Ewa Osipuk złożyły oświadczenia, z których wynika, że nie zachodzą w stosunku do nich jakiekolwiek okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia ich od rozpoznawania w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu prawdziwość tych oświadczeń nie budzi żadnych wątpliwości. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego istnieje natomiast ugruntowany pogląd, że skoro sędzia, którego dotyczy wniosek złożył oświadczenie, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia od rozpoznawania w niniejszej sprawie i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o jego wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie (por. np. postanowienie NSA z dnia 19 listopada 2010 r., I OZ 864/10).
Autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli żądający wyłączenia zaprzecza prawdziwości, obowiązany jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie NSA z dnia z 25 sierpnia 1971 r., I CZ 121/71, OSN 1972, poz. 55 oraz postanowienie NSA z dnia 2 września 2014r. sygn. akt II OZ 835/14, publ. na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z przedstawionych względów, na podstawie art. 22 § 1 i 2 w zw. z art. 18 i 19 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło