II SA/Ol 324/25

PostanowienieWSA w Olsztynie2026-03-02

Skład orzekający: Katarzyna Matczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego powinna zostać odrzucona, jeśli skarżący nie uiścił wpisu sądowego w wyznaczonym terminie, mimo że wcześniej jego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został pozostawiony bez rozpoznania, a następnie prawomocnym postanowieniem utrzymano w mocy zarządzenie o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny ma obowiązek odrzucenia skargi, jeśli skarżący nie uiścił wpisu sądowego w wyznaczonym terminie, nawet jeśli wcześniej złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, który został prawomocnie pozostawiony bez rozpoznania. Prawomocne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest wiążące i nie uchyla skutków wynikających z braku uiszczenia wpisu.
Stan faktyczny
Skarżący zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy stwierdzającą wygaśnięcie decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, ale wniósł o zwolnienie od kosztów. Wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania, a postanowienie w tym zakresie stało się prawomocne. Następnie skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu pod rygorem odrzucenia skargi, jednak nie uiścił go w terminie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Matczak po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 2 marca 2026 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu z dnia 3 marca 2025 r. nr Rep. 786/ZP/24 w przedmiocie wygaśnięcia decyzji o warunkach zabudowy postanawia odrzucić skargę. W dniu 25 kwietnia 2025 r. (data nadania w urzędzie pocztowym) M. S.(dalej jako: "skarżący") zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Elblągu nr Rep. 786/ZP/24 z dnia 3 marca 2025 r., utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z 29 marca 2024 r. stwierdzającą wygaśnięcie decyzji nr 96/2023 z dnia 1 czerwca 2023 r. o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na zmianie sposobu użytkowania dwóch budynków niemieszkalnych na budynki mieszkalne jednorodzinne, na działce nr [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Elblągu wniosło o jej oddalenie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 26 maja 2025 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. W wyznaczonym terminie skarżący wniósł o zwolnienie go od uiszczenia wpisu od skargi. Zarządzeniem z 30 września 2025 r., sygn. II SPP/Ol 56/25, Starszy referendarz sądowy pozostawił bez rozpoznania wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. Prawomocnym postanowieniem z 2 grudnia 2025 r., sygn. akt II SPP/Ol 56/25, tutejszy Sąd utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie. Na mocy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z 22 stycznia 2026 r. skarżący został wezwany do wykonania zarządzenia z 26 maja 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego - w terminie 7 dni - pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to doręczone zostało skarżącemu 11 lutego 2026 r. (k. 45 akt sądowych). Wyznaczony termin upłynął bezskutecznie z dniem 18 lutego 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 230 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej jako: "p.p.s.a.") od skargi, jako pisma wszczynającego postępowanie przed sądem administracyjnym, pobiera się wpis sądowy. W niniejszej sprawie, na podstawie § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535.), strona skarżąca zobowiązana była do uiszczenia wpisu stałego w kwocie 200 zł. W myśl art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W przypadku skargi, przewodniczący wzywa wnoszącego, aby pod rygorem jej odrzucenia, uiścił wpis w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Mimo prawidłowo doręczonego zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wymaganego wpisu sądowego od wniesionej skargi oraz zawartego w nim pouczenia o skutkach zaniedbania nałożonego obowiązku, skarżący nie uiścił należnego wpisu, co w świetle przytoczonych przepisów obligowało Sąd do odrzucenia skargi, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. W orzecznictwie sądów administracyjnych prezentowany jest pogląd, który skład orzekający w niniejszej sprawie podziela, iż po bezskutecznym upływie siedmiodniowego terminu do uiszczenia wpisu od skargi, określonego w zarządzeniu przewodniczącego wydanym po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego przyznania stronie prawa pomocy, sąd winien odrzucić skargę na mocy art. 220 § 3 p.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1208-1209/04, z dnia 29 września 2005r., sygn. akt II FZ 608/05, z dnia 21 grudnia 2006 r., sygn. akt I FZ 588/06 i z dnia 10 stycznia 2007 r., sygn. akt I FZ 653/06, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA", które nawiązują do utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego – zob. postanowienia z dnia 21 kwietnia 1999 r., sygn. akt I CKN 1461/98, OSNC 1999, nr 11, poz. 196, z dnia 23 lutego 1999 r., sygn. akt I CKN 1064/97, OSNC 1999, nr 9, poz. 153, oraz z dnia 9 grudnia 2002 r., sygn. akt III RN 144/02, Wokanda 2003, nr 11, s. 29). Przytoczone stanowisko należy odpowiednio odnosić do prawomocnego zakończenia postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy przez pozostawienie wniosku bez rozpoznania, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. W wyroku z dnia 7 lutego 2011 r., sygn. akt II FSK 2274/10 Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że konsekwencji nieuiszczenia wpisu od skargi nie niweczą dalsze czynności skarżącego w postaci kolejnych wniosków o prawo pomocy. W postanowieniu z dnia 4 października 2018 r., sygn. akt II FZ 616/18, publ. w CBOSA, Naczelny Sąd Administracyjny także wyjaśnił, że jakkolwiek strona ma prawo do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na każdym etapie postępowania, a obowiązkiem sądu administracyjnego jest jego rozpoznanie – to, jeżeli w obrocie prawnym pozostaje prawomocne rozstrzygnięcie sądu załatwiające wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy, ma ono charakter wiążący dla strony i sądu, który je wydał (art. 170 p.p.s.a.). Oznacza to, że ewentualne złożenie ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie może mieć wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Wniosek taki nie uchyla bowiem skutków wynikających z prawomocnego orzeczenia sądu. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w postanowieniu na podstawie art. 220 § 1 i 3.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło