II SA/Ol 349/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 czerwca 2018 r. sprawy ze skargi I. K. i A. K. na decyzję Wojewody W.-M. z dnia "[...]" w przedmiocie pozwolenia na budowę na skutek wniosku skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 18 maja 2018 r. do tutejszego Sądu wpłynęła skarga I. K. i A. K. (dalej zwanych skarżącymi) na decyzję Wojewody W.-M. z dnia "[...]", utrzymującą w mocy decyzję Starosty O. z dnia "[...]" o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu Spółce A pozwolenia na budowę elektroenergetycznej linii napowietrznej 110 kV relacji "[...]"na konkretnie oznaczonych działkach położonych w obrębie J. i O. w gminie O. Skarga ta została przekazana Sądowi przez Wojewodę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. W opisanej powyżej skardze skarżący zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody wskazując, że prowadzą szkółkę roślin (drzew) na obszarze objętym tą decyzją, a w tym w przestrzeni, gdzie ustanowiony został na podstawie decyzji Starosty O. z dnia "[...]" (stanowiącej podstawę wydania decyzji Starosty O. z dnia "[...]") pas technologiczny, w obrębie którego ma być realizowana inwestycja. Podali, że prowadzenie tej szkółki to ich jedyne źródło utrzymania. Stwierdzili, że w razie prowadzenia prac przez inwestora, znajdujące się tam rośliny, przeznaczone do zbycia, zostaną zniszczone, a skutek ten - względem aktualnie prowadzonych upraw - będzie praktycznie nieodwracalny, co rzutuje bezpośrednio na ocenę potrzeby ochrony istotnego interesu majątkowego skarżących. Skarżący przyjęli więc, że wykonanie zaskarżonej decyzji będzie prowadziło do skutków, o których mowa wart. 61 § 3 p.p.s.a., a więc spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Za oczywiste uznali bowiem, że wzniesienie urządzeń przesyłowych takie skutki wywołuje, jako że ewentualne przywrócenie stanu pierwotnego związane byłoby z ogromnymi kosztami. Postanowieniem z dnia "[...]" Wojewoda odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ ocenił, że skarżący nie wykazali, iż wykonanie zaskarżonej decyzji grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przyjął, że ogólnikowe twierdzenia wyrażane przez skarżących, pozbawione szerszego uzasadnienia i stosownych dowodów, nie mogą stanowić podstawy do uwzględnienia ich wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Stwierdził ponadto, że argument skarżących, że wycinka drzew i krzewów kolidujących z inwestycją spowoduje trudne do odwrócenia skutki, nie znajduje oparcia w aktach sprawy. Podał bowiem, że z akt sprawy wynika, że kwestia konieczności przyszłej wycinki drzew i krzewów kolidujących z inwestycją została już rozstrzygnięta decyzją Starosty O. z dnia "[...]" ograniczającą sposób korzystania z części nieruchomości będących własnością skarżących w celu przeprowadzenia inwestycji. W decyzji tej ograniczono sposób korzystania z części nieruchomości będącej własnością skarżących m.in. poprzez zezwolenie inwestorowi na wycinkę drzew i krzewów kolidujących z inwestycją (po uzyskaniu odrębnego zezwolenia na wycinkę), a także lokalizację pasa technologicznego o szerokości 20m dla linii w którym właściciel linii podejmował będzie czynności zmierzające do zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania i eksploatacji linii, zaś właściciel nieruchomości nie będzie wznosił budynków i budowli, urządzał składów ani uprawiał wysokiej roślinności przekraczającej 3m wysokości. Wskazał, że decyzja ta została utrzymana w mocy przez Wojewodę, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę na tą decyzję (wyrokiem wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 667/17). Dodał, że w oznaczonej powyżej decyzji Starosty zawarte jest pouczenie o konieczności przywrócenia przez inwestora nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu linii, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowało nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania odpowiadającego wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększy się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. poz. 1369 ze zm.; dalej jako p.p.s.a.), "po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy". W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w cytowanym powyżej art. 61 § 3 p.p.s.a. Zauważyć przede wszystkim należy, że przedmiotem zaskarżonej decyzji jest pozwolenie na budowę. W przypadku zaś zaskarżenia tego rodzaju decyzji, to inwestor ponosi ryzyko prowadzenia prac przed prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego i to na nim spoczywać będzie ewentualny obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozstrzygnięcia sprawy zaskarżona decyzja zostanie uchylona. Skoro skutki prowadzenia rzeczonych prac nie obciążają skarżących, którzy złożyli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, to nie sposób przyjąć aby uwzględnienie wniosku skarżących mogło nastąpić z powodu "niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". Istnienia innych okoliczności, które mogłyby prowadzić do odmiennych wniosków i wskazywać na takie zagrożenie, podobnie jak i na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, nie wykazali także skarżący. Za niewystarczające w tym zakresie uznać bowiem należy ogólne stwierdzenie przez skarżących, że w razie prowadzenia prac przez inwestora, znajdujące się w ich obszarze rośliny, przeznaczone do zbycia w ramach prowadzonej przez skarżących szkółki roślin (drzew), zostaną zniszczone, a skutek ten - względem aktualnie prowadzonych upraw - będzie praktycznie nieodwracalny, co rzutuje bezpośrednio na ocenę potrzeby ochrony istotnego interesu majątkowego skarżących. Wymaga bowiem podkreślenia, że uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinno odnosić się do konkretnych, realnie istniejących (a nie potencjalnych) okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest w danej sprawie obiektywnie zasadne. Twierdzenia zaś wnioskodawcy powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi (por. postanowienie NSA z 19 marca 2014 r., sygn. akt I FZ 74/14, dostępne pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Z taką jednak sytuacją nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie, gdyż wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zawiera stosownego uzasadnienia i nie jest poparty żadnymi dokumentami źródłowymi. Nie podano konkretnie, jaki miałby być zakres szkód w przypadku uprawianych roślin do zbycia, nie wiadomo więc, czy nadają się one już do sprzedaży, czy też bez szkody możliwe jest ich przesadzenie na inne miejsce zanim zostanie rozpoczęta realizacja wskazanej inwestycji celu publicznego. Ponadto, jak słusznie zauważył organ w uzasadnieniu postanowienia z dnia "[...]", kwestia konieczności przyszłej wycinki drzew i krzewów z nieruchomości skarżących kolidujących z inwestycją została już rozstrzygnięta w decyzji Starosty O. z dnia "[...]" ograniczającej sposób korzystania z części nieruchomości będących własnością skarżących w celu założenia i przeprowadzenia inwestycji. W decyzji tej ograniczono sposób korzystania z części nieruchomości będącej własnością skarżących m.in. poprzez zezwolenie inwestorowi na wycinkę drzew i krzewów kolidujących z inwestycją (po uzyskaniu odrębnego zezwolenia na wycinkę), a także lokalizację pasa technologicznego o szerokości 20m dla linii w którym właściciel linii podejmował będzie czynności zmierzające do zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania i eksploatacji linii, zaś właściciel nieruchomości nie będzie wznosił budynków i budowli, urządzał składów ani uprawiał wysokiej roślinności przekraczającej 3m wysokości. W decyzji tej zawarte jest pouczenie o konieczności przywrócenia przez inwestora nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po założeniu i przeprowadzeniu linii, a jeżeli byłoby to niemożliwe albo powodowało nadmierne trudności lub koszty, wnioskodawca będzie zobowiązany do zapłaty odszkodowania odpowiadającego wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększy się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Skoro, na mocy powołanej decyzji Starosty, ewentualne straty poniesione przez skarżących w związku ze zniszczeniem roślin mają zostać zrekompensowane przez inwestora poprzez przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, względnie zapłatę odszkodowania odpowiadającego wartości poniesionych szkód, to nie sposób uznać, aby okoliczność ta powodowała niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Końcowo zauważyć należy, że w przypadku decyzji o pozwoleniu na budowę ustawodawca przewidział dodatkowy wymóg ograniczający możliwość wstrzymania wykonania decyzji tego rodzaju. Zgodnie bowiem z art. 35a ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.), "w przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu wstrzymania wykonania decyzji". Ze względu na powyższy przepis, możliwość wstrzymania wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę przez sąd administracyjny podlega istotnemu ograniczeniu, co należało dodatkowo uwzględnić przy rozpoznawaniu wniosku skarżących. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.