II SA/Ol 373/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędziowie sędzia WSA Ewa Osipuk sędzia WSA Piotr Chybicki Protokolant referent Natalia Stemplewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2025 r. sprawy ze skargi P. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zwaloryzowanej rocznej opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oddala skargę. Pismem z 26 września 2024 r. Naczelnik Wydziału Gospodarki Nieruchomościami Starostwa Powiatowego w D., działając z upoważnienia Starosty D. (dalej jako: organ pierwszej instancji), zawiadomił (...) S.A. z siedzibą w W. Oddział Gospodarowania Nieruchomościami w G. (dalej jako: Spółka lub strona skarżąca) o dokonaniu waloryzacji rocznej opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej położonej w L. przy ul. (...), oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka nr (...) o pow. 0,0880 ha, obręb (...), z którym to prawem własności związany jest udział w nieruchomości wspólnej wynoszący 617/1211. Organ pierwszej instancji wskazał, że ustalona w 2019 r. opłata roczna przed waloryzacją wynosiła 275,13 zł, a zwaloryzowana roczna opłata wynosi 389,81 zł i jest płatna począwszy od 1 stycznia 2025 r. Wyjaśniono, że waloryzacji dokonano na podstawie art. 10 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności tych gruntów (Dz.U. z 2024 r. poz. 386 ze zm. dalej jako: ustawa przekształceniowa), a także zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2024 r. poz. 1145 ze zm., dalej jako: u.g.n.), przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłoszonego przez Prezesa GUS w latach 2020-2024. W piśmie z 8 października 2024 r. Spółka wniosła o korektę zwaloryzowanej opłaty i ustalenie jej w drodze decyzji. Podniosła, że według art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej waloryzacja jest dokonywana raz na trzy lata przy zastosowaniu wskaźnika, a nie wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych, w związku z czym organ powinien uwzględnić wskaźnik za ostatni rok. Decyzją z 13 listopada 2024 r. organ pierwszej instancji, na podstawie art. 7 ust. 8a ustawy przekształceniowej, ustalił Spółce wysokość zwaloryzowanej rocznej opłaty z tytułu przekształcenia udziału 617/1211 w prawie użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości gruntowej w kwocie 389,81 zł, płatnej od 1 stycznia 2025 r. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, że opłata przekształceniowa związana jest z prawem do gruntu (nieruchomości gruntowej niezabudowanej), przy czym dotychczas, dla tego rodzaju nieruchomości, nie zostały ogłoszone przez Prezesa GUS wskaźniki zmian cen nieruchomości. W związku z tym podano, że obecnie waloryzacji rocznej opłaty przekształceniowej można dokonywać wyłącznie przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych, tzw. wskaźnika inflacyjnego. Wskazano, że zgodnie z art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej waloryzacji opłaty właściwy organ dokonuje nie częściej niż raz na 3 lata od dnia dokonania ostatniej waloryzacji. Zdaniem organu pierwszej instancji ustawodawca przewidział zatem konieczność urealniania wysokości opłat waloryzacjami, uwzględniającymi kolejne okresy od ostatniej waloryzacji, nie krótsze niż 3 lata, ujmującymi zmiany cen zachodzące w całych tych okresach. Organ powołał się na powszechną praktykę stosowania metody nawiązań łańcuchowych, która pozwala na obliczenie stopnia zmiany cen w danym okresie, dla którego nie obliczono jednego wskaźnika i w związku z tym zachodzi potrzeba uwzględnienia szeregu wskaźników odzwierciadlających zmiany cen w krótszych okresach składających się na badany okres. Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyła odwołanie od powyższej decyzji, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 7 ust. 8a, art. 10 ustawy przekształceniowej oraz art. 5 ust.4 u.g.n. W związku z powyższymi zarzutami Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wydanie decyzji ustalającej wysokość opłaty przekształceniowej obowiązującej od 1 stycznia 2025 r. w wysokości ustalonej przy uwzględnieniu wskaźnika waloryzacji, tj. przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanego przez Prezesa GUS za rok 2023, ewentualnie o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że w żadnej regulacji dotyczącej waloryzacji opłaty rocznej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności ustawodawca nie przewidział przyjętego przez organ pierwszej instancji sposobu waloryzacji. Spółka zakwestionowała także twierdzenie, że zastosowany przez organ sposób waloryzacji stanowi powszechną praktykę, gdyż w licznych decyzjach otrzymywanych przez Spółkę waloryzacja została przeprowadzona w sposób zupełnie odmienny. Wskazano, że przepis art. 5 ust. 4 u.g.n. w sposób wyraźny i jednoznaczny odnosi się do wskaźnika, nie zaś do wskaźników, a tym bardziej do ich sumy, czy średniej z ostatnich lat. Ponadto podniesiono, że ustawodawca ograniczył możliwość dokonywania waloryzacji opłaty przekształceniowej zastrzegając, że może ona być przeprowadzana przez organ nie częściej niż raz na 3 lata od dnia dokonania ostatniej waloryzacji, co oznacza, że przez ten czas opłata przekształceniowa nie powinna ulegać zmianom. Zdaniem Spółki powyższe wyklucza zastosowanie przez organ tzw. skumulowanej waloryzacji, przy zastosowaniu wskaźników za ostatnie kilka lat. Spółka powołała się także na uzasadnienie do ustawy przekształceniowej, w którym ustawodawca wyraźnie podkreślił, że waloryzacja będzie dokonywana w oparciu o wskaźnik ogłoszony przez Prezesa GUS, a zatem w procesie waloryzacji organ powinien uwzględnić wskaźnik za ostatni rok. Decyzją z 18 kwietnia 2025 r. wydaną przez Wojewodę Warmińsko-Mazurskiego (dalej jako: Wojewoda lub organ odwoławczy) utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wyjaśnił, że waloryzacja zobowiązań (kwot i płatności) w gospodarce nieruchomościami to ustalenie wysokości istniejących zobowiązań pieniężnych przy zmianie systemu pieniężnego. Wskazano, że waloryzacja przeprowadzana jest zgodnie z przepisami zawartymi w aktach prawnych oraz regułami matematycznymi i statystycznymi, przy zastosowaniu wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem. Waloryzacja dokonywana w trybie administracyjnym oznacza zatem urealnienie już ustalonej opłaty. Wojewoda podniósł, że zaświadczeniem z 21 maja 2019 r. organ pierwszej instancji potwierdził przekształcenie prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej działki w prawo własności z dniem 1 stycznia 2019 r., w którym - zgodnie ze złożonym oświadczeniem na podstawie art. 7 ust. 6a ustawy przekształceniowej - obowiązek wnoszenia opłaty ustalony został na 99 lat, począwszy od 2019 r., a roczna opłata przekształceniowa w odniesieniu do udziału 617/1211 nieruchomości wyniosła 275,13 zł. Kwota opłaty przekształceniowej podlega zatem waloryzacji przy zastosowaniu wskaźnika za okres od 2020 r. do 2024 r. Wskazano, że waloryzacja dokonywana jest przy zastosowaniu metody nawiązań łańcuchowych przy zastosowaniu wskaźników rocznych, tj. waloryzację opłaty przekształceniowej oblicza się jako iloczyn wartości 275,13 zł i poszczególnych wskaźników cen towarów i usług za lata 2020 – 2024, a z iloczynu przyjętych wskaźników waloryzacji i kwoty 275,13 zł otrzymano zwaloryzowaną kwotę wynoszącą 389,81 zł. Przy czym organ odwoławczy zaznaczył, że przeliczenie (zwaloryzowanie) dokonane w 2024 r. wartości bazowej przyjętej w kwocie 275,13 zł do wartości 389,81 zł, zmienia kwotę opłaty przeliczeniowej dopiero w piątym roku od jej ustalenia, uwzględniając jedynie zmiany inflacyjne zaistniałe w okresie od 2019 r. do 2024 r., co jest zgodne z zapisami art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej. Podano, że wskazany w tym przepisie termin "nie częściej niż raz na 3 lata" został zachowany, bowiem we wcześniejszych latach, tj. 2020-2024, opłata wnoszona była na podstawie zaświadczenia z 21 maja 2019 r., czyli w kwocie 275,13 zł. W związku z tym organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia przepisów prawa. Spółka, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła na powyższe rozstrzygnięcie skargę, zarzucając naruszenie: - art. 6 oraz art. 7a § 1 k.p.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, co skutkowało przeprowadzeniem waloryzacji w sposób dowolny, przy zastosowaniu mechanizmów nie przewidzianych w przepisach prawa; - art. 5 ust. 4 u.g.n. w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej poprzez ich błędną wykładnię i w następstwie uznanie, że waloryzacja opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności winna nastąpić przy uwzględnieniu średniorocznych wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłoszonych przez Prezesa GUS w latach 2019, 2020, 2021,2022 oraz 2023. Z uwagi na powyższe zarzuty strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez organ pierwszej instancji, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, według norm przepisanych. W uzasadnieniu wniesionej skargi Spółka podniosła, że w żadnej regulacji dotyczącej waloryzacji opłaty rocznej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości w prawo własności ustawodawca nie przewidział opisanego i przyjętego przez organ sposobu waloryzacji. Powołano się także na materiaInoprawną zasadę określoną w art. 7a § 1 k.p.a., tj. zasadę rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony. Zarzucono, że organ w sposób arbitralny dokonał waloryzacji przy zastosowaniu przyjętych według swego uznania wskaźników. Strona skarżąca podkreśliła, że funkcja waloryzacji może być zróżnicowana. W przypadku bowiem waloryzacji odszkodowania jego funkcją jest zabezpieczenie interesu wierzyciela przez danie mu gwarancji, że mimo opóźnienia w zapłacie odszkodowania otrzyma je w odpowiedniej wysokości. Natomiast w przypadku opłaty przekształceniowej nie tylko nie sposób mówić o jakimkolwiek opóźnieniu w zapłacie, ale inne są również mechanizmy przeprowadzania waloryzacji opłaty przekształceniowej. Podniesiono, że przepis art. 5 ust. 4 u.g.n. w sposób wyraźny i jednoznaczny odnosi się do wskaźnika, nie zaś do wskaźników, a tym bardziej do ich sumy, czy średniej z ostatnich lat. W związku z tym waloryzacja opłaty przekształceniowej przeprowadzona w inny sposób niż w oparciu o pojedynczy wskaźnik ogłaszany przez Prezesa GUS jest niezgodna w obowiązującymi regulacjami prawnymi. Wskazano, że w ustawie przekształceniowej ustawodawca wyraźnie ograniczył możliwość dokonywania waloryzacji opłaty przekształceniowej, zastrzegając, że może ona być przeprowadzana przez organ nie częściej niż raz na 3 lata od dnia dokonania ostatniej waloryzacji (art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej). W przypadku waloryzacji opłaty przekształceniowej ustawodawca zastosował zatem podobne ograniczenie do tego, jakie zastosowano w odniesieniu do aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste i to pomimo odmienności opłaty przekształceniowej i opłaty za użytkowanie wieczyste, co prowadzi do wniosku o tożsamych motywach (ratio legis) ustawodawcy w obu przypadkach. Wprowadzając ograniczenie możliwości aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste ustawodawca tłumaczył to koniecznością zagwarantowania użytkownikom wieczystym, że opłata nie wzrośnie w okresie przynajmniej trzech lat od ostatniej aktualizacji, co ma chronić użytkowników wieczystych przed ciągłymi zmianami opłaty w następstwie dynamicznych zmian wartości nieruchomości. W ocenie Spółki opisane ograniczenie powinno zadziałać podobnie, jak w przypadku ograniczenia aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste. Powyższe wyklucza zatem zastosowanie przez organ tzw. skumulowanej waloryzacji przy zastosowaniu wskaźników, jak przyjął organ odwoławczy za lata 2020-2024. Zdaniem strony skarżącej pogląd ten jest spójny ze stanowiskiem ustawodawcy wyrażonym w uzasadnieniu do ustawy przekształceniowej i znajduje w nim potwierdzenie. Strona skarżąca wskazała także na rozstrzygnięcia innych organów, w których powyższe stanowisko, według którego waloryzacja winna być dokonana przy uwzględnieniu wskaźnika wyłącznie za ostatni rok zostało potwierdzone. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wraz z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. dalej jako: p.p.s.a.) sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie jego wydania. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd ma obowiązek uwzględnienia skargi i wyeliminowania z obrotu prawnego aktu administracyjnego, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie stwierdził naruszeń prawa dających podstawę do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego. Przede wszystkim należy podnieść, że ustalony w toku przeprowadzonego postępowania administracyjnego stan faktyczny sprawy jest bezsporny. Jak wynika z akt sprawy Spółka na mocy ustawy przekształceniowej stała się właścicielem udziału w przedmiotowej nieruchomości gruntowej i jest zobowiązana przez 99 lat do uiszczania opłaty rocznej z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W 2019 r. organ pierwszej instancji wiążąco ustalił wysokość tej opłaty, która wyniosła 275,13 zł i Spółka uiszczała taką kwotę każdego roku. W 2024 r. organ pierwszej instancji dokonał waloryzacji opłaty do kwoty 389,81 zł, obowiązującej od 1 stycznia 2025 r. Kwestia sporna w niniejszej sprawie dotyczy nie samej waloryzacji opłaty rocznej, lecz przyjętego przez organy orzekające sposobu jej dokonania. Zdaniem bowiem skarżącej Spółki, stosownie do myśl art. 10 ust. 1 i 2 ustawy przekształceniowej i art. 5 ust. 4 u.g.n., waloryzacji opłaty rocznej należy dokonać przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych z jednego roku, ogłoszonego za ostatni rok sprzed dokonania waloryzacji (tutaj wskaźnik ogłoszony w styczniu 2024 r. wskazujący na wzrost cen w 2023 r.). W ocenie Sądu stanowisko prezentowane przez Spółkę nie tylko jest sprzeczne z sensem i celem waloryzacji, ale nie znajduje także uzasadnionych podstaw prawnych. Zauważyć należy, że przepisy prawa nie definiują wprost pojęcia waloryzacji. Zgodnie z Encyklopedią wydawnictwa PWN waloryzacja oznacza zwiększenie wielkości nominalnej świadczeń finansowych, składek ubezpieczeniowych oraz wierzytelności, mające na celu zachowanie ich wartości realnej (siły nabywczej) zmniejszonej przez inflację. Wyróżnia się: - waloryzację uregulowaną przepisami prawa, które wprowadzają nakaz waloryzacji i określają miernik waloryzacji; - waloryzację sądową – zgodnie z art. 358[1] § 3 Kodeksu cywilnego w razie istotnej zmiany siły nabywczej pieniądza po powstaniu zobowiązania, sąd może po rozważeniu interesów stron, zgodnie z zasadami współżycia społecznego, zmienić wysokość lub sposób spełnienia świadczenia pieniężnego, chociażby były ustalone w orzeczeniu lub umowie oraz - waloryzację umowną, która polega na zamieszczeniu w umowie klauzuli waloryzacyjnej, pozwalającej na ustalenie nowej wysokości świadczenia pieniężnego w chwili jego wykonania, zależnie od ceny zboża, złota, wskaźnika zmiany cen (vide: Encyklopedia PWN). Waloryzacja ma zatem za zadanie zachować realną wartość wypłacanych świadczeń w stosunku do wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych. W cytowanym w skardze uzasadnieniu do projektu ustawy przekształceniowej czytamy, że zaproponowano możliwość waloryzacji opłat rocznych przekształceniowych w celu zapewnienia dotychczasowym właścicielom należytego wynagrodzenia zgodnie z konstytucyjną zasadą ochrony własności. Waloryzacja chroni zatem interes wierzyciela i ma na celu dostosowanie wysokości opłaty przekształceniowej do zmian wartości siły nabywczej pieniądza następujących w okresie od ustalenia jej pierwotnego rozmiaru (lub od jej poprzedniej waloryzacji). Waloryzacja ma służyć przywróceniu ekonomicznej wartości świadczenia pieniężnego na dzień jego spełnienia (M. Wolanin, w: J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, wyd. 8, Warszawa 2023, wer. el. SIP Legalis, Komentarz do art. 5 pkt 1; P. Czechowski (red.), Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, SIP LEX, Komentarz do art. 5, pkt 1). Dlatego co do zasady na dzień dokonania waloryzacji uwzględnić należy wszystkie zmiany inflacyjne zaistniałe od momentu powstania zobowiązania, gdyż tylko w ten sposób możliwe jest odtworzenie wartości świadczenia w stosunku do siły nabywczej pieniądza. Stosownie do treści art. 10 ust. 1 ustawy przekształceniowej opłata może podlegać waloryzacji zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 u.g.n. Ten ostatni przepis określa rodzaje wskaźników mających zastosowanie przy dokonywaniu waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Nie budzi przy tym wątpliwości, że w niniejszej sprawie znajduje zastosowanie art. 5 ust. 4 u.g.n., gdyż dotychczas nie został ogłoszony przez Prezesa GUS wskaźnik zmian cen nieruchomości, na co zwraca się uwagę jednolicie w orzecznictwie oraz o czym wspomniał autor uzasadnienia do projektu ustawy. Przepis art. 5 ust. 4 u.g.n. stanowi zaś, że w przypadku gdy dla danego rodzaju nieruchomości nie ogłoszono nigdy wskaźnika zmian cen nieruchomości, waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w ustawie w tym zakresie dokonuje się przy zastosowaniu wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłaszanego przez Prezesa GUS. Należy przy tym zauważyć, że art. 5 ust. 4 u.g.n. nie konkretyzuje, o który z ogłoszonych przez Prezesa GUS wskaźników cen towarów i usług konsumpcyjnych chodzi. Organ ten dokonuje ogłoszeń wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych na różnych podstawach prawnych i do różnych celów. Nie ma zaś ogłaszanego wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych, który byłby specjalnie dedykowany do art. 5 ust. 4 u.g.n., czy art. 10 ust. 1 - 3 ustawy przekształceniowej. Ze strony internetowej GUS wynika, że Prezes GUS ogłasza wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych: za kwartał, za I półrocze w stosunku do analogicznego okresu poprzedniego roku, za 3 pierwsze kwartały w stosunku do analogicznego okresu poprzedniego roku, a także za rok w stosunku do roku poprzedniego, a nawet za okres sześcioletni – na podstawie art. 181a ust. 2 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1113). Na przykład w dniu 15 kwietnia 2025 r. ogłoszony został Komunikat Prezesa GUS w sprawie wskaźnika wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w marcu 2025 r. w stosunku do marca 2019 r. Zgodnie z tym komunikatem wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem w marcu 2025 r. w stosunku do marca 2019 r. wyniósł 149,7 (wzrost cen o 49,7%). Gdyby zatem dokonywano waloryzacji po ogłoszeniu tego wskaźnika z okresu sześcioletniego, w adekwatnym okresie, racjonalne byłoby uwzględnienie tylko tego jednego wskaźnika. Logiczne byłoby też zastosowanie jednego wskaźnika, gdyby w analizowanym okresie od momentu ustalenia zobowiązania do momentu jego waloryzacji nastąpiła tylko jednokrotna zmiana wskaźnika. Gdy wskaźnik inflacji się nie zmienia to nie ma podstaw do przeprowadzania waloryzacji, co potwierdza art. 10 ust. 3 ustawy przekształceniowej. W rozpatrywanym przypadku organy ustaliły, że od ustalenia opłaty rocznej w 2019 r. co roku następował wzrost inflacji. Potwierdzają to średnioroczne wskaźniki cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, ogłoszone przez Prezesa GUS na podstawie art. 94 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1631). Treść komunikatów ogłoszonych na tej podstawie prawnej za poszczególne lata po ustaleniu opłaty rocznej, czyli począwszy od komunikatu z 2020 r. wskazuje, że średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych jest ustalany w stosunku do roku poprzedniego. Aby zatem odtworzyć realną wartość opłaty rocznej na dzień dokonywania waloryzacji niezbędne jest uwzględnienie ciągu zmieniających się wskaźników, które spójnie obrazują zmiany siły nabywczej pieniądza od momentu ustalenia opłaty rocznej do czasu jej waloryzacji. Podane przez organy orzekające wskaźniki ogłoszone w latach 2020 - 2024 stanowią obiektywny wyznacznik określający wzrost cen towarów i usług w kolejnych latach, a więc ukazują postęp inflacji w całym badanym okresie. Z treści zastosowanych komunikatów Prezesa GUS jasno wynika, że wskaźnik ogłoszony w styczniu 2020 r. - 102,3 oznacza wzrost cen w 2019 r. o 2,3%; wskaźnik ogłoszony w styczniu 2021 r. - 103,4 oznacza wzrost cen w 2020 r. w stosunku do roku 2019 o kolejne 3,4%; wskaźnik z 2022 r. - 105,1 ukazuje, że w 2021 r. w stosunku do 2020 r. miał miejsce również wzrost cen o kolejne 5,1%; wskaźnik ogłoszony w styczniu 2023 r. – 114,4 oznacza wzrost cen w roku 2022 w stosunku do 2021 r. o 14,4%, a wskaźnik ogłoszony w styczniu 2024 r. wskazuje że w 2023 r. nastąpił ponownie wzrost cen w stosunku do roku 2022 o 11,4%. W tej perspektywie zastosowana przez organy metoda nawiązań łańcuchowych, uwzględniająca wskaźniki inflacyjne za poszczególne lata jest prawidłowa. Wyjaśnić także należy, że w myśl art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej waloryzacji opłaty właściwy organ dokonuje z urzędu albo na wniosek właściciela nieruchomości, nie częściej niż raz na 3 lata od dnia dokonania ostatniej waloryzacji. Stosownie zaś do art. 10 ust. 3 ustawy przekształceniowej właściwy organ może odmówić dokonania waloryzacji jedynie w przypadku, jeżeli stwierdzi, że wskaźniki, o których mowa w art. 5 u.g.n., nie uległy zmianie w okresie od dnia przekształcenia lub ostatniej waloryzacji do dnia złożenia wniosku. Z unormowań tych wynika zatem, że waloryzacji dokonuje się z zastosowaniem wskaźników określonych w art. 5 ust. 4 u.g.n., tj. wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych ogłoszonego przez Prezesa GUS. Kwota zwaloryzowana to iloczyn kwoty podlegającej waloryzacji i wskaźnika inflacji, przy czym w przypadku zmiany wskaźnika, a więc występowania w badanym okresie różnych wskaźników logiczna jest metoda nawiązań łańcuchowych, polegająca na tym, że kwotę wyjściową zwiększa się o wskaźnik za pierwszy rok, w którym nastąpiła zmiana wskaźnika i tak uzyskana suma stanowi podstawę obliczenia dla następnego roku, w którym nastąpiła zmiana wskaźnika inflacji. Natomiast z regulacji stanowiącej, że waloryzacji dokonuje się nie częściej niż raz na 3 lata wynika tylko tyle, że organ nie ma obowiązku i nie może weryfikować wartości ekonomicznej opłaty rocznej częściej niż raz na 3 lata, a tym samym zmieniać opłaty rocznej z tytułu przekształcenia przy każdej zmianie wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych. W orzecznictwie trafnie zauważa się, że zakaz ten, wraz z regułą, że zwaloryzowana opłata obowiązuje od dnia 1 stycznia roku następującego po roku, w którym dokonano waloryzacji, jest wyrazem rozłożenia ryzyka inflacyjnego na obie strony stosunku prawnego przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Regulacje te gwarantują podmiotowi zobowiązanemu do ponoszenia opłaty przekształceniowej prawo do uiszczania tej należności w dotychczasowej wysokości przez co najmniej 3 lata, aż do dnia 1 stycznia roku następującego po roku, w którym dokonano waloryzacji, nawet mimo ewentualnego istotnego spadku siły nabywczej pieniądza w okresie jaki upłynął od czasu jej ustalenia (por. wyrok WSA w Lublinie z 26 czerwca 2025 r. , sygn. akt. II SA/Lu 227/25, dostępny w CBOSA). Wskazać także należy, że w art. 10 ust. 1 ustawy przekształceniowej ustawodawca nie przewidział odrębnej regulacji dotyczącej waloryzacji opłaty przekształceniowej, lecz odesłał do zasad określonych w art. 5 u.g.n., a zatem zasad obowiązujących przy waloryzacji kwot należnych z tytułów określonych w u.g.n. Nie znajduje zatem uzasadnienia twierdzenie strony skarżącej, że inne są mechanizmy przeprowadzania waloryzacji opłaty przekształceniowej od tych obowiązujących np. w przypadku waloryzacji odszkodowania za nieruchomość, skoro waloryzacji w obu przypadkach dokonuje się według tych samych zasad, określonych w tym samym przepisie, tj. w art. 5 u.g.n. Nie sposób bowiem przyjąć możliwości odmiennego stosowania tego samego przepisu w zależności od stanu faktycznego sprawy. Należy natomiast podkreślić, że waloryzacja ma na celu utrzymanie świadczenia na poziomie tej samej realnej siły nabywczej pieniądza, a zatem należy uwzględnić zmiany inflacyjne zaistniałe w okresie od dnia przekształcenia lub ostatniej waloryzacji do dnia zainicjowania postępowania w przedmiocie waloryzacji, co potwierdza treść art. 10 ust. 3 ustawy przekształceniowej. Mając powyższe na uwadze Sąd nie stwierdził zarzuconego w skardze naruszenia art. 5 ust. 4 u.g.n. w zw. z art. 10 ust. 2 ustawy przekształceniowej. Organy orzekające dokonały prawidłowej wykładni i zastosowania tych przepisów, w szczególności dokonały prawidłowej subsumcji ustaleń faktycznych, co czyni bezzasadnym zarzut przeprowadzenia waloryzacji w sposób dowolny. Tym samym nie można przypisać organom naruszenia art. 6 k.p.a., który stanowi, że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 7 a § 1 k.p.a. przez nieuwzględnienie zasady rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony stwierdzić należy, że przytoczona wykładnia omawianych przepisów nie budzi wątpliwości co do treści normy prawnej, co potwierdzają liczne orzeczenia sądów administracyjnych wydane w analogicznych sprawach, dotyczących waloryzacji opłaty rocznej z tytułu przekształcenia (por. wyroki WSA w Gliwicach z 16 kwietnia 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 1629/24, II SA/Gl 1630/24, II SA/Gl 1631/24; z 14 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 1617/24, II SA/Gl 1618/24; z 27 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Gl 1690/24, II SA/Gl 1691/24; wyroki WSA w Poznaniu z 6 marca 2025 r. sygn. akt IV SA/Po 72/25, IV SA/Po 73/25, IV SA/Po 74/25; z 12 marca 2025 r. sygn. akt IV SA/Po 109/25, IV SA/Po 111/25; z 20 marca 2025, IV SA/Po 108/25, IV SA/Po 110/25; wyrok WSA we Wrocławiu z 13 maja 2025 r. sygn. akt II SA/Wr 41/25; wyroki WSA w Lublinie z 17 czerwca 2025 r. sygn. akt II SA/Lu 170/25 i 171/25, dostępne w CBOSA). Sąd rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela ocenę prawną wyrażoną w przywołanych wyrokach, nie znajdując podstaw do zajęcia odmiennego stanowiska. Ponadto wskazać należy, że zasady wyrażonej w art. 7a § 1 k.p.a. nie stosuje się, co wynika z treści tego unormowania, jeżeli sprzeciwiają się temu sporne interesy stron albo interesy osób trzecich. Stanowisku skarżącej postawić pozostaje sprzeczny z nim interes wierzyciela. Należy również zauważyć, że wbrew przekonaniu strony skarżącej, nie jest adekwatne porównywanie mechanizmu aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej, uregulowanej w art. 77 i 78 u.g.n., z waloryzacją przedmiotowej opłaty rocznej. Zgodnie bowiem z art. 77 ust. 3 u.g.n. aktualizacji opłaty rocznej dokonuje się na podstawie wartości nieruchomości gruntowej określonej przez rzeczoznawcę majątkowego, a nie poprzez waloryzację samej opłaty. Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił.