II SA/Ol 488/25
WyrokWSA w Olsztynie2025-11-25
Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk, Tadeusz Lipiński, Grzegorz Klimek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie wójta opiniujące negatywnie projekt podziału nieruchomości, utrzymane w mocy przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jest zgodne z prawem, jeśli skarżący zarzucają naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz błędną interpretację miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo zaopiniowały negatywnie projekt podziału nieruchomości. Stwierdzono, że przepis art. 98b ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, regulujący szczególny tryb scalenia i podziału co najmniej kilku odrębnych nieruchomości, nie miał zastosowania, gdyż skarżący byli współwłaścicielami jednej nieruchomości. Ponadto, projektowany podział był niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który ściśle określał ilość i granice działek budowlanych, a tym samym uniemożliwiał dokonanie wnioskowanego podziału.Stan faktyczny
Skarżący złożyli wniosek o podział nieruchomości w celu zniesienia współwłasności. Wójt Gminy Giżycko zaopiniował negatywnie proponowany podział, uznając go za niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało postanowienie wójta w mocy. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz błędną interpretację planu miejscowego. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) asesor WSA Grzegorz Klimek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 25 listopada 2025 r. sprawy ze skargi G. T., R. R. i A. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości oddala skargę.
Postanowieniem z 7 marca 2025 r. Wójt Gminy Giżycko (dalej: "wójt", "organ pierwszej instancji"), po rozpoznaniu wniosku G.T. oraz R. i A.R. (dalej: "skarżący"), zaopiniował negatywnie proponowany podział nieruchomości, opisanej w KW [...] przedstawiony zgodnie z wstępnym projektem podziału działek nr [...] o powierzchni 0,8325 ha i nr [...] o powierzchni 0,7317 ha, położonych w [...], na działki oznaczone numerami: 1[...], jako niezgodny z art. 93 ust. 1 w zw. z art. 98b ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2024 r. poz. 1145, z późn. zm., dalej "u.g.n.").
Wójt stwierdził, że przedmiotowa niezabudowana nieruchomość stanowi współwłasność skarżących, więc spełniony został warunek określony w art. 97 ust. 1 u.g.n. Zaznaczył, że działki te są objęte ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] (dalej jako "plan miejscowy"). Zgodnie z ustaleniami planu, działki znajdują się na terenie oznaczonym symbolem 3MU przeznaczonym pod zabudowę mieszkalno-usługową. Zaznaczył, że wydzielił te działki decyzją z 1 kwietnia 2004 r. na podstawie ww. planu, co umożliwia ich zagospodarowanie zgodnie z przeznaczeniem.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że projekt podziału jest niezgodny z § 1 ust. 3 lit. d planu miejscowego, gdyż na terenie przedmiotowych działek plan nie przewiduje zasad podziału wewnętrznego terenu. Zauważył, że § 3 ust. 1 ust. 1 planu stanowi, że granice i oznaczenia działek budowlanych określone w załączniku Nr 1 do uchwały wraz z liniami rozgraniczającymi terenów oznaczonych symbolem MU stanowią ustalony w planie podział terenu na działki budowlane w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami. Załącznik nr 1 do uchwały, który przedstawia podział terenu na działki budowlane, nie przewiduje podziału zgodnego z załączonym do wniosku wstępnym projektem podziału. Dodał, że realizacja wnioskowanego podziału doprowadziłaby do większej intensywności zabudowy niż ustalona w planie miejscowym, który numerycznie określił liczbę działek do wydzielenia.
W złożonym zażaleniu skarżący zarzucili, że wójt nie wskazał w podstawie prawnej postanowienia art. 98b ust. 1 u.g.n., a jednocześnie ocenił proponowany podział pod względem możliwości racjonalnego zagospodarowania ww. działek. Zauważyli, że warunek racjonalnego zagospodarowania dotyczy nowo wydzielanych działek, które wchodzą w skład nieruchomości objętych połączeniem i podziałem. Dodali, że wójt nie badał aktualnego sposobu zagospodarowania ich działek. Stwierdzili, że przeprowadzana w ramach art. 93 ust. 1 u.g.n. analiza nie obejmuje celowości scalenia i podziału.
Skarżący nie podzielili oceny wójta, że projektowany podział jest niezgodny z planem miejscowym. Stwierdzili, że z § 1 ust. 3 lit. d planu nie można wyprowadzić wniosku o całkowitym zakazie podziału. Powołali się na orzecznictwo sądowoadministracyjne i wywiedli, że jeśli miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje zasad podziału, to należy przyjąć, że podział ten jest dopuszczalny, jeśli pozostaje zgodny z przewidzianym w planie przeznaczeniem terenu.
Stwierdzili też, że chybiony jest argument dotyczący zwiększenia intensywności zabudowy w efekcie podziału. Zauważyli, że podział jest zgodny z przeznaczeniem terenu, jeśli wydzielona działka umożliwia zabudowę opisaną w § 3 ust. 2. Dopiero gdyby powierzchnia i położenie projektowanych działek powstałych w wyniku scalenia i podziału, wykluczałaby możliwość posadowienia na działce takiego budynku, zasadne byłoby twierdzenie o sprzeczności projektu podziału z planem zagospodarowania przestrzennego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Olsztynie (dalej: "SKO") postanowieniem z 28 maja 2025 r. utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy w całości.
Oceniając proponowany projekt podziału w kontekście art. 98b ust. 1 u.g.n. SKO wyjaśniło, że literalne brzmienie tego przepisu wskazuje, że chodzi tu o taki stan faktyczny, gdy istnieją co najmniej dwie nieruchomości różnych właścicieli. W tej sprawie jest tylko jedna nieruchomość, co wykluczało zastosowanie omawianego trybu. Wyjaśniło, że ww. przepis nie może mieć zastosowania w sprawie kilku nieruchomości tego samego właściciela, a więc tym bardziej w odniesieniu do jednej nieruchomości.
SKO wywiodło z art. 93 ust. 2 i art. 94 ust. 1 u.g.n., że zgodność podziału z ustaleniami planu miejscowego (decyzji o warunkach zabudowy) dotyczy przeznaczenia terenu oraz możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Przy zatwierdzeniu projektu podziału organ musi więc uwzględnić przeznaczenie terenu określone w planie miejscowym (decyzji o warunkach zabudowy) i z tego punktu widzenia ocenić, czy projekt realizuje to przeznaczenie, a także czy służy temu przeznaczeniu. Dodatkowym kryterium dopuszczalności zatwierdzenia podziału z punktu widzenia jego zgodności z planem/ decyzją jest konieczność badania możliwości przyszłego zagospodarowania nowo utworzonych działek zgodnie z celem i przeznaczeniem nieruchomości wynikających z tych aktów. Organ musi więc ocenić, czy proponowany przez wnioskodawcę projekt podziału stwarza możliwość realizacji celu i przeznaczenia terenu określonego w planie/decyzji, po zatwierdzeniu podziału nieruchomości. Ocena ta powinna dotyczyć każdej z działek, która miałaby powstać na skutek podziału.
SKO zauważyło, że według § 1 pkt 3 lit. d planu rysunek planu obowiązuje w zakresie granic i oznaczeń podziału terenu na działki budowlane. Natomiast rysunek planu w części dotyczącej terenu 3MU nie przewiduje zasad podziału wewnętrznego w obrębie działek skarżących. Co więcej, odnośnie tego obszaru w § 3 planu postanowiono, że "granice i oznaczenia działek budowlanych określone w załączniku Nr 1 do uchwały wraz z liniami rozgraniczającymi terenów oznaczonych symbolem MU stanowią ustalony w planie podział terenu na działki budowlane". W obrębie działek skarżących plan przewiduje wydzielenie jedynie dwóch działek budowlanych, w konturze każdej z wymienionych działek. SKO dodało, że zgodnie z § 3 planu na każdej z działek budowlanych zezwala się na lokalizację jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego i budynku wolnostojącego o funkcjach pensjonatowych. Zauważyło, że przyjmując swobodę podziału na działki budowlane, już tylko kształt najmniejszej z wydzielanych działek nr [...] (o pow. 504 m2), wskazuje, że nie będzie możliwe jej zagospodarowanie zgodnie z planem, tj. zlokalizowanie na niej jednego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego i budynku wolnostojącego o funkcjach pensjonatowych.
W złożonej skardze skarżący przyznali, że zgodność z ustaleniami planu dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Nie zgodzili się natomiast ze stanowiskiem, że w przypadku gdy plan zagospodarowania przestrzennego nie przewiduje zasad podziału działek, taki podział przeprowadzony w trybie art. 93 ust. 1 u.g.n. jest wykluczony.
Podnieśli też, że ww. plan miejscowy wszedł w życie w okresie obowiązywania ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 89 poz. 415, z późn. zm., dalej: "u.z.p."). Stwierdzili, że w świetle przepisów tej ustawy należy ocenić, czy brak zasad podziału nieruchomości może być interpretowany jako wyrażony wprost zakaz podziału. Przypomnieli, że art. 10 ust. 1 pkt 7 u.z.p. stanowi, że w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego ustala się, w zależności od potrzeb "zasady i warunki podziału terenów na działki budowlane". Powołali się również m.in. na pogląd wyrażony w wyrokach WSA w Olsztynie z 23 stycznia 2024 r. II SA/Ol 860/23, że ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym w dziale III, co do zasady dopuszcza podział nieruchomości, a więc akt niższego rzędu (akt prawa miejscowego) nie może tego podziału zakazywać. Zakaz podziału działek nie jest również zasadą podziału, którą przykładowo są określenie minimalnej czy maksymalnej powierzchni działki. Stwierdzili, że chybiony jest pogląd SKO, że jeśli plan miejscowy nie przewiduje zasad podziału wewnętrznego terenu, to brak takiej regulacji należy traktować jako zakaz podziału. Zauważyli, że przyjęcie na gruncie planu miejscowego niedopuszczalności podziału działek wymagałoby jednoznacznego sformułowania lub określenia minimalnej powierzchni działek, które mogłyby powstać w rezultacie podziału. W konsekwencji, skoro regulacje planu miejscowego nie zawierają postanowień dotyczących zasad podziału (lub wyraźnie go nie wykluczają), to nie sposób uznać, że projektowany podział może być uznany za niezgodny z tym planem. Wobec nieokreślenia w planie miejscowym zasad i warunków scalania nieruchomości, nie można mówić, w przypadku złożenia wniosku o podział w trybie art. 92-100 u.g.n., o niezgodności z ustalaniami planu miejscowego.
Jako niezrozumiały ocenili argument SKO dotyczący powierzchni i ukształtowania projektowanej działki nr [...]. Zauważyli, że wystarczające dla realizacji przeznaczenia terenu jest posadowienia jednego obiektu budowlanego, a plan nie określa minimalnej powierzchni działki budowlanej.
Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu na rzecz strony skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Jednocześnie wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, natomiast art. 135 p.p.s.a. obliguje sąd do wzięcia pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń prawa.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu pierwszej instancji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, że nie naruszają one przepisów prawa. Tym samym, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Kwestią sporną w rozpoznawanej sprawie jest negatywna opinia odnośnie do możliwości podziału ww. opisanej nieruchomości gruntowej skarżących, składającej się z dwóch działek gruntu z uwagi na brak zgodności proponowanego przez skarżących podziału nieruchomości z ustaleniami uchwały [...] dalej "plan miejscowy").
Skarżący we wniosku z 12 października 2023 r. podali, że podział jest niezbędny do zniesienia współwłasności nieruchomości. Jak wynika z mapy wstępnego projektu podziału oraz z treści umowy przedwstępnej zamiany z 9 kwietnia 2024 r., skarżący zamierzali podzielić ww. nieruchomość o pow. 1,5642 ha na 6 działek o pow. 0,2607 ha każda (ze wstępnego projektu podziału wynika, że nowo wydzielone działki nr [...] miałyby zostać połączone w działkę nr A o pow. 0,2607 ha), następnie zamienić wzajemnie udziały w poszczególnych działkach, tak aby w konsekwencji G.T. oraz R. i A.R. byli właścicielami odrębnych nieruchomości o pow. 0,7821 ha każda, składających się z trzech działek.
W piśmie z 13 marca 2024 r. profesjonalny pełnomocnik skarżących oświadczył, że podstawę prawną żądania stanowi art. 98b ust. 1 u.g.n., zaś w piśmie z 12 kwietnia 2024 r. dodatkowo wniósł o rozpatrzenie wniosku w trybie art. 93 i art. 94 u.g.n.
Należy podzielić stanowisko orzekających w sprawie organów administracji, że wniosek skarżących nie mógł być pozytywnie rozpoznany na podstawie żadnego z ww. przepisów.
Stosownie do art. 98b ust. 1 u.g.n. właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości. Do wniosku należy dołączyć, złożone w formie aktu notarialnego, zobowiązanie do dokonania zamiany, o której mowa w ust. 3. Zgodnie z ust. 2, w sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 93, art. 94, art. 96, art. 97 ust. 1-2, art. 98, art. 98a oraz art. 99. Podziału nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się pod warunkiem, że właściciele albo użytkownicy wieczyści dokonają, w drodze zamiany, wzajemnego przeniesienia praw do części ich nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek gruntu. W razie nierównej wartości zamienianych części nieruchomości stosuje się art. 15 (ust. 3).
Przypomnieć należy, że zgodnie z art. 4 pkt 1 u.g.n. nieruchomością gruntową jest grunt wraz z częściami składowymi, z wyłączeniem budynków i lokali, jeżeli stanowią odrębny przedmiot własności. Definicja ta jest zbieżna z definicją nieruchomości gruntowej, zawartą w art. 46 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 z późn. zm.) w zw. z art. 24 ust. 1 zd. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. z 2025 r. poz. 341). Zgodnie z art. 46 § 1 k.c. nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Stosownie zaś do art. 24 ust. 1 zd. 1 ustawy o księgach wieczystych (...) dla każdej nieruchomości prowadzi się odrębną księgę wieczystą, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. Dotyczy to także nieruchomości lokalowych oraz nieruchomości, w których nieruchomości lokalowe zostały wyodrębnione.
Jeżeli zatem – tak jak w niniejszej sprawie – została założona jedna księga wieczysta dla nieruchomości składającej się z dwóch działek gruntu o ww. numerach geodezyjnych, obowiązuje zasada "jedna księga – jedna nieruchomość".
W konsekwencji, art. 98b ust. 1 u.g.n. nie mógł stanowić podstawy prawnej do rozpoznania wniosku skarżących. Z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, że reguluje on szczególny tryb postępowania podziałowego, stanowiącego swoisty rodzaj scalenia i podziału co najmniej kilku odrębnych nieruchomości. W tym trybie właściciele nieruchomości (użytkownicy wieczyści) mogą wnioskować o połączenie ich nieruchomości i następnie ich podzielenie w takim kształcie i położeniu działek gruntu w ramach tych nieruchomości, który zapewni racjonalne zagospodarowanie tych nieruchomości lub poszczególnych działek gruntu wchodzących w ich skład, według ustaleń planu miejscowego, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu albo przepisów odrębnych. Ustawowym wyznacznikiem dokonywania połączenia i podziału nieruchomości jest uzyskanie takiej konfiguracji i wielkości tych nieruchomości, która zapewni ich racjonalne zagospodarowanie w nowych granicach ewidencyjnych, co należy oceniać przez pryzmat dokumentów planistycznych lub przepisów prawa, według których ustala się dopuszczalność zagospodarowania nieruchomości na określone cele (zob. M. Wolanin, [w:] Jaworski, Prusaczyk, Tułodziecki, Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, 4. wyd., Warszawa 2015, s. 563-566).
Zaznaczyć należy, że skoro skarżący są współwłaścicielami jednej nieruchomości, to wykluczona jest możliwość zastosowania ww. przepisu, zbędna jest więc również ocena możliwości racjonalnego zagospodarowania nieruchomości.
Zgodnie natomiast z art. 94 ust. 1 u.g.n. w przypadku braku planu miejscowego - jeżeli nieruchomość jest położona na obszarze nieobjętym obowiązkiem sporządzenia tego planu - podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli: 1) nie jest sprzeczny z przepisami odrębnymi, albo 2) jest zgodny z warunkami określonymi w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W okolicznościach niniejszej sprawy art. 94 ust. 1 u.g.n. nie może mieć zastosowania, gdyż nieruchomość skarżących położona jest na terenie objętym powołaną uchwałą [...] w jednostce oznaczonej symbolem "3MU".
Wobec powyższego należało ocenić prawidłowość negatywnego zaopiniowania podziału przedmiotowej nieruchomości w trybie art. 93 ust. 1 u.g.n.
Zgodnie z tym przepisem podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego. W razie braku tego planu stosuje się przepisy art. 94. Stosownie do ust. 2 zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu. Zgodność proponowanego podziału nieruchomości z ustaleniami planu miejscowego, z wyjątkiem podziałów, o których mowa w art. 95, opiniuje wójt, burmistrz albo prezydent miasta. W przypadku podziału nieruchomości położonej na obszarze, dla którego brak jest planu miejscowego, opinia dotyczy spełnienia warunków, o których mowa w art. 94 ust. 1 (ust. 4).
Jak stwierdził NSA w wyroku z 20 maja 2025 r. I OSK 2547/23 (wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl), zgodność podziału z planem miejscowym polega na tym, by wydzielone działki zostały ukształtowane w taki sposób, aby teren w ich granicach spełniał wymagania dotyczące zagospodarowania wynikającego z planu. To od treści planu miejscowego zależy, jakie cechy powinny mieć powstające działki ewidencyjne, aby w przyszłości ich zagospodarowanie było możliwe. Takim parametrem wynikającym z planów, który w wyraźny sposób determinuje dopuszczalność podziału, jest najczęściej minimalna powierzchnia działek na terenie przeznaczonym w planie pod zabudowę. NSA wywiódł, że jeżeli część graficzna planu określa zasady podziału terenu na działki, na których możliwe będzie ich zagospodarowanie zgodne z planem, to oznacza to, że nie będzie mogła być zagospodarowana zgodnie z planem działka, jeżeli jej granice zostaną ukształtowane w sposób odmienny od obowiązujących linii wyznaczonych planem.
W sprawie nie można pomijać, że plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego (zob. art. 15 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm. oraz art. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 z późn. zm.) i stosownie do art. 87 ust. 2 Konstytucji RP jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej na obszarze działania organów, które go ustanowiły.
W konsekwencji, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem normatywnym powszechnie obowiązującym tak długo, dopóki nie zostanie stwierdzona jego nieważność bądź nie zostanie uchylony.
Jednocześnie należy podkreślić, że postanowienia miejscowego planu wiążą nie tylko właścicieli nieruchomości gruntowych położonych na jego obszarze, ale i gminy oraz inne organy państwa, we właściwości których pozostaje wypowiadanie się w kwestii praw i obowiązków właściciela nieruchomości na podstawie przepisów odrębnych (zob. wyrok NSA z 13.04.2021 r. II OSK 2014/20; z 20.05.2025 r. I OSK 2547/23). W szczególności plan miejscowy wiąże organy administracji w procedurze wydawania indywidualnych rozstrzygnięć na jego podstawie (por. np. wyrok NSA z 22.03.2024 r. I OSK 2423/20 i z 20.11.2025 r. I OSK 3031/23), w tym w sprawach dotyczących opiniowania podziału nieruchomości.
Przenosząc powyższy pogląd na grunt rozpoznawanej sprawy, należy zauważyć, że z porównania treści pierwszej tabeli zawartej w § 3 ust. 1 planu miejscowego –"Zasady kształtowania zabudowy i podziału terenu na działki budowlane" i rysunku planu wynika, że lokalny prawodawca ściśle określił ilość i granice działek budowlanych, które można wydzielić na terenach oznaczonych symbolem "MU". W tabeli tej wyliczył, a na rysunku planu odpowiednio wydzielił (wyrysował odpowiednimi liniami zakreślając – zgodnie z legendą mapy – granice i oznaczenia podziału terenu na działki budowlane) i oznaczył numerami działki budowlane. W ten sposób przewidział możliwość podziału terenów o symbolach "M": dla jednostki 1 MU – na 6 działek, 2 MU – na 9 działek, 3 MU – na 4 działki, 4 MU – na 6 działek, 5 MU – na 8 działek, 6 MU – na 3 działki, 7 MU – na 3 działki, 8 MU – na 7 działek, zaś na terenach 9 MU i 10 MU nie ma możliwości podziału. Konsekwentnie, w części tej tabeli zatytułowanej "Zasady kształtowania zabudowy i podziału terenu na działki budowlane" uchwalono, że "Granice i oznaczenia działek budowlanych określone w załączniku Nr 1 do uchwały wraz z liniami rozgraniczającymi terenów oznaczonych symbolem MU stanowią ustalony w planie podział terenu na działki budowlane w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami". Zauważyć należy, że art. 93 ust. 1 i 2 u.g.n. w brzmieniu obowiązującym w dacie uchwalenia planu (to jest opublikowanym w Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543 z późn. zm.), również stanowił, tak jak przepisy mające zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, że podziału nieruchomości można dokonać, jeżeli jest on zgodny z ustaleniami planu miejscowego oraz przepisami szczególnymi. W razie braku tego planu stosuje się przepis art. 94 (ust. 1), a zgodność z ustaleniami planu w myśl ust. 1 dotyczy zarówno przeznaczenia terenu, jak i możliwości zagospodarowania wydzielonych działek gruntu (ust. 2).
Wobec tego, skoro z części tekstowej i graficznej ww. planu miejscowego wynika jednoznacznie, że na terenie przedmiotowych działek skarżących (wydzielonych bezspornie zgodnie z liniami podziału zawartymi w ww. planie decyzją wójta z 2004 r.), nie zostały wytyczone inne, dodatkowe linie podziału terenu, to należy to traktować jako brak możliwości jej podziału.
W konsekwencji prawidłowo wójt zaopiniował negatywnie proponowany podział nieruchomości jako niezgodny z planem miejscowym, zaś SKO utrzymało w mocy postanowienie z 7 marca 2025 r.
Na tę ocenę bez wpływu pozostaje zarzut naruszenia art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym czy przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przez regulacje ww. planu miejscowego. W niniejszym postępowaniu sąd nie może bowiem badać zgodności z prawem uchwały – aktu prawa miejscowego, który został ustanowiony w odrębnym trybie, gdyż naruszałoby to art. 135 p.p.s.a. Przepis ten obliguje wprawdzie sąd do stosowania przewidzianych ustawą środków w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach (jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia), ale wyłącznie prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga.
Kwestionowanie rozwiązań planistycznych nie jest więc możliwe w niniejszej sprawie, gdyż jej przedmiotem jest legalność zaopiniowania wstępnego projektu podziału nieruchomości. Ocena legalności ww. uchwały mogła być dokonana na etapie sporządzania planu miejscowego, a postanowienia już uchwalonego planu mogą być kwestionowane przez wniesienie odrębnej skargi do sądu administracyjnego przez podmiot, o którym mowa w art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1153). Jak już zaś wyżej wyjaśniono, plan miejscowy, jako akt prawa miejscowego, wiąże organy administracji przy ocenie możliwości podziału nieruchomości w określony sposób dopóki w sposób przewidziany prawem nie zostanie wyeliminowany z obrotu prawnego lub zmieniony.
Z uwagi na powyższe bez znaczenia w sprawie jest też kwestia oceny możliwości zagospodarowania zgodnie z planem działki nr [...], jako przesłanki oceny zgodności podziału z planem miejscowym.
Na marginesie więc tylko należy zauważyć, że z ust. 2 art. 93 u.g.n. wynika, że każda z powstałych w wyniku podziału działek ewidencyjnych musi spełniać warunki określone w planie miejscowym. Jeżeli w wyniku podziału miałyby powstać działki, które mają co prawda przewidzianą w planie ustaloną funkcję, ale każdej z nich nie da się zagospodarować zgodnie z tą funkcją w przewidziany w planie miejscowym sposób, to podział taki nie będzie spełniał warunku zgodności z planem miejscowym (zob. wyrok NSA z 19.11.20202 r. i powołana tam literatura). SKO nie dostrzegło, że ze wstępnego projektu podziału wynika, że nowo wydzielone działki nr [...] miały zostać połączone w działkę nr A o pow. 0,2607. Zatem w efekcie podziału nieruchomości miało powstać 6 działek o pow. 0,2607 ha każda, nie zaś 8 jak błędnie podano w tej decyzji. Nawet gdyby zaopiniowano pozytywnie wstępny projekt podziału, działka o pow. 0,0504 ha nie powstałaby.
W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę należało oddalić.
Skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 p.p.s.a, zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane
w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło