II SA/Ol 563/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janina Kosowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 września 2008r. wniosku Przedsiębiorstwa A Spółka z.o.o. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r., nr "[...]" w przedmiocie opłaty adiacenckiej postanawia odmówić przywrócenia terminu do wniesienia skargi. WSA/post.1 - sentencja postanowienia Decyzją z dnia "[...]" r., nr "[...]", Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia "[...]" r., nr "[...]", w przedmiocie ustalenia na rzecz Gminy od Przedsiębiorstwa A Sp. z.o.o opłaty adiacenckiej w kwocie 5.310,00 zł. z tytułu wzrostu wartości nieruchomości, oznaczonej numerem "[...]", obręb "[...]" miasta "[...]" - stanowiącej własność Spółki - na skutek jej podziału. Wskazana decyzja została skutecznie doręczona Spółce w dniu 25 marca 2008r. W dniu 25 lipca 2008r. (data nadania przesyłki pocztowej) Przedsiębiorstwo A Sp. z.o.o wniosło skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, do której załączyło wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. We wniosku tym podano, że skarga do Sądu została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika 21 kwietnia 2008r., o czym świadczy dokonanie w tym dniu przelewu opłaty skarbowej za udzielone (w dniu 1 sierpnia 2007r.) pełnomocnictwo. Podano też, że zgodnie z przyjętą w Przedsiębiorstwie procedurą, wysłanie skargi zostało zlecone sekretarce firmy, która nie dopełniła jednak powierzonej czynności. Według wyjaśnień strony skarżącej, sytuacja ta związana była z trwającym remontem w siedzibie Spółki, w trakcie którego pracownicy budowlani przełożyli pogrupowane do wysyłki dokumenty, skutkiem czego doszło do zagubienia dyspozycji w tym przedmiocie ( uwidocznionej na żółtej kartce) i włączenia skargi do akt wewnętrznych Spółki. Według wyjaśnień oraz oświadczenia strony zawartego we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o tym, że skarga nie została wysłana, strona skarżąca dowiedziała się w dniu 22 lipca 2008r, po uzyskaniu informacji z Urzędu Miasta "[...]" o wymagalności opłaty adiacenckiej w związku z niezaskarżeniem decyzji o jej naliczeniu do Sądu. Informacja ta została udzielona po złożeniu przez Spółkę wniosku o odroczenie zapłaty opłaty adiacenckiej do czasu rozpoznania sprawy przez WSA w Olsztynie, wniesionego po otrzymaniu w dniu 1 lipca 2008r. upomnienia dotyczącego obowiązku jej uiszczenia. Podano przy tym, że sekretarka nie informowała nikogo o swoim przewinieniu. Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia stwierdzono, że uchybienie terminu do wniesienia skargi nastąpiło bez winy strony, a na skutek nieszczęśliwego zbiegu okoliczności, na które Spółka nie miała wpływu, co uzasadnia uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi jest spóźniony, gdyż najpóźniej w dniu 1 lipca 2008r. strona skarżąca powzięła informację o tym, że skarga nie została skutecznie wniesiona. Wywiedziono przy tym, że strona reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika powinna wiedzieć, że decyzja mająca za przedmiot ustalenie opłaty adiacenckiej podlega wykonaniu po upływie 14 dni od daty bezskutecznego upływu terminu do wniesienia skargi (art. 9 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Zatem, to od tej daty (1 lipca 2008r.) winien być liczony termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Niezależnie od tego podniesiono, że powołane przez Spółkę okoliczności (remont oraz zaniedbanie pracownika odpowiedzialnego za terminową wysyłkę korespondencji) nie mogą stanowić podstawy do przywrócenia terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje: Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Rozważając kwestię przywrócenia terminu do wniesienia skargi, stosownie do art. 87 powołanej ustawy, Sąd zobowiązany jest do ustalenia, czy uchybienie terminu nastąpiło bez winy wnioskodawcy, a ponadto, czy zachowane zostały inne warunki formalne wniesienia przedmiotowego wniosku, w tym przede wszystkim, czy wniosek został złożony w terminie 7-dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Wskazane powyżej przesłanki skutecznego złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi muszą być spełnione łącznie. Oznacza to, że nawet w przypadku ewentualnego braku winy w uchybieniu terminu, jego przywrócenie będzie niedopuszczalne, jeżeli uchybiono 7-dniowemu terminowi do jego wniesienia. Mając powyższe na uwadze, w pierwszej kolejności ustalenia wymaga, czy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony z zachowaniem ustawowego terminu. W tym zakresie odnieść się wypada do stanowiska organu, wyrażonego w odpowiedzi na skargę, że termin do złożenia przedmiotowego wniosku rozpoczął bieg 1 lipca 2008r., to jest w dniu skierowania przez Wydział Finansowy Urzędu Miasta "[...]" do strony skarżącej upomnienia dotyczącego uregulowania naliczonej opłaty adiacenckiej. Tego poglądu organu nie da się jednak jednoznacznie podzielić, bowiem jak wynika z załączonego do wniosku o przywrócenie terminu pisma z dnia 7 lipca 2007r, strona skarżąca - ustosunkowując się do wskazanego upomnienia - zwróciła się do "Urzędu" Miasta "[...]" z prośbą o odroczenie terminu płatności opłaty do czasu rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie skargi na decyzje ją ustalające. W tej sytuacji jest prawdopodobnym, że składając wniosek o odroczenie terminu płatności opłaty adiacenckiej strona skarżąca pozostawała w przekonaniu, że skarga do Sądu została wniesiona. Tym samym, tę wątpliwość interpretując na korzyść strony, za wiarygodne należy uznać jej oświadczenie, że wiadomość o braku wniesienia skargi została powzięta w dniu 22 lipca 2008r. – po uzyskaniu informacji w tym przedmiocie z Urzędu Miasta "[...]". Zatem skoro w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi, złożenie wniosku o jego przywrócenie w dniu 25 lipca 2008r. uznać należało za dokonane z zachowaniem 7-dniowego terminu warunkującego skuteczność tej czynności procesowej. Mimo zachowania ustawowego terminu, przedmiotowy wniosek nie może zostać jednak uwzględniony, gdyż wnioskodawca nie wykazał braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Kryterium braku winy, jako przesłanka pozytywna wniosku o przywrócenie terminu, wiąże się bowiem z obowiązkiem strony do zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy oraz obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem, przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (zob. postanowienie NSA z 27.02.2008r., II OZ 149/08, niepublikowane). Mając na uwadze, że w niniejszej sprawie stronę reprezentuje adwokat, kryterium braku winy w uchybieniu terminu należy oceniać z uwzględnieniem miernika staranności wymaganego przy dokonywaniu czynności procesowych przez profesjonalnego pełnomocnika. Należy także pamiętać, że stronę reprezentowaną przez pełnomocnika obciążają skutki działań i zaniechań zarówno tego pełnomocnika, jak również osób, którymi posłużył się on przy dokonywaniu czynności procesowych (postanowienie NSA z 23.06.2008r., I OZ 402/08, niepublikowany). W tym kontekście stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie, uchybienie terminowi do złożenia skargi nawet jeżeli nie było następstwem obiektywnej przeszkody dotyczącej samego pełnomocnika, lecz ewentualnie skutkiem jego wadliwego wyboru co do osoby, której powierzył nadanie przesyłki pocztowej zawierającej skargę nie noże być uznane za usprawiedliwione. Przy czym podnieść należy, że do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi nie dołączono dyspozycji pełnomocnika zawartej na "żółtej kartce", o której mowa w uzasadnieniu tego wniosku. Zatem działania takiego nie można uznać jako niezawinionego. Do istoty prowadzonych zawodowo przez adwokata działań należy bowiem podejmowanie czynności procesowych w terminach nakreślonych przepisami prawa oraz stosownymi decyzjami organów prowadzących postępowanie. Wyręczenie się inną osobą przy dokonaniu terminowej czynności nie zwalnia profesjonalnego pełnomocnika od odpowiedzialności za jej skuteczność. Dlatego też, przyjąć należy, że okoliczności związane z zaniedbaniem pracownika Spółki, o ile takie miało miejsce, bez względu na ich przyczynę, nie mogą usprawiedliwić braku staranności profesjonalnego pełnomocnika w niniejszej sprawie. Nie uzasadniają braku winy pełnomocnika w tej sprawie także wewnętrzne procedury Spółki związane z przygotowywaniem wysyłki dokumentów. Stosownie bowiem do art. 4a ustawy z dnia 26 maja 1982r. Prawo o adwokaturze (tekst jednolity Dz. U. 2002, Nr 123, poz. 1058 ze zm.), adwokat prowadzi działalność m. in. w formie kancelarii, czy spółki adwokackiej, a więc w sposób zapewniający ciągłość w obsłudze klientów oraz terminowe wykonywanie czynności, nawet w razie czasowej niemożności dopełnienia tym obowiązkom osobiście. W świetle powołanej regulacji prawnej, nie znajduje żadnego usprawiedliwienia zlecenie wysyłki skargi pracownikowi Spółki, którą adwokat reprezentuje. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, wskazane zaniedbania w zakresie braku zachowania terminu do wniesienia skarg, nie mogą stanowić uzasadnionej podstawy do przywrócenia uchybionego terminu, gdyż sporządzenie skargi w dacie 21 kwietnia 2008r., w sytuacji gdy nie została ona złożona w ustawowym terminie, który upływał z dniem 24 kwietnia 2008r, nie daje podstaw do uwzględnienie przedmiotowego wniosku. W tych okolicznościach, na mocy art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.