II SA/Ol 588/19
WyrokWSA w Olsztynie2019-12-12
Skład orzekający: Piotr Chybicki, Beata Jezielska, Katarzyna Matczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy szlamy i osady powstające w procesie technologicznym przetwarzania zużytych baterii i akumulatorów, które są wykorzystywane w dalszym procesie recyklingu, powinny być klasyfikowane jako odpady niebezpieczne i wykazywane w zbiorczym zestawieniu danych o odpadach? Czy odpady powstałe z remontu otuliny pieca obrotowego, które zostały zewidencjonowane przez zewnętrzny podmiot jako gruz ceglany, powinny być wykazane przez pierwotnego wytwórcę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że szlamy i osady pochodzące z czyszczenia zbiorników technologicznych, nawet jeśli są wykorzystywane w dalszym procesie recyklingu, powinny być klasyfikowane jako odpady niebezpieczne i wykazywane w zbiorczym zestawieniu danych, ponieważ ich powstanie jest związane z procesem czyszczenia, a nie bieżącym procesem technologicznym. Ponadto, sąd stwierdził, że pierwotny wytwórca odpadów z remontu pieca obrotowego jest zobowiązany do ich wykazania w zestawieniu, nawet jeśli prace wykonywał podmiot zewnętrzny, jeśli umowa nie stanowi inaczej, a zewnętrzny podmiot jedynie sprzątał teren po remoncie.Stan faktyczny
Spółka A została zobowiązana do korekty zbiorczego zestawienia danych o odpadach za 2014 rok, poprzez wykazanie odpadów o kodzie 16 07 09* (szlamy i osady) oraz odpadów z naprawy pieca obrotowego. Spółka kwestionowała tę kwalifikację, twierdząc, że szlamy i osady są frakcją pośrednią w procesie recyklingu, a odpady z remontu pieca wytworzyła firma zewnętrzna. Organy administracji uznały, że szlamy i osady są odpadem niebezpiecznym, a Spółka A jest wytwórcą odpadów z remontu pieca.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 12 grudnia 2019 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki Sędziowie Sędzia WSA Beata Jezielska Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Protokolant specjalista Anna Piontczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2019 roku sprawy ze skargi Spółki A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie zobowiązania do korekty zbiorczego zestawienia danych dotyczących odpadów oddala skargę.
1. Przedmiotem skargi w rozpoznawanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej: Kolegium, organ odwoławczy) z [...] nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Marszałka Województwa z [...] w przedmiocie zobowiązania Spółki A do korekty zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za rok 2014 dotyczącego Oddziału w K. poprzez wykazanie wytworzonych odpadów o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne oraz odpadów z naprawy pieca obrotowego, zakwalifikowanych - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11.
2. Zaskarżona decyzja wydana została w następującym stanie sprawy.
2.1. Pismem z 4.01.2018r. organ I instancji zawiadomił Spółkę A (dalej: Spółka, skarżący) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie zobowiązania do korekty sporządzonego zbiorczego zestawienia danych rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za rok 2014.
2.2 Pismem z 26.02.2018r. organ I instancji wezwał Spółkę do przedłożenia dokumentów niezbędnych do oceny prawidłowości dokonanych zestawień o rodzajach i ilościach odpadów oraz sposobie ich zagospodarowania.
2.3 Pismem z 16.03.2018r. pełnomocnik Spółki ustosunkował się do wezwania organu odmawiając przedłożenia wnioskowanych dokumentów i informacji, jak też zażądał przedstawienia przez organ uzasadnienia dla żądania wskazanych informacji.
2.4. Wobec takich ustaleń Marszałek Województwa (dalej: Marszałek, organ I instancji) decyzją z [...] zobowiązał Spółkę do złożenia korekty zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za rok 2014 dot. Oddziału w K. (dalej jako: Oddział w K.) poprzez wykazanie wytworzonych odpadów o kodzie 17 01 06 - zmieszane lub wysegregowane odpady z betonu, gruzu ceglanego, odpadowych materiałów ceramicznych i elementów wyposażenia zawierające substancje niebezpieczne oraz odpadów o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne.
2.5. Po rozpatrzeniu odwołania Spółki, Kolegium decyzją z [...]. uchyliło zaskarżoną decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Wskazano na niedostateczne wyjaśnienie kwestii związanej z wytworzeniem odpadów z remontu otuliny pieca obrotowego. Zwrócono uwagę na konieczność ustalenia w odniesieniu do odpadów powstałych z remontu otuliny pieca obrotowego, kto odpady te wytworzył. Skarżąca podała, że wytwórcą ich jest Spółka B, z kolei przedstawiciel Spółki B w piśmie z 22.08.2017r. wskazał, że nie świadczyła ona usług związanych z naprawą otuliny pieca obrotowego, a jedynie wykonała prace polegające na przygotowaniu/uprzątnięciu terenu po wcześniej przeprowadzonych przez Spółkę A czynnościach remontowych pieca obrotowego, w wyniku czego wytworzyła odpad o kodzie 17 01 02. Wobec takich rozbieżności nakazano uzupełnienie materiału sprawy poprzez wezwanie obydwu Spółek do przedłożenia umowy i faktury z przeprowadzonych prac na terenie Oddziału w K. oraz ewentualnie rozważenia zasadności przeprowadzenie rozprawy administracyjnej celem ustalenia faktycznego zakresu prowadzonych przez ww. podmiot prac, a w szczególności czy ich przedmiotem była naprawa/wymiana otuliny pieca obrotowego. Wskazano, że odpady z okładzin piecowych i materiały ogniotrwałe wymienione są w podgrupie 16 11 rozporządzenia Ministra Środowiska z 9 grudnia 2014r. w sprawie katalogu odpadów, wobec czego odpad z naprawy otuliny pieca winien być zakwalifikowany - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11. W tym zakresie zalecono organowi wystąpienie do strony o wskazanie materiału, z którego wykonana była otulina pieca.
2.6. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, decyzją będącą przedmiotem odwołania, Marszałek zobowiązał Spółkę do złożenia korekty zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za rok 2014 dotyczącego Oddziału poprzez wykazanie wytworzonych odpadów o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne oraz odpadów z naprawy pieca obrotowego, zakwalifikowanych - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11.
W uzasadnieniu podano, że z weryfikacji informacji zawartych w złożonym przez Spółkę zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów (zwane dalej zbiorczym zestawieniem danych) wynika, że informacje te są niezgodne ze stanem faktycznym. Spółka nie wykazała bowiem odpadów z naprawy pieca obrotowego oraz odpadów szlamu i osadu o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne.
W kwestii niewykazania odpadów o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne organ podał, że szlamy i osady pochodzą z sedymentacji wody technologicznej w zbiornikach eksploatowanych w zakładzie i w odwodnieniach liniowych występujących w posadzkach poszczególnych hal są odpadem niebezpiecznym, gdyż zawierają w swoim składzie ołów. Woda technologiczna krąży w obiegu zamkniętym w systemie częściowo otwartych kanałów i zbiorników, w których zachodzi klarowanie i przeprowadza ich neutralizację. Do kanałów spływa również woda z mycia posadzek całego zakładu. Szlamy ze zbiorników i kanałów, nazywane przez zakład półproduktem, nie są przekazywane firmom zewnętrznym, a kierowane są do przetopu w piecu obrotowym. Organ podał, że Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zarządzeniem pokontrolnym z [...] zarządził Spółce prowadzić ewidencję wytwarzanych odpadów w postaci szlamów lub osadów ze zbiorników wody technologicznej zamontowanych w sekcji neutralizacji wody technologicznej i elektrolitu. W ww. zarządzeniu podano, że w posiadanym pozwoleniu zintegrowanym zakład ma ujęty do wytwarzania odpad o kodzie 16 07 09* - odpady z czyszczenia i płukania zbiorników zawierające substancje niebezpieczne w postaci związków ołowiu. Wobec tego, odpady szlamów i osadów powinny być wykazane jako wytworzone w zbiorczym zestawieniu danych.
Nadto podano, że w 2014r. i 2016r. Spółka przeprowadziła remont pieca obrotowego, przy czym wg. oświadczenia przedstawiciela Spółki prace zostały zlecone firmie zewnętrznej na podstawie zgłoszenia telefonicznego. Nie okazano faktur za wykonane usługi, a jedynie wystawione przez Spółkę B protokoły z ilości wytworzonego odpadu o kodzie 17 01 02 w ramach usługi przygotowania/uprzątnięcia terenu bazy w miejscowości K. Wg. oświadczenia Prezesa Spółki B firma ta nie świadczyła usług polegających na naprawie pieca obrotowego, a jedynie uprzątnęła teren po przeprowadzonym przez Spółkę zlecającą remoncie otuliny pieca. W ramach wykonanej usługi Spółka B wytworzyła odpad będący wynikiem oddzielenia mechanicznego gruzu ceglanego (kod odpadu 17 01 02), jako pozostałości ze starej otuliny pieca oraz prac związanych z przygotowaniem, przycięciem cegieł z nowej otuliny. Podano, że wykonując zalecania Kolegium wystąpiono do obydwu Spółek o przedłożenie umowy i faktury w związku z przeprowadzonymi przez Spółki B pracami na terenie Oddziału. W wezwaniu skierowanym do odwołującej się organ wniósł o wskazanie materiału, z którego wykonana była otulina pieca, jednak nie odpowiedziano na to zapytanie, zaś Spółka B przedłożyła kopie faktury Nr [...] z [...]. wystawionej Spółce za wykonanie usługi: Przygotowanie/ uprzątnięcie terenu. Z dokumentu tego wynika, że Spółka B nie świadczyła usługi remontu pieca obrotowego, w związku z czym wytwórcą odpadów powstałych w związku z remontem pieca obrotowego była Spółka A. Opady z okładzin piecowych i materiały ogniotrwałe wymienione są w podgrupie 16 11, wobec czego odpady z naprawy otuliny pieca powinny być zakwalifikowane - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11, których Spółka nie uwzględniła w zbiorczym zestawieniu danych na 2014r.
4. Od tej decyzji Spółka A wniosła odwołanie zarzucając zaskarżonej decyzji:
1) błąd w ustaleniach stanu faktycznego polegający na tym, że organ uznał, że:
- szlamy oraz osad wytworzone w procesie recyklingu (przetwarzania) stanowią odpad o kodzie 16 07 09*, podczas gdy powyższe szlamy i osady stanowią frakcję pośrednią wykorzystywaną w procesie przetwarzania,
- w wyniku prac remontowych doszło do wytworzenia odpadów z grupy 16 11 przez Spółkę, podczas gdy przepisy wskazują, iż sprzątający są wytwarzającym,
- Spółką odmówiła udzielenia informacji, podczas gdy podmiot ten wskazał, że żądane informacje są w posiadaniu organu.
2) naruszenie prawa materialnego:
- art. 3 ust. 1 pkt 6, art. 3 ust. 1 pkt 21, art. 3 ust. 1 pkt 23, art. 3 ust. 1 pkt 32 ustawy z 14 grudnia 2012r. o odpadach, poprzez ich błędną wykładnię,
- art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach, poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której przepis ten winien mieć zastosowanie,
- art. 5 ustawy z dnia 24 kwietnia 2009r. o bateriach i akumulatorach (dalej: u.b.i. a.) poprzez jego niezastosowanie,
- art. 63 ustawy o bateriach i akumulatorach poprzez jego niezastosowanie.
3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik postępowania, polegające na naruszeniu art. 50 § 2 Kpa, poprzez jego niezastosowanie i oparcie postępowania na stwierdzeniu nieudzielenia informacji, w przypadku gdy wezwanie narusza dyspozycję tego przepisu postępowania, a podmiot wezwał organ do wskazania związku żądanych informacji z zakresem i przedmiotem postępowania.
W uzasadnieniu skarżący rozwinął stawiane zarzuty wskazując na odmienną kwalifikację odpadu z remontu otuliny pieca obrotowego dokonaną przez Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska (odpad z podgrupy 16 11) oraz przez Marszałka (odpad o kodzie 17 01 06*). Podniesiono, że odpady z remontu pieca obrotowego zostały wytworzone przez firmę zewnętrzną Spółkę B na podstawie umowy o wykonanie prac porządkowych i zaewidencjonowane jako odpad o kodzie 1701 02.
Odnośnie niewykazania w zbiorczym zestawieniu odpadów szlamu i osadów o kodzie 16 07 09* wyjaśniono, że obieg wody w zakładzie odbywał i odbywa się w procesie zamkniętym, co ma na celu ochronę zdrowia i środowiska i spełnia wymagania najlepszych dostępnych technik [...] oraz jest zgodne z rozporządzeniem Ministra do Spraw Środowiska wydanym na podstawie art. 63 ust 7 u.b.i.a. W ocenie Spółki organ nie zastosował w tej sprawie art. 5 u.b.i.a., zgodnie z którym uregulowania ustawy o bateriach i akumulatorach mają pierwszeństwo przed przepisami ustawy o odpadach. Jednocześnie wskazano, że zwarta w art. 3 ust. 1 u.o.o. definicja odpadu wskazuje, że dla charakteru odpadu niezbędne jest wypełnienie jednego z określonych stanów, to jest czynności faktycznej - "pozbycia się", woli posiadacza odpadu - "zamiaru pozbycia się" lub "ustawowego obowiązku pozbycia się". Odpad w postaci zużytych akumulatorów, które zgodnie z pozwoleniem zintegrowanym wprowadzane są do instalacji prowadzonej przez Spółkę, posiada odrębne uregulowania prawne w postaci u.b.i.a. Ustawa ta w art. 63 ust. 2 u.b.i.a. określa szczegółowy sposób postępowania przez podmiot prowadzący zakład przetwarzania zużytych baterii lub zużytych akumulatorów, który zapewnić ma co najmniej przekazanie powstałych w wyniku przetwarzania frakcji zawierającej ołów i jego związki oraz frakcji tworzyw sztucznych, spełniających wymagania określone w przepisach wydanych na postawie ust. 7. Na podstawie delegacji ustawowej Minister Środowiska wydał rozporządzenie z 18 lipca 2017r. w sprawie szczegółowych wymagań dotyczących procesu przetwarzania zużytych baterii samochodowych kwasowo-ołowiowych, zużytych akumulatorów samochodowych kwasowo-ołowiowych, zużytych baterii przemysłowych kwasowo-ołowiowych lub zużytych akumulatorów przemysłowych kwasowo-ołowiowych oraz instalacji prowadzących recykling ołowiu i jego związków lub recykling tworzyw sztucznych, dalej jako: rozporządzenie z 2017r.). To rozporządzenie oraz u.b.i.a. wyraźnie wskazują, że zagospodarowanie (przetwarzanie) odpadu jakim są baterie i akumulatory zachodzi jako jeden "proces", który składa się z kilku etapów. Rozporządzenie określa sposób postępowania na danym etapie procesu i sposób postępowania z frakcją, nie zaś odpadem jakim jest - jak twierdzi organ - szlamy i osady pochodzące z sedymentacji wody technologicznej. Powołując się na zapisy rozporządzenia komisji (UE) nr 493/2012 z dnia 11 czerwca 2012r. ustanawiające na podstawie dyrektywy 2006/66/WE Parlamentu Europejskiego i Rady szczegółowe przepisy dotyczące obliczania wydajności recyklingu dla procesów recyklingu zużytych baterii i akumulatorów podano, że zdefiniowane są w nim pojęcia frakcji wejściowej i frakcji wyjściowej. Zgodnie zaś z załącznikiem do tego rozporządzenia obowiązkiem przetwarzającego jest wykazywanie odpadów jedynie na końcu procesu przetwarzania. W ocenie Spółki odpady powinny być wykazywane, jeśli nie stanowią frakcji pośredniej lub wyjściowej.
5. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
W obszernym uzasadnieniu przedstawiono przebieg toczącego się postępowania administracyjnego, w toku którego była uchylana decyzja organu I instancji wobec konieczności uzupełnienia materiału dowodowego.
Podano, że materialnoprawną podstawę stanowią przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (t.j.Dz.U. z 2019r., poz. 701 ze zm.) dalej: ustawa o odpadach z 14.12.2012r. (nowa ustawa), oraz ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2010r., Nr 185, poz. 1243 ze zm.) dalej: ustawa o odpadach z 27.04.2001r. (stara ustawa). Wskazano, że na mocy art. 252 ustawy o odpadach z 14.12.2012r. utraciła moc ustawa o odpadach z 27.04.2001r., jednak stosownie do art. 237 ust. 1 nowej ustawy o odpadach podmioty, o których mowa w art. 73 i art. 75, obowiązane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy do sporządzania i składania m.in. zbiorczych zestawień danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów - na podstawie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy, o której mowa w art. 252, - sporządzają i składają je, za lata 2012-2014, stosując przepisy dotychczasowe, z tym że ten, kto wbrew obowiązkowi, nie sporządza i nie przekazuje tych zbiorczych zestawień danych, sprawozdań lub wykazu zakładów przetwarzania lub wykonuje ten obowiązek nieterminowo lub niezgodnie ze stanem rzeczywistym podlega karze, o której mowa w art. 200. Natomiast zgodnie z art. 237 ust. 2 nowej ustawy o odpadach do złożonych zbiorczych zestawień danych i sprawozdań, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy dotychczasowe. Przytoczono treść art. 37 ust. 3 ustawy o odpadach z 27.04.2001r. określający obowiązki posiadacza odpadów do przekazywania informacji dotyczących zbiorczego zestawienia danych, jak też wyjaśniono, że w oparciu o art. 3a tego przepisu marszałek dokonuje weryfikacji informacji przekazanych w zbiorczym zestawieniu, zobowiązując podmiot do korekty sporządzonego zestawienia, w drodze decyzji, określając termin przekazania korekty - art. 37 ust. 3b starej ustawy o odpadach.
Wskazano, że Spółka [...] 2015r. złożyła zbiorcze zestawienie danych o odpadach za 2014r. Jednak w wyniku kontroli przeprowadzonej w dniach od [...] 2017r. do [...] 2017r. przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w Oddziale Spółki w K. stwierdzono, że w latach 2012, 2013, 2014, 2016 wykonano naprawę otuliny pieca obrotowego, jednakże Spółka nie wykazała w 2014r. żadnych odpadów z tego procesu. Przedstawiciel Spółki wyjaśnił, że wytwórcą odpadów była firma zewnętrzna i na tę okoliczność okazał protokół z ilości wytworzonego przez tę firmę odpadu o kodzie 17 01 02 - odpady z grupy 17 katalogu odpadów - odpady materiałów i elementów budowlanych oraz infrastruktury drogowej. Wskazał, że na wykonanie usługi z firmą zewnętrzną nie została zawarta pisemna umowa - usługę wykonano na podstawie zgłoszenia telefonicznego. Nie okazano faktury, z której mógłby wynikać zakres przeprowadzonych prac. Analogiczne ustalenia poczyniono w zakresie naprawy otuliny pieca przeprowadzonej w 2016 r. Kontrolujący stwierdził, że nadanie takiego kodu odpadów nie wskazuje na wytworzenie odpadów z naprawy wykładzin piecowych, bowiem tego rodzaju odpady wymienione są w podgrupie 16 11 - odpady z wykładzin piecowych i materiały ogniotrwałe.
Wyjaśniono, że przedmiotem kontroli był także proces powstawania odpadów w postaci szlamów i osadów. Kotrolujący wskazał, że wyodrębnienie cząstek stałych w postaci szlamów i osadów może odbywać się w poszczególnych zbiornikach eksploatowanych w Oddziale w K. oraz w odwodnieniach liniowych występujących w posadzkach poszczególnych hal. Źródłem szlamów w odwodnieniach liniowych jest przede wszystkim pasta ołowiowa z rozdrobnionych akumulatorów. Natomiast sedymentacja cząstek stałych odbywa się również w zbiornikach technologicznych, tj. w zbiornikach elektrolitu, wody technologicznej, neutralizacyjnych. Ustalono, że nie prowadzono ewidencji wybieranych (wytwarzanych) osadów lub szlamów, chociaż jednorazowo uzyskiwano osady i szlamy w ilości ok. od 1 do 15 Mg. W podsumowaniu Kontrolujący stwierdził naruszenia w zakresie m.in. braku ewidencji wytwarzanych odpadów z naprawy otuliny pieca obrotowego oraz osadów i szlamów ze zbiorników zamontowanych w sekcji neutralizacji wody technologicznej i elektrolitu.
W zarządzeniu pokontrolnym z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zarządził m.in. prowadzić ewidencję wytwarzanych odpadów w postaci szlamów lub osadów ze zbiorników wody technologicznej zamontowanych w sekcji neutralizacji wody technologicznej i elektrolitu oraz prowadzić ewidencję wytwarzanych odpadów z naprawy otuliny pieca obrotowego. Podano, że [...] 2017r. kontrolę przeprowadził także Marszałek Województwa, zaś ustalenia tej kontroli, w zakresie ewidencji odpadów są analogiczne, jak w przypadku kontroli przeprowadzonej przez Inspektora Ochrony Środowiska. Podano, że Spółka prowadzi działalność w oparciu o udzielone jej przez Marszałka Województwa pozwolenie zintegrowane (decyzja z [...]). Z treści tej decyzji wynika, że Spółka posiada pozwolenie na wytwarzanie odpadu o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne w ilości 1,2 Mg/rok, a także określono sposób postępowania z tym odpadem. Pozwolenie zintegrowane było zmieniane na wniosek Spółki decyzjami z [...], w której to decyzji wskazano odpady z czyszczenia i płukania zbiorników zawierające substancje niebezpieczne w postaci związków ołowiu - tabela 6.
W związku z tym Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że Spółka nie wykazała w zbiorczym zestawieniu danych o odpadach za rok 2014, wytworzonego przez siebie odpadu o kodzie 16 07 09*. Wskazano, że odpad ten jest ujęty w katalogu zawartym w rozporządzeniu Ministra Środowiska z 9 grudnia 2014r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. z 2014r., poz. 1923) dalej jako: rozporządzenie z 2014r. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, wskazano, że dla uznania, czy wytwórca odpadów zamierza się ich pozbyć, czy też dalej wykorzystać nie wystarczy subiektywne przekonanie wytwórcy, a tym samym złożenie przez niego stosownego oświadczenia, nie wystarczy również faktyczne dalsze wykorzystanie przez wytwórcę. Podkreślono, że to na wniosek Spółki w pozwoleniu zintegrowanym ujęto do wytwarzania odpad o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne, zaś w decyzji zmieniającej to pozwolenie (decyzja z [...]), również na wniosek Spółki, doprecyzowano, że są to odpady z czyszczenia i płukania zbiorników zawierające substancje niebezpieczne w postaci związków ołowiu. Zasadne zatem jest stwierdzenie, że to sama Spółka zakwalifikowała substancje pochodzące z czyszczenia i płukania zbiorników jako odpad. Okoliczność, że Spółka wykorzystuje szlamy i osady w procesie recyklingu odpadów, jakim są zużyte baterie i akumulatory, nie wpływa na możliwość zakwalifikowania ich jako odpad. Sposobów postępowania z odpadami jest bowiem kilka, co wynika wprost z art. 17 u.o.o., w tym m.in. recykling. Uznaniu tych substancji za odpad nie stoi również na przeszkodzie to, że proces przetwarzania zużytych baterii i akumulatorów jest jednym wieloetapowym procesem. Nie bez znaczenia jest również fakt, że przedmiotowe substancje pochodzą z dokonywanego co najmniej raz w roku czyszczenia zbiorników. Nie sposób zatem uznać, że są to substancje wykorzystywane w toku bieżącego procesu technologicznego, wskazanego w pozwoleniu zintegrowanym. Podano, że inne substancje powstające w toku procesu, takie jak sorbenty, materiały filtracyjne, tkaniny i ubrania ochronne zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi, czy też zgary z produkcji pierwotnej i wtórnej, są wykazywane w zbiorczym zestawieniu danych o odpadach pomimo, że są poddawane odzyskowi w piecu obrotowym - kod 10 04 02*.
Odnosząc się do powołanych przepisów unijnych podano, że okoliczność że w przypadku frakcji pośredniej jedynie opcjonalnie przewidziano wskazanie kodu odpadu, nie oznacza, że prowadzący proces recyklingu może odstąpić od wskazania kodu opadów. Natomiast odnosząc się do zarzutu naruszenia u.b.i.a. oraz przepisów wykonawczych wyjaśniono, że przepisy te nie zawierają odrębnej definicji odpadów, lecz określają zasady przetwarzania i recyklingu zużytych baterii i akumulatorów, a w przypadku przepisów wykonawczych - poszczególne etapy procesu ich przetwarzania.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 50 § 2 k.p.a. podano, że wprawdzie w uzasadnieniu decyzji organu I instancji wskazano, że Spółka odmówiła udzielenia wnioskowanych informacji, jednakże okoliczność ta nie stanowiła podstawy do wydania przedmiotowego rozstrzygnięcia, co wynika z uzasadnienia decyzji.
Na uwzględnienie nie zasługują także zarzuty podniesione w zakresie zobowiązania do wykazania odpadów z naprawy pieca obrotowego, zakwalifikowanych - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11. W tym zakresie organ odwoławczy w pełni podzielił ustalenia organu I instancji, że w 2014 roku na terenie Oddziału w K. został przeprowadzony remont otuliny pieca obrotowego, jednak odpad powstały w tym zakresie nie został przez Spółkę wymieniony w podgrupie 16 11 zbiorczego zestawienia. Przytoczono w tym zakresie treść art. 3 ust. 1 pkt 32 u.o.o. z 14.12.2012r. co do definicji wytwórcy odpadów, w którym m.in., zastrzeżono, że wytwórcą odpadów powstających w wyniku świadczenia usług w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę, chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej. W tym zakresie przeprowadzono wyczerpujące postępowanie wyjaśniające, w ramach którego wobec braku informacji od skarżącej, co do treści faktur za wykonaną usługę, poza twierdzeniem przedstawiciela skarżącej, że remont pieca przeprowadzała zewnętrzna firma Spółka B, za podstawę orzekania przyjęto informacje uzyskane od Spółki B, która w piśmie z 4 lutego 2019r. wskazała, że w [...] 2014r. oraz w [...] 2016r. świadczyła na rzecz Spółki A usługi związane z wykonywaniem prac polegających na przygotowaniu/uprzątnięciu terenu po wcześniej przeprowadzonych przez zlecającego czynnościach, polegających na remoncie otuliny pieca obrotowego do wytopu ołowiu. W ramach świadczonych usług Spółka B wytworzyła odpad o kodzie 17 01 02 (gruz ceglany), będący wynikiem oddzielenia mechanicznego gruzu ceglanego, jako pozostałości ze starej otuliny pieca oraz prac związanych z przygotowaniem, przycięciem cegieł z nowej otuliny. Podkreślono, że firma ta nie świadczyła usług związanych z naprawą otuliny pieca obrotowego służącego do wytopu ołowiu. Do przedmiotowego pisma załączono kopię protokołu z ilości wytworzonego odpadu o kodzie 17 01 02 oraz kopię faktury Nr [...] z dnia [...] wystawionej skarżącej za wykonanie usługi: Przygotowanie/ uprzątnięcie terenu.
W ocenie składu orzekającego Kolegium z ww. dokumentacji wynika, że Spółka B nie świadczyła usług związanych z naprawą otuliny pieca obrotowego, a jedynie usługi przygotowania i sprzątnięcia terenu po wcześniej przeprowadzonych przez skarżącą pracach związanych z remontem otuliny pieca obrotowego do wytopu ołowiu. Wobec tych ustaleń zasadne jest twierdzenie, że wytwórcą odpadów z remontu pieca obrotowego jest skarżąca, która winna wykazać w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów odpad z naprawy pieca obrotowego. Skarżąca pomimo wezwania nie wskazała materiału, z którego wykonana była otulina pieca. Wobec tego organ zasadnie wskazał, że odpad ten należy zakwalifikować - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11. Wskazano nadto, że czym innym są odpady powstałe w ramach usługi sprzątania a czym innym odpady powstałe z remontu obiektów. Przedmiotem postępowania w tej sprawie są zaś odpady powstałe z w wyniku remontu otuliny pieca obrotowego nie zaś powstałe w wyniku usługi posprzątania terenu, którą świadczyła Spółka B.
6. Na tę decyzję Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie domagając się jej uchylenia oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji postawiono zarzut:
- błędu w ustaleniach stanu faktycznego polegający na tym, że organy uznały, że:
a) szlamy oraz osad wytworzone w procesie recyklingu (przetwarzania) stanowią odpad o kodzie 16 07 09*, podczas gdy jest to frakcja pośrednia wykorzystywana w procesie przetwarzania.
b) Spółka odmówiła udzielenia informacji, podczas gdy Spółka wskazała, że żądane informacje są w posiadaniu organu.
c) Spółka wytworzyła odpad o kodzie 16 11 – podczas gdy czynności wykonywał podmiot zewnętrzny, a odpad został zewidencjonowany przez ten podmiot jako odpad o kodzie 17 01 02.
- naruszenie prawa materialnego:
1.a) art. 3 ust. 1 pkt 6, art. 3 ust. 1 pkt 21, art. 3 ust. 1 pkt 23 ustawy o odpadach z 2012r. (dalej: u.o.o.) poprzez jego błędną wykładnię;
2. art. 14 ust. 1 u.o.o. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której przepis ten winien mieć zastosowanie;
3.b) art. 5 ustawy o bateriach i akumulatorach (dalej: u.b.i.a.) poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której winien mieć zastosowanie;
4.c) art. 63 u.b.i.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, w której winien mieć zastosowanie;
- trzykrotnie podniesiony zarzut naruszenie art. 50 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i oparcie postępowania o nieudzieleniu informacji przez Spółkę w przypadku, gdy wezwanie naruszało dyspozycję powyższego przepisu postępowania, a podmiot wezwał organ do wskazania związku z zakresem żądanych informacji i przedmiotem postępowania;
- naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik postepowania polegające na naruszeniu art. 11 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie zasadności przesłanek którymi organ kierował się przy wydaniu zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skarżąca ponowiła zarzuty przedstawione w odwołaniu. Ponownie wskazała, że odpad w postaci zużytych akumulatorów, które zgodnie z pozwoleniem zintegrowanym wprowadzane są do instalacji prowadzonej przez skarżącą, posiada odrębne uregulowania prawne w postaci u.b.i.a. W zakresie gospodarowania odpadem (zużytym akumulatorem), tj. jego zbierania, przetwarzania oraz recyclingu i unieszkodliwiania pierwszeństwo mają zapisy u.b.i.a., bowiem jedynie w braku uregulowań zastosowanie ma u.o.o. Ponadto rozporządzenie z 2017r., jak również u.b.i.a. wyraźnie wskazują, iż zagospodarowanie (przetwarzanie) odpadu jakim są baterie i akumulatory zachodzi jako jeden "proces", który składa się z kilku etapów. Określając procesy odzysku, zgodne z załącznikiem do ustawy z dnia 2012r. o odpadach, rozporządzenie z 2017r. wskazuje sposób postępowania na danym etapie procesu i sposób postępowania z frakcją, nie zaś odpadem, jakim są szlamy i osady pochodzące z sedymentacji wody technologicznej. Podano, że organ w decyzji wskazuje, że osady te zawierają w swoim składzie ołów, czyli stanowią frakcje zawierającą ołów i jego związki powstałą w wyniku etapu mechanicznego rozdzielenia poszczególnych frakcji, do których wykorzystywane są wody technologiczne. Z uwagi na przepisy szczególne obowiązujące w zakresie przetwarzania zużytych baterii i akumulatorów, w tym rozporządzenia komisji (UE) nr 493/2012 i załącznik do tego rozporządzenia, obowiązkiem przetwarzającego jest wykazywanie odpadów jedynie na końcu procesu przetwarzania. W przypadku zaś fakcji pośredniej (tj. podlegającej odzyskowi w dalszej części procesu) jedynie opcjonalnie przetwarzający ma wykazywać kod odpadu. Wynika to nie tylko z definicji odpadu stosowanej w przepisach krajowych (tzn. zamiaru, obowiązku lub faktycznego pozbycia się przedmiotu lub substancji), ale również z faktu, iż przepisy europejskie oraz krajowe wskazują, że proces przetwarzania zużytych baterii i akumulatorów jest jednym wieloetapowym procesem, a odpady winny być wykazywane, jeżeli nie stanowią frakcji pośredniej lub wyjściowej. Wskazano, że w świetle art. 1 u.o.o. ustawa ta jest nie tylko ustawą ochronną (pkt 1), lecz także gospodarczą (pkt 2 i 3). Zdaniem Spółki szlamy i osady powstałe w procesie technologicznym to pasta ołowiowa, zawierająca ołów o nieco podwyższonym stopniu wilgotności, która w wyniku sedymentacji osiadła w zbiorniku wody technologicznej. Po odparowaniu z nadmiaru wody posiada tożsame właściwości do pasy ołowiowej i nie dochodzi do zasadniczej zmiany jej przeznaczenia. W celu osiągnięcia jak najwyższego stopnia poziomów recyklingu, co wynika z przepisów krajowych i unijnych oraz ochrony zdrowia i środowiska, osady i szlamy te mogą i są wykorzystywane w procesie recyklingu odpadów, jakimi są zużyte baterie i akumulatory. W wyniku procesu przetwarzania szlamy i osady wykazywane są w frakcji wyjściowej zgodnie z przepisami, a powstałe odpady w wyniku procesu ewidencjonowane są zgodnie z pozwoleniem zintegrowanym. Co do odpadu powstałego z remontu otuliny pieca obrotowego, wyjaśniono, że odpad ten jako wytworzony przez spółkę zewnętrzną został zewidencjonowany w kodzie 17 01 02 przez tę właśnie Spółkę.
7. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj. Dz.U. z 2019r. poz. 2167) sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019r., poz. 2325 ze zm.) zwanej dalej: ustawą p.p.s.a.
Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, iż sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1), przy czym kontroli takiej dokonuje na podstawie akt sprawy - art. 133 § 1 ustawy p.p.s.a., według stanu prawnego i faktycznego obowiązującego w dacie orzekania przez organ administracji publicznej.
Sąd poddawszy kontroli zaskarżoną decyzję stwierdził, że zarzuty skargi nie zasługują na uwzględnienie.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji zobowiązującą skarżącą do korekty zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za rok 2014 (dalej jako: zbiorcze zestawienie danych) dotyczącego Oddziału w K. poprzez wykazanie wytworzonych odpadów o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne oraz odpadów z naprawy pieca obrotowego, zakwalifikowanych - przy uwzględnieniu rodzaju materiału, z którego otulina jest wykonana oraz spalanych w piecu substancji - do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11
W tej sprawie pozostaje także wyjaśnić, że Sądowi wiadomym z urzędu pozostaje okoliczność, że na zarządzenie pokontrolne z [...] wydane skarżącej przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska nr [...], w którym zarządzono m.in. prowadzić ewidencję odpadów z naprawy otuliny pieca obrotowego, jak też prowadzić ewidencję wytwarzanych odpadów w postaci osadów lub szlamów ze zbiorników wody technologicznej zamontowanych w sekcji neutralizacji wody technologicznej i elektrolitu, na skutek skargi wniesionej przez Spółkę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z 26 września 2017r. sygn. akt II SA/Ol 601/17 oddalił skargę, potwierdzając prawidłowość nałożonych obowiązków. Naczelny Sąd Administracyjny zaś wyrokiem z 6 listopada 2019r. sygn. akt II OSK 149/18 oddalił skargę kasacyjną wniesioną przez skarżącą Spółkę od wyroku WSA w Olsztynie. Powyższa okoliczność potwierdza istnienie obowiązku prowadzenia przez skarżącą zarówno ewidencji odpadów powstałych z naprawy otuliny pieca obrotowego, jak też ewidencji odpadów w postaci osadów lub szlamów ze zbiorników wody technologicznej zamontowanych w sekcji neutralizacji wody technologicznej i elektrolitu. Zarządzenie to wprawdzie dotyczy okresów sprawozdawczych Spółki po wydanym zarządzeniu pokontrolnym, jednak potwierdza także prawidłowość stanowiska organów orzekających w niniejszej sprawie.
Nadto pozostaje wyjaśnić, że prawidłowo organ odwoławczy wskazał, że materialnoprawną podstawę rozpoznawanej sprawy stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012r. o odpadach (t.j.Dz.U. z 2019r., poz. 701 ze zm.) dalej: ustawa o odpadach z 14.12.2012r. (nowa ustawa), oraz ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. o odpadach (t.j. Dz.U. z 2010r., Nr 185, poz. 1243 ze zm.) dalej: ustawa o odpadach z 27.04.2001r. (stara ustawa). Prawidłowo zwrócono uwagę, że na mocy art. 252 ustawy o odpadach z 14.12.2012r. utraciła moc ustawa o odpadach z 27.04.2001r., jednak stosownie do treści art. 237 ust. 1 nowej ustawy o odpadach podmioty, o których mowa w art. 73 i art. 75, obowiązane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy do sporządzania i składania m.in. zbiorczych zestawień danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów - na podstawie art. 37 ust. 1 i 2 ustawy, o której mowa w art. 252, - sporządzają i składają je, za lata 2012-2014, stosując przepisy dotychczasowe, z tym że ten, kto wbrew obowiązkowi, nie sporządza i nie przekazuje tych zbiorczych zestawień danych, sprawozdań lub wykazu zakładów przetwarzania lub wykonuje ten obowiązek nieterminowo lub niezgodnie ze stanem rzeczywistym podlega karze, o której mowa w art. 200. Natomiast zgodnie z art. 237 ust. 2 nowej ustawy o odpadach do złożonych zbiorczych zestawień danych i sprawozdań, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy dotychczasowe.
Ponieważ w niniejszej sprawie zobowiązano skarżącą do korekty zbiorczego zestawienia danych za 2014 rok to oznaczało to, że należy to uczynić w oparciu o przepisy dotychczasowe tj. ustawę o odpadach z 27.04.2001r.
Z treści art. 37 ust. 3 starej ustawy o odpadach wynika, ze zbiorcze zestawienie danych, o których mowa w ust. 1 i 2, posiadacz odpadów, w tym wytwórca odpadów komunalnych, jest obowiązany przekazać marszałkowi województwa właściwemu ze względu na miejsce wytwarzania, odbierania odpadów komunalnych, zbierania, odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, w terminie do 15 marca za poprzedni rok kalendarzowy. Marszałek województwa weryfikuje informacje zawarte w zbiorczych zestawieniach danych, o których mowa w ust. 3 (art. 37 ust. 3a ww. ustawy). Jeżeli z weryfikacji, o której mowa w ust. 3a, wynika, ze informacje zawarte w zbiorczym zestawieniu danych są niezgodne ze stanem faktycznym marszałek województwa zobowiązuje, w drodze decyzji, do korekty sporządzonego zestawienia danych, określając termin przekazania korekty - art. 37 ust. 3b ww. ustawy.
W przedmiotowej sprawie organ nakazał Spółce dokonanie korekty zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, sposobach gospodarowania nimi i instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania tych odpadów za 2014r. w odniesieniu do odpadu o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne. Organ uznał, że szlamy i osady pochodzące z sedymentacji wody technologicznej w zbiornikach i w odwodnienia liniowych występujących w posadzkach hal zawierają ołów i są odpadem niebezpiecznym. Natomiast skarżąca twierdzi, że szlamy i osady powstałe w procesie technologicznym to pasta ołowiowa o podwyższonym stopniu wilgotności, która w wyniku sedymentacji osiada w zbiorniku wody technologicznej, a po odparowaniu wody posiada tożsame właściwości, co pasta ołowiowa i nie dochodzi do zmiany przeznaczenia, gdyż jest wykorzystywana w procesie recyklingu. Poza tym w jej ocenie w niniejszej sprawie pierwszeństwo mają przepisy ustawy o bateriach i akumulatorach, które wskazują, że proces przetwarzania baterii i akumulatorów jest procesem wieloetapowym.
Wyjaśnić wobec tego pozostaje, że wprawdzie art. 5 u.b.i.a. stanowi, że w sprawach dotyczących zużytych baterii i zużytych akumulatorów w zakresie nieuregulowanym w ustawie stosuje się przepisy ustawy o odpadach, co wskazuje na pierwszeństwo tej regulacji. Jednakże podnieść wypada, że u.b.i.a. nie zawiera definicji odpadu. W związku z tym w tym zakresie zastosowanie znajdują przepisy u.o.o. Zgodnie zaś z art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach z 14.12.2012r. przez odpad rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest zobowiązany. Katalog odpadów zawiera rozporządzenie Ministra Środowiska z 9 grudnia 2014r. w sprawie katalogu odpadów i jest w nim sklasyfikowany miedzy innymi odpad o kodzie 16 07 09* - odpady zawierające inne substancje niebezpieczne.
Poza tym dla uznania czy wytwórca odpadów zamierza się ich pozbyć, czy też dalej wykorzystać nie wystarczy subiektywne przekonanie wytwórcy, a tym samym złożenie przez niego stosownego oświadczenia, ani też faktyczne dalsze wykorzystanie przez wytwórcę. Konieczne jest w takiej sytuacji indywidualne rozpatrzenie danego przypadku przez uprawniony organ z uwzględnieniem konkretnych okoliczności faktycznych. O kwalifikacji danego przedmiotu jako odpadu rozstrzyga przesłanka pozbycia się, ale nie chodzi o utratę kontroli nad przedmiotem, lecz o zasadniczą zmianę jego wykorzystania, odmienną od głównego przeznaczenia, do którego przestał on się nadawać. Odpadami mogą być więc także materiały podlegające ponownemu gospodarczemu wykorzystaniu. Przesłankę "pozbycia się" można stwierdzić na podstawie zachowania posiadacza przedmiotu (substancji). Wyjątkiem od tej zasady jest ustalenie przepisu, który nakłada obowiązek pozbycia się przedmiotu lub substancji.
Nadto w ocenie Sądu niezasadne jest powoływanie się przez Spółkę na okoliczność, że przepisy u.b.i.a. oraz przepisy rozporządzenia z 2017r., wydane na podstawie art. 63 ust. 7 u.b.i.a., określają przetwarzanie zużytych baterii i akumulatorów samochodowych, czy też baterii i akumulatorów przemysłowych jako proces składający się z kilku etapów. Taka regulacja nie wyklucza bowiem możliwości powstania odpadów w toku tego procesu, a nie dopiero po jego zakończeniu. Poza tym zaskarżona decyzja dotyczy m.in. szlamów i osadów osadzających się w zbiornikach oraz w odwodnieniach liniowych, które - jak wynika z ustaleń zarówno organu I instancji przeprowadzonej kontroli w dniu [...] 2017r., jak i inspektora ochrony środowiska w toku postępowania kontrolnego zakończonego zarządzeniem pokontrolnym z [...] - pochodzą z czyszczenia odbywającego się z rożną częstotliwością, nie rzadziej niż raz w roku. Nie sposób zatem zakwalifikować przedmiotowych substancji jako elementu frakcji pośredniej w procesie przetwarzania akumulatorów i baterii, gdyż nie są to substancje wykorzystywane w toku bieżącego procesu technologicznego. Wskazać także należy, że to na wniosek Spółki dokonywano zmian w pozwoleniu zintegrowanym, wpisując m.in. do tego pozwolenia odpady o kodzie 16 07 09* jako pochodzące z czyszczenia i płukania zbiorników zawierające substancje niebezpieczne w postaci związków ołowiu. Zatem sama skarżąca uznała, że jest to odpad. Wyjaśnić przy tym pozostaje, że kwalifikacja określonej substancji lub przedmiotu do kategorii odpadów nie może być uzależniona od sposobu jej zagospodarowania. Art. 17 nowej ustawy o odpadach określa bowiem różne sposoby postępowania z odpadami, wśród których wymienia się przygotowanie ich do ponownego użycia, czy też inne procesy odzysku. Zatem nawet okoliczność, że Spółka odpad ten wykorzystuje w procesie recyklingu nie ma wpływu na jego kwalifikację co oznacza, ze taki odpad winien być wykazany w zbiorczym zestawieniu danych za 2014 rok o kodzie 16 07 09*.
Także jako nieuprawnione należy uznać stanowisko skarżącej co do braku konieczności wykazywania przez nią odpadu pochodzącego z remontu otuliny pieca obrotowego, który był wykonany m.in. w 2014roku, co potwierdził organ w toku postępowania, wobec okoliczności, że odpad ten jako inna kategoria został zewidencjonowany przez Spółkę B.
Stosownie do treści art. 3 pkt 32 nowej ustawy o odpadach pod pojęciem wytwórcy odpadów - rozumie się każdego, którego działalność lub bytowanie powoduje powstawanie odpadów (pierwotny wytwórca odpadów), oraz każdego, kto przeprowadza wstępną obróbkę, mieszanie lub inne działania powodujące zmianę charakteru lub składu tych odpadów; wytwórcą odpadów powstających w wyniku świadczenia usług w zakresie budowy, rozbiórki, remontu obiektów, czyszczenia zbiorników lub urządzeń oraz sprzątania, konserwacji i napraw jest podmiot, który świadczy usługę, chyba że umowa o świadczenie usługi stanowi inaczej. Wobec takiego brzmienia wskazanego pojęcia prawidłowo orzekające w sprawie organy jako najistotniejszą okoliczność uznały tę kto przeprowadził remont otuliny pieca obrotowego do wytopu ołowiu. W toku wyczerpującego postępowania wyjaśniającego, podczas którego skarżąca nie podała ani informacji co do faktury otrzymanej od Spółki B ani nie podała składu materiałowego, z którego wykonana była otulina pieca, organy w oparciu o informacje przedłożone przez Spółkę B ustaliły, że to nie wskazana Spółka lecz skarżąca była podmiotem wykonującym remont, skoro jej twierdzenia co do przeprowadzonego remontu przez podmiot zewnętrzny nie zostały potwierdzone żadnymi dowodami. Potwierdzono natomiast, że [...] 2014r. oraz w [...] 2016r. Spółka B świadczyła na rzecz Spółki A usługi związane z wykonywaniem prac polegających na przygotowaniu/uprzątnięciu terenu po wcześniej przeprowadzonych przez zlecającego czynnościach, polegających na remoncie otuliny pieca obrotowego do wytopu ołowiu. W ramach świadczonych usług Spółka B wytworzyła odpad o kodzie 17 01 02 (gruz ceglany), będący wynikiem oddzielenia mechanicznego gruzu ceglanego, jako pozostałości ze starej otuliny pieca oraz prac związanych z przygotowaniem, przycięciem cegieł z nowej otuliny. Ustalenia te potwierdzają wystawione przez Spółkę B kopie protokołu z ilości wytworzonego odpadu o kodzie 1701 02 oraz kopię faktury Nr [...] z [...] wystawionej dla skarżącej za wykonanie usługi: Przygotowanie/ uprzątnięcie terenu.
Powyższe jednoznacznie potwierdza, że nie świadczyła ona usług związanych z naprawą otuliny pieca obrotowego, a jedynie usługi przygotowania i sprzątnięcia terenu po wcześniej przeprowadzonych przez skarżącą pracach związanych z remontem otuliny pieca obrotowego do wytopu ołowiu. W tym stanie sprawy wytwórcą odpadów z remontu pieca obrotowego jest skarżąca i to ten podmiot w zbiorczym zestawieniu danych o rodzajach i ilości odpadów winien wykazać odpad z naprawy pieca obrotowego kwalifikując go do któregoś z rodzajów odpadów, wymienionych w podgrupie 16 11.
W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 50 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie wyjaśnić należy, że to organ administracji, a nie Spółka, prowadzi postępowanie administracyjne. W związku z tym to organ administracji decyduje jakie informacje i dokumenty są niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, do czego organ jest zobligowany treścią art. 7 k.p.a. W związku z tym organ nie tylko może wzywać stronę do złożenia wyjaśnień (art. 50 § 1 k.p.a.), ale także przeprowadzić dowód z dokumentów, zeznań świadków, opinii biegłych czy oględzin (art. 75 § 1 k.p.a.) i w związku z tym ma stosowne uprawnienia, uregulowane w przepisach art. 75 - 88 k.p.a, łącznie z możliwością ukarania w określonych przypadkach grzywną (art. 88 § 1 k.p.a.). Wobec powyższego strona postępowania nie tylko ma prawo brać udział w toczącym się postępowaniu, ale także obowiązek składania wyjaśnień, czy też przedkładania określonych dokumentów. Natomiast art. 50 § 2 k.p.a. stanowi jedynie, że organ obowiązany jest dołożyć starań, aby zadośćuczynienie wezwaniu nie było uciążliwe. W ocenie Sądu wezwanie skarżącej do nadesłania wyjaśnień i dokumentów związanych z działalnością Spółki, objętą pozwoleniem zintegrowanym, w żaden sposób nie może być uznane za uciążliwe. Poza tym - jak wskazał organ odwoławczy - odmowa nadesłania żądanych dokumentów nie miała wpływu na podjęte rozstrzygnięcie, wobec czego zarzut skarżącej w tym zakresie jest niezasadny.
Nie zasadne pozostaje także stwierdzenie, że w wydanej decyzji Kolegium naruszyło treść art. 11 k.p.a., bowiem motywy uzasadnienia podjętego rozstrzygnięcia zostały w sposób pełny i wyczerpujący przedstawione w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Mając to na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy p.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło