II SA/Ol 673/15

WyrokWSA w Olsztynie2015-09-10

Skład orzekający: Beata Jezielska, Hanna Raszkowska, Bogusław Jażdżyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić ostateczną decyzję nakładającą obowiązki w zakresie BHP w trybie art. 155 KPA, jeśli strona nie skorzystała z odwołania od pierwotnej decyzji, a termin wykonania nałożonych obowiązków już upłynął?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może uchylić ani zmienić ostatecznej decyzji w trybie art. 155 KPA, jeśli strona nie wykazała zgody na zmianę, przepisy szczególne się temu nie sprzeciwiają, a przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. W sytuacji, gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków odwoławczych od pierwotnej decyzji nakładającej obowiązki, a termin ich wykonania upłynął, zmiana decyzji w trybie art. 155 KPA stanowiłaby gratyfikację za łamanie prawa i byłaby sprzeczna z interesem społecznym. Postępowanie w trybie art. 155 KPA nie może służyć ponownemu merytorycznemu rozpoznaniu sprawy zakończonej decyzją ostateczną.
Stan faktyczny
Spółka A została zobowiązana decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego do wyeliminowania lub obniżenia przekroczeń poziomu hałasu i zapewnienia wyciągów miejscowych pyłów przy maszynach produkcyjnych. Spółka złożyła pismo, które organ potraktował jako wniosek o zmianę decyzji w trybie art. 155 KPA, domagając się odstąpienia od nakazów dotyczących wentylacji. Organ odmówił zmiany decyzji, wskazując na brak podstaw prawnych i sprzeczność z interesem społecznym. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów prawa i niewyjaśnienie okoliczności sprawy. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant st. Referent Maciej Lipiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2015r. sprawy ze skargi Spółki A na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie nałożenia obowiązków w zakresie warunków sanitarnych oddala skargę. Decyzją z dnia "[...]" Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w I. nakazał PPHU "[...]" K. B. Spółka Jawna w F. - zakład w I. wyeliminować lub obniżyć do możliwie naj niższego poziomu stwierdzone przekroczenia wartości normatywnych w zakresie poziomu hałasu i potwierdzić te działania badaniami sprawdzającymi na stanowisku pracy podczas produkcji okiennic obejmujące obsługę wymienionych w decyzji maszyn - w terminie do 31 maja 2015r., zaś w terminie do 30 września 2014r. organ nakazał m.in. zapewnić wyciągi miejscowe pyłów przy wymienionych w decyzji maszynach. Decyzja ta została doręczona Spółce w dniu 29 sierpnia 2014r. W dniu 23 marca 2015r. Spółka "[...]" złożyła do organu I instancji pismo zatytułowane "Odwołanie od decyzji z dnia [...]", wnosząc o odstąpienie od nakazów dotyczących zainstalowania instalacji odpylającej na maszynach wykorzystywanych do produkcji okiennic z aluminium, zawartych w pkt 7a do 7f tej decyzji. Podano, że wentylacja miejscowa została zapewniona jako sprawny system przenośny i pracownicy zostali pouczeni o zasadach jego stosowania. Wyjaśniono, że nie może być on podłączany do poszczególnych maszyn aktualnie wykorzystywanych, gdyż ma znaczne rozmiary i przemieszczanie go ze stanowiska na stanowisko może być kłopotliwe, a ponadto nie można zapewnić, że będzie on używany w każdym przypadku pracującej maszyny. W ocenie Spółki stosowanie systemu odpylania nie jest konieczne, co skonsultowano z inspektorem pracy, który dokonał kontroli w dniu 6 marca 2015r. Jeśli bowiem pomiary uzupełniające nie wykażą przynajmniej ryzyka średniego związanego z zapyleniem nie ma konieczności stosowania takich środków. Przedstawiciel Spółki wyjaśnił, że Spółka nie uchyla się od wykonania decyzji w zakresie BHP, jednak wydany nakaz nie spowoduje istotnej poprawy warunków bezpieczeństwa pracy, a wygeneruje koszty niewspółmierne do przewidywanych rezultatów. Podniesiono, że na zlecenie Spółki wykonano pomiary stężenia pyłu całkowitego przy produkcji okiennic z aluminium, które wykazały znikomy poziom stężenia pyłu całkowitego, co nie może mieć negatywnego wpływu na organizm pracownika. Zarzucono, że w opracowanych wynikach brakuje analizy pyłu, a przy obróbce aluminium skrawaniem powinno się zbadać zawartość glinu w pyle całkowitym. Przedmiotowy pył powstaje w wyniku unoszenia się drobin brudu zalegającego na składowanych profilach, które w czasie obróbki podlegają drganiom, zaś w procesie obróbki skrawaniem aluminium powstają wióry i grube opiłki, które są ciężkie i szybko opadają w dół. Ponadto zarzucono, że w opracowanych wynikach powołano się na wycofaną w 2014 normę oznaczania próbek zapylenia. W ocenie Spółki obowiązek zakładania instalacji odpylającej istnieje na stanowiskach pracy gdzie emisja pyłu jest na poziomie ryzyka co najmniej średniego. Przywołane w decyzji przepisy mówią ogólnie o konieczności zahermetyzowania procesu lub zapewnienia instalacji wyciągowej w przypadku maszyn i urządzeń, które w wyniku procesu technologicznego stwarzają zagrożenie emisji szkodliwych par, pyłów i gazów. Natomiast w środowisku pracy pył całkowity jest szkodliwy, gdy krotność przekroczenia wartości dopuszczalnej jest większa od 1 (ryzyko duże). Decyzją z dnia "[...]" Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w I. - na podstawie art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego – orzekł że nie znajduje podstaw do zmiany decyzji z "[...]" w części odstąpienia od realizacji obowiązków określonych w pkt 7a, 7b, 7c, 7d, 7e, 7f tej decyzji. W uzasadnieniu podano, że pismem z dnia 20 marca 2015r. strona wniosła o odstąpienie od nałożonych na nią obowiązków w zakresie zapewnienia miejscowej wentylacji wyciągowej od obrabiarek stosowanych w procesie produkcji okiennic z aluminium. Wyjaśniono, że podstawą nałożonego nakazu jest § 34 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy, z którego wynika, że urządzenia lub ich części z których mogą wydzielać się szkodliwe gazy, pary lub pyły, powinny być zhermetyzowane, w przypadku niemożliwości zhermetyzowania, urządzenia te powinny być wyposażone w miejscowe wyciągi. Wskazano, że obowiązek wyposażania maszyn w odpowiednie obudowy lub urządzenia wyciągowe w sytuacji zagrożenia pyłem wynika również z § 13 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 30 października 2002r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących BHP pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy. Podniesiono, że podczas produkcji okiennic z aluminium w zakładzie w I. powstają punktowe źródła emisji pyłów, a działaniem profilaktycznym w stosunku do osób narażonych na szkodliwe działanie pyłów jest zapewnienie profilaktyki technicznej ograniczającej rozprzestrzenianie się emitowanych na stanowiskach zanieczyszczeń poprzez zastosowanie środków ochrony zbiorowej przed pyłami tj. system wentylacji mechanicznej ogólnej oraz instalacje i urządzenia wentylacji mechanicznej miejscowej. Wyjaśniono, że państwowa inspekcja sanitarna powołana jest do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego w celu ochrony zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych, w tym zapobieganiu powstawaniu chorób zawodowych. W związku z tym wskazano, że niezasadne jest powoływanie się na subiektywną ocenę inspektora pracy. Za błędne uznano także stanowisko strony, że wyniki pomiarów NDS w zakresie pyłowych zanieczyszczeń powietrza były podstawą ustalenia, czy należy zapewnić miejscową wentylację odpylającą. Podano także, że zgodnie z art. 155 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Jednak w ocenie organu wniosek strony nie zasługuje na uwzględnienie. Od decyzji tej odwołała się Spółka reprezentowana przez wspólnika – M. K. B. - podtrzymując swoje stanowisko. Odnosząc się do argumentacji organu podniesiono, że przywołany argument, że podczas obróbki aluminium przy produkcji okiennic aluminiowych powstają punktowe źródła emisji pyłów nie jest prawdziwy, co potwierdziły pomiary stężenia pyłu całkowitego, wykazując istnienie pyłu w śladowych ilościach, czyli pyłu ogólnego, zalegającego wszędzie, nie powstającego w samym procesie obróbki skrawaniem aluminium. Dlatego przywołane przepisy rozporządzenia w sprawie ogólnych przepisów BHP oraz rozporządzenia w sprawie minimalnych wymagań BHP w zakresie użytkowania maszyn podczas pracy nie mają w tym przypadku zastosowania. W procesie skrawania aluminium powstają grubsze wióry i opiłki, które nie podlegają cyrkulacji w powietrzu. Wskazany poziom zapylenia pyłem całkowitym, który nie jest rakotwórczy, ani mutagenny, nie stwarza żadnego zagrożenia dla zdrowia pracowników. Decyzją z dnia "[...]"Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w O. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu podano, że państwowa inspekcja sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami higieny pracy w zakładach pracy. Do zakresu działania Inspekcji w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy kontrola przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne. Wskazano, że z protokołu kontroli z dnia 17 lipca 2014r. wynika, iż będące na wyposażeniu w hali produkcyjnej maszyny do produkcji okiennic nie są wyposażone w miejscowe wyciągi, a pył z ciętych profili z ciętej stali gromadzi się bezpośrednio na posadzce przy maszynach. Wskazano, że zgodnie z § 34 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy urządzenia lub ich części, z których mogą wydzielać się szkodliwe gazy, pary lub pyły, powinny być zhermetyzowane. W razie niemożliwości zhermetyzowania, urządzenia te powinny być wyposażone w miejscowe wyciągi. Również z § 14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z 30 października 2002r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy w zakresie użytkowania maszyn przez pracowników podczas pracy wynika obowiązek wyposażania maszyn w odpowiednie obudowy lub urządzenia wyciągowe w sytuacji zagrożenia emisją gazu, oparów, płynu lub pyłu. Dlatego nakaz dotyczący zapewnienia miejscowych wyciągów pyłowych przy stanowiskach obrabiarek do okiennic z aluminium zawarty w decyzji z dnia "[...]" był zasadny. Wyjaśniono, że ustawodawca nie uzależnia obowiązku wyposażenia urządzeń w miejscowe wyciągi od wartości wyników przeprowadzonych badań środowiskowych. Wyniki badań są wskazówką, z jaką częstotliwością należy takie badania przeprowadzać, bądź kiedy z takiego obowiązku pracodawca jest zwolniony, zgodnie z § 4 rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 2 lutego 2011r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy. Przy czym z obowiązku przeprowadzania badań i pomiarów pracodawca jest zwolniony tylko wówczas, jeżeli podczas dwóch ostatnich badań i pomiarów szkodliwych dla zdrowia czynników chemicznych, wykonanych w odstępie, co najmniej dwóch lat, stężenie czynnika nie przekraczało 0,1 wartości NDS ( § 7 rozporządzenia). W związku z tym ani subiektywna ocena inspektora pracy, na którą powołuje się strona, ani wyniki pomiarów NDS w zakresie pyłowych zanieczyszczeń powietrza, nie mogą stanowić podstawy do odstąpienia od nałożonego nakazu zapewnienia miejscowych wyciągów pyłowych przy stanowiskach obrabiarek do okiennic w świetle przywołanych wyżej przepisów prawa. Ponadto wskazano, że przedmiotem postępowania w trybie art.155 Kodeksu postępowania administracyjnego nie jest merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy niejako "od nowa", lecz przeprowadzenie weryfikacji wydanej już decyzji ostatecznej pod kątem spełnienia warunków określonych w tym przepisie. Brak spełnienia któregokolwiek z nich wyklucza uwzględnienie wniosku i dokonanie zmiany decyzji. Istotą postępowania w tym trybie jest sprawdzenie, czy w ustalonym stanie faktycznym i prawnym istnieją szczególne przesłanki, które przemawiałyby za uchyleniem lub zmianą decyzji ostatecznej. Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego wart. 155 k.p.a. uwarunkowana jest zatem prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego oraz z udziałem tych samych stron. Wskazano, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalił się pogląd, zgodnie z którym przepis art. 155 k.p.a. może mieć zastosowanie tylko do decyzji uznaniowych, a zatem takich, w których organ ma możliwość swobody decyzyjnej w orzekaniu, w ramach której może uwzględniać interes społeczny lub słuszny interes strony. Natomiast przepisu tego nie można stosować dla uchylenia lub zmiany decyzji, przy wydaniu której organ nie posiadał żadnego luzu decyzyjnego, gdyż bezwzględnie obowiązujący przepis prawa materialnego zobowiązywał go, przy ustaleniu istnienia określonych w nim przesłanek, do wydania określonej treści decyzji. Ponadto zasadniczym warunkiem uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest to, aby przepisy szczególne nie sprzeciwiały się takiemu rozstrzygnięciu. Zastosowanie przepisu art. 155 k.p.a. nie może bowiem naruszać innych przepisów, ani też nie może stanowić gratyfikacji za łamanie prawa. Skargę na powyższą decyzję wniosła Spółka jawna "[...]", reprezentowana przez wspólnika H. B., zarzucając rażące naruszenie art. 228 Kodeksu pracy w związku z §14 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 30 października 2002r. w sprawie minimalnych wymagań dotyczących bezpieczeństwa i higieny w pracy w zakresie użytkowania maszyn podczas pracy oraz § 34 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej poprzez przyjęcie, że zachodzą okoliczności do nałożenia obowiązków w zakresie zapewnienia miejscowej wentylacji wyciągowej od obrabiarek stosowanych w procesie produkcji okiennic z aluminium, a także naruszenie art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewyjaśnienie w należytym stopniu wszelkich okoliczności sprawy. W związku z tym Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Podniesiono, że w ocenie skarżącej nie zachodzą przesłanki do nałożenia obowiązków z zakresie stosowania wentylacji stanowiskowej, gdyż obowiązek ten powstałby jeśli faktycznie stężenie pyłów przekroczyłoby dopuszczalne prawem poziomy. Dokonane pomiary wykazały poziom stężenia pyłu całkowitego w znikomej ilości, która nie ma negatywnego wpływu na organizm człowieka w myśl przepisów cytowanego rozporządzenia. Zdaniem skarżącej konieczne jest przeprowadzenie szczegółowych badań przede wszystkim w zakresie pomiaru stężenia glinu w pyle całkowitym, a dokonany pomiar stężeń dotyczył pyłu ogólnego, który znajduje się wszędzie. Natomiast w procesie skrawania aluminium powstają wióry i grube opiłki, które są ciężkie, szybko opadają i dlatego nie stanowią substancji, która mogłaby zagrażać zdrowiu i życiu pracowników Spółki. Ponadto podniesiono, że w wynikach pomiarów powołano się na nieobowiązującą w dacie pomiaru normę. Wskazano, że emisja pyłu u skarżącego jest na poziomie niższym od poziomu ryzyka średniego, a zapisy obu powołanych rozporządzeń wskazują w jednoznaczny sposób, że konieczność zhermetyzowania procesu pracy winna następować tylko i wyłącznie w przypadku emisji pyłu szkodliwego, czyli pyłu którego parametry szkodliwości przekraczają ustalone prawem przepisy. Zatem zastosowanie wskazanych przez organ rozwiązań nie poprawi w żadnej mierze jakości pracy i bezpieczeństwa pracowników, za to narazi skarżącą na koszty montażu zupełnie niepotrzebnych urządzeń. Podniesiono, że skarżąca zleciła dodatkowe badania wyspecjalizowanemu laboratorium akredytowanemu, które dokona specjalistycznych pomiarów szkodliwości pyłu zwłaszcza zawartości glinu w pyle całkowitym, lecz dokonujący te badania stwierdził, że z jego doświadczenia wynika, że w tego typu co działalność skarżącego dopuszczalne stężenia szkodliwego pyłu prawie nigdy nie występują, gdyż przy obróbce aluminium, w sposób w jaki dokonuje to skarżąca, szkodliwość glinu jest na poziomie poniżej progu oznaczalności. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji wydaną w trybie art. 155 Kodeksu postepowania administracyjnego. Natomiast obowiązek zainstalowania instalacji miejscowych wyciągów pyłowych został nałożony decyzją Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w I. z dnia "[...]". Decyzja ta nie została zaskarżona przez Spółkę, a tym samym stała się ostateczna. Ponadto wskazano, że w piśmie z dnia 1 sierpnia 2014r. dotyczącym uwag pokontrolnych właściciel wskazał, że zainstaluje odpowiednie wyciągi lokalne lub wyciąg centralny z przyłączami maszyn wyszczególnionych w punkcie 7 protokołu, używanych do produkcji okien, jeżeli nie będą one stwarzać dodatkowego zagrożenia pożarowego i nie negował ustaleń wskazanych w protokole. Dopiero po dokonaniu kontroli w dniu 26 lutego 2015r. i stwierdzeniu braku zapewnienia wentylacji miejscowej przy maszynach, skarżący wniósł o odstąpienie od nałożonych obowiązków. Wskazano także, że zapewnienie bezpiecznych i higienicznych warunków pracy jest obowiązkiem pracodawcy, bez względu na koszty jakie będzie musiał ponieść. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podnieść należy, iż w myśl art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zatem rozpoznając skargę na decyzję Sąd dokonuje jedynie oceny, czy przy jej wydaniu nie zostały naruszone przepisy prawa materialnego bądź też procesowego, obowiązujące w dacie jej podjęcia. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.). Skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Podnieść przede wszystkim należy, że w niniejszej spawie przedmiotem skargi jest decyzja odmawiająca zmiany decyzji o nałożeniu na skarżącą Spółkę obowiązków w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, wydana w trybie art. 155 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013r. poz. 267 ze zm., dalej jako: k.p.a), a nie decyzja o nałożeniu tych obowiązków. Zgodnie zaś z powołanym przepisem decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo, może być w każdym czasie za zgodą strony uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji i przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Wskazać należy, że na podstawie art. 155 k.p.a. organ administracji publicznej może uchylić lub zmienić decyzję ostateczną, jeżeli spełnione są następujące przesłanki: a) strona wyraziła zgodę na zmianę lub uchylenie decyzji, b) przepisy szczególne nie sprzeciwiają się zmianie lub uchyleniu takiej decyzji, c) za uchyleniem lub zmianą decyzji przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony. Przy czym przesłanki te muszą zostać spełnione kumulatywnie, co oznacza, że brak którejkolwiek z nich czyni zastosowanie trybu z art. 155 k.p.a. niedopuszczalnym. Nawet jednak spełnienie wszystkich wyliczonych w art. 155 k.p.a. przesłanek nie otwiera możliwości ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym panuje bowiem jednolity pogląd, że zastosowanie trybu z art. 155 k.p.a. nie może prowadzić do rozpatrzenia sprawy w "trzeciej" instancji, czyli do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Postępowanie w sprawie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej (art. 155 k.p.a.) jest bowiem samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istotą jest jedynie ustalenie, czy zachodzą przesłanki do uchylenia lub zmiany takiej decyzji ze względu na interes społeczny i słuszny interes strony i czy ewentualnemu uchyleniu lub zmianie nie sprzeciwiają się przepisy szczególne (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2007r., I OSK 586/06, LEX nr 320845, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2014r. sygn. akt II FSK 3016/12, LEX nr 1765555, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 czerwca 2000r. sygn. akt III SA 1854/99, LEX nr 43956). Ponadto zastosowanie przepisu art. 155 k.p.a. nie może stanowić gratyfikacji za łamanie prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 sierpnia 2013r., sygn. akt II OSK 756/12, LEX nr 1376778). Słuszne jest stanowisko organu, że w niniejszej sprawie nie zaistniała podstawa do zmiany decyzji z dnia "[...]". Należy bowiem podkreślić, że decyzja ta stała się ostateczna, gdyż skarżąca Spółka nie wniosła od niej odwołania w ustawowo określonym terminie 14 dni (czyli do 12 września 2014r.), pomimo prawidłowego pouczenia w tym zakresie, zawartego w tej decyzji. Dopiero w dniu 23 marca 2015r., czyli ponda 6 miesięcy po upływie tego terminu, Spółka skierowała do organu pismo określone jako "odwołanie". Wprawdzie traktując to pismo jako odwołanie organ II instancji winien wydać postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do jego wniesienia, ale biorąc pod uwagę jego treść, z której wynikało, że Spółka wnosi o odstąpienie od nakazów określonych w pkt 7a-7f decyzji z dnia "[...]", organ mógł pismo to potraktować jako wniosek o zmianę decyzji. Zresztą ewentualne uchybienie w tym zakresie działa wyłącznie na korzyść strony skarżącej, której sprawa została rozpoznana w toku dwóch instancji. W związku z tym biorąc pod uwagę treść art. 134 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności, skład orzekający w niniejszej sprawie nie znalazł podstaw do zakwestionowania zaskarżonej decyzji z tego powodu. Jak wskazano wyżej decyzja w trybie art. 155 k.p.a., a tym samym postępowanie ją poprzedzające, nie może zmierzać do ponownego merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Tymczasem wszystkie zarzuty strony skarżącej zmierzają do zakwestionowania prawidłowości wydanej decyzji, a także poprzedzającego go postępowania, z powołaniem się na nowe ustalenia (wyniki badań), a także z podważeniem interpretacji przepisów przyjętej przez organ. Okoliczności te w żadnym wypadku nie przemawiają za zmianą przedmiotowej decyzji. Skoro bowiem strona nie skorzystała z przysługujących jej środków odwoławczych, co wyniknęło – jak przyznał pełnomocnik Spółki na rozprawie – z zaniedbania, to nie może ona podważać prawidłowości wydanej decyzji w innym trybie. Zarówno bowiem kwestia interpretacji przepisów, jak i dokonanych przez organ ustaleń faktycznych, może być skutecznie podnoszona wyłącznie w zwykłym postępowaniu odwoławczym, a nie w postępowaniu nadzwyczajnym, jakim jest tryb określony w art. 155 k.p.a. Z tego tez względu Sąd nie może oceniać zasadności podnoszonych w skardze zarzutów, gdyż pozostają one poza zakresem niniejszej sprawy. Podkreślić także należy, że w dacie wystąpienia Spółki o odstąpienie od nałożonych przez organ obowiązków dawno upłynął już termin ich wykonania. W związku z tym zmiana decyzji we wnioskowanym zakresie stanowiłaby de facto gratyfikację skarżącej za brak wykonania obowiązku, co z całą pewnością jest sprzeczne z interesem społecznym. W związku z tym także z tego powodu zmiana przedmiotowej decyzji w trybie art. 155 k.p.a. nie jest dopuszczalna. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a skargę jako niezasadną należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło