II SA/Ol 764/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku P. P. PHU "[...]" o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 7 listopada 2017 r. sygn. akt II SA/Ol 764/17 w sprawie ze skargi P. P. PHU "[...]" na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia odmówić przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku. Wyrokiem z dnia 7 listopada 2017 r., sygn. akt II SA/Ol 764/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę P.P., prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą PHU "[...]", na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "[...]" w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Z dniem 8 grudnia 2017 r. powyższe orzeczenie Sądu stało się prawomocne. Pismem z dnia 19 grudnia 2017 r. (data nadania pocztowego) P. P. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku wydanego w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż sytuacja rodzinna i finansowa zmusiła go do wyjazdu za granicę do pracy w celu zapewnienia płynności finansowej na zaspokojenie podstawowych potrzeb jego rodziny. Podał, że wyjechał do Niemiec 7 października 2017 r., gdzie pracował na umowę zlecenia na okres próbny. Podkreślił, iż informacja o wyjeździe przyszła nagle, dlatego też wysłał do Sądu oświadczenie o wyjeździe za granicę, informując o nowym adresie korespondencyjnym, które najwidoczniej nie zostało prawidłowo doręczone. W dniu 10 listopada 2017 r. wrócił do Polski, gdyż prowadzona przez niego działalność gospodarcza zaczęła gorzej prosperować pod jego nieobecność. Jak sam wskazał, "rychło" po powrocie do Polski dostrzegł zawiadomienie o rozprawie z dnia 10 października 2017 r. Podał, iż przesyłkę odebrała jego schorowana 65-letnia matka, nie informując go o korespondencji z Sądu. Dopiero gdy zaniepokojony brakiem odzewu ze strony Sądu, zadzwonił do sekretariatu, został poinformowany, że sprawa została zakończona wydanym wyrokiem o oddaleniu skargi. Skarżący podkreślił, iż nie był świadomy doręczenia przedmiotowego zawiadomienia, przebywał wówczas poza granicami kraju, na dowód czego dołączył do wniosku umowę o pracę zawartą w Niemczech. Zaznaczył, iż jest to dla niego bardzo ważna sprawa, w której chciał uczestniczyć od początku do jej całkowitego zakończenia, zaś wniosku o sporządzenie uzasadnienia wydanego w tej sprawie wyroku nie mógł złożyć w terminie z przyczyn niezawinionych przez niego, nie było to spowodowane zaniechaniem czy zlekceważeniem. Jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 7 listopada 2017 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 764/17, skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wskazanego wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.) w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie siedmiu dni od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Stosownie zaś do art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek przywraca termin. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu i należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 1, § 2 i § 4 p.p.s.a.). Zatem strona wnosząca o przywrócenie terminu powinna uprawdopodobnić, iż w trakcie biegu terminu do dokonania określonej czynności, wystąpiły takie przeszkody o charakterze obiektywnym, które uniemożliwiły jej dochowanie terminu. Strona ma również obowiązek wykazania, od którego momentu przyczyna lub przyczyny te ustały. Brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i można mówić o niej tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony. W doktrynie i orzecznictwie podkreślono, że "brak winy w uchybieniu terminowi powinien być oceniany z wykorzystaniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem" (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Wydawnictwo LexisNexis Warszawa 2005r., str. 333, postanowienia Sądu Najwyższego z dnia: 14 stycznia 1972r., III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144; 29 października 1999r., I CKN 556/98, LEX nr 50702; 12 stycznia 1999 r., II UKN 667/98, OSNAP - 2000, nr 12, poz. 488, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 marca 2004 r., FZ 13/04, niepubl.). Rozpoznając niniejszą sprawę, Sąd uznał, że wnioskodawca nie uprawdopodobnił, aby uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Jak wynika z akt sądowych niniejszej sprawy wyrok tut. Sądu zapadł w dniu 7 listopada 2017r., a skarga została oddalona. Zatem zgodnie z powołanymi wyżej przepisami termin do złożenia wniosku o jego uzasadnienie upłynął w dniu 14 listopada 2017 r. Natomiast skarżący złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wskazanego wyżej wyroku wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia w dniu 19 grudnia 2017 r. (data nadania pocztowego). W ocenie Sądu okoliczności podnoszone przez skarżącego nie uprawdopodobniają, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Należy bowiem zauważyć, iż, jak podał skarżący w złożonym wniosku o przywrócenie terminu, wyjechał on do pracy do Niemiec w dniu 7 października 2017 r. zaś wrócił do Polski w dniu 10 listopada 2017 r. Potwierdza to treść dołączonej do wniosku umowy o pracę, z której wynika, że została ona zawarta w dniu 7 października 2017 r. w miejscowości Uetze jako umowa zlecenia na okres próbny od dnia 7 października 2017 r. do dnia 10 listopada 2017 r. Zatem skarżący wrócił do Polski w trakcie biegu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wydanego w niniejszej sprawie wyroku, który upłynął w dniu 14 listopada 2017 r., a więc 4 dni po powrocie skarżącego do kraju. Tym samym, podnoszona przez skarżącego okoliczność wyjazdu do pracy do Niemiec nie może stanowić uzasadnienia dla uchybienia terminu. Jednocześnie należy wskazać, iż w myśl art. 72 § 1 p.p.s.a. jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, jeżeli nie ma on sprzecznych interesów w sprawie i podjął się oddania mu pisma. Przy czym pokwitowanie odbioru przesyłki własnoręcznym podpisem oznacza zobowiązanie się do jej przekazania adresatowi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 listopada 2012 r., sygn. akt I GSK 1431/12, LEX nr 1247105). Należy w tym miejscu podkreślić, iż upoważnienie do odbioru pism sądowych jest czynnością, której dokonanie nie wymaga zachowania żadnej szczególnej formy, a udzielenia takiego upoważnienia można domniemywać na podstawie innych czynności i zachowań, takich jak na przykład wcześniejsze lub późniejsze odbieranie przez daną osobę pism i niekwestionowanie (w innych przypadkach) skuteczności takich doręczeń przez stronę (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt II OSK 2686/14, LEX nr 1530752). W tej sytuacji nie budzi wątpliwości, iż odpis zarządzenia o wyznaczeniu rozprawy na dzień 7 listopada 2017 r., odebrany przez matkę skarżącego w dniu 12 października 2017 r., został stronie skutecznie doręczony. Warto przy tym zauważyć, iż poprzednia korespondencja z Sądu, tj. wezwanie do uiszczenia wpisu, również została odebrana przez matkę skarżącego i fakt ten nie był kwestionowany. Natomiast podnoszona przez skarżącego okoliczność, iż poinformował tut. Sąd o swoim wyjeździe za granicę, podając wcześniej swój nowy adres do doręczeń, nie został w żaden sposób udowodniony. W aktach sądowych niniejszej sprawy nie znajduje się jakakolwiek adnotacja czy też dowód w postaci pisma odnośnie tej kwestii, jak również sam skarżący nie przedstawił żadnego dokumentu potwierdzającego nadanie takiego listu do tut. Sądu. Skarżący nie spełnił także wymogu formalnego, określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a., bowiem z wnioskiem o przywrócenie terminu należy wystąpić w terminie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Wprawdzie w złożonym piśmie skarżący nie podał, kiedy dokładnie ustała przyczyna uchybienia terminu, ale biorąc pod uwagę datę złożenia wniosku, tj. 19 grudnia 2017 r., czyli ponad 5 tygodni od powrotu do Polski, podczas gdy skarżący w złożonym wniosku wskazał, iż "rychło" po powrocie do Polski dostrzegł zawiadomienie o rozprawie, Sąd uznał, iż przekroczono ustawowy 7-dniowy termin. Należy przy tym wskazać, iż zawiadomienie o terminie rozprawy zawierało jasne i prawidłowe pouczenie o terminie i sposobie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oraz o skutkach uchybienia temu terminu (k.18 akt sądowych). Należy wyraźnie podkreślić, nawiązując do wypracowanych i utrwalonych poglądów doktryny i judykatury, że przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy, a jedyną możliwością jego przywrócenia jest uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę, że dokonanie czynności procesowej w terminie, nie było możliwe z powodu obiektywnej przeszkody, której przy zachowaniu należytej staranności nie dało się ominąć. Oznacza to, że strona mimo starań nie mogła dokonać czynności w terminie. Strona zatem musi uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu, była od niej niezależna (por. postanowienie WSA w Gliwicach z dnia 20 października 2004 r., sygn. akt IV SA/Gl 647/04). Podkreślić należy, że termin może być przywrócony tylko wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 lipca 2008r., Sygn. akt II OZ 712/08, LEX 493641). W świetle powyższych rozważań, należy zatem stwierdzić, iż okoliczności wskazywane przez skarżącego nie świadczą o zachowaniu przez niego wymogu należytej staranności, zaś uchybienie terminu nie było wynikiem przeszkody od niego niezależnej i takiej, której nie mógł pokonać. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.