II SA/Ol 964/15

WyrokWSA w Olsztynie2019-01-09

Skład orzekający: Piotr Chybicki, Ewa Osipuk, Tadeusz Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej, wydając pozwolenie na budowę, może odmówić jego wydania, jeśli inwestor posiada ostateczną decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości, nawet jeśli decyzja ta jest przedmiotem zaskarżenia?
Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeśli spełnione zostały wymogi określone w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, a inwestor posiada ostateczną decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości na cele budowlane. Decyzja o pozwoleniu na budowę ma charakter związany, a organ nie ma swobody w jej wydaniu, jeśli przesłanki są spełnione.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A.C. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o pozwoleniu na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia. Skarżąca zarzucała naruszenie prawa, w tym brak zezwolenia inwestora na dysponowanie działką gruntu oraz wadliwe ustalenie prawa do dysponowania nieruchomością. Podnosiła również zarzuty dotyczące naruszenia procedury administracyjnej i braku bezstronności organu. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, wskazując na kompletność projektu, posiadanie uprawnień przez projektantów oraz prawo inwestora do dysponowania nieruchomością na podstawie ostatecznej decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Chybicki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Grażyna Wojtyszek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2019 r. sprawy ze skargi A.C. na decyzję Wojewody z dnia "[...]". nr "[...]" w przedmiocie pozwolenia na budowę oddala skargę. Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że Starosta (organ I instancji) decyzją z dnia "[...]", zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia DN relacji A - B - odcinek gazociągu A, na działce Nr "[...]" obręb A, gmina A. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. C., wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania wskazując, że zaskarżona decyzja narusza prawo, albowiem inwestor nie posiada zezwolenia na dysponowanie działką gruntu nr "[...]" obręb A, gmina A. Jednocześnie skarżąca wniosła o wyłączenie Wojewody od rozpoznania sprawy odwołania, z powodu okoliczności wywołujących wątpliwości co do bezstronności tego organu. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda (organ odwoławczy) decyzją z dnia "[...]" utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że w toku postępowania ustalono, iż projekt budowlany zatwierdzony decyzją Starosty jest kompletny oraz został opracowany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Ponadto oświadczenie złożone przez inwestora jest zgodne z rzeczywistym stanem faktycznym. Prawo do dysponowania nieruchomością nr "[...]" obręb A inwestor posiada na podstawie ostatecznej decyzji Wojewody z dnia "[...]" utrzymującej w mocy decyzję Starosty z dnia "[...]" w sprawie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr "[...]" w obrębie A, gmina A, stanowiącej własność skarżącej, poprzez udzielenie zezwolenia Polskiej Spółce Gazownictwa Sp. z o.o. Odział A, na założenie i przeprowadzenie przez przedmiotową nieruchomość gazociągu wysokiego ciśnienia, relacji A-B. Skargę na ww. decyzję wywiodła A. C., wnosząc o uchylenie decyzji zapadłych w obydwu instancjach. W uzasadnieniu skargi skarżąca zarzuciła, że postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone z rażącym naruszeniem procedury administracyjnej, sprawa zaś oceniona jednostronnie, w wyniku czego decyzja administracyjna narusza prawo. Skarżąca podniosła, że w odwołaniu od decyzji Starosty wskazała na fakt zaskarżenia przez nią do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie decyzji Wojewody, na którą powoływał się inwestor oraz na wynikającą z tego faktu powinność organu wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. Pomimo tego organ nie wstrzymał jej wykonalności, co ostatecznie uczynił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 19 lipca 2015 r. w sprawie II SA/OL 434/15. Ponadto organ z rażącym naruszeniem przepisu art. 9 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami wadliwie ustalił, że inwestor posiada prawo do dysponowania sporną nieruchomością na cele budowlane. Skarżąca wskazała, że wniosła o wyłączenie Wojewody od załatwienia niniejszej sprawy. Tymczasem Wojewoda samodzielnie we własnej sprawie zadecydował w przedmiocie złożonego wniosku, a następnie orzekł merytorycznie w sprawie. Taki sposób procedowania rażąco narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i uwiarygodnia jedynie zasadność złożonego wniosku o wyłączenie organu od załatwienia sprawy. Podniesiono, że biorąc pod uwagę, iż w oświadczeniu o posiadanym uprawnieniu do dysponowania nieruchomością skarżącej na cele budowlane inwestor powołał się na ostateczną decyzję Wojewody (z dnia "[...]"), jak również wcześniejsze zaskarżenie przez skarżącą tej decyzji (fakt znany organowi z urzędu), należy uznać, że organ zaniechał jakiejkolwiek oceny istnienia podstaw do wydania pozwolenia na budowę. Z treści zaś art. 9 u.g.n. wynika, że wykonanie zaskarżonej przez skarżącą decyzji Wojewody mogło nastąpić po upływie 14 dni od dnia, w którym upłynął bezskutecznie trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi na decyzję do sądu administracyjnego. Wobec tego nawet zaniechanie organu co do wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji nie dawało podstawy uznania oświadczenia inwestora o posiadaniu przez niego uprawnienia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane za zgodne z prawdą. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu. W odpowiedzi na skargę uczestnik postępowania - Polska Spółka Gazownictwa w piśmie z dnia 5 stycznia 2015 r. wniosła o jej oddalenie, nie zgadzając się z jej zarzutami. Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zawiesił postępowanie sądowe w sprawie wskazując dotychczas nie została rozpoznana sprawa ze skargi A. C. w przedmiocie ograniczenia korzystania z nieruchomości. Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2016 r., II OZ 375/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na to postanowienie. Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2018 r. podjęto postępowanie w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, p.p.s.a. (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302), sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia następuje w razie, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zakres kontroli Sądu wyznacza art. 134 tej ustawy stanowiący, że sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (§ 1). Skarga jest pozbawiona słuszności. W art. 35 Prawa budowlanego został określony zakres działania organu administracji architektoniczno - budowlanej w postępowaniu w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę. Podkreślić należy, że organ o którym mowa, został pozbawiony możliwości ingerencji w zawartość merytoryczną projektu. Tym samym ocenie organu może podlegać jedynie zgodność przyjętych rozwiązań z prawem i to w zakresie ściśle określonym w ustawie. Dopuszczalne jest jedynie sprawdzenie zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy ( o lokalizacji inwestycji celu publicznego ) oraz wymaganiami ochrony środowiska. Projekt zagospodarowania działki lub terenu podlega sprawdzeniu tylko pod kątem zgodności z przepisami, w tym zwłaszcza techniczno - budowlanymi określonymi w rozporządzeniu. Do obowiązków organu należy również sprawdzenie kompletności projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia, a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe uprawnienia budowlane. Przepis zaś art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego jednoznacznie ustala, że właściwy organ nie może odmówić wydania pozwolenia na budowę, jeżeli spełnione zostały wymagania, o których mowa powyżej. Oznacza to, że art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego nie dopuszcza jakiejkolwiek uznaniowości w sprawie wydania pozwolenia na budowę, jak też możliwości wprowadzenia dalszych warunków, od których zależałoby wydanie tegoż pozwolenia (por. E. Radziszewski, Prawo budowlane. Przepisy i komentarz, Warszawa 2006, s. 129). Tym samym decyzja w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ma charakter związany. Istotą prowadzenia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę przez organ architektoniczno-budowlany jest zatem zweryfikowanie spełnienia przesłanek wynikających z przepisu art. 35 ustawy Prawa budowlanego. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenie na przedmiotowe zamierzenie budowlane wykonał prawidłowo spoczywające na nim obowiązki wynikające z przepisów prawa. Bezsprzecznie też projekt budowlany spornej inwestycji jest kompletny, posiada wymagane opinie, uzgodnienia i sprawdzenia oraz jest on zgodny z przepisami techniczno-budowlanymi. Ponadto organ sprawdził zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji nr "[...]" o lokalizacji inwestycji celu publicznego wydanej przez Wójta Gminy oraz decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wydanej przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. W dalszej kolejności stwierdzić należy, że przedłożony do zatwierdzenia projekt budowlany został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane i legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu (lub jego sprawdzenia) - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego. Poza tym inwestor Polska Spółka Gazownictwa Oddział A jako tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane wskazał ostateczną decyzję Wojewody z dnia "[...]", na mocy której ograniczono sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr "[...]" w obrębie A, gmina A, stanowiącej własność skarżącej, poprzez udzielenie zezwolenia Polskiej Spółce Gazownictwa Oddział A, na założenie i przeprowadzenie przez przedmiotową nieruchomość gazociągu wysokiego ciśnienia. Podstawę prawną wydania decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości podlegającej zainwestowaniu był art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2015 r., poz. 1774 j.t., dalej jako u.g.n.). Decyzja ta została zaskarżona przez skarżącą do tut. Sądu. Dlatego też postanowieniem z dnia 14 stycznia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zawiesił postępowanie sądowe w sprawie ze skargi A. C. na decyzję w przedmiocie pozwolenia na budowę gazociągu wysokiego ciśnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 8 września 2016 r. sygn. akt II SA/Ol 434/15 oddalił skargę A. C. na decyzję Wojewody z dnia "[...]", w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Natomiast Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 listopada 2018 r., I OSK 304/17 oddalił skargę kasacyjną od ww. wyroku. W związku z tym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z dnia 13 grudnia 2018r. podjął zawieszone postępowanie sądowe. Tym samym decyzja Wojewody z dnia "[...]", na mocy której ograniczono sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr "[...]" w obrębie A, gmina A, stanowiącej własność skarżącej, stała się prawomocna. Niewątpliwie zatem inwestor dysponował rzeczoną nieruchomością na cele budowlane związane z inwestycją dotyczącą budowy gazociągu wysokiego ciśnienia, której to inwestycji dotyczy przedmiotowe pozwolenie na budowę. Podsumowując, stwierdzić należy, że organ wydający kontrolowane pozwolenie na budowę zasadnie stwierdził, iż inwestor spełnił wszystkie wymagania przewidziane w art. 33 ust. 2 oraz art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Jednocześnie uznając, że materiał dowodowy nie budzi wątpliwości, organ nie miał podstaw aby odmówić wydania pozwolenia na budowę, gdyż po spełnieniu wymogów przewidzianych w przywołanych przepisach na takie załatwienie sprawy nie zezwala art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego. Tym samym za niezasadne należy uznać zarzuty skarżącej dotyczące zaniechania przez organ jakiejkolwiek oceny istnienia podstaw do wydania pozwolenia na budowę. Niewątpliwie zaś inwestor uzyskał ostateczną i prawomocną decyzję, na mocy której ograniczono sposób korzystania z nieruchomości oznaczonej jako działka nr "[...]" w obrębie A. Zanim to jednak nastąpiło postanowieniem z dnia 9 października 2015r., II SA/Ol 964/15 tut. Sąd wstrzymał wykonanie decyzji Wojewody z dnia "[...]" utrzymującej w mocy decyzję Starosty z dnia "[...]", o zatwierdzeniu projekt budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę spornego gazociągu wysokiego ciśnienia. Tym samym wykonanie wspomnianej decyzji zostało wstrzymane do czasu zbadania zgodności z prawem decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania ze spornej nieruchomości skarżącej, czyli sprawdzenia legalności dysponowania tą nieruchomością przez inwestora na cele budowlane związane z budowa gazociągu. Reasumując, należy stwierdzić, że skarżona decyzja organu odwoławczego i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane zgodnie z obowiązującymi przepisami i nie zachodzą przesłanki uzasadniające ich uchylenie, zaś zgromadzony w sprawie materiał dowodowy należy uznać za kompletny i wyczerpujący, pozwalający na wydanie decyzji zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Ponadto w decyzjach wskazano okoliczności i fakty, które zostały udowodnione, na których oparł się organ wydając swoje rozstrzygnięcie. Dlatego też nie można zgodzić się ze wskazanymi w skardze zarzutami co do niewystarczającego w niektórych aspektach przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. W związku z powyższym, skargę jako niezasadną, należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło