II SAB/Ol 38/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marzenna Glabas Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora Protokolant specjalista Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2012 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia A na bezczynność Wójta Gminy w przedmiocie udzielenia informacji publicznej I. zobowiązuje Wójta Gminy do rozpoznania wniosku skarżącego Stowarzyszenia A z dnia "[...]", w terminie 14 dni od daty otrzymania prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi sprawy; II. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Wójta Gminy na rzecz skarżącego Stowarzyszenia A kwotę 100 zł (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wnioskiem z dnia "[...]" Stowarzyszenie A, powołując się na art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej jako: u.i.d.p.), zwróciło się do Wójta Gminy "[...]" o udzielenie informacji publicznej dotyczącej dochodów Gminy z tytułu podatku za lata "[...]" od elektrowni wiatrowych położonych na terenie gminy. Wskazało, że wnioskowana informacja jest informacja publiczną bowiem dotyczy budżetu gminy. Odpowiadając na powyższy wniosek, pismem z dnia "[...]" Wójt Gminy "[...]" poinformował Stowarzyszenie, że udzielenie wnioskowanej informacji nie jest możliwe, bowiem jest ona objęta tajemnicą skarbową. W dniu "[...]" Stowarzyszenie A wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na bezczynność Wójta Gminy "[...]" polegającą na nieudzieleniu informacji publicznej zgodnie z żądanym zakresem. Stowarzyszenie zarzuciło organowi naruszenie art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. i wniosło m.in. o zobowiązanie Wójta do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi akt. W uzasadnieniu skargi podniosło, iż zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin na udzielenie informacji wynosi 14 dni od dnia złożenia wniosku. W sprawie termin ten minął w dniu "[...]" i do dnia wniesienia skargi Stowarzyszenie nie otrzymało zarówno wnioskowanej informacji publicznej, jak i pisma, które wskazywałoby na powody opóźnienia oraz termin, w jakim nastąpi udostępnienie wnioskowanej informacji (art. 13. ust 2 u.d.i.p.). Dodało również, iż wniesienie skargi na bezczynność w udzieleniu informacji publicznej nie wymaga wyczerpania środków zaskarżenia. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy "[...]" wniósł o jej odrzucenie. Argumentował, że nieudzielenie informacji publicznej oraz niepowiadomienie, w trybie art. 13 ust. 2 u.d.i.p. o powodach opóźnienia i terminie, w jakim informacja zostanie udostępniona, oznacza bezczynność podmiotu zobowiązanego do jej udzielenia. Przy czym informacja o braku informacji w zasobach zobowiązanego usuwa stan jego bezczynności w zakresie udostępnienia danych, o jakie wniósł uprawniony. Skarga w takim przypadku nie jest zasadna. Natomiast przepisy u.d.i.p. ani nie uprawniają, ani nie zobowiązują sądu administracyjnego do badania prawdziwości informowania uprawnionego o tym, że zobowiązany nie ma informacji, o jaką uprawniony wnosi. Skoro zatem w dniu "[...]" została udzielona skarżącemu odpowiedź, skargę stowarzyszenia należy oddalić. Dodatkowo wskazał, że art. 53 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej jako: p.p.s.a.) stanowi, że skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W sprawie niniejszej skarżący nie dopełnił obowiązku wezwania organu do naruszenia prawa, a samą skargę złożył po upływie 60 dni od daty wpływu wniosku do Urzędu Gminy, dlatego na podstawie art. 52 § 2 ust. 1 p.p.s.a. skarga podlega odrzuceniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skargę należało uwzględnić. Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 powołanego przepisu, sprawowana ona jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej, orzekając w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1- 4a tej ustawy. Dotyczy to takich spraw, które mogą być zakończone decyzją lub postanowieniem, albo odnoszą się do innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili orzekania. Zatem z bezczynnością możemy mieć do czynienia tylko wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo zobowiązany podmiot nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu bądź nie podjął czynności, do której był zobowiązany. W stanie faktycznym sprawy, w związku z brakiem pozytywnego rozpatrzenia wniosku i nie udzieleniem wnioskowanej informacji Stowarzyszenie wniosło skargę do Sądu na bezczynność Wójta w zakresie nie udzielenia informacji publicznej. W świetle art. 52 § 1 p.p.s.a. warunkiem dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Dotyczy to także skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 601/05 (niepubl.), stwierdził, że skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej. Wskazał, że w odniesieniu do aktów z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. środka zaskarżenia należy poszukiwać w art. 52 § 3 p.p.s.a., a nie w art. 52 § 4 p.p.s.a. przy czym, ustawa o dostępie do informacji publicznej tego typu środków zaskarżenia nie przewiduje, a w odniesieniu do aktów i czynności z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. nie przewiduje ich wyczerpania również k.p.a. Zauważyć należy, że przepis art. 52 p.p.s.a. uzależnia uruchomienie drogi postępowania sądowoadministracyjnego od wyczerpania środków zaskarżenia. Ma to jednak miejsce wówczas, gdy takie środki przysługują, czy to na podstawie k.p.a., czy to przepisów szczególnych. Jak wyżej wskazano środków takich nie przewiduje zarówno ustawa o dostępie do informacji publicznej, jak i w zakresie aktów i czynności k.p.a. Wykładnia językowa art. 52 § 3 p.p.s.a. upoważnia do stwierdzenia, że przepis ten odnosi się do skarg na akty i czynności, a nie bezczynność w zakresie wydawania aktów. Uwagi te dotyczą także art. 52 § 4 p.p.s.a. (v: postanowienie NSA z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. I OSK 646/10, publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przechodząc do meritum, art. 2 ust. 1 u.d.i.p. stanowi, że każdemu przysługuje prawo dostępu do informacji publicznej. Prawo to ograniczone jest dyspozycją art. 5 ustawy. Realizacja prawa dostępu do informacji publicznej następuje w trybie określonym w art. 7 u.d.i.p., przy czym na wniosek zainteresowanego udostępnienie informacji następuje bez zbędnej zwłoki w sposób i w formie zgodnym z wnioskiem jeżeli środki techniczne podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji umożliwiają realizację żądania zawartego we wniosku. W przypadku, gdy udostępnienie takie jest niemożliwe dysponent informacji publicznej powinien poinformować wnoszącego wniosek o sposobie i formie udostępnienia informacji. Przyjęcie dla określonego rodzaju informacji statusu informacji publicznej nie oznacza, że informacja taka zawsze podlega udostępnieniu. Prawo do żądania udostępnienia informacji jest zawsze ograniczone jeżeli w tym zakresie obowiązują przepisy zakazujące udostępnienia informacji. Jednak z faktu, że informacja będąc publiczną nie może być udostępniona, nie wynika by podmiot dysponujący informacją publiczną mógł powiadomić stronę, że informacja publiczna nie może być udzielona. W takim przypadku organ jest zobowiązany wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej stosowanie do treści art. 16 u.d.i.p. W wyroku z dnia 29 października 2007 r., sygn. akt II SAB/Wa 85/07 (publ.: www.orzeczenia.nsa.gov.pl), WSA w Warszawie wskazał, iż "z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy organ milczy wobec wniosku strony o udzielenie takiej informacji lub odmawia udzielenia takiej informacji w nieprzewidzianej do tej czynności formie prawnej. Stanowisko organu, które w istocie sprowadza się do odmowy udzielenia informacji powinno przybrać procesową formę decyzji administracyjnej, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie Kodeksu postępowania administracyjnego". Skład Sądu orzekającego w niniejszej sprawie w pełni podziela powyższy pogląd. Zatem każdy wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien być załatwiony, bądź przez udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem, bądź przez odmowę udostępnienia, a więc wydanie decyzji odmownej, jeżeli istnieją ku temu podstawy prawne. Brak któregokolwiek z wskazanych działań musi prowadzić do przyjęcia, że organ dopuszcza się bezczynności w sprawach z zakresu dostępu do informacji publicznej. Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Wójt nie uczynił zadość żądaniu Stowarzyszenia wskazanemu we wniosku z dnia "[...]". Nie wydał również stosownej decyzji ze wskazaniem podstaw i przyczyn odmowy. W konsekwencji pozostał w bezczynności. W ponownym postępowaniu organ będzie zobowiązany do rozpatrzenia wniosku (w sprawach na bezczynność, także w przedmiocie informacji publicznej, Sąd nie jest władny do wskazania sposobu rozstrzygnięcia sprawy toczącej się w postępowaniu administracyjnym. Nie może zatem nakazać organowi podjęcia czynności określonej treści lub wydania decyzji, określając jej treść. Może natomiast wypowiedzieć się co do kwalifikacji żądania skarżącego w świetle przepisów u.i.d.p. - postanowienie NSA z dnia 24 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 928/05, publ.: LEX nr 167166) i zastosowania przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. W swoich działaniach ma rozważyć możliwość stosowania tej ustawy wobec toczącego się postępowania mając na względzie, że przyjęcie jako podstawy orzekania ustawy o dostępie do informacji publicznej wiąże się, z wykazaniem konkretnych w ustawie określonych podstaw odmowy. Z tych powodów Sąd orzekł jak na wstępie mając na uwadze treść art. 149 p.p.s.a. Za uznaniem, że stwierdzona bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa przemawia w pierwszym rzędzie okoliczność, iż była ona spowodowana nie złą wolą, czy też chęcią przewlekania sprawy przez organ, lecz wadliwym, w ocenie Sadu, przekonaniem organu, że sprawa jest zakończona. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do treści art. 200 p.p.s.a.