II SAB/Ol 57/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 12 lutego 2016r. sprawy ze skargi A. Z. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie wykonania zbiornika bezodpływowego na ścieki sanitarne i instalacji centralnego ogrzewania oraz instalacji wodno-kanalizacyjnej na skutek sprzeciwu skarżącego od postanowienia referendarza sądowego z dnia 3 listopada 2015r. o odmowie przyznania prawa pomocy postanawia odrzucić sprzeciw. Postanowieniem z dnia 3 listopada 2015r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, po rozpoznaniu wniosku A. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy Postanowienie to doręczone zostało skarżącemu w dniu 24 listopada 2015r. z pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. W dniu 1 grudnia 2015r. o godzinie 23:20 przesłał na adres e-mailowy tutejszego Sądu przedmiotowy sprzeciw, a w dniu 28 grudnia 2015r., w wykonaniu wezwania, uzupełnił brak formalny sprzeciwu przez własnoręczne jego podpisanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") od zarządzeń i postanowień wydawanych przez referendarza sądowego strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia zarządzenia lub postanowienia. W myśl art. 259 § 2 tej ustawy sprzeciw wniesiony po terminie oraz sprzeciw, którego braki formalne nie zostały uzupełnione, sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Sąd z urzędu bada spełnienie wymogów formalnych związanych z wniesieniem sprzeciwu w celu stwierdzenia jego dopuszczalności. Podstawową przesłanką dopuszczalności sprzeciwu jest jego wniesienie w terminie. Postanowienie referendarza doręczone zostało skarżącemu w dniu 24 listopada 2015r. W związku z tym 7-dniowy termin do wniesienia sprzeciwu pływał z dniem 1 grudnia 2015r. (wtorek). Tego dnia skarżący wprawdzie nadał sprzeciw drogą elektroniczną, ale o godzinie 23:20, poza godzinami urzędowania Sądu. Wiadomość skarżącego mogła więc zostać wydrukowana najwcześniej przez pracownika Sądu dopiero w dniu 2 grudnia 2015r. Tego też dnia odnotowano wpływ tego pisma. Dopiero z w tej dacie można przyjąć wniesienie sprzeciwu. Zgodnie z art. 83 § 3 p.p.s.a. tylko oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. W Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w przeciwieństwie chociażby do ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, nie przewidziano możliwości wniesienia pisma drogą elektroniczną. Dokonanie tej czynności w takiej formie skutkuje koniecznością doprowadzenia do sytuacji, w której wniesionemu przez stronę pismu – w świetle przepisów postępowania sądowoadministracyjnego – może zostać nadany bieg. Pismu musi więc zostać nadana materialna postać, tzn. musi zostać wydrukowane. Takie pismo musi też spełnić wymogi formalne opisane w art. 46 p.p.s.a., obejmujące chociażby obowiązek złożenia na nim podpisu przez stronę. W takiej sytuacji za najwcześniejszą datę jego wpływu należy uznać dzień jego wydrukowania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 maja 2015 r., sygn. akt I OSK 1035/15 oraz z dnia 28 stycznia 2016r., sygn. akt I OZ 49/16). Powyższy pogląd znajduje również oparcie w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2014 r. sygn. akt I OPS 10/13, w której wskazano, że w aktualnym stanie prawnym w postępowaniu sądowoadministracyjnym – z uwagi na treść art. 46 p.p.s.a. – nie jest dopuszczalne wniesienie do sądu pisma opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (Dz. U. z 2013 r., poz. 262), w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej. W powołanej uchwale przesądzono ponadto, że w obowiązującym stanie prawnym nie można przyjąć, że pismo procesowe sporządzone w formie elektronicznej, opatrzone bezpiecznym podpisem elektronicznym, spełnia warunek formalny pisma procesowego, o którym mowa w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Podkreślono także, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że pismo takie – po jego wydrukowaniu – jest dotknięte brakiem formalnym, który może być uzupełniony przez autora pisma poprzez złożenie podpisu własnoręcznego na jego wydruku. Pismo procesowe złożone w postaci elektronicznej – w zakresie nieunormowanym szczególnymi przepisami – nie wywołuje skutków prawnych, które ustawa wiąże ze złożeniem pisma procesowego, przy czym nie chodzi o brak formalny pisma, lecz o jego pierwotny, nieusuwalny brak skuteczności spowodowany użyciem nieautoryzowanej techniki (p. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 2009 r., I KZP 39/08, OSNKW 2009, nr 5, poz. 36, z dnia 15 lipca 2010 r., III SW 87/10, OSNP 2011, nr 3-4, poz. 53 oraz z dnia 25 października 2011 r., III SW 70/11, OSNP 2012, nr 11-12, poz. 144). Najwcześniejszą datą, w której pismo nadane drogą elektroniczną może być uznane za wniesione do sądu, jest data jego wydrukowania. Wówczas dopiero pismo takie uzyskuje wymiar materialny, a więc przyjmuje cechy pisma tradycyjnego. Wykonany wydruk należy, jako pismo wpływające do sądu, oznakować pieczęcią (tzw. prezentatą) oraz podpisem pracownika przyjmującego pismo, ze wskazaniem sądu, daty i godziny wpływu oraz liczby załączników. Miarodajny jest bowiem rzeczywisty czas wydrukowania, wtedy bowiem zapis elektroniczny uzyskuje swą zmaterializowaną – tradycyjną, papierową – formę (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2012 r. sygn. akt III CZP 9/12). Mając powyższe na uwadze uznać należy, iż sprzeciw został wniesiony z jednodniowym opóźnieniem, co skutkować musiało jego odrzuceniem, na podstawie art. 259 § 2 p.p.s.a.