II SAB/Ol 62/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak Sędziowie Sędzia WSA Hanna Raszkowska Sędzia WSA Alicja Jaszczak-Sikora (spr.) Protokolant Karolina Hrymowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2010 r. sprawy ze skargi I. Ż. na bezczynność Burmistrza Miasta w udzieleniu informacji publicznej I. odrzuca skargę w części dotyczącej wykazu kosztów poniesionych na użytkowanie telefonów komórkowych w "[...]" roku; II. w pozostałej części oddala skargę. I. Z. wniósł skargę na bezczynność Burmistrza Miasta w sprawie udzielenia informacji publicznej, domagając się zobowiązania organu do wydania w określonym terminie informacji publicznej, objętej wnioskiem oraz zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, iż "[...]" zwrócił się drogą elektroniczną do Burmistrza Miasta o udzielenie informacji publicznej a dnia "[...]" otrzymał częściową odpowiedź. Wobec tego "[...]" wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa i udostępnienia informacji zgodnej z wnioskiem. Do dnia wniesienia skargi organ nie udzielił żądanej informacji i nie wydał żadnej decyzji. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta wniósł o odrzucenie skargi. W uzasadnieniu swego stanowiska organ podał, iż wnioskiem z dnia "[...]", doręczonym organowi w dniu "[...]" I. Z. ponownie zwrócił się o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej wykazu wszystkich telefonów komórkowych, będących w gestii Urzędu Miejskiego wraz z przypisaną funkcją i nazwiskiem bezpośredniego użytkownika oraz treść opłaconych rachunków faktur za użytkowanie w/w numerów za okres od "[...]" do dnia złożenia wniosku. Organ wskazał, że identyczne żądanie I. Z. złożył w dniu "[...]", na które organ odpowiedział "[...]". Na skutek skargi I. Z. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zobowiązał Burmistrza Miasta do udzielenia informacji objętej wnioskiem w zakresie, w jakim zawierają one informację publiczną. Przed doręczeniem prawomocnego wyroku w sprawie sygn. akt "[...]" organ w odpowiedzi na kolejny wniosek strony z dnia "[...]" udzielił odpowiedzi w zakresie obejmującym informację publiczną, w pozostałej zaś części odmówił udzielenia informacji uznając, że żądanie nie dotyczy informacji publicznej. Organ powołując się na orzecznictwo sądowo administracyjne stwierdził, iż w przypadku, gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub dotyczy takiej informacji, w stosunku do której istnieje odmienny tryb dostępu, to może odmówić jej udzielenia w formie zwykłego pisma, co w niniejszej sprawie uczynił. Zdaniem Burmistrza Miasta bowiem dane obejmujące konkretne numery telefonów komórkowych przypisane poszczególnym osobom funkcyjnym nie mieszczą się w ustawowej definicji informacji publicznej. Informacją taką jest natomiast informacja o samym posiadaniu przez konkretnych funkcjonariuszy publicznych telefonów komórkowych bądź kosztach ich eksploatacji. Organ wywodził nadto, że skarga winna być odrzucona, ponieważ przedmiot skargi był już rozpatrywany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie a ponadto skarżący nie dotrzymał trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi. Z uwagi na zarzut organu, iż skarżący nie zachował ustawowego terminu do wniesienia skargi w pierwszej kolejności należało rozważyć kwestię jej dopuszczalności. Zarzut niedopuszczalności skargi częściowo nie jest zasadny, bowiem skarga na bezczynność może być wniesiona w każdym czasie. W postanowieniu z dnia 31 marca 2008r. sygn. akt I OSK 262/08 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej, gdyż Kodeks postępowania administracyjnego nie ma zastosowania do problematyki z tego zakresu. Ustawa o dostępie do informacji publicznej zawiera odesłanie do stosowania przepisów K.p.a. jedynie w odniesieniu do decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej, nie zaś do czynności materialno-technicznej polegającej na jej udzieleniu. Poza tym w rozpatrywanym przypadku nie może mieć zastosowania art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270, ze zmianami dalej powoływanej jako p.p.s.a.), zgodnie z którym jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Przepis ten jak wynika z jego literalnego brzmienia odnosi się do skarg na akty i czynności, a nie bezczynność organu. Niezależnie od tego, wniesienie do sądu administracyjnego skargi na bezczynność w sprawie dostępu do informacji publicznej, bez wezwania do usunięcia naruszenia prawa, uzasadnia cel, jaki realizuje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zmianami) poprzez jak najszybsze rozpatrzenie wniosku. W myśl przepisów tej ustawy zasadą jest udostępnienie informacji, a wyjątkiem jej odmowa. Z treści art. 21 cytowanej ustawy wynika, iż wolą prawodawcy jest odformalizowanie tego postępowania. Z tego też powodu ustawodawca zakreślił krótkie terminy przekazania i rozpatrzenia skargi, nie stawiając ponadto dodatkowych warunków do jej wniesienia. W tym względzie skład orzekający podziela argumenty podniesione w cytowanym postanowieniu, iż skarga na bezczynność organu w przedmiocie informacji publicznej nie musi być poprzedzona żadnym środkiem zaskarżenia na drodze administracyjnej a także podobne stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 sierpnia 2009 r. I OSK 683/09, postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2006r. I OSK 243/06, wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2006r. I OSK 601/05 (orzeczenia dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Skoro wymóg wezwania do usunięcia naruszenia prawa przewidziany w art. 52 § 3 p.p.s.a. dotyczy tylko aktów i czynności a nie bezczynności organu, to w sprawach, których przedmiotem jest bezczynność organu nie ma także zastosowania przepis art. 53 § 2 p.p.s.a. Wobec tego niezasadne jest stanowisko organu, iż przedmiotowa skarga wniesiona została z uchybieniem terminu, co uzasadniałoby jej odrzucenie. Zasadnym natomiast był wniosek o odrzucenie skargi w odniesieniu do informacji publicznej dotyczącej wykazu wszystkich telefonów komórkowych, będących w gestii Urzędu Miejskiego wraz z przypisaną funkcją i nazwiskiem bezpośredniego użytkownika oraz treść opłaconych rachunków i faktur za użytkowanie w/w numerów za okres od "[...]" do "[...]". Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 4 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa objęta skargą pomiędzy tymi samymi stronami jest w toku lub została już prawomocnie osądzona. Wyrokiem w sprawie sygn. akt "[...]" Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zobowiązał Burmistrza Miasta do udostępnienia I. Z. informacji objętej wnioskiem z dnia "[...]" w postaci m.in. wykazu kosztów poniesionych na użytkowanie telefonów komórkowych z rozbiciem na poszczególne numery przypisane konkretnej osobie (stanowisku) w zakresie, w jakim zawierają one informację publiczną albo wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji. Jak wynika z akt tej sprawy wniosek I. Z. z dnia "[...]" dotyczył danych za "[...]" rok. Wobec tego ponowne żądanie w tym zakresie jest niedopuszczalne z uwagi na powagę rzeczy osądzonej. Zatem w tej części skarga podlega odrzuceniu z uwagi na powagę res iudicata. W zakresie w jakim jest dopuszczalna, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, iż problematyka dostępu do informacji publicznej uregulowana została w ustawie z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zmianami, powoływanej dalej jako ustawa). W świetle art. 1 ust. 1 tej ustawy informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych i podlega ona udostępnieniu na zasadach określonych w ustawie. Szczegółowy katalog spraw, w których ustawodawca przewiduje obowiązek udostępnienia informacji publicznej, zawarty jest w art. 6 ustawy. Nie jest to jednak katalog zamknięty. Ustawa nie zawiera też definicji pojęcia "informacja publiczna". W doktrynie i orzecznictwie przyjęło się, iż jest nią każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Burmistrz Miasta, jako organ gminy wymieniony w art. 11 a pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami) niewątpliwie jest organem władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy. Wobec tego jest on podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, gdy żądanie to dotyczy gminy lub jej struktur pomocniczych albo jednostek organizacyjnych, które nie są objęte regulacją art. ust.1 pkt 4 ustawy. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie organ nie pozostaje w bezczynności w udostępnieniu skarżącemu informacji publicznej, w zakresie dotyczącym danych związanych z użytkowaniem telefonów komórkowych w "[...]" r. Trzeba mieć bowiem na uwadze, co jest przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie. Otóż jest nim, zarzucana przez skarżącego, bezczynność Burmistrza Miasta w udzieleniu informacji, objętych wnioskiem I. Z. z dnia "[...]". Rozpoznając skargę na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej, sąd administracyjny bada jedynie, czy organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej wywiązał się z tego obowiązku, czy też pozostaje w zwłoce w załatwieniu wniosku osoby ubiegającej się o udostępnienie informacji publicznej. Sąd w takiej sprawie nie jest natomiast uprawniony do dokonywania oceny, czy udzielone odpowiedzi są prawidłowe i wyczerpujące. Oceną sądu nie jest bowiem objęta kwestia jakości udzielonych informacji, a jedynie to, czy zostały one udzielone. Przedmiotem takiej sprawy jest bowiem wyłącznie to, czy organ pozostaje w bezczynności, a nie to w jaki sposób wniosek został załatwiony oraz, czy sprawa wszczęta tymże wnioskiem została załatwiona prawidłowo. Stanowisko takie zostało wyrażone w wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z 10 września 2002r., II SAB/Wr 78/02 ("Dostęp do informacji publicznej" Irena Kamińska, Mirosława Rozbicka- Ostrowska LexixNexis Wa-wa 2007 str.134) i zasługuje ono na pełną akceptację. Uzasadnia to specyfika postępowania w sprawie bezczynności. Otóż w myśl art.149 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U Nr 153, poz. 1270 ze zmianami dalej powoływanej jako p.p.s.a.) Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Nie znajduje więc uzasadnienia zobowiązywanie organu na podstawie powołanego przepisu do usunięcia stanu bezczynności skoro wniosek o udostępnienie informacji publicznej został załatwiony i organ skutkiem tego nie pozostaje w stanie bezczynności. Fakt, iż udzielona przez organ informacja nie satysfakcjonuje skarżącego nie może być traktowany jako bezczynność w załatwieniu jego wniosku. Jak już bowiem wskazano przy orzekaniu w sprawie ze skargi na bezczynność organu, sąd nie przeprowadza kontroli określonego aktu lub czynności danego organu, lecz biorąc za podstawę stan faktyczny i prawny danej sprawy rozstrzyga, czy istotnie organ pozostaje w bezczynności. Reasumując jeszcze raz trzeba podkreślić, że rozpatrując przedmiotową skargę I. Z. ocenie Sądu nie podlegała kwestia rzetelności udzielonych informacji, a jedynie to, czy zostały one udzielone. Przedmiotem tej sprawy jest bowiem tylko to, czy organ poprzez zaniechanie rozpoznania wniosku skarżącego dopuścił się bezczynności, nie zaś to, czy sprawę załatwił prawidłowo. W tej sytuacji nie było podstaw do stwierdzenia, iż Burmistrz Miasta pozostaje w zwłoce w załatwieniu wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a co za tym idzie do zobowiązania organu do załatwienia przedmiotowego wniosku z dnia "[...]" skoro już raz został on załatwiony. Wobec tego skargę w zakresie dotyczącym żądanych przez skarżącego informacji, dotyczących użytkowania telefonów komórkowych i kosztów z tym związanych poniesionych w "[...]" do dnia złożenia wniosku, na podstawie art. 151 p.p.s.a. należało oddalić jako bezzasadną.