II SAB/Ol 73/11

PostanowienieWSA w Olsztynie2012-07-19

Skład orzekający: Bogusław Jażdżyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zmianę postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy, złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania głównego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny?
Ratio decidendi
Wniosek o zmianę lub uchylenie postanowienia niekończącego postępowania, złożony na podstawie art. 165 P.p.s.a. po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny. Tryb zmiany postanowień przewidziany w tym przepisie jest możliwy tylko w toku postępowania, dopóki nie zostanie ono prawomocnie zakończone.
Stan faktyczny
Skarżący A. Z. złożył wniosek o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 kwietnia 2012 r. o odmowie przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym (ustanowienie adwokata). Wniosek ten został złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania głównego, w którym skarga skarżącego na bezczynność organu została odrzucona. Skarżący argumentował, że nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych i przedłożył nowe dowody, a ustanowienie pełnomocnika jest kluczowe dla realizacji jego prawa do sądu.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek A. Z. o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 kwietnia 2012 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk po rozpoznaniu w dniu 19 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Z. o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SAB/Ol 73/11 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi A. Z. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w wykonaniu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 lutego 2010r. w sprawie o sygn. akt II SO/Ol 39/09 o wymierzeniu grzywny postanawia odrzucić wniosek. WSA/pos.1- sentencja postanowienia Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2011 r., sygn. akt II SAB/Ol 73/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił skargę A. Z. na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w wykonaniu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 16 lutego 2010r. w sprawie o sygn. akt II SO/Ol 39/09 o wymierzeniu grzywny. W terminie do wniesienia skargi kasacyjnej od tego orzeczenia, skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na ustanowieniu adwokata. Postanowieniem z dnia 24 lutego 2012 r. Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie odmówił ustanowienia dla wnioskodawcy adwokata. Po rozpoznaniu sprzeciwu wniesionego przez skarżącego, postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2012 r. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na ustanowieniu adwokata. W uzasadnieniu podniesiono, że złożone w sprawie oświadczenia skarżącego nie pozwalały na ocenę jego faktycznej sytuacji materialnej i zdolności finansowych. Skoro zaś nie przedstawił on informacji, które wskazywałyby w sposób nie budzący wątpliwości na te okoliczności, to rozpoznawany wniosek należało ocenić jako niezasadny, wobec niemożności przeprowadzenia pełnej analizy posiadanych przez stronę środków. Zażalenie wniesione przez skarżącego na to postanowienie zostało przez Naczelny Sąd Administracyjny oddalone postanowieniem z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt I OZ 353/12. Następnie pismem z dnia 18 maja 2012 r., które wpłynęło do Sądu w dniu 28 maja 2012 r., skarżący wniósł, na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o zmianę "treści sentencji" m.in. postanowienia tut. Sądu z dnia 5 kwietnia 2012 r. Skarżący wskazał na zmianę okoliczności faktycznych, będących podstawą odmowy przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym polegającym na ustanowieniu adwokata. W uzasadnieniu podniósł, że z uwagi na to, iż nie dano wiary przedłożonym przez niego dowodom i oświadczeniom, przedłożył nowe dowody w postaci dokumentów odpowiednich instytucji państwowych, tj.: zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o dochodach skarżącego za 2011 r., zaświadczenie z tego Urzędu, że skarżący nie figuruje w ewidencji podatników podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu działów specjalnych produkcji rolnej i że nie figuruje w ewidencji osób prowadzących działalność gospodarczą. W ocenie skarżącego wymienione zaświadczenia stanowią istotne dowody w sprawie, o które Sąd jednak nie wystąpił. Dodatkowo zwrócił uwagę, że ustanowienie na jego rzecz profesjonalnego pełnomocnika ma szczególne znaczenie, gdyż jego skargi zostały odrzucone lub oddalone przez sąd administracyjny, a sporządzenie skargi kasacyjnej od orzeczeń sądu objęte jest tzw. przymusem adwokackim. Z tego też względu, w ocenie skarżącego, od przyznania mu prawa pomocy przez ustanowienie pełnomocnika z urzędu, uzależniona jest realizacja konstytucyjnego prawa do sądu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarżący złożył wniosek o zmianę "treści sentencji" wskazanego we wniosku postanowienia tut. Sądu na podstawie art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej P.p.s.a.). W pierwszej kolejności należało ocenić, czy wniosek ten jest dopuszczalny. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem, postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Należy jednak zważyć, że uchylenie lub zmiana prawomocnego postanowienia niekończącego postępowania w tymże trybie, wskutek zmiany okoliczności sprawy wchodzi w grę, jeżeli po pierwsze, doszło do zmiany podstawy faktycznej – a nie prawnej – wydanego rozstrzygnięcia, a po drugie, możliwość ta występuje tylko w toku postępowania w sprawie sądowoadministracyjnej, dopóki nie zostanie ona prawomocnie zakończona. Po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie sądowoadministracyjnej nie jest dopuszczalne uchylenie lub zmiana na podstawie art. 165 P.p.s.a. postanowienia wydanego w toku tego postępowania (tak NSA w postanowieniu z dnia 22 czerwca 2006 r., sygn. akt I GZ 2/06, ONSAiWSA 2007, nr 2, poz. 36). Wniosek o zmianę lub uchylenie takiego postanowienia wniesiony po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie, podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny (zob. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 429; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, (red.) prof. R. Hauser, prof. M. Wierzbowski, Warszawa 2011, s. 571.; postanowienie NSA z dnia 18 kwietnia 2008 r., sygn. akt II OZ 336/08). W przedmiotowej sprawie skarżący złożył wniosek o zmianę postanowienia z dnia 5 kwietnia 2012 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w dniu 28 maja 2012 r., czyli już po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie. Postanowieniem z dnia 7 grudnia 2011 r. Sąd odrzucił wniesioną w sprawie skargę, a orzeczenie to jest prawomocne od dnia 27 stycznia 2012 r., co zostało stwierdzone postanowieniem z dnia 1 czerwca 2012 r. Skoro wniosek skarżącego o zmianę postanowienia w trybie art. 165 P.p.s.a. został złożony po prawomocnym zakończeniu postępowania głównego w sprawie, to podlega on odrzuceniu jako niedopuszczalny. Mając powyższe na względzie orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło