I SA/Op 168/18

PostanowienieWSA w Opolu2018-10-04

Skład orzekający: Grzegorz Gocki, Gerard Czech, Marzena Łozowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy rozstrzygnięcie sprawy podatkowej zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, sąd powinien zawiesić postępowanie?
Ratio decidendi
Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania. W niniejszej sprawie, ze względu na tożsamość stanu faktycznego i prawnego z inną, nieprawomocnie rozstrzygniętą sprawą tego samego podatnika, a także ze względu na powiązanie rozliczeń podatkowych za kolejne okresy, wynik postępowania kasacyjnego w sprawie I SA/Op 63/18 będzie miał znaczący wpływ na rozstrzygnięcie obecnej sprawy. Względy celowości, sprawiedliwości i ekonomiki procesowej przemawiają za zawieszeniem postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczy skargi J. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w podatku od towarów i usług za I kwartał 2013 r. Organ podatkowy dokonał oszacowania przychodów i kosztów skarżącego, uznając rozliczenie za nieprawidłowe. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego. Sąd pierwszej instancji, rozpatrując podobną sprawę dotyczącą III kwartału 2012 r., uchylił zaskarżoną decyzję, a strony wniosły skargi kasacyjne.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zawiesić postępowanie sądowe.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Gerard Czech Sędzia WSA Marzena Łozowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. C. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 15 marca 2018 r., nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za I kwartał 2013 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu postanawia zawiesić postępowanie sądowe. Zaskarżoną decyzją z dnia 15 marca 2018 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201 ze zm.) - dalej określana jako: [O.p.], po rozpatrzeniu złożonego przez skarżącego odwołania - utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nysie z dnia 20 czerwca 2017 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za I kwartał 2013 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 25 dni w wysokości 3.461 zł. Z uzasadnienia powyższej decyzji wynika, że w ocenie organu, rozliczenie podatku za objęty decyzją okres jest nieprawidłowe, a ocena ta i poczynione ustalenia odnoszą się ponadto łącznie do rozliczenia wcześniejszych III i IV kwartału 2012 r. oraz późniejszego II kwartału 2013 r. Dokonana bowiem analiza przychodów i kosztów związanych z prowadzonym przez skarżącego gospodarstwem rolnym wykazała, iż po stronie sprzedaży i podatku należnego, nie wykazał on takiej ilości plonów, jakie można było zebrać z uprawianego areału, natomiast po stronie zakupów i podatku naliczonego ustalono, iż zostały one zawyżone, bowiem w rozliczeniu skarżący ujął zakupy nie mające związku z prowadzonym gospodarstwem. W związku z tym organ określił podstawę opodatkowania w drodze oszacowania. Ponadto stwierdził on, że został zawyżony podatek naliczony od zakupów oleju napędowego, oleju opałowego i materiałów budowlanych. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na przedstawioną decyzję skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa procesowego, przez brak zebrania kompletnego materiału dowodowego i jego niewłaściwą oceną, co w konsekwencji doprowadziło do naruszenia przepisów materialnego prawa podatkowego, a to art. 86 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. poz. 1054 ze zm.). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wyrokiem z dnia 9 lipca 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w sprawie o sygn. akt I SA/Op 63/18 w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług za III kwartał 2012 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu, uchylił zaskarżoną decyzję. Z uzasadnienia tego wyroku wynika, że w tożsamym, jak w obecnie rozpoznawanej sprawie stanie faktycznym i prawnym Sąd uznał m. in., że spełnione zostały przesłanki do zastosowania w sprawie instytucji szacowania, jednakże wnioski organu o nieopodatkowanej sprzedaży pszenicy były przedwczesne, albowiem przyjęte zostały bez dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych, mających wpływ na rozstrzygnięcie. Organy dokonując szacowania obrotu ze sprzedaży pszenicy oparły się na założeniu, że cały uzyskany ze zbiorów w 2012 r. plon został sprzedany i że jeśli ewentualnie skarżący posiadał zapasy tego zboża, to pochodziły one już ze zbiorów roku następnego, jednakże kwestia magazynowanych na koniec 2013 r. zapasów nie została wyjaśniona, co czyniło nieuprawnionym powyższe założenie. Nie można było zatem, bez analizy tego stanu rzeczy, w rzetelny sposób zakwestionować twierdzeń skarżącego, a uchybienia w tym zakresie uzasadnionymi czyniły zarzuty naruszenia art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p., skutkujące koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Natomiast w kwestii prawa do odliczenia podatku naliczonego związanego z zakupem oleju napędowego, opałowego i materiałów budowlanych rozpoznający sprawę Sąd podzielił stanowisko organów podatkowych. W złożonych od przywołanego wyroku skargach kasacyjnych strony zakwestionowały te części rozstrzygnięcia, które uznały za niekorzystne dla siebie tj. organ odwoławczy – w części dotyczącej rozstrzygnięcia w kwestii podatku należnego i poczynionych w związku z tym ustaleń, a skarżący – w kwestii podatku naliczonego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018 r., poz. 1302) dalej powołanej jako: [p.p.s.a.], sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przepis ten określa przesłanki fakultatywnego zawieszenia postępowania sądowego, uwzględniając względy celowościowe. Zagadnienie wstępne musi mieć bowiem wpływ na wynik danego postępowania. Praktyka sądowa wykształciła szerokie rozumienie zwrotu "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc w tym zakresie poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2009 r., sygn. akt I FZ 248/09; M. Niezgódka-Medek [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz; Zakamycze 2006). W orzecznictwie przyjmuje się, że zawieszenie postępowania sądowego powinno być uzasadnione ze względów celowości, sprawiedliwości jak również ekonomiki procesowej, przy czym celowość zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. powinna być analizowana z punktu widzenia wystąpienia w przyszłości ewentualnej konieczności uruchomienia nadzwyczajnych środków wzruszania rozstrzygnięć ostatecznych np. przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego lub stwierdzenia nieważności decyzji (por. postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt: I FZ 221/08 i postanowienie WSA w Opolu z dnia 29 września 2017 r. sygn. akt. I SA/Op 325/17). Przytoczona regulacja oznacza zatem, że pomiędzy daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem, o którym stanowi przepis, istnieć musi związek tego rodzaju, że wynik, toczącego się już postępowania, będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Innymi słowy rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie, wtedy tylko upoważniać będzie do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona. Przy czym wynik postępowania wszczętego skargą kasacyjną będzie miał wpływ na rozstrzygnięcie w innej sprawie, jeżeli ewentualne orzeczenie co do prawidłowości i legalności zaskarżonego aktu rzutować będzie na ocenę tego aktu dokonywaną w kolejnych postępowaniach go dotyczących. Na okoliczność tę nie ma natomiast wpływu fakt, że strony skarżą dany akt w zakresie swojego indywidualnego interesu prawnego. (por. postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2014 r., sygn. akt II FZ 955/14). Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, że skoro w rozstrzygniętej nieprawomocnie sprawie tego samego skarżącego o sygn. akt I SA/Op 63/18 dotyczącej określenia w podatku od towarów za III kwartał 2012 r. nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu, w tym samym stanie prawnym i zasadniczo w oparciu o te same ustalenia faktyczne jak w sprawie obecnie rozpoznawanej, strony sporu kwestionują zasadność i legalność zapadłego rozstrzygnięcia, wnosząc skargi kasacyjne, to wydane przez sąd odwoławczy orzeczenie, bezsprzecznie będzie w znaczący sposób rzutować na rozstrzygnięcie obecnej sprawy (za I kwartał 2013 r.) i zawisłych również przed tut. Sądem następnych spraw tego samego podatnika (za IV kwartał 2012 r. i II kwartał 2013 r.). Istotnym jest bowiem podkreślenie, iż w ramach prowadzonych wobec skarżącego wprawdzie odrębnych postępowań podatkowych, ale dotyczących kolejnych następujących po sobie okresów rozliczeniowych (III i I kwartał 2012 r. oraz I i II kwartał 2013 r.), organy podatkowe oszacowaną przez siebie wielkość przychodów skarżącego związanych ze zbiorami w roku 2012 zbóż, a tym samym i podatku należnego wynikającego z ich sprzedaży, przypisały w częściach równych do poszczególnych ww. rozliczeń kwartalnych podatku VAT. Podobnie postąpiono również z wielkością przysługującego według nich skarżącemu prawa do odliczenia podatku naliczonego, a dotyczącego w głównej mierze zakupów oleju napędowego i opalowego. Także w tym przypadku dokonano oszacowania ilości niezbędnej na potrzeby gospodarstwa skarżącego, a wyliczoną wartość podatku naliczonego, przypisano proporcjonalnie do odliczenia w poszczególnych kwartalnych okresach rozliczeniowych podatku VAT. Okoliczności te, jak również celowość, sprawiedliwość jak i wzgląd na ekonomikę procesową w pełni przemawiają zatem za zawieszeniem postępowania sądowoadministracyjnego w przedmiotowej sprawie na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W związku z powyższym, na podstawie powołanego przepisu, orzeczono jak sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło