I SA/Op 487/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 8 kwietnia 2013 r., Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008r. postanawia: odrzucić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 19 listopada 2014r. oddalił skargę E. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 8 kwietnia 2013 r., Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008r. W związku z złożonym wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku, w dniu 15 grudnia 2014r. doręczono pełnomocnikowi skarżącego - adwokatowi K. B. odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem. W ustawowym terminie strona skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika adwokata D. W., wniosła do tut Sądu jednostronicowe pismo procesowe z dnia 10.01.2015r. (nadane w dniu 14.01.2014r. w placówce pocztowej) określone jako "skarga kasacyjna- od wyroku WSA w Opolu z dnia 19 listopada 2014 roku". Zarządzeniem przewodniczącego wydziału tut. Sądu z dnia 16 stycznia 2015r. strona skarżąca - do rąk pełnomocnika - została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej, w terminie 7 dni od ich doręczenia, poprzez jej podpisanie, złożenie jej odpisu podpisanego i poświadczonego za zgodność z oryginałem oraz złożenie pełnomocnictwa do sporządzenia skargi kasacyjnej i jej wniesienia bądź też do reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, pod rygorem jej odrzucenia, na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- dalej p.p.s.a.) Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy, wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 23 stycznia 2015r. W wyznaczonym terminie (w dniu 30 stycznia 2015r.) nadesłano poświadczony z oryginałem odpis pełnomocnictwa z dnia 14 stycznia 2015r. udzielonego adwokatowi D. W., obejmującego swoim zakresem także sporządzenie i wywiedzenie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Opolu o sygn. I SA/Op 487/14. Równocześnie nadesłano tym razem już 15 stronicowe pismo procesowe (oraz jego poświadczony odpis) określone ponownie jako skarga kasacyjna "skarga kasacyjna- od wyroku WSA w Opolu z dnia 19 listopada 2014 roku" i podpisane przez pełnomocnika na ostatniej jego stronie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 176 p.p.s.a. przewiduje wymogi, które musi spełniać skarga kasacyjna, aby mogła uzyskać dalszy bieg. W świetle tego przepisu skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Skarga kasacyjna, na co wielokrotnie zwraca się uwagę w orzecznictwie sądowym, jest środkiem prawnym wysoce sformalizowanym, a wymogi formalne i materialne, jakimi jest obarczona, służą ustaleniu ponad wszelką wątpliwość zakresu rozpoznania sprawy przez NSA. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a jedynie nieważność postępowania bierze pod uwagę z urzędu. Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej oznacza, że NSA związany jest jej podstawami i wnioskami. Nie jest zatem dopuszczalne ani konkretyzowanie, uściślanie, korygowanie skargi kasacyjnej, ani wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków (wyrok NSA z 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FSK 1401/05, LEX nr 262797). Ustawodawca, mając jednak na względzie ochronę strony przed ryzykiem niewłaściwego, nieprecyzyjnego sformułowania skargi kasacyjnej, uniemożliwiającego jej rozpoznanie, wprowadził tzw. przymus adwokacko-radcowski, przy czym w sprawach obowiązków podatkowych skarga kasacyjna może być sporządzona również przez doradcę podatkowego /art. 175 p.p.s.a/ (por. postanowienie NSA z 14 czerwca 2011 r., sygn. akt I FSK 912/11, LEX nr 262797). Wymogi formalne skargi kasacyjnej dzielą się na dwie kategorie. Pierwsza to warunki, jakie powinno spełniać każde pismo składane w toku postępowania sądowego, a druga kategoria dotyczy dodatkowych wymogów formalnych przewidzianych wyłącznie dla pisma będącego skargą kasacyjną. Wymogi formalne, którym powinny odpowiadać wszystkie pisma w postępowaniu sądowym określone zostały w art. 46 i 47 p.p.s.a. i dotyczą one: oznaczenia sądu, do którego jest ono kierowane, personalia stron lub ich nazwa, personalia ich przedstawicieli ustawowych lub pełnomocników, oznaczenie rodzaju pisma, osnowa wniosku lub oświadczenia, podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika, wymienienie załączników, przy pierwszym piśmie w sprawie również oznaczenie miejsca zamieszkania lub adresu do doręczeń albo siedziby stron, ich przedstawicieli ustawowych i pełnomocników, przedmiotu sprawy. W dalszych pismach należy wskazywać sygnaturę akt sprawy. Do pisma należy również dołączyć pełnomocnictwo (gdy jest to pierwsze pismo złożone przez pełnomocnika i pełnomocnictwa tego dotychczas nie złożono), odpisy pisma i załączników dla doręczenia ich stronom (gdy załączniki złożone w sądzie nie są oryginałem - także po jednym odpisie załącznika do akt sądowych). Jeżeli skarga kasacyjna strony nie odpowiada wskazanym wyżej i określonym w art. 46 i 47 p.p.s.a. wymogom i niezachowanie tych warunków uniemożliwia nadanie skardze kasacyjnej dalszego biegu, przewodniczący wzywa stronę do ich uzupełnienia lub poprawienia, zgodnie z art. 49 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 1043/12, dostępne, podobnie jak i pozostałe przywołane w tym uzasadnieniu orzeczenia, na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Natomiast dodatkowe wymogi formalne, właściwe tylko dla pisma stanowiącego skargę kasacyjną, zostały określone w art. 176 p.p.s.a. po słowie "oraz" i dotyczą one: oznaczenia zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Jeśli pismo nie odpowiada tym warunkom szczególnym, właściwym tylko dla skargi kasacyjnej, to braków tych nie można usunąć w tym samym trybie, w jakim uzupełnić można braki formalne wskazane w pierwszej grupie (dotyczącej warunków, jakim odpowiadać musi każde pismo w postępowaniu sądowym). Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie regulują bowiem trybu usuwania braków formalnych skargi kasacyjnej innych niż wymogi formalne dotyczące wszystkich pism procesowych. Przepis art. 49 § 1 p.p.s.a. mający zastosowanie w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym z mocy art. 193 p.p.s.a. dotyczy tylko usuwania braków wskazanych w art. 46 i 47 p.p.s.a. (por. między innymi wyżej przywołane postanowienie NSA o sygn. akt I OSK 1043/12, postanowienie NSA z dnia 10 grudnia 2010r. sygn. akt I GSK 407/09 ) W orzecznictwie sądowoadministracyjnym nie budzi wątpliwości, że niezachowanie wymogów właściwych tylko dla skargi kasacyjnej uznać należy za braki istotne i nieusuwalne w trybie określonym w art. 49 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a, zaś skarga kasacyjna nieodpowiadająca wymogom właściwym tylko temu pismu, jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Taka opisanaa powyżej sytuacja zaistniała w rozpoznawanej także obecnie sprawie, albowiem jak wynika z akt sądowych, skarżący, działając poprzez swojego pełnomocnika adwokata D. W. wniósł do tut Sądu jednostronicowe pismo procesowe zatytułowane "skarga kasacyjna- od wyroku WSA w Opolu z dnia 19 listopada 2014 roku". W treści złożonego pisma działający w imieniu skarżącego E. K. – adw. D. W., na podstawie art. 173 § 1 i § 3 p.p.s.a. zaskarżył w całości wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 19 listopada 2014r. w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 8 kwietnia 2010 r., Nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008r. podatnika E. K., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą " A". Pismo to datowane wprawdzie na dzień 10.01.2015r. zostało nadane w placówce pocztowej we [...] w dniu 14.01.2015r. (data stempla pocztowego), a zatem w przedostatnim dniu upływu 30-dniowego ustawowego terminu, przewidzianego dla dokonania tej czynności (doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem 15.12.2014r.). Ponieważ wyżej wskazana skarga kasacyjna złożona do tut Sądu w ustawowym terminie zawierała usuwalne jej braki formalne, w tym też zakresie zarządzeniem przewodniczącego wydziału tut. Sądu z dnia 16 stycznia 2015r. strona skarżąca została wezwana do ich uzupełnienia, w terminie 7 dni od ich doręczenia. W zarządzeniu tym wskazano jednakże na wyraźnie konkretnie określone i usuwalne w trybie określonym w art. 49 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a, braki formalne wniesionej już i znajdującej się w aktach sądowych skargi kasacyjnej. Dlatego też wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej dotyczyło wyłącznie kwestii jej podpisania, złożenia jej odpisu podpisanego i poświadczonego za zgodność z oryginałem oraz złożenia pełnomocnictwa do sporządzenia tej skargi kasacyjnej i jej wniesienia bądź też do reprezentowania skarżącego w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wezwaniu temu nadano rygor odrzucenia skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 p.p.s.a., w sytuacji nieuzupełnienia tych konkretnie wskazanych braków formalnych w wyznaczonym terminie. W zakreślonym terminie (w dniu 30 stycznia 2015r.) nadesłano poświadczony z oryginałem odpis pełnomocnictwa z dnia 14 stycznia 2015r. udzielonego adwokatowi D. W., obejmujący swoim zakresem także sporządzenie i wywiedzenie skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Opolu o sygn. I SA/Op 487/14. Równocześnie nadesłano tym razem już 15 stronicowe pismo procesowe (oraz jego poświadczony odpis) określone ponownie jako skarga kasacyjna "skarga kasacyjna- od wyroku WSA w Opolu z dnia 19 listopada 2014 roku" i podpisane przez pełnomocnika na ostatniej jego stronie. Przesłane zatem Sądowi jako wykonanie wezwania do podpisania skargi i złożenia jej odpisu podpisanego i poświadczonego za zgodność z oryginałem, pismo procesowe pełnomocnika nadesłane w dniu 30 stycznia 2015r w nie jest tożsame w swojej treści z tym, które złożone zostało pierwotnie do akt sprawy w dniu 14.01.2015r., to jest w ustawowym terminie do wniesienia skargi kasacyjnej Nowo nadesłane pismo procesowe, poza pierwszą stroną (złożoną już uprzednio do akt sądowych), w pozostałej jego części stanowi uzupełnienie złożonej już wcześniej skargi kasacyjnej, o brakujące wymogi formalne, określone w art. 176 p.p.s.a. Na uzupełnionych obecnie stronach skargi kasacyjnej (czego brakowało wcześniej), przytoczone zostały podstawy kasacyjne i ich uzasadnienie oraz zawarto wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. W ocenie Sądu, okoliczność następczego usunięcia przez pełnomocnika skarżącego wad formalnych skargi kasacyjnej, jakimi była ona obarczona w dacie jej złożenia, dokonane już po upływie ustawowego terminu z art. 177 § 1 p.p.s.a., nie może być uznane za konwalidację wcześniejszej wadliwości formalnej złożonego środka zaskarżenia. Dla oceny zachowania tego terminu bez znaczenia pozostaje też fakt, że zarządzeniem przewodniczącego wydziału z dnia 16 stycznia 2015r. wyznaczono stronie dodatkowy 7-dniowy termin do uzupełnienia braków skargi, albowiem termin dotyczył jedynie uzupełnienia ściśle wskazanych w treści tego zarządzenia usuwalnych braków formalnych, które mogły podlegać uzupełnieniu w trybie w art. 49 § 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Termin ten zatem pozostawał bez wpływu na usunięcie tych wad złożonej już skargi kasacyjnej, które należą do kategorii nieusuwalnych braków formalnych, o których mowa w art. 176 p.p.s.a. po słowie "oraz" i dotyczą one: oznaczenia zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości lub w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Skoro bowiem Sąd był uprawniony do wezwania strony skarżącej wyłącznie do usunięcia braków formalnych ujętych w art. 46 i 47 p.p.s.a., to tym samym również wyznaczony w sprawie dodatkowy termin do usunięcia formalnej wadliwości, wniesionej pierwotnie w dniu 14.01.2015r. skargi kasacyjnej z dnia 10.01.2015r., mógł odnosić się jedynie do tych wad skargi. Pozostałe wady( nieusuwalne, w dodatkowo wyznaczonym przez Sąd terminie) mogły być wprawdzie samodzielnie (bez wezwania) usunięte przez stronę skarżącą, jednakże musiało to nastąpić w nieprzekraczalnym terminie przewidzianym dla wniesienia skargi kasacyjnej, a zatem przed upływem 30 dni od doręczenia wyroku wraz z uzasadnieniem. Ponieważ jednak tak się nie stało, a złożona w ustawowym terminie (i nie uzupełniona do momentu jego upływu) skarga kasacyjna, z uwagi na brak w niej wskazania podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia oraz brak wniosku o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany, nie spełniała wszystkich istotnych wymogów stawianych przez art. 176 p.p.s.a.- podlegała ona odrzuceniu na podstawie art. 178 p.p.s.a., jako niedopuszczalna. Z przedstawionych powyżej przyczyn orzeczono jak w sentencji.