I SAB/Op 57/24
PostanowienieWSA w Opolu2024-11-14
Skład orzekający: sędzia WSA Beata Kozicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o uzupełnienie wyroku w przedmiocie zasądzenia kosztów postępowania, w sytuacji gdy skarżący był zwolniony od kosztów sądowych i nie poniósł kosztów osobistego stawiennictwa, a koszty korespondencji nie są zaliczane do niezbędnych kosztów postępowania, powinien zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Wniosek o uzupełnienie wyroku w przedmiocie zasądzenia kosztów postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli skarżący był zwolniony od kosztów sądowych, nie poniósł kosztów osobistego stawiennictwa, a koszty korespondencji nie są zaliczane do niezbędnych kosztów postępowania. Niemniej jednak, aby wyrok był kompletny, powinien zawierać wyraźne rozstrzygnięcie co do żądanych kosztów, nawet jeśli wniosek o ich zasądzenie zostanie oddalony.Stan faktyczny
Skarżący M. S. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Opolu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z 22 sierpnia 2024 r. umorzył postępowanie w części, stwierdził bezczynność organu, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a dalej idącą skargę oddalił. Skarżący, działając osobiście i zwolniony z kosztów sądowych, wniósł o uzupełnienie wyroku przez zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów korespondencji.Rozstrzygnięcie
Uzupełniono wyrok z 22 sierpnia 2024 r., sygn. akt I SAB/Op 57/24, w ten sposób, że odstąpiono od zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Beata Kozicka po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Opolu w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na skutek wniosku o uzupełnienie zapadłego w sprawie wyroku postanawia uzupełnić wyrok z 22 sierpnia 2024 r., sygn. akt I SAB/Op 57/24 w ten sposób, że odstąpić od zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
Wyrokiem z 22 sierpnia 2024 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu po rozpoznaniu skargi M. S. (zwanego dalej skarżącym) na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w Opolu, w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej:
I. umarzył postępowanie w zakresie zobowiązania Prezesa Sądu Okręgowego w Opolu do załatwienia wniosku M. S. datowanego na dzień 15 marca 2024 r. w przedmiocie udzielenia informacji publicznej,w części żądania udostępnienia protokołów z rozpraw w nim opisanych;
II. stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa;
III. dalej idącą skargę oddalił.
Odpis powyższego wyroku został doręczony stronom postępowania, w tym skarżącemu - 22 października 2024 r. (k-53 akt sądowych).
Pismem z 26 października 2024 r. (nadanym przesyłką pocztową 30 października 2024 r., por. koperta, k-56 akt sądowych), skarżący wniósł o uzupełnienie ww. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, przez zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego - kosztów korespondencji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Wniosek o uzupełnienie wyroku, nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) - dalej zwanej P.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Wniosek o uzupełnienie wyroku co do zwrotu kosztów sąd może rozpoznać na posiedzeniu niejawnym (§ 2). Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie dotyczy wyłącznie kosztów (§ 3).
Wniosek skarżącego został wniesiony w terminie czternastu dni od ogłoszenia wyroku. Odnosząc się do tego żądania należy wskazać, że w sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu nieprzypadkowo nie zawarł w wydanym przez siebie 22 sierpnia 2024 r. wyroku, rozstrzygnięcia co do kosztów postępowania sądowego. W świetle przytoczonego na wstępie przepisu, przesłanką uzupełnienia wyroku jest bowiem pominięcie przez sąd w sentencji rozstrzygnięcia o części skargi lub niezamieszczenie dodatkowego orzeczenia, które powinien był zamieścić z urzędu.
Stosownie do art. 199 P.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przepis art. 209 P.p.s.a. stanowi zaś, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. W myśl art. 200 P.p.s.a., w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Z kolei, zgodnie z treścią art. 201 P.p.s.a. zwrot kosztów przysługuje skarżącemu od organu także w razie umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 (§ 1). W razie umorzenia postępowania w przypadku określonym w art. 118 § 2 P.p.s.a., przepis art. 206 stosuje się odpowiednio (§ 2).
Podkreślenia wymaga, że art. 205 § 1 P.p.s.a. stanowi jakie koszty zalicza się do niezbędnych kosztów postępowania prowadzonego przez stronę osobiście lub przez pełnomocnika, który nie jest adwokatem lub radcą prawnym. Zalicza się więc do nich poniesione przez stronę koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu strony lub pełnomocnika oraz równowartość zarobku lub dochodu utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie.
Niniejszy przypadek dotyczy postępowania przed sądem pierwszej instancji, zakończonego wyrokiem z 22 sierpnia 2024 r. W tym postępowaniu, skarżący działał osobiście i był zwolniony od uiszczania kosztów sądowych na podstawie postanowienia starszego referendarz sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu z 26 czerwca 2024 r., sygn. akt I SPP/Op 92/24. Zatem kosztów tych nie poniósł. Ponadto, sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, przez co skarżący nie poniósł także kosztów osobistego stawiennictwa.
Kwestią, którą poruszył skarżący w swoim wniosku o uzupełnienie wyroku, są koszty korespondencji skarżącego w sprawie. Wspomniany wyżej art. 205 § 1 P.p.s.a. nie wymienia jednak kosztów korespondencji wśród niezbędnych kosztów postępowania. Można przyjąć pogląd, że wyliczenie w tym przepisie ma charakter przykładowy, ale również przy takim założeniu brak jest podstaw do zasądzenia na rzecz skarżącego innych kosztów związanych ze sprawą (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 8 sierpnia 2024 r., sygn. akt III SAB/Gl 176/21, niepubl.). W jego wypadku bowiem niezbędną korespondencją w sprawie była jedynie skarga zawierająca również wniosek o przyznanie prawa pomocy. Wszelka dalsza korespondencja nie miała wpływu na treść wyroku, a zatem trudno uznać poniesione w tym zakresie koszty za niezbędne.
Pomimo braku podstaw - co wywiedziono wyżej - do zasądzenia na rzecz skarżącego kosztów postępowania sądowego, to należało uzupełnić wydany 22 sierpnia 2024 r. wyrok przez odstąpienie od zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, mając na uwadze pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2023 r., sygn. akt III OZ 557/22, dostępne są na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wskazał NSA, orzeczeniem w przedmiocie kosztów postępowania jest zarówno orzeczenie pozytywne (zasądzające), jak i negatywne dla skarżącego (oddalające wniosek o zasądzenie kosztów postępowania). Z tych względów - jak podkreślił NSA - w wyroku powinno znaleźć się orzeczenie co do żądanych kosztów postępowania zgłoszone w skardze i powinno ono być wyraźnie wyartykułowane w sentencji orzeczenia, pomimo uznania o braku podstaw do zasądzenia tych kosztów. Zdaniem NSA, również nie można domniemywać, że oddalenie skargi w pozostałym zakresie (co miało miejsce w niniejszej sprawie w wyroku z 22 sierpnia 2024 r. - w punkcie III sentencji tego wyroku) nie spełnia tych wymogów i nie można domniemywać, że wynika z niego rozstrzygnięcie co do kosztów postępowania.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 157 § 2 i 3 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło